VII SA/Wa 30/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant ref. Hubert Dobrowolski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 maja 2014 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w W. z dnia [...] października 2013 r. znak [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia choroby zawodowej skargę oddala Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...] Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267.), dalej k.p.a., art. 235¹ i art. 235² ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (t. j. Dz. U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.) oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2009 r. nr 105, poz. 869 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania M. M., dalej również skarżący, od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia u M. M. choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W dniu 3 czerwca 2011 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] wpłynęło zgłoszenie podejrzenia u M. M. choroby zawodowej. Z przeprowadzonej oceny narażenia zawodowego wynika, że M. M. pracował na różnych stanowiskach pracy, w co najmniej 7 zakładach pracy i do 2004 r. wykonywał prace związane z obsługą sprzętu takiego jak: koparki, ładowarki, spycharki, które mogły generować wibrację ogólną. Natomiast po trzyletniej przerwie, w 2007 r. podjął pracę w [...] S.A. (aktualnie [...] S. A.) na stanowisku operatora sprzętu spycharki i ładowarki. Zatem narażony był na drgania mechaniczne o działaniu miejscowym. Po dokonaniu oceny narażenia zawodowego właściwa jednostka orzecznicza I stopnia - [...] Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] Oddział w [...] wydał orzeczenie lekarskie w dniu 3 września 2012 r. nr [...] o braku podstaw do rozpoznania M. M. choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego, wymienionej w poz. 22 wykazu chorób zawodowych. M. M. nie zgodził się z powyższym orzeczeniem lekarskim i złożył wniosek o przeprowadzenie ponownego badania. Badanie te przeprowadził Instytut Medycyny Pracy w [...]. Jednostka orzecznicza II stopnia, podtrzymała stanowisko jednostki orzeczniczej I stopnia i wydała w dniu [...] stycznia 2013 r. orzeczenie lekarskie nr [...] o braku podstaw do rozpoznania u Mirosława Morawskiego ww. choroby zawodowej. W uzasadnieniu wskazała, że: "Wyniki badań przeprowadzonych podczas hospitalizacji badanego w Instytucie Medycyny Pracy w [...], w tym wyniki badań czynnościowych obwodowego układu naczyniowego i obwodowego układu nerwowego oraz obraz radiologiczny kości rąk nie dają podstaw do rozpoznania u badanego postaci naczyniowo-nerwowej ani też postaci kostno-stawowej zespołu wibracyjnego. Również w badaniu neurologicznym nie stwierdzono objawów typowych dla zespołu wibracyjnego. Stwierdzone u pacjenta zmiany mają charakter zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa - schorzenia występującego z dużą częstością w populacji ogólnej". W dniu 24 kwietnia 2013 r. w siedzibie Powiatowej Stacji Sanitarno- Epidemiologicznej w [...] M. M. zapoznał się z zebranym materiałem dowodowym w sprawie i złożył dokumentację medyczną wraz ze świadectwem pracy z dnia 28 lipca 1999 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] przesłał złożoną w/w dokumentację medyczną do jednostki orzeczniczej II stopnia, celem uzyskania opinii, czy była ona znana lekarzom orzecznikom w momencie wydawania przedmiotowego orzeczenia w dniu [...] stycznia 2013 r. W odpowiedzi Instytut Medycyny Pracy w [...] pismem z dnia 29 maja 2013 r. poinformował, że dane zawarte w przesłanej dokumentacji medycznej nie wpływają na zmianę treści orzeczenia lekarskiego z dnia 9 stycznia 2013 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] w dniu [...] lipca 2013 r. wydał decyzję nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] M. M. odwołał się. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] ponownie rozpoznając sprawę wyjaśnił, że w postępowaniu, związanym z podejrzeniem choroby zawodowej u M. M. nie został spełniony warunek konieczny, tj. stwierdzenie u skarżącego schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych. Lekarze orzecznicy w obu uprawnionych do orzekania w sprawie chorób zawodowych jednostkach służby zdrowia, zgodnie orzekli brak podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wskazał, że zgodnie z § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, rozpoznawanie chorób zawodowych leży wyłącznie w gestii upoważnionych do orzekania w zakresie chorób zawodowych jednostek orzeczniczych. Organ wydający decyzję jest związany treścią orzeczenia lekarskiego, które określa czy rozpoznane schorzenia mieszczą się w wykazie chorób zawodowych i mają związek z warunkami pracy. Oznacza to, że organy inspekcji sanitarnej nie mogą wydać decyzji stwierdzającej istnienie choroby zawodowej wbrew lub niezgodnie z orzeczeniem lekarskim, jeżeli zostało ono wydane z zachowaniem norm zamieszczonych w rozporządzeniu, nie jest sprzeczne z zebranym materiałem dowodowymi oraz nie budzi zastrzeżeń co do rozpoznania choroby. Lekarze orzecznicy, jako specjaliści medycyny pracy, posiadający kwalifikacje i kompetencje do oceny wpływu czynników szkodliwych w tym drgań mechanicznych na organizm ludzki. Posiłkując się ściśle określonymi kryteriami diagnostyczno-orzeczniczymi obowiązującymi przy rozpoznawaniu chorób zawodowych, w analizowanym przypadku na podstawie przeprowadzonej diagnostyki neurologicznej oraz dokumentacji medycznej dostarczonej przez badanego, analizy przebiegu pracy i w oparciu o dokonaną ocenę narażenia zawodowego, nie rozpoznali u M. M. przedmiotowej choroby zawodowej. Odnosząc się do zarzutów odwołania dotyczących wystąpienia udokumentowanych objawów chorobowych, w którym może nastąpić rozpoznanie choroby, zauważył, że nie stwierdzono u skarżącego schorzenia wymienionego w wykazie chorób zawodowych, zatem nie można mówić o okresie wystąpienia udokumentowanych objawów. Wskazał, że dokumentacja medyczna przedłożona przez skarżącego, w tym świadectwo pracy z dnia 28 lipca 1999 r. była znana jednostce orzeczniczej II stopnia, a tym samym została przeanalizowana i wzięta pod uwagę przed wydaniem ostatecznego orzeczenia lekarskiego. Fakt zatrudnienia M. M. w Powiatowym Zarządzie Dróg w [...] był znany zarówno jednostkom orzeczniczym jak również Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Sanitarnemu w [...], który uwzględnił okres narażenia zawodowego w w/w zakładzie w wydanej decyzji w przedmiotowej sprawie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego wniósł M. M.. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie: 1) przepisów prawa materialnego, tj. § 8 ust. 1 i 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, poprzez uznanie iż brak jest podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u Mirosława Morawskiego bez dokładnego wyjaśnienia sprawy i właściwego przeprowadzenia postępowania dowodowego, 2) przepisów postępowania mającego istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności: a) przepisu art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w rezultacie niepodjęcie przez organ wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności niewyjaśnienie, czy u skarżącego mogły powstać takie schorzenia w wyniku samego wieloletniego narażenia na wibracje o charakterze miejscowym lub/i ogólnym nawet jeśli Mirosław Morawski nie był narażony na wibracje o natężeniach przekraczających obowiązujące normatywy higieniczne, b) przepisu art. 80 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie poprzez dokonanie błędnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w przedmiocie ustalenia czy schorzenia skarżącego mają charakter choroby zawodowej. W uzasadnieniu podniósł, że w orzeczeniach lekarskich nie uwzględniono wrażliwości osobniczej skarżącego na wieloletnie narażenie na wibracje. Wskazał, że nie wyjaśniono czy u skarżącego mogły powstać takie schorzenia w wyniku samego wieloletniego narażenia na wibracje, nawet jeśli skarżący nie był narażony na wibracje o natężeniach przekraczających obowiązujące normatywy higieniczne. W odpowiedzi na skargę Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2013 r. nr [...]Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w [...], utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...]o braku podstaw do stwierdzenia u M. M. choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego, wymienionej w poz. 22 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Wskazać należy, że do stwierdzenia choroby zawodowej przez właściwego państwowego inspektora sanitarnego muszą być spełnione łącznie, jak to wynika w art. 235¹ i art. 235² Kodeksu pracy oraz § 5 ust. 2 i ust. 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, trzy warunki: 1) choroba musi być rozpoznana przez upoważnioną do tego placówkę służby zdrowia i znajdować się w wykazie chorób zawodowych, 2) choroba ta musi być wywołana czynnikami szkodliwymi znajdującymi się w środowisku pracy albo sposobem wykonywania pracy, 3) wystąpienie udokumentowanych objawów chorobowych musi nastąpić w okresie ustalonym w załączniku do ww. rozporządzenia. Przedmiotem badania organu w sprawach z zakresu chorób zawodowych jest więc charakter schorzenia w kontekście choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, warunki pracy w świetle narażenia na powstanie tej choroby oraz związek przyczynowy między chorobą zawodową, a tymi warunkami. Postępowanie organów w tym zakresie reguluje wydane na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 237 § 1 Kodeksu pracy rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, którego postanowienia weszły w życie w dniu 3 lipca 2009 r. Zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych, decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzję o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej wydaje się na podstawie materiału dowodowego, a w szczególności danych zawartych w orzeczeniu lekarskim wyspecjalizowanych jednostek diagnostycznych powołanych do rozpoznawania chorób zawodowych, wymienionych w § 5 tego rozporządzenia, oraz formularzu oceny narażenia zawodowego pracownika lub byłego pracownika. W niniejszej sprawie ten tryb został wyczerpany, a materiał dowodowy był kompletny i pozwalał na wydanie merytorycznych decyzji, które zapadły na skutek poprawnej oceny wiarygodności i prawidłowego zastosowania przepisów prawa. Z prawidłowych ustaleń poczynionych w sprawie wynika, że przeprowadzone postępowanie sanitarno-epidemiologiczne wykazało, że wykonując swoje obowiązki zawodowe skarżący narażony był na drgania mechaniczne. Orzekające w sprawie placówki służby zdrowia upoważnione do rozpoznawania chorób zawodowych, tj. [...]Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w [...] Oddział w [...] oraz Instytut Medycyny Pracy w [...] na podstawie wyników przeprowadzonych badań, nie rozpoznały jednak u M. M. choroby zawodowej pod postacią zespołu wibracyjnego. W ocenie Sądu organy sanitarne orzekające o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej – zespołu wibracyjnego, prawidłowo oceniły - sporządzone na użytek toczącego się postępowania - orzeczenia lekarskie z dnia [...] września 2012 r. nr [...]oraz z dnia [...]stycznia 2013 r. nr [...]uznając je za wyczerpujące. Nie każde bowiem stwierdzone u pacjenta schorzenie jest chorobą zawodową. Przepisy wymagają dodatkowo, by było ono spowodowane czynnikami szkodliwymi występującymi w środowisku pracy. Tymczasem przeprowadzona w niniejszej sprawie analiza narażenia zawodowego, z uwzględnieniem wyników przeprowadzonych badań, przebiegu schorzenia zdiagnozowanego u skarżącego oraz dokumentacja medyczna przedłożona przez M. M. i jego świadectwo pracy z dnia [...] lipca 1999 r. wykazały brak podstaw do rozpoznania przedmiotowej choroby zawodowej. Co więcej Instytut Medycyny Pracy w [...] w orzeczeniu lekarskim z dnia [...]stycznia 2013 r. wskazał, że nie stwierdzono objawów typowych dla zespołu wibracyjnego, a "stwierdzone u pacjenta zmiany mają charakter zmian zwyrodnieniowych kręgosłupa - schorzenia występującego z dużą częstością w populacji ogólnej". Stwierdzić należy, że orzeczenia lekarskie wydane przez powyższe jednostki orzecznicze zostały wydane z uwzględnieniem dyspozycji zawartej w § 6 ust. 1 rozporządzenia, tj. na podstawie wyników przeprowadzonych badań skarżącego jego dokumentacji medycznej oraz karty oceny narażenia zawodowego. W ocenie Sądu, orzeczenia lekarskie są przekonywujące i wyjaśniają wszystkie aspekty sprawy, są zgodne w swej treści i jednomyślnie stwierdzają brak podstaw do rozpoznania u M.M. choroby zawodowej: zespołu wibracyjnego. Podkreślenia wymaga, że wydane w sprawie orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznania chorób zawodowych ma charakter opinii biegłego, którą organ prowadzący postępowanie jest związany. Organ prowadzący sprawę, której przedmiotem jest istnienie podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej, nie jest uprawniony do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Związanie organu wydanym przez uprawnioną jednostkę orzeczniczą orzeczeniem w sprawie chorób zawodowych wynika z tego, że orzeczenie lekarskie stanowi jedyny wiarygodny środek dowodowy służący stwierdzeniu choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organy administracji są związane ustaleniami orzeczeń diagnostycznych i nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, nie mają w tym zakresie podstaw do przyjęcia, że rzeczywisty stan zdrowia skarżącego kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących podstawę orzeczeń lekarskich (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2007 r., sygn. akt II OSK 1078/06, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Wbrew stanowisku skarżącego, brak jest podstaw do kwestionowania wydanych w sprawie przez uprawnione jednostki orzecznicze i zgodnych w swej treści, orzeczeń lekarskich o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej w postaci zespołu wibracyjnego. W ocenie Sądu postępowanie w tym zakresie w niczym nie uchybia przepisom art. 7 i art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Całokształt rozważań prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego i procesowego, bowiem ustalenia faktyczne i rozważania prawne są prawidłowe, a zawarte w skardze zarzuty nie mogły tego przekonania podważyć. Brak też było okoliczności branych pod rozwagę z urzędu uzasadniających jej wzruszenie. Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 . Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), oddalił skargę.