VII SA/Wa 383/14

WyrokWSA w Warszawie2014-05-28

Skład orzekający: Mariola Kowalska, Joanna Gierak – Podsiadły, Bożena Więch - Baranowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 Kpa, uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, mimo że organ I instancji nie zbadał wszystkich przesłanek wznowienia postępowania i nie ustalił, czy wnioskodawca był stroną postępowania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 Kpa, uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia. Stwierdzono naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji, który nie zbadał wszystkich przesłanek wznowienia postępowania, w tym kwestii podmiotowości wnioskodawcy jako strony oraz zachowania terminu do złożenia wniosku. Ponadto, stwierdzono naruszenie art. 24 § 1 pkt 5 Kpa przez udział w postępowaniu pracownika podlegającego wyłączeniu, co uzasadniało zastosowanie art. 138 § 2 Kpa.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. Organ I instancji wznowił postępowanie, ale następnie odmówił uchylenia decyzji, uznając wnioskodawcę za niebędącego stroną. Organ II instancji uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenia przepisów postępowania. Skarżąca spółka zaskarżyła decyzję organu II instancji, zarzucając m.in. naruszenie przepisów dotyczących stron postępowania i wadliwe uzasadnienie. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mariola Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Joanna Gierak – Podsiadły, Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska, Protokolant spec. Sylwia Kruszyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 maja 2014 r. sprawy ze skargi [...] Spółka z o. o. Spółka Komandytowa z siedzibą w [...] na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej skargę oddala Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...], znak: [...], działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267), zwanej dalej "Kpa", po rozpatrzeniu odwołania A. K. od decyzji Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] września 2013 r. odmawiającej uchylenia decyzji Prezydenta [...] Nr [...]z dnia [...] lutego 2013 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielającej pozwolenia na budowę [...] sp. z o.o. w [...] (dalej [...]) dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami w parterze przy ul. [...], na dz. nr ew. [...] z obr. [...] w [...] w Dzielnicy [...], uchylił decyzję Prezydenta [...] Nr [...]z dnia [...] września 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wydając powyższą decyzję organ ustalił następujący stan faktyczny i prawny. Decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. Nr [...]Prezydent [...], zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...]pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami w parterze przy ul. [...], na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] w [...] w Dzielnicy [...] . Decyzja stała się ostateczna w dniu 27 lutego 2013 r. W dniu 16 lipca 2013 r. do Urzędu [...] wpłynął wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej powołaną wyżej decyzją ostateczną. We wniosku A. K., powołał się na przyczynę wznowienia postępowania wymienioną w art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a., to znaczy, że jako strona postępowania dotyczącego pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami w parterze przy ul. [...], na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] w [...] w Dzielnicy [...], nie brał udziału w tym postępowaniu bez własnej winy. Postanowieniem nr [...]z dnia [...] lipca 2013 r. organ administracji architektoniczno-budowlanej, na podstawie art. 149 § 1 k.p.a., wznowił postępowanie zakończone decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Organ, rozpatrując zebrane dowody i materiały uznał, że wniosek A.K., o wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r. nie pochodzi od strony postępowania. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Natomiast wnoszący o wznowienie postępowania A.K. dołączył do wniosku z dnia 16 lipca 2013r. kopię postanowienia z dnia [...] kwietnia 2013 r., Sądu Rejonowego dla [...]Sygn. akt [...], Wydział [...] (prawomocne od dnia 14 maja 2013 r.), o zasiedzeniu nieruchomości przy ul. [...] z dniem 27 maja 2005 r. oraz odpis elektroniczny księgi wieczystej KW Nr [...], z którego wynika, że od dnia 26 czerwca 2013 r. A.K. wraz z żoną - W. - pozostają ujawnionymi w księdze wieczystej właścicielami nieruchomości przy ul. [...]. Jak ustalił organ I instancji, podczas prowadzonego postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami w parterze przy ul. [...], organu architektoniczno-budowlany wystąpił pismem z dnia 20 listopada 2012 r. do Delegatury Biura Gospodarki Nieruchomościami o podanie informacji, czy toczy się postępowanie dowodowe w sprawie regulacji stanu prawnego nieruchomości przy ul. [...], tj.: dz. ew. nr [...] z obrębu [...], czy zostało zakończone oraz o podanie na rzecz jakich osób została dokonana regulacja stanu prawnego dla w/w nieruchomości (imię, nazwisko i adres). W odpowiedzi na ww. pismo Wydział Architektury i Budownictwa wpłynęła odpowiedź, z której wynikało, że nieruchomość przy ul. [...] jest własnością [...], co potwierdzała Decyzja Wojewody Nr [...] z [...] listopada 1992 r. oraz, że prowadzone było postępowanie sądowe z wniosku A. i W. K. o zasiedzenie nieruchomości. W związku z powyższym organ I instancji w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia stwierdził, że podczas prowadzonego postępowania administracyjnego od dnia jego wszczęcia, tj.: od dnia 15 listopada 2012 r., do jego zakończenia, tj.: do dnia wydania decyzji [...] lutego 2013 r., jak również przed datą 14 maja 2013 r., kiedy to postanowienie z dnia [...] kwietnia 2013 r., Sądu Rejonowego dla [...]sygn. akt [...], Wydział [...], o zasiedzeniu nieruchomości uprawomocniło się, A.K. pozostawał samoistnym posiadaczem nieruchomości przy ul. [...], wobec czego nie posiadał przymiotu uczestnika postępowania toczącego się z wniosku [...] sp. z o.o., co wynika z art. 999 § 1 i § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 269 ze zm.), który stwierdza, iż prawomocne postanowienie o przesądzeniu własności nieruchomości przenosi własność nieruchomości na nabywcę i jest tytułem do ujawnienia na rzecz nabywcy prawa własności w katastrze nieruchomości oraz w księdze wieczystej. Dlatego też, zdaniem organu I instancji postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r., uprawomocniło się z dniem 14 maja 2013 r., wobec tego nie można uznać wnoszącego o wznowienie postępowania za stronę postępowania w rozumieniu art. 28 ust 2 Prawa budowlanego, co skutkuje brakiem podstawy do uchylenia na podstawie art. 145 § 1 pkt. 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ostatecznej decyzji Nr [...]z dnia [...] lutego 2013 r. Prezydenta [...]. Odwołanie od powyższej decyzji wniósł . Wnioskodawca, zastępowany przez fachowego pełnomocnika, wskazał iż kwestionowana decyzja "została wydana ponad żądanie wnioskującego", gdyż "organ wszczął postępowanie o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami przy ul. [...] na działce nr [...] z obrębu [...] w [...], po czym wydał zaskarżoną decyzję mimo, iż strona o jej wydanie nie wnosiła. Strona oczekiwała, że po wznowieniu postępowania, zaskarżona decyzja zostanie jej doręczona i będzie mogła się do niej ustosunkować wnosząc stosowne odwołanie lub rezygnując z wniesienia środka odwoławczego". Ponadto A.K. podniósł, iż podstawę żądania wniosku o wznowienie postępowania stanowił nowy stan prawny nieruchomości przy ul. [...], nieznany organowi w dacie wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] w [...] z dnia [...] kwietnia 2013 r. przesądzało własność nieruchomości przy ul. [...] od dnia 27 maja 2005 r. na rzecz A. i W. małżonków K. wobec czego winni uczestniczyć w postępowaniu o zatwierdzeniu projektu budowlanego. Podniesiono również w odwołaniu, iż pismem z dnia 19 grudnia 2012 r. A. K. zawiadomił Wydział Architektury i Budownictwa Urzędu [...] w Dzielnicy [...] o kończącym się postępowaniu w sprawie stwierdzenia nabycia nieruchomości przy ul. [...]przez zasiedzenie, czego organ we wcześniejszym postępowaniu ani w aktualnym nie wziął pod uwagę. Po rozpatrzeniu odwołania A.K. Wojewoda [...] decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., działając na podstawie art. 138 § 2 Kpa, uchylił decyzję Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] września 2013 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż rozstrzygnięcie Prezydenta [...] wydane zostało z naruszeniem przepisów dotyczących instytucji wznowienia postępowania, co w zestawieniu z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego powoduje konieczność uchylenia postanowienia organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. W przedmiotowej sprawie organ odwoławczy stwierdził, iż organ I instancji winien był w pierwszej kolejności zbadać czy wniosek złożony został z zachowaniem ustawowego terminu, określonego w art. 148 Kpa. Organ odwoławczy ponadto wskazał, że Prezydent [...] nie wyjaśnił treści żądania wnioskującego. Jakkolwiek wskazano we wniosku o wznowienie postępowania na brak udziału A.K. w przedmiotowym postępowaniu administracyjnym, to w ocenie organu nie można było jednoznacznie stwierdzić, która z przesłanek wymienionych w art. 145 § 1 oraz art. 145a Kpa stanowi podstawę ww. wniosku. Ponadto w odwołaniu pełnomocnik podniósł, że podstawę żądania wniosku o wznowienie postępowania stanowią inne okoliczności nieznane organowi w dacie wydawania decyzji. Zatem organ I instancji rozpatrując sprawę ponownie winien w pierwszej kolejności wyjaśnić treść żądania wnioskodawcy i w zależności od powyższych ustaleń zbadać czy został zachowany termin do złożenia podania o wznowienie postępowania, wynikający wprost z art. 148 Kpa. W przypadku, gdy Prezydent [...] stwierdzi, że powyższy termin został zachowany, winien przeprowadzić odpowiednie postępowanie w trybie art. 150 i 151 Kpa. Organ II instancji ponadto wskazał w uzasadnieniu swojej decyzji, że wszelkie pisma w niniejszej sprawie były kierowane wyłącznie do A.K., reprezentowanego przez r. pr. A. W., z pominięciem współwłaściciela działki nr ew. [...] z obrębu [...] w [...] – W. K.. Z księgi wieczystej urządzonej dla ww. nieruchomości, załączonej również do wniosku z dnia 16 lipca 2013 r., jednoznacznie wynika, że działka nr ew. [...] pozostaje we współwłasności osób A. i W. małżonków K. Zatem jak stwierdził organ odwoławczy przedmiotowe postępowanie odbyło się z pominięciem strony postępowania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta [...] Nr [...] z dnia [...] lutego 2013 r. Organ wskazał dodatkowo, iż zgodnie z art. 24 § 1 pkt 5 Kpa, pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji, dlatego L. O. - Kierownik Referatu Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...], stosownie do ww. art. 24 § 1 pkt 5 Kpa podlegał wyłączeniu od udziału w postępowaniu dotyczącym wznowienia. Organ odwoławczy odnosząc się do zarzutu podniesionego w odwołaniu dotyczącego wydania przez Prezydenta [...] zaskarżonej decyzji Nr [...] z dnia [...] września 2013 r. mimo, że wnioskodawca nie wnosił o jej wydanie, wskazał, że zgodnie z art. 151 § 1 Kpa - organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W związku z powyższymi wywodami i argumentami organ odwoławczy stwierdził, że Prezydent [...] winien w pierwszej kolejności wyjaśnić i sprecyzować treść żądania wniosku z dnia 16 lipca 2013 r., następnie zbadać czy został zachowany termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Nr [...]z dnia [...] lutego 2013 r. i w zależności od powyższego wydać stosowne rozstrzygnięcie. Z powyższą decyzją nie zgodziła się [...]sp. z o.o. s.k. w [...] (następca prawny [...]sp. z o.o.), wnosząc skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżonej decyzji spółka zarzuciła: 1. rażące naruszenie art. 28 ust. 2 ustawy prawo budowlane, poprzez nieuwzględnienie, iż A.K. nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę, zakończonym decyzją nr [...] z dnia [...].02.2013r. mocą której Prezydent [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił spółce [...]sp. z o.o. (obecnie [...] Sp. z o.o. s. k.) pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wielorodzinnego z garażami w parterze przy ul. [...], na dz. ew. nr [...] z obrębu [...] w [...] w dzielnicy [...], która to decyzja stała się ostateczna w dniu 27.02.2013 r. 2. rażące naruszenie art. 16 § 1 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie w następstwie nieuwzględnienia, iż nie uchyla się decyzji kiedy w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej; 3. rażące naruszenie art. 107 § 1 i 3 k.p.a. w następstwie wadliwie sporządzonego uzasadnienia decyzji; 4. rażące naruszenie art. 107 § 1 k.p.a. wskutek niewskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia; 5. rażące naruszenie art. 6, 7, 8, 77 i 80 k.p.a. poprzez nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, oparcie decyzji na niedokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego, nie rozpatrzenie całego materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy i przekroczenie reguł swobodnej oceny dowodów. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dna 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że wykonywana kontrola polega na weryfikacji decyzji lub postanowienia organu administracji publicznej z punktu widzenia obowiązującego prawa materialnego i procesowego. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym była decyzja Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...] na mocy której organ odwoławczy, na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchylił zaskarżoną decyzję Prezydenta [...] rozpoznania organowi I instancji. Zgodnie z art. 138 § 2 k.p.a., w brzmieniu obowiązującym w chwili wydania zaskarżonej decyzji, "organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy". Kodeks postępowania administracyjnego wyodrębnia zatem dwie, stosowane łącznie, przesłanki wydania przez organ odwoławczy decyzji w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, a mianowicie: 1) stwierdzenie przez organ odwoławczy, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania, czyli przepisów kodeksu oraz/lub przepisów o postępowaniu zawartych w ustawach szczególnych, 2) uznanie przez organ odwoławczy, że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Użycie w art. 138 § 2 k.p.a. spójnika "a" oznacza, że samo stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia zaskarżonej decyzji, nie jest przesłanką wystarczającą; konieczne jest bowiem dodatkowo wykazanie, że "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Określenie "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest określeniem niejasnym i nieprecyzyjnym. Należy przyjąć, że stwierdzenie "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy" jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części co uniemożliwia rozstrzygnięcie sprawy przez organ odwoławczy zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Regulacja art. 138 § 2 stanowi bowiem wyjątek od zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego (art. 15 k.p.a.), zgodnie z którą każda sprawa administracyjna rozpoznana i rozstrzygnięta decyzją organu pierwszej instancji podlega w wyniku wniesienia odwołania przez legitymowany podmiot, ponownemu rozpoznaniu i rozstrzygnięciu przez organ II instancji. W sytuacji, gdy nie ma przeszkód do ponownego rozpatrzenia sprawy administracyjnej i zakończenia jej merytoryczną decyzją drugoinstancyjną, niedopuszczalne - jako niezgodne z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego - jest podejmowanie decyzji kasacyjnej, tj. decyzji uchylającej decyzję organu pierwszej instancji i przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia przez ten organ. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja Wojewody [...] została wydana zgodnie z przesłankami zawartymi w art. 138 §2 k.p.a. W pierwszej kolejności podnieść należy, iż zgodnie z treścią art. 24 § 1 pkt 5 kpa, pracownik organu administracji publicznej podlega wyłączeniu od udziału w postępowaniu w sprawie, w której brał udział w wydaniu zaskarżonej decyzji. Jak wynika z akt administracyjnych, decyzję z dnia [...] lutego 2013 r. Prezydenta [...] podpisał L. O. - Kierownik Referatu Administracji Architektoniczno-Budowlanej w Wydziale Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] w [...], który to również podpisał się pod postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. wznawiającym postępowanie w tej sprawie. Mając na uwadze treść wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt. II OPS 2/09 oraz wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 grudnia 2008 r., sygn. akt P 57/07, przez udział w postępowaniu w sprawie należy rozumieć podejmowanie przez pracownika organu administracji publicznej przewidzianych w przepisach prawach czynności procesowych niezbędnych do załatwienia sprawy w formie decyzji, a jeżeli pracownik jest upoważniony do wydawania decyzji w imieniu organu administracji publicznej lub pełni funkcje organu - również do załatwienia sprawy w formie decyzji. Natomiast przez "udział w wydaniu zaskarżonej decyzji" należy rozumieć nie tylko wydanie (podpisanie) decyzji przez pracownika lub członka organu kolegialnego, lecz także podejmowanie czynności procesowych mających lub mogących mieć wpływ na wynik (rozstrzygnięcie) sprawy (por. też wyroki WSA w Bydgoszczy z dnia 10 stycznia 2012 r., sygn. akt I S.A./Bd 716/11 i WSA w Warszawie z dnia 20 grudnia 2011 r., sygn. akt SA/Wa 1261/11). Należy zatem zgodzić się ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż decyzja organu I instancji dotknięta jest wadą, o której jest mowa w art. 145 § 1 pkt 3 Kpa, i tylko powołanie się na powyższy argument uzasadniało zastosowanie art. 138 § 2 Kpa. Czynności wykonanee przez pracownika podlegającego wyłączeniu nie mogą stanowić podstawy do dokonywania ustaleń faktycznych sprawy. Wskazać, też należy, iż prawidłowe wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia uzależnione jest od wystąpienia kilku przesłanek, które organ I instancji winien był ustalić stosownie do art. 7 i 77 oraz 16 § 1 Kpa. Właściwy organ zobligowany jest do zbadania np. czy podanie wniesione zostało przez uprawniony podmiot, czy strona domaga się wzruszenia w trybie nadzwyczajnym decyzji istotnie istniejącej w obrocie prawnym oraz czy strona przywołała w podaniu którąś z podstaw wyliczonych w art. 145 § 1 k.p.a. Ustalenia organu administracyjnego w tym zakresie determinują dalsze losy tego postępowania, które w zależności od wyniku dokonanych ustaleń, zostanie wznowione lub wydana zostanie odmowa jego wznowienia (art. 149 § 1 i 3 k.p.a.). Praktycznie jednak, nawet po wznowieniu postępowania, aby możliwe było przystąpienie do analizy merytorycznej decyzji objętej postępowaniem wznowionym, konieczne jest uprzednie wyjaśnienie czy wniosek z przyczyn podmiotowych jest dopuszczalny oraz czy żądanie wznowienia postępowania nastąpiło w terminie określonym w ustawie - (por. wyrok NSA z dnia 20 października 2009 r., sygn. akt II OSK 1591/08, wyrok WSA w Krakowie z dnia 13 października 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 646/07). Zarówno judykatura jak też doktryna wypracowały jednoznaczne stanowisko prowadzące do wniosku, że jeśli wskutek błędnych ustaleń organu, wznowi on postępowanie w sprawie, pomimo iż w rzeczywistości winien był wznowienia takiego odmówić z uwagi na wystąpienie przedmiotowych bądź podmiotowych przesłanek niedopuszczalności wznowienia bądź z uwagi na niezachowanie terminu do wniesienia podania, organ winien prowadzone postępowanie wznowieniowe umorzyć na podstawie art. 105 k.p.a. albowiem jego prowadzenie jest od początku bezprzedmiotowe - (por. B. Adamiak: B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Warszawa 2009, s. 544; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 25 lutego 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 896/07). Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy zgodzić się należy z organem odwoławczym, iż organ I instancji nie ustalił na którą konkretnie przesłankę bądź przesłanki powołuje sie wnioskodawca. Jak trafnie wskazuje organ odwoławczy w uzasadnieniu decyzji, w aktach sprawy oraz w uzasadnieniu decyzji I instancji brak jest dowodu oraz wywodów na temat przesłanek i badania zachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Wprawdzie nie można zgodzić sie ze stanowiskiem organu odwoławczego, iż wskazany przez wnioskodawcę brak udziału w postępowaniu jako podstawa do żądania wznowienia postępowania, jest nieprecyzyjny, i nie daje podstaw do ustalenia, którą z przesłanek określonych w art. 145 Kpa wnioskodawca przywołał, niemniej rację ma organ odwoławczy, iż z treści wniosku można było wywieść również inne podstawy żądania. Oznacza to, iż decyzja organu I instancji wydana w oparciu o art. 151 § 1 pkt 1 Kpa naruszała przepis art. 7 i 77 Kpa, ponieważ nie ustalono w sposób wyczerpujący stanu faktycznego sprawy, w szczególności zakresu żądania osoby uprawnionej. Konsekwencją nieustalenia przesłanek wznowieniowych był również, podkreślany przez organ odwoławczy, brak ustaleń w zakresie zachowania terminu jednego miesiąca o którym mowa jest w art. 148 par. 1 Kpa. Powyższe ustalenia są o tyle istotne, iż wznowienie postępowania mimo upływu terminu 1 miesiąca, i w konsekwencji bezzasadne wydanie decyzji na podstawie art. 151 kpa rażąco narusza przepis art. 16 Kpa. Należy podkreślić, że organ administracji jest obowiązany z urzędu badać zachowanie terminu do złożenia podania o wznowienie postępowania, bowiem wszczęcie postępowania wznowieniowego na wniosek strony, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w zasadę trwałości decyzji administracyjnych (por. wyrok NSA z dnia 6 maja 2010 r., sygn. akt II OSK 773/09, Lex nr 597851). Sąd odnosząc się do zarzutów skargi, pragnie zauważyć, iż nie dopatrzył się naruszenia przepisów art. 107 § 1 i 3 kpa tj,. wadliwości sporządzenia uzasadnienia decyzji oraz niewskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia, jak określono to w skardze. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Prawidłowo zredagowane, pod względem merytorycznym i prawnym, uzasadnienie decyzji administracyjnej ma podstawowe znaczenie dla stosowania zasady przekonywania, wyrażonej w art. 11 k.p.a., a realizowanej na podstawie art. 107 § 3 k.p.a. Mocą przywołanej zasady organ jest zobowiązany do wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek, którymi kierował się przy załatwieniu sprawy. Uzasadnienie decyzji winno być elementem decydującym o przekonaniu strony, co do trafności rozstrzygnięcia, co zdaniem Sądu w niniejszej sprawie miało miejsce a sama decyzja spełnia warunki określone w treści art. 107 § 1 kpa. Nie został również naruszony art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane. Organ odwoławczy bowiem nie oceniał uprawnień A. K. w oparciu o art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego lecz o art. 28 Kpa. Każda osoba zainteresowana rozstrzygnięciem sprawy ma prawo do złożenia wniosku do organu administracji w celu wszczęcia stosownego postępowania. Rolą organu jest weryfikacja uprawnień takiej osoby w danym konkretnym postępowaniu. Przy czym, brak uznania za stronę postępowania i tym samym negatywne rozstrzygnięcie w tym przedmiocie, np. tak jak w niniejszej sprawie na podstawie art. 151 kpa czy też w oparciu o art. 61 a Kpa, rodzi po stronie osoby zainteresowanej prawo do żądania w drodze postępowania odwoławczego, aby jej uprawnienie zostało zbadane przez organ II instancji. Taka osoba, mimo braku uznania przez organ, iż jest ona stroną postępowania, nabywa tzw. formalny przymiot strony. Ogranicza się on wprawdzie tylko do badania czy dana osoba jest czy też nie jest stroną, niemniej prawo do kontroli dwuinstancyjnej , na podstawie art. 15 i 28 Kpa jej przysługuje. Nie można też w tej sprawie dopatrzyć się naruszenia art. 146 par. 2 w związku z art. 16 kpa. Nie uchylono bowiem decyzji o pozwoleniu na budowę, jak zapewne uznał skarżący, lecz wręcz przeciwnie na podstawie art. 151 par. 1 pkt 1 kpa odmówiono tej decyzji, ponieważ organ uznał iż w sprawie nie zachodzą przesłanki wznowieniowe. Z tych względów Sąd uznał, że zarzuty skargi są bezzasadne, a biorąc dodatkowo pod uwagę, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy - skargę oddalił. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ppsa. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło