I FSK 1529/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-06-17

Skład orzekający: Krystyna Chustecka, Sylwester Marciniak, Danuta Oleś

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka miała prawo do zastosowania stawki 0% VAT dla wewnątrzwspólnotowej dostawy piwa, jeśli dokumenty nie potwierdzają przejścia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel na nabywcę, a faktyczne miejsce przeznaczenia towaru było inne niż wskazane w dokumentacji?
Ratio decidendi
Spółka nie miała prawa do zastosowania stawki 0% VAT dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów, ponieważ przedstawione dokumenty nie potwierdziły przejścia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel na nabywcę, a ustalenia faktyczne wskazywały na inne miejsce przeznaczenia towaru niż deklarowane. Brak rzetelnych dokumentów potwierdzających faktyczną dostawę do konkretnego nabywcy w innym państwie członkowskim uniemożliwia skorzystanie z preferencyjnej stawki.
Stan faktyczny
Spółka N. Sp. z o.o. zadeklarowała w kwietniu 2010 r. wewnątrzwspólnotowe dostawy piwa do firmy M. ze stawką 0% VAT. Organy podatkowe zakwestionowały te transakcje, stwierdzając zaniżenie podatku należnego i zawyżenie podatku naliczonego. Ustalono, że deklarowane transakcje faktycznie nie zaistniały, a piwo nie zostało dostarczone do Włoch, jak wskazano w dokumentach, lecz do Anglii do nieokreślonego odbiorcy. Spółka skarżyła decyzję organu odwoławczego, a następnie wyrok WSA oddalający jej skargę wniosła skargę kasacyjną do NSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Zasądzono od N. Sp. z o.o. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. kwotę 1800 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Chustecka (spr.), Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Sędzia NSA Danuta Oleś, Protokolant Anna Błażejczyk, po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2016 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej N. Sp. z o. o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt I SA/Ke 166/14 w sprawie ze skargi N. Sp. z o. o. w K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 9 stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2010 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od N. Sp. z o. o. w K. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w K. kwotę 1800 (słownie: jeden tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 5 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w sprawie o sygn. akt I SA/Ke 166/14, oddalił skargę N. Sp. z o.o. w K. (dalej jako "skarżąca") na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia 9 stycznia 2014 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za kwiecień 2010 r. Stan sprawy Sąd I instancji przedstawił następująco. Dyrektor Izby Skarbowej w K. decyzją z dnia 9 stycznia 2014 r. utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z dnia 8 lutego 2013 r. określającą w podatku od towarów i usług za kwiecień 2010 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu w wysokości 11.770, 00 zł. Organ odwoławczy ustalił, że kontrola skarżącej spółki dotycząca rozliczenia podatku VAT za okres od stycznia do września 2010 r. przeprowadzona przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej wykazała nieprawidłowości w rozliczeniu tego podatku za kwiecień 2010 r.: - zaniżenie podatku należnego o kwotę 162 981, 00 zł poprzez zadeklarowanie w kwietniu 2010 r. ze stawką VAT 0% wewnątrzwspólnotowych dostaw piwa do firmy M. , [...], [...], [...] L. nr VAT GB934867089 (dalej jako "M.") na kwotę 903 802,17 zł, przy czym miejscem docelowym dla transportu towarów miała być miejscowość P. położona we Włoszech, a deklarowane transakcje faktycznie nie zaistniały pomiędzy Spółką a ww. podmiotem; - zawyżenie podatku naliczonego do odliczenia o kwotę 42 302 zł poprzez: • obniżenie podatku należnego w kwietniu 2010 r. o podatek naliczony w wysokości 1408,51 zł z faktury VAT nr 139/10/T z dnia 19 kwietnia 2010 r. wystawionej przez firmę A., A. P. z siedzibą w P. gmina J., której przedmiotem miała być usługa transportowa z Polski do Włoch; • obniżenie podatku należnego w kwietniu 2010 r. o podatek naliczony w wysokości 1540,00 zł z faktury VAT nr 46/2010 z dnia 30 kwietnia 2010 r. wystawionej przez firmę G. Sp. z o.o. z siedzibą w K. , mającej za przedmiot usługę transportową na trasie K.-U.; • obniżenie podatku należnego o podatek naliczony o kwotę 8 586,60 zł wynikającą z faktur VAT: nr 285 A/2010 z dnia 30 kwietnia 2010 r. oraz nr 286 A/2010 z dnia 30 kwietnia 2010 r. wystawionych przez firmę Transport Ciężarowy P. B. z siedzibą w K. gmina [...], których przedmiotem miały być usługi transportowe z Polski do Włoch; podczas gdy transport piwa przez ww. firmy transportowe, będącego przedmiotem dostaw od skarżącej nie odbywał się na trasie widniejącej w dokumentach sprzedaży, tj. z Polski do Włoch; • zawyżenie podatku naliczonego do odliczenia o kwotę 30 767,00zł poprzez wykazanie tej kwoty jako nadwyżki podatku z poprzedniej deklaracji, podczas gdy Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej decyzją z dnia 8 lutego 2013 r. nr 3/2013/VAT określił za marzec 2010 r. wyłącznie kwotę zwrotu podatku. Organ odwoławczy stwierdził, że na gruncie niniejszej sprawy przedmiotem sporu jest kwestia, czy Spółka miała prawo do zastosowania 0% stawkę podatku VAT w stosunku do dokonanych w kwietniu 2010 r. wewnątrzwspólnotowych dostaw piwa, udokumentowanych fakturami wystawionymi na rzecz M. , czy też nie nabyła prawa do zastosowania preferencyjnej stawki podatku VAT. W ocenie organu skoro skarżąca wykazywała wewnątrzwspólnotowe dostawy do Włoch (które faktycznie nie były miejscem przeznaczenia piwa) dla firmy M., tj. podmiotu, który faktycznie nie deklarował nabyć wewnątrzwspólnotowych ani w Wielkiej Brytanii ani we Włoszech, to brała udział w oszustwie podatkowym. W konsekwencji organ stwierdził, że w niniejszej sprawie stawka podatku 0% za dostawę towarów nie znalazła zastosowania gdyż nie spełniono przesłanek z art. 42 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.) dalej ustawa o VAT. Nierzetelność oraz niewiarygodność przedstawionych przez skarżącą dowodów dokumentujących wysyłanie i transportowanie towaru przesądziły o opodatkowaniu podstawową stawką podatku VAT w wysokości 22% przedmiotowych dostaw. Skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, wnosząc o jej uchylenie w całości. Zarzuciła naruszenie : • art. 120, 122 i 191 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2012.749 ze zm. – j.t.), dalej O. p. poprzez: - błędną ocenę materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do postawienia zarzutu, iż skarżąca brała udział w oszustwie podatkowym; - nieprzeprowadzenie dowodu wyjaśniającego, czy spółka M. była w trakcie przedmiotowych dostaw piwa osobą prawną zarejestrowaną w Wielkiej Brytanii; - nieprzeprowadzenie dowodu wyjaśniającego, czy osoby zarządzające firmą M. dokonywały w imieniu spółki zakupu piwa oraz czy podpisy na fakturach za zakup piwa od skarżącej spółki są podpisami tych osób; - nieustalenie czy firma M. z tytułu zakupu piwa od Spółki podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT na terenie Wielkiej Brytanii; jak wynika z akt sprawy spółka ta pod swym numerem podatkowym wprowadzała na teren Wielkiej Brytanii piwo zakupione od Spółki skarżącej; - nieustalenie czy firma M. zadeklarowała i rozliczyła podatek VAT na terenie Anglii z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów akcyzowych (piwa), jeśli nie to czy organ brytyjski wszczął postępowanie i jakie są jego wyniki; - nieustalenie jaki wpływ na wynik sprawy miał fakt, że 4 spośród 29 transportów piwa odbyły się zgodnie z dokumentacją transportową, handlową i celną i okazały się zdaniem organu rzetelne; - nieustalenie jaki wpływ na wynik sprawy miał fakt, iż warunki dostawy piwa pomiędzy Spółka skarżącej a brytyjską firmą M. stanowiły, że piwo stawało się własnością Spółki M. z chwilą załadunku na samochody; • art. 13 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 1 i 3 w zw. z art. 42 ust. 1, 2 i 3 ustawy o VAT poprzez nieuznanie za wewnątrzwspólnotową dostawę dokonanych dostaw piwa na rzecz brytyjskiej firmy M. .; poprzez pozbawienie podatnika prawa do zwolnienia tych dostaw od podatku VAT (stawka 0%) w sytuacji, gdy wszystkie warunki określone w ww. przepisach zostały spełnione; poprzez opodatkowanie przedmiotowych dostaw stawką podstawową VAT; • art. 2 w zw. z art. 20, art. 31 ust. 3, art. 217 Konstytucji RP poprzez błędne zastosowanie art. 13 ust. 1 i 2, art. 42 ust. 1, 2 i 3 ustawy o VAT przez formułowanie pozaustawowych ograniczeń do zastosowania stawki 0% nieokreślonych w polskiej ustawie o VAT, co spowodowało ograniczenie swobody prowadzenia działalności gospodarczej oraz pozbawienie podatnika do prawa do zwolnienia z opodatkowania dostaw wewnątrzwspólnotowych (stawka 0%), pomimo wypełnienia warunków określonych w art. 42 ust. 1, 2 i 3 polskiej ustawy; • art. 86 ust. 1 i 2 w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT w związku z tym, że organ podatkowy pozbawił podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT dokumentujących nabycie usług transportowych (sprzedawca [...] P.B.). W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczas prezentowaną argumentację. W pisemnych motywach wyroku, oddalając skargę, WSA stwierdził, że przedmiot sporu w niniejszej sprawie dotyczy dwóch kwestii, których rozstrzygnięcie ma istotne znaczenie dla wyniku sprawy, a mianowicie: 1. zaniżenia podatku należnego o kwotę 162 981,00 zł poprzez zadeklarowanie w kwietniu 2010 r. ze stawką VAT w wysokości 0% wewnątrzwspólnotowych dostaw piwa do firmy "M. " [...], [...], [...], [...] L. nr VAT GB934867089 na kwotę 903.802,17 przy czym miejscem docelowym dla transportu towarów miała być miejscowość P. położona we Włoszech, podczas gdy deklarowane transakcje faktycznie nie zaistniały pomiędzy spółką skarżącej, a ww. podmiotem; 2. obniżenia podatku należnego o podatek naliczony o kwotę 8 586,60 zł wynikającą z faktur: Nr 285 A/2010 z dnia 30.04.2010 r. oraz Nr 286 A/2010 z dnia 30.04.2010 r., wystawionych przez firmę [...] P. B., których przedmiotem miały być usługi transportowe z Polski do Włoch. Sąd I instancji podkreślił, że podatnik chcąc skorzystać ze stawki VAT 0%, przewidzianej dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towaru, powinien, jako podmiot wywodzący z określonej czynności skutki prawne, przedstawić takie dowody, które potwierdzałyby okoliczność dostawy towaru z terytorium Polski do innego skonkretyzowanego podmiotu z kraju Wspólnoty, a nie tylko samą okoliczność wywozu towaru. Rozstrzygając pierwszą z kwestii spornych, Sąd zgodził się z ustaleniami organów, iż dokumenty przedstawione przez skarżącą warunku tego nie spełniały, na ich podstawie nie został wykazany fakt przejścia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel na ujawnioną w fakturach VAT dokumentujących sprzedaż piwa w kwietniu 2010 r. oraz dokumentach CMR jako nabywcę towaru brytyjską firmę M. . Okoliczność, że faktury od strony formalnej zostały wystawione na podatnika zarejestrowanego w państwie członkowskim, podpisane przez osoby zarządzające tą firmą, nie mogła mieć rozstrzygającego znaczenia wobec bezspornych ustaleń o nie skierowaniu dostaw piwa do Włoch, a niewątpliwie do Anglii i do nieokreślonego odbiorcy. Dowody, jakimi dysponuje podatnik, muszą łącznie potwierdzać zarazem fakt wywiezienia, jak i dostarczenia towarów będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy do nabywcy znajdującego się poza terytorium kraju, podczas gdy materiał zgromadzony w toku postępowania podatkowego nie wskazywał na takie działania ze strony podatnika, poddając w wątpliwość rzeczywistość wystąpienia całej transakcji WDT. Sąd stwierdził, że wniosek taki wyprowadzić należy z oceny szeregu faktów stwierdzonych dowodami w postaci: oświadczenia administracji podatkowej brytyjskiej dotyczącej bytu prawnego i funkcjonowania w charakterze podatnika VAT w kontrolowanym okresie firmy M. , oświadczenia administracji podatkowej włoskiej dotyczącej bytu prawnego i funkcjonowania przedstawiciela handlowego firmy M. - firmy P. jako podatnika VAT w kontrolowanym okresie, zeznań kierowców zajmujących się transportem piwa w kontrolowanym okresie w firmie "A.": A. P., J. K., W. H., D. S.; w firmie G.: S.T., K. S., T.D., W. F., w firmie P. B.: D. Z., P. P., A. K., R. B., Kr. K., Ł.K., G. K., ponadto zeznań świadków P. B., K. P., K. S., dokumentów CMR i UDT oraz faktur VAT wystawionych przez firmę A. i firmę D. Dalej wskazał – na podstawie uzyskanych informacji administracji brytyjskiej i włoskiej- że zasadnie organ podważył wiarygodność spółki M. jako nabywcy piwa. Oceny takiej nie zmienia to, że firma P. posiadała ważną w kwietniu 2010 r. licencję na prowadzenie składu podatkowego, skoro nie była w kontrolowanym okresie przedstawicielem podatkowym spółki M.. W konsekwencji, zdaniem Sądu I instancji, należało przyjąć, że ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny sprawy dawał podstawę do uznania, że nie doszło do nabycia przez spółkę M. towarów, a co za tym idzie nie doszło do ich wewnątrzwspólnotowej dostawy. W ocenie Sądu niespełnienie przesłanki posiadania dokumentów wskazanych w art. 42 ust. 3 ustawy o VAT pozwala na jednoznaczne przyjęcie, że nie mogło być mowy o jakimkolwiek działaniu skarżącej w "dobrej wierze". To zaś przesądza o niezasadności postawionych w skardze zarzutów w zakresie naruszenia art. 122, art. 187 § 1, art. 191 O.p. Przedstawione rozważania prowadzą także do wniosku o bezzasadności zarzutów skarżącej w kwestii naruszenia przez organy art. 13 ust. 1 i ust. 2, art. 41 ust. 1 i ust. 3 w związku z art. 42 ust. 1, 2, 3, art. 42 ust. 1, ust. 3 i ust. 11 ustawy o VAT oraz art. 2 w związku z art. 20, art. 31, art. 217 Konstytucji RP. Skoro nie zostały spełnione warunki WDT, o których mowa w przepisach art. 13 ust. 1 i 2 ustawy o VAT, nie było podstaw do opodatkowania tych dostaw stawką 0% określoną w art. 42 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT. Sąd, wbrew przedłożonym przez skarżącą dowodom w postaci: faktur VAT, dokumentów CMR i UDT, akceptuje ustalenia organów, że faktyczną trasą transportu piwa stanowiącego dostawę w kwietniu 2010 r. przez Spółkę N. była trasa K. – Anglia, a nie trasa K. – Włochy. W takim stanie sprawy uznał, że nie są zasadne zarzuty skargi odnoszące się do drugiej kwestii spornej kwestionujące stanowisko organów, zgodnie z którym skarżąca spółka nie miała prawa do obniżenia podatku należnego w kwietniu 2010 r. o podatek naliczony o kwotę 8 586,60 zł wynikającą z faktur: Nr 285 A/2010 z dnia 30.04.2010 r. oraz Nr 286 A/2010 z dnia 30.04.2010 r., wystawionych przez firmę [...] P. B., których przedmiotem miały być usługi transportowe z Polski do Włoch. Skoro sporne faktury dokumentują czynności, które faktycznie nie zostały dokonane, to na podstawie przepisu art. 88 ust. 3 a pkt 4 lit. a ustawy o VAT organ zasadnie pozbawił skarżącą prawa do odliczenia podatku naliczonego wykazanego w tych fakturach. Tym samym, w ocenie Sądu , nie można podzielić zarzutu skargi, że skoro transport faktycznie się odbył, tylko na trasie nieco innej niż opiewa faktura, to takie uchybienie nie powoduje, że faktura dotknięta jest wadą uniemożliwiającą odliczenie podatku naliczonego. Skargę kasacyjną na powyższe orzeczenie złożyła skarżąca spółka: 1. zarzucając na podstawie art. 151 i art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) naruszenie przepisów prawa postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie art. 145 § 1 lit. c) P.p.s.a. poprzez oddalanie skargi pomimo naruszenia w sprawie przepisów postępowania podatkowego art. 120, 122, 124, 180 § 1, 191, 194 § 1 i 2 O.p. poprzez: 1.1. błędną ocenę materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do postawienia zarzutu, iż spółka brała udział w oszustwie podatkowym i stwierdzenia, że nabywcą piwa nie był brytyjski podmiot wykazany na fakturach, 1.2. nieprzeprowadzenie dowodu wyjaśniającego czy spółka M. była w trakcie przedmiotowych dostaw piwa osobą prawną zarejestrowaną w Wielkiej Brytanii oraz czy mimo braku rejestracji tej spółki jako podatnika VAT w Wielkiej Brytanii, należało ją uznać za działającą w takim charakterze, 1.3. nieprzeprowadzenie dowodu wyjaśniającego czy osoby zarządzające spółką brytyjską M. dokonywały w imieniu tej spółki zakupu piwa od spółki N. oraz czy podpisy na fakturach za zakup piwa od N. są podpisami tych osób, 1.4. nieustalenie czy firma M. z tytułu zakupu piwa od spółki N. zgodnie z przepisami wspólnotowymi podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT na terenie Wielkiej Brytanii. Jak wynika z akt sprawy spółka ta pod swym numerem podatkowym wprowadzała na teren Wielkiej Brytanii piwo kupione od N. 1.5. nieustalenie dlaczego firma M. nie zadeklarowała i nie rozliczyła podatku VAT na terenie Anglii z tytułu transakcji wewnątrzwspólnotowanego nabycia towarów akcyzowych (piwa) i dlaczego administracja brytyjska nie wszczęła w tym zakresie postępowania akcyzowego, 1.6. nieustalenie, jaki wpływ na wynik sprawy miał fakt, że trzy transporty piwa z kwietnia 2010 r. odbyły się zgodnie z dokumentacją UDT i zdaniem Izby Skarbowej okazały się rzetelne. Administracja Włoska w tych przypadkach w dokumencie urzędowym MSV potwierdziła autentyczność pieczęci celnych, zapłacenie akcyzy we Włoszech oraz ujęcie dokumentów w ewidencjach ich włoskiego składu podatkowego, 1.7. nieustalenie, jaki wpływ na wynik sprawy miał fakt, iż warunki dostawy piwa pomiędzy spółką N. Sp. z o.o., a spółką brytyjską M. stanowiły, że piwo stawało się własnością M. z chwilą załadunku piwa na samochody. 2. naruszenie art. 155 w zw. z art. 174 pkt 1 P.p.s.a. z uwagi na naruszenie przez WSA w Kielcach przepisów prawa materialnego, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, mianowicie: 2.1. art. 13 ust. 1 i 2, art. 41 ust. 1 i 3 w związku z art. 42 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3 ustawy o VAT poprzez nieznanie za wewnątrzwspólnotową dostawę dokonanych dostaw piwa na rzecz firmy brytyjskiej M. i w konsekwencji pozbawienie podatnika prawa do zwolnienia tych dostaw od podatnika VAT (stawka 0%) w sytuacji, gdy wszystkie przesłanki wymienione w powyższych przepisach zostały spełnione a następnie opodatkowanie przez organ tych dostaw stawką podatkową VAT. 2.2. art. 2 w związku z art. 20, art. 31 ust. 3, art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez błędne zastosowanie art. 13 ust. 1 i 2 pkt 3, art. 42 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3 ustawy o VAT poprzez formułowanie pozaustawowych ograniczeń do zastosowania stawki VAT 0%, nieokreślonych w polskiej ustawie o podatku od towarów i usług, co spowodowało ograniczenie swobody prowadzenia działalności gospodarczej oraz pozbawienia podatnika prawa do zwolnienia opodatkowania dostaw wewnątrzwspólnotowych (stawka 0%), pomimo wypełnienia warunków określonych w art. 42 ust. 1, 2 pkt 1,3 polskiej ustawy. 2.3. art. 86 ust. 1 i 2 w zw. z art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o VAT w związku z tym, że organ podatkowy pozbawił podatnika prawa do odliczenia podatku naliczonego z faktur VAT dokumentujących nabycie usług transportowych (sprzedawca [...] P.B. NIP [...]). Wobec powyższego wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu WSA w Kielcach oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty jako, bezzasadne nie uzasadniają uchylenia zaskarżonego wyroku. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego należy w pełni zgodzić się z oceną Sądu I instancji w kwestii ich bezzasadności zważywszy, że prawidłowo Sąd I instancji ocenił, że dokumenty przedstawione w toku postępowania przez skarżącą nie spełniały wynikających z przepisów ustawy o VAT warunków, wskazujących na możliwość ich przyjęcia. Z definicji WDT zawartej w art. 13 ust. 1 i ust. 2 ustawy o VAT wynika , że aby daną czynność uznać za WDT to konieczny jest wywóz towaru z terytorium kraju na terytorium innego państwa Unii oraz to, że wywóz musi nastąpić w wyniku dostawy co oznacza, że nabywca musi nabyć prawo do rozporządzenia towarem jak właściciel. Prawidłowo zatem Sąd powołując się na orzecznictwo wskazał, że zwolnienie WDT znajduje zastosowanie tylko wtedy, gdy prawo do rozporządzenia towarem jak właściciel zostało przeniesione na nabywcę i gdy towar przetransportowany został do innego państwa członkowskiego, a w wyniku wysyłki opuścił terytorium państwa dostawy. Istotne w rozpoznawanej sprawie jest ponadto, że to podatnik chcąc skorzystać ze stawki VAT 0%, przewidzianej dla wewnątrzwspólnotowej dostawy towaru, powinien, jako podmiot wywodzący z określonej czynności skutki prawne, przedstawić takie dowody, które potwierdzałyby okoliczność dostawy towaru z terytorium Polski do innego skonkretyzowanego podmiotu z kraju Wspólnoty, a nie tylko samą okoliczność wywozu towaru. Zasadnie Sąd I instancji podkreślił, że WDT oznacza opodatkowanie konkretnej transakcji, świadczonej pomiędzy określonymi podmiotami i tym zakresie nie może być mowy o przerzucaniu odpowiedzialności na organy podatkowe w zakresie ustalania podmiotów transakcji oraz tego co stało się konkretnie z towarem wywiezionym przez podatnika jako, że stoi to w sprzeczności z podstawowymi zasadami rządzącymi postępowaniem dowodowym. Prawidłowo też wywiódł, że podatnik winien samodzielnie dostarczyć takich dowodów, które potwierdzałyby przyjęte przez niego stanowisko, a dowody te powinny być rzetelne, nie budzące wątpliwości. Trafnie przy tym skonstatował, że ocenie podlega nie zamiar podatnika co do dokonania WDT, a obiektywne fakty wynikające z tych dokumentów. Dokumenty przedstawione przez skarżącą warunku tego nie spełniały, na ich podstawie nie został wykazany fakt przejścia prawa do rozporządzania towarem jak właściciel na ujawnioną w fakturach VAT dokumentujących sprzedaż piwa w kwietniu 2010 r. oraz dokumentach CMR jako nabywcę towaru brytyjską firmę M. Okoliczność, że faktury od strony formalnej zostały wystawione na podatnika zarejestrowanego w państwie członkowskim, podpisane przez osoby zarządzające tą firmą, nie mogła mieć rozstrzygającego znaczenia wobec bezspornych ustaleń o nie skierowaniu dostaw piwa do Włoch, a niewątpliwie do Anglii i do nieokreślonego odbiorcy. Dowody, jakimi dysponuje podatnik, muszą łącznie potwierdzać zarazem fakt wywiezienia, jak i dostarczenia towarów będących przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy do nabywcy znajdującego się poza terytorium kraju. Natomiast materiał zgromadzony w sprawie nie wskazywał na takie działania ze strony skarżącej i poddawały w wątpliwość rzeczywistość wystąpienia transakcji WDT. Wniosek taki , jak prawidłowo ocenił Sąd, wyprowadzić należy z oceny szeregu faktów stwierdzonych dowodami w postaci: oświadczenia administracji podatkowej brytyjskiej dotyczącej bytu prawnego i funkcjonowania w charakterze podatnika VAT w kontrolowanym okresie firmy M. , oświadczenia administracji podatkowej włoskiej dotyczącej bytu prawnego i funkcjonowania przedstawiciela handlowego firmy M. - firmy P. jako podatnika VAT w kontrolowanym okresie, zeznań kierowców zajmujących się transportem piwa w kontrolowanym okresie w firmie "A. ". Z ustaleń dokonanych w sprawie firmy M. wynikało nadto, że firma ta nie występowała też jako podatnik VAT we Włoszech, nie zadeklarowała we Włoszech nabyć wewnątrzwspólnotowych, jest znikającym podatnikiem co było powodem jej wyrejestrowania jako, że zgodnie z posiadaną przez administrację podatkową Wielkiej Brytanii ostatnią deklaracją firma ta jest nieaktywna (nie handlująca) chociaż w toku przesłuchania jej dyrektor oświadczył, że firma ta handluje alkoholem, zaś ostatni posiadany przez administrację podatkową adres tej spółki jest to adres skrzynki pocztowej. W świetle faktów wynikających z całego zebranego w sprawie materiału dowodowego w tym także informacji administracji brytyjskiej i włoskiej, w ocenie Sądu I instancji zasadnie podważono wiarygodność spółki M. jako nabywcy piwa. Skarżąca nie wykazała, że prawo do rozporządzania towarem jak właściciel zostało przeniesione na uwidocznionego w spornych fakturach VAT nabywcę. Okoliczność, że faktury od strony formalnej zostały wystawione na podatnika zarejestrowanego w państwie członkowskim, nie mogła mieć rozstrzygającego znaczenia wobec bezspornych ustaleń o skierowaniu dostaw piwa na teren Anglii, ale do innego odbiorcy. Na podstawie uzasadnienia uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 października 2013 r., sygn. I FPS 5/13, Sąd I instancji prawidłowo wywiódł, m.in., że stosowanie stawki 0% przy opodatkowaniu WDT jest uzależnione od faktycznego dokonania dostawy do nabywcy oraz potwierdzających ten fakt dokumentów. Wprowadzenie mechanizmu transakcji wewnątrzwspólnotowej powoduje bowiem, że niemal każda tego rodzaju transakcja opodatkowana jest w państwie, w którym następuje konsumpcja towarów (państwo przeznaczenia). W konsekwencji należy zgodzić się z oceną tego Sądu, że należało przyjąć ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny sprawy, który dawał podstawę do uznania, że nie doszło do nabycia przez spółkę M. towarów, a co za tym idzie nie doszło do ich wewnątrzwspólnotowej dostawy. Ustalony i przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stan przedmiotowej sprawy uzasadniał oddalenie jako chybionych zarzutów odnośnie braku wykazanych w skardze kasacyjnej ustaleń w sprawie. Trafnie przy tym Sąd I instancji skonkludował, że nie jest rolą organu ani tym bardziej sądu administracyjnego rozbudowywanie i poszerzanie materiału dowodowego w celu wykazania innego przebiegu czynności i innej ich kwalifikacji, jeśli wersja wynikająca z dokumentów i oświadczeń strony okazuje się wadliwa zarówno w zakresie sposobu opodatkowania, jak i wymogów zastosowania właściwej stawki podatkowej. Również w świetle ogółu ustalonych okoliczności rozpoznawanej sprawy Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że niespełnienie przesłanki posiadania dokumentów rzetelnych wskazanych w art. 42 ust. 3 ustawy o VAT pozwala na jednoznaczne przyjęcie, że nie mogło być mowy o jakimkolwiek działaniu skarżącej w "dobrej wierze", co przesądza o niezasadności podniesionych w skardze kasacyjnej pozostałych zarzutów. Zważywszy, że autor skargi kasacyjnej nie zakwestionował skutecznie dokonanych w sprawie ustaleń faktycznych, sprzeczne z materiałem dowodowym zebranym w sprawie są także zawarte w niej pozostałe zarzuty. Uznając, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Na podstawie przepisów art. 204 pkt 1 w związku z art. 207 P.p.s.a. do kosztów postępowania kasacyjnego zastosowano ich miarkowanie, uwzględniając odpowiednio nakład pracy pełnomocnika organu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło