II OSK 2547/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 25 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] S.A. z siedzibą w Warszawie od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 518/14 o odrzuceniu skargi [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 czerwca 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 518/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę [...] S.A. z siedzibą w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2014 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji wskazał, iż skarżąca spółka [...] S.A. w Warszawie otrzymała zaskarżoną decyzję w dniu 15 stycznia 2014 r. zatem 30 dniowy termin określony w art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") upływał z dniem 14 lutego 2014 r. Sąd I instancji wskazał, iż skarżąca spółka skargę nadała w dniu 14 lutego 2014 r. za pośrednictwem operatora pocztowego – spółki "In Post". Skarga ta wpłynęła do organu w dniu 28 lutego 2014 r. Sąd I instancji wyjaśnił, iż od dnia 1 stycznia 2013 r. zaczęła obowiązywać zmiana ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dostosowująca tę ustawę do przepisów ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2012 r., poz. 1529). Zgodnie z nowym brzmieniem art. 83 § 3 ustawy p.p.s.a. - oddanie pisma w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe lub w polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Natomiast operatorem wyznaczonym zgodnie z art. 178 ust 1 ww. ustawy Prawo pocztowe w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, jest spółka Poczta Polska S.A. Ustawa Prawo pocztowe weszła w życie z dniem 1 stycznia 2013 r. (art. 192 tej ustawy). W ocenie Sądu Administracyjnego powyższe uregulowania wskazują, że w celu zachowania terminu, o którym mowa w art. 83 § 3 p.p.s.a. pisma do sądu administracyjnego powinny być wnoszone za pośrednictwem operatora wyznaczonego tj. Poczty Polskiej. Pisma mogą być wnoszone także osobiście przez zainteresowanych lub przez inne podmioty świadczące usługi pocztowe (operatorów pocztowych), jednakże wtedy dla zachowania terminu konieczne jest dostarczenie pisma do adresata przed upływem terminu. W tych sytuacjach decyduje zatem nie data nadania pisma, lecz data jego doręczenia. Tym samym oddanie pisma innemu podmiotowi, niż Poczta Polska, w tym przypadku In Post Sp. z o.o., chociaż posiadającemu uprawnienia do prowadzenia działalności pocztowej, nie oznacza zachowania terminu do dokonania czynności procesowej (np. wniesienia skargi), jeżeli w terminie skarga ta nie wpłynęła do organu. Sąd I instancji uznał, że skoro skarga została nadana za pośrednictwem operatora In Post Sp. z o.o. w dniu 14 lutego 2014 r. (data stempla pocztowego na kopercie), który nie jest w myśl ww. ustawy Prawo pocztowe, operatorem wyznaczonym, to za datę wniesienia skargi należy uznać datę jej wpływu do organu, tj. dzień 28 lutego 2014 r. (data na prezentacie GUNB). Zestawiając datę doręczenia skarżącemu zaskarżonej decyzji z datą wniesienia skargi Sąd stwierdził, że została wniesiona z uchybieniem terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] S.A. z/s w Warszawie reprezentowana przez radcę prawnego. Postanowienie zaskarżono w całości zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania tj.: - art. 53 § 1 w zw. z art. 83 § 3 p.p.s.a., polegającą na uznaniu, iż nadanie pisma za pośrednictwem operatora InPost sp. z o.o. nie jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu, a w konsekwencji stwierdzenie, iż skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia skargi, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy; oraz naruszenie przepisu prawa materialnego: - art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz.U. z 2012 r. poz. 1529 z późniejszymi zmianami), poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji uznanie, iż operatorem wyznaczonym w rozumieniu tej ustawy jest jedynie Polska Poczta Spółka Akcyjna, podczas gdy przepis ten stanowi, przez "operatora wyznaczonego" należy rozumieć operatora pocztowego obowiązanego do świadczenia usług powszechnych, a więc również InPost sp. z o.o.; - art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 oraz art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także art. 2 Konstytucji, poprzez niewłaściwe zastosowanie w sprawie, polegające na uznaniu, iż nadanie pisma za pośrednictwem operatora InPost sp. z o.o. nie jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu, a w konsekwencji stwierdzenie, iż skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia skargi. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego radcy prawnego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwinięto argumentację zawartą w powyższych zarzutach wskazując, iż spółka InPost sp. z o.o. jest wpisana jest do rejestru operatorów pocztowych prowadzonego przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej pod numerem B-00520. Natomiast spółka Poczta Polska S.A. jest wpisana do ww. rejestru pod numerem B-00106 oraz pod numerem A-00001. Wpisy te potwierdzają, że podmiot ten ma status operatora pocztowego obowiązanego do świadczenia usług powszechnych. W związku z tym, mając na uwadze treść art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe w zw. z art. art. 83 § 3 p.p.s.a., uznać należało, iż nadanie pisma za pośrednictwem Inpost sp. z o.o. jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Nadto podniesiono, iż zaskarżone postanowienie narusza szereg przepisów Konstytucji RP. Celem potwierdzenia podnoszonych argumentów strona skarżąca przywołała treść postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt II OZ 278/13, dostępne w CBOIS https://cbois.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 53 § 1 p.p.s.a. skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. Jedyny wyjątek od tej zasady dotyczy oddania pisma procesowego w polskim urzędzie pocztowym lub w polskim urzędzie konsularnym. W myśl art. 83 § 3 p.p.s.a., w takim przypadku za datę wniesienia pisma do sądu należy przyjąć datę oddania tego pisma w urzędzie pocztowym lub urzędzie konsularnym. Trzeba zauważyć, iż w treści art. 83 § 3 p.p.s.a. - na dzień wydania zaskarżonej decyzji (8 stycznia 2014 r.) i wniesienia skargi - ustawodawca posłużył się pojęciem "polski urząd pocztowy", które to pojęcie nie występowało w obowiązującej wówczas ustawie dnia 12 czerwca 2003 r. - Prawo pocztowe. Ustawa ta bowiem stosowała pojęcie "operatora" oraz "operatora publicznego". Wskazać należy, iż w przepisach innych ustaw, np. kodeksu postępowania cywilnego czy kodeksu postępowania administracyjnego ustawodawca w przepisach dotyczących nadawania pism posługuje się pojęciem "polskiej placówki pocztowej operatora publicznego" (art. 165 § 2 k.p.c., art. 57 § 5 pkt 1 k.p.a.). Zgodnie z treścią art. 46 ust. 2 tej ustawy obowiązek wykonywania zadań operatora publicznego powierzono Poczcie Polskiej S.A. W takiej sytuacji według przytoczonych przepisów k.p.c. i k.p.a. za polską placówkę operatora publicznego można uznać jedynie placówkę Poczty Polskiej S.A. Jak już wyżej wskazano – na dzień wydania zaskarżonej decyzji - pojęcie "operatora publicznego" nie występuje w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. A zatem, skoro w ustawie tej ustawodawca nie posługuje się powyższym pojęciem "operatora publicznego", tylko "polskiego urzędu pocztowego" to pod pojęciem tym należy rozumieć również placówkę dowolnego operatora pocztowego, mającego siedzibę na terenie Polski, który uzyskał stosowne zezwolenie Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na świadczenie usług pocztowych. Jak słusznie wskazano w skardze kasacyjnej spółka InPost sp. z o.o. wpisana jest do rejestru operatorów pocztowych prowadzonego przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej pod numerem B-00520. Wpisy te potwierdzają, że podmiot ten ma status operatora pocztowego obowiązanego do świadczenia usług powszechnych. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd zaprezentowany w cytowanym w skardze kasacyjnej orzeczeniu tego Sądu z dnia 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OZ 278/13, zgodnie z którym skoro sąd administracyjny może doręczać stronie pisma przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe, to nie można tego prawa odmawiać stronie postępowania. Bowiem stosownie do art. 3 pkt 13 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz.U. z 2012r., poz. 1529) określenie operator wyznaczony oznacza operatora pocztowego obowiązanego do świadczenia usług powszechnych. Ustawa ta wdraża do polskiego porządku prawnego dyrektywę 97/67/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 grudnia 1997 r. w sprawie wspólnych zasad rozwoju rynku wewnętrznego usług pocztowych Wspólnoty oraz poprawy jakości usług (Dz. Urz. WE L 15 z 21.01.1998, str. 14, z późn. zm.; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 6, t. 3, str. 71, z późn. zm.), a więc i dyrektywę 2008/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lutego 2008 r. zmieniającą dyrektywę 97/67/WE w odniesieniu do pełnego urzeczywistnienia rynku wewnętrznego usług pocztowych Wspólnoty (Dz. Urz. UE L 52 z 27.02.2008, s. 3, z późn. zm.) oraz dyrektywę 2002/39/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 10 czerwca 2002 r. zmieniająca dyrektywę 97/67/WE w zakresie dalszego otwarcia na konkurencję wspólnotowych usług pocztowych (Dz.U.UE.L.2002.176.21). Dyrektywy te określają proces stopniowej liberalizacji rynku usług pocztowych w krajach członkowskich UE i określają zasady funkcjonowania rynku pocztowego po jego pełnym otwarciu na konkurencję tj. zniesieniu obszaru usług, jakie mogły być do tej pory zastrzeżone dla operatora świadczącego usługi powszechne w ramach nałożonego przez państwo obowiązku.. W takiej sytuacji za "polski urząd pocztowy" należy uznać każdego operatora uprawnionego do wykonywania usługi pocztowej. Stanowisko przeciwne godziłoby bowiem w konstytucyjne prawo do sądu określone w art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a przede wszystkim byłoby sprzeczne z literalnym brzmieniem przepisu. W przedmiotowej sprawie poza sporem jest, że zaskarżona decyzja została doręczona skarżącej w dniu 15 stycznia 2014 r. Termin do wniesienia skargi upłynął zatem w dniu 14 lutego 2014 r. Z akt sprawy wynika, iż skarga została nadana za pośrednictwem operatora InPost Sp. z o.o. w dniu 14 lutego 2014 r., a zatem z zachowaniem terminu o którym mowa w art. 83 § 3 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 182 § 1 i § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.