I OZ 703/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Izabella Kulig - Maciszewska po rozpoznaniu w dniu 4 września 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia R. N. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 122/14 zawieszające postępowanie sądowe w sprawie ze skargi Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 13 czerwca 2014 r., sygn. akt I SA/Wa 122/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zawiesił na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postępowanie sądowe w sprawie ze skargi Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu nieruchomości. Sąd I instancji uznał bowiem za zasadne zawieszenie postępowania wobec złożenia przez Miasto Stołeczne Warszawa wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją. W zażaleniu na powyższe postanowienie R. N., reprezentowana przez pełnomocnika wniosła o jego uchylenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim należy zwrócić uwagę na wzajemną relację administracyjnego postępowania nadzwyczajnego i postępowania sądowoadministracyjnego, w którym badana jest zgodność z prawem decyzji, której to nadzwyczajne postępowanie administracyjne dotyczy. Podstawowym przepisem procedury sądowoadministracyjnej regulującym tę kwestii jest art. 56 p.p.s.a., zgodnie z którym w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu. Zawieszenie to jest obligatoryjne i następuje z urzędu (por. art. 124 § 1 pkt 6 p.p.s.a.). Jednakże z takim przypadkiem nie mamy do czynienia w przedmiotowej sprawie, gdyż wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego, na który powołuje się strona, został złożony na etapie postępowania toczącego się już przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie (załączona do wniosku z 8 maja 2014 r. kopia wniosku skierowanego w tym względzie do organu jest datowana na 9 kwietnia 2014 r.). Nie ulega wątpliwości, że gdyby wszczęcie postępowania w przedmiocie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną nastąpiło przed wszczęciem postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego tejże decyzji ostatecznej, to w razie wniesienia skargi postępowanie przed wojewódzkim sądem administracyjnym podlegałoby obligatoryjnemu zawieszeniu - jednoznacznie wynika to z art. 56 p.p.s.a. Przepis ten nie odpowiada jednak na pytanie, czy możliwe jest wszczęcie postępowania administracyjnego w trybie nadzwyczajnym już po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny podziela ugruntowane w tym zakresie stanowisko orzecznictwa i doktryny, z którego wynika, że skuteczne wniesienie skargi do sądu administracyjnego stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania administracyjnego mającego na celu usunięcie z obrotu prawnego zaskarżonej decyzji (por. np. wyrok NSA z 22 lutego 2011 r., II OSK 185/11; postanowienia NSA z: 26 stycznia 2007 r., II FSK 1466/06; 25 stycznia 2007 r., II FSK 1712/06; 20 grudnia 2006 r., II FSK 1711/06). Podstawowym argumentem przemawiającym za taką wykładnią jest wzgląd na konieczność wyeliminowania niekorzystnego zbiegu uprawnień do weryfikacji ostatecznych decyzji w trybie postępowania sądowego oraz w nadzwyczajnym trybie postępowania administracyjnego (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010 r., s. 185; A. Kabat w:, B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2009 r., s. 153-154). Ratio legis art. 56 p.p.s.a. zmierza do uniknięcia kumulacji dwóch trybów rozpatrywania sprawy, przyznając – w określonym w tym przepisie przypadku – pierwszeństwo administracyjnemu postępowaniu nadzwyczajnemu. Natomiast w sytuacji w tym przepisie nieuregulowanej (tj. gdy toczy się już skutecznie zainicjowane postępowanie sądowoadministracyjne) należy uznać, że każde rozstrzygnięcie merytoryczne dokonane przez organ administracji prowadziłoby do zbędnego mnożenia postępowań. Nadto kumulacja postępowań, a właściwie zapadłych w ich wyniku rozstrzygnięć, byłaby nie tylko zbędna, ale i niepożądana z uwagi na mogące stąd wyniknąć dodatkowe komplikacje i - de facto - wydłużenie się postępowań, a także z uwagi na konieczność ochrony autorytetu zapadłych orzeczeń (por. np. wyrok NSA z 26 maja 2009 r., I FSK 485/09). W takiej sytuacji uznać należy, iż brak jest podstaw do zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Niezależnie od powyższego wskazać należy, iż postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., [...] Wojewoda Mazowiecki odmówił wznowienia postępowania zakończonego zaskarżoną decyzją. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.