I OSK 2971/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-11-26

Skład orzekający: Wiesław Morys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy doręczenie zastępcze pisma administracyjnego osobie obcej dla adresata, która podjęła się oddania przesyłki adresatowi, jest skuteczne, jeśli adresat twierdzi, że nie przebywał w lokalu, gdzie nastąpiło doręczenie, a jedynie sporadycznie odbierał korespondencję?
Ratio decidendi
Doręczenie zastępcze jest skuteczne, jeśli osoba, która podjęła się oddania przesyłki adresatowi, odebrała ją, co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru. Zarzuty dotyczące faktycznego przekazania pisma adresatowi przez osobę odbierającą przesyłkę mogą być podnoszone jedynie we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi, a nie w skardze kasacyjnej kwestionującej prawidłowość doręczenia.
Stan faktyczny
J. O. złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej zasiłku stałego i świadczeń niepieniężnych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło przywrócenia terminu, wskazując na uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę J. O. na postanowienie SKO, uznając ją za wniesioną po terminie. J. O. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania dotyczących prawidłowości doręczenia postanowienia SKO.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Morys po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. O. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 22 lipca 2014 r., sygn. akt IV SA/Wr 497/14 o odrzuceniu skargi J. O. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2014 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy - po rozpatrzeniu wniosku J. O. z dnia 31 marca 2014 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta Lubina, Kierownika Działu Świadczeń Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Lubinie z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...], w sprawie uchylenia decyzji nr [...], z dnia [...] września 2011 r., wraz z decyzjami zmieniającymi przyznającą zasiłek stały oraz świadczenie niepieniężne w formie opłaty składki na ubezpieczenie zdrowotne i decyzji nr [...], z dnia [...] kwietnia 2013 r., wstrzymującą z urzędu wykonanie decyzji nr [...], z dnia [...] września 2011 r., wraz z decyzjami zmieniającymi - odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia pouczono skarżącego o prawie wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia. Skarżący otrzymał postanowienie w dniu 28 kwietnia 2014 r. Natomiast skargę wniósł w dniu 5 czerwca 2014 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy wniosło o jej odrzucenie z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Odrzucając wniesioną skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wskazał, że z zawartego w aktach sprawy potwierdzenia odbioru wynika, że postanowienie stanowiące przedmiot skargi wraz z prawidłowym pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia środka zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Legnicy, doręczono Skarżącemu w dniu 28 kwietnia 2014 r. Oznacza to, iż dzień 28 maja 2014 r. (środa) - z zachowaniem wymogu określonego w art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: P.p.s.a. - był ostatnim dniem na wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego w tej sprawie. Tymczasem z akt sprawy wynika, że skarga została wniesiona w dniu 5 czerwca 2014 r. czyli już po upływie terminu. Biorąc pod uwagę powyższe, wniesioną skargę Sąd I instancji uznał za niedopuszczalną i jako taką na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. odrzucił. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł J. O., reprezentowany przez pełnomocnika z urzędu. Zaskarżając je w całości, skarżący postulował uchylenie tego postanowienia w całości i przekazanie sprawy w zakresie kwestii terminowości wniesienia skargi do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu albo uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i umorzenie postępowania w zakresie kwestii terminowości wniesienia skargi. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 43 K.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odrzucenie skargi na skutek uchybienia terminu do jej wniesienia, w sytuacji gdy w istocie brak jest dowodu doręczenia zaskarżonego aktu skarżącemu albo okoliczności wskazują, że data tego doręczenia może być późniejsza niż wskazana na pocztowym, zwrotnym potwierdzeniu odbioru oraz brak jest zawiadomienia adresata o pozostawieniu przesyłki sąsiadowi lub dozorcy, przez co stwierdzenie wniesienia skargi po upływie terminu było co najmniej przedwczesne. Zdaniem autora skargi kasacyjnej adres jaki skarżący podał Sądowi, a wcześniej organowi, jest jedynie adresem korespondencyjnym, a nie adresem zamieszkania. Skarżący jest bowiem osobą bezdomną, prowadzącą wędrowny tryb życia. Wskazany adres do doręczeń (ul. [...] w Lublinie) zajmuje Ł. P., która jest dla skarżącego osobą obcą i użycza mu jedynie piwnicy na nocleg. Odbiera ona dla skarżącego korespondencję, jednakże kontaktuje się z nim sporadycznie, a skarżący w jej lokalu nigdy nie przebywał. Tym samym pełnomocnik skarżącego uznał, iż nie doszło do prawidłowego doręczenia zastępczego zaskarżonego postanowienia, a Sąd I instancji powinien wyjaśnić kiedy skarżący faktycznie odebrał kierowane do niego postanowienie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Na wstępie trzeba przypomnieć, że stosownie do brzmienia art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu. Podstaw nieważnościowych w rozpoznawanej sprawie nie stwierdzono. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną, zostały określone w art. 174 P.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 tej ustawy przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania - może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w tym wypadku ustawa wymaga, aby skarżący nadto wykazał istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 43 K.p.a., kwestionujące prawidłowość doręczenia postanowienia organu II instancji skarżącemu nie znajdują usprawiedliwionych podstaw. Wywody pełnomocnika skarżącego dotyczące kwestii, czy skarżącemu faktycznie zostało przekazane zaskarżone postanowienie od osoby odbierającej przesyłkę w jego imieniu mogłyby zostać podniesione co najwyżej we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia skargi, a taki w niniejszej sprawie nie został złożony. Wskazać w tym miejscu należy, iż dla skutecznego doręczenia pisma wystarczy, aby na podpisywanym przez domownika potwierdzeniu odbioru pisma znajdowała się informacja, że doręczenie następuje, jeżeli osoba ta podjęła się oddania pisma adresatowi (p. wyroki NSA z dnia 18 stycznia 2012 r., sygn. akt II OSK 2070/10, z dnia 14 marca 2007 r., sygn. akt II GSK 315/06, publ. CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Jeżeli na odwrocie poświadczenia odbioru pisma nie podkreślono, że doręczenia dokonano dorosłemu domownikowi zaznaczając lub wskazując jednocześnie, że osoba ta podjęła się oddać przesyłkę adresatowi, to doręczenie nie spełnia wymogów z art. 40 § 1 ani z art. 43 k.p.a. (p. wyrok NSA z dnia 25 września 2009 r., sygn. akt II FSK 680/08, publ. CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawie przyjąć należy, że dowodem świadczącym o zobowiązaniu się Ł. P. do oddania przesyłki skarżącemu jest samo zwrotne potwierdzenie odbioru zaskarżonego postanowienia, znajdujące się w aktach sprawy. Zwrotne potwierdzenie odbioru stanowi urzędowe poświadczenie odbioru przesyłki i podpisując ten dokument Ł. P. potwierdziła, że odebrała przesyłkę w imieniu adresata, zobowiązując się tym samym do oddania jej skarżącemu, o czym świadczy stosowna adnotacja na zwrotnym potwierdzeniu odbioru znajdującym się w aktach administracyjnych sprawy. Zarzuty w tym zakresie należy oceniać tylko w ramach relacji między tymi osobami. Nie mają więc wpływu na wynik sprawy w istotnej obecnie materii. Mając na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i § 3 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło