II SA/Ol 834/12
WyrokWSA w Olsztynie2012-11-13
Skład orzekający: Marzenna Glabas, Ewa Osipuk, Adam Matuszak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji wprowadzające procedurę naboru na wolne stanowisko urzędnicze, w części dotyczącej § 4 załącznika, który pozwala na unieważnienie naboru w każdym momencie, jest zgodne z ustawą o pracownikach samorządowych? Czy czynność unieważnienia naboru na podstawie takiego przepisu jest legalna?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis § 4 załącznika do zarządzenia Dyrektora OSiR, który stanowił, że Dyrektor może w każdym momencie unieważnić nabór, nie znajduje umocowania w przepisach prawa, w szczególności w ustawie o pracownikach samorządowych. Wprowadzanie w akcie podustawowym regulacji umożliwiającej unieważnienie procedury konkursowej uregulowanej w ustawie jest niedopuszczalne. W związku z tym, sąd uchylił wskazany przepis zarządzenia i stwierdził bezskuteczność czynności unieważnienia naboru dokonanej na jego podstawie.Stan faktyczny
Skarżący P. J. brał udział w naborze na wolne stanowisko inspektora ds. informatyki i ochrony danych w Ośrodku Sportu i Rekreacji (OSiR). Po pozytywnym wyniku naboru, Dyrektor OSiR unieważnił go, powołując się na § 4 procedury naboru, który dopuszczał unieważnienie w każdym momencie. Skarżący zakwestionował tę czynność, wskazując na niezgodność procedury z ustawą o pracownikach samorządowych. Po wyczerpaniu drogi administracyjnej, skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił § 4 załącznika do zarządzenia Dyrektora OSiR, odrzucił skargę na czynność podpisania zarządzenia, stwierdził bezskuteczność czynności unieważnienia naboru, odrzucił skargę na czynność usunięcia ogłoszenia z BIP i orzekł, że zaskarżone zarządzenie w części uchylonej oraz czynność unieważnienia naboru nie podlegają wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 13 listopada 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzenna Glabas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ewa Osipuk Sędzia WSA Adam Matuszak Protokolant Specjalista Małgorzata Krajewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 listopada 2012 roku sprawy ze skarg P. J. 1. na zarządzenie Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji z dnia "[...]", Nr "[...]" w przedmiocie procedury naboru na wolne stanowisko, 2. na czynność podpisania zarządzenia w sprawie wprowadzenia procedury naboru na wolne stanowisko przez Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji, 3. na czynność unieważnienia naboru na wolne stanowisko przez Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji, 4. na czynność usunięcia z Biuletynu Informacji Publicznej ogłoszenia o zakończeniu procedury naboru przez Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji I. uchyla § 4 załącznika do zarządzenia Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji Nr "[...]" z dnia "[...]"; II. odrzuca skargę na czynność podpisania przez Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji zarządzenia w sprawie wprowadzenia procedury naboru na wolne stanowisko; III. stwierdza bezskuteczność czynności unieważnienia przez Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji naboru na wolne stanowisko; IV. odrzuca skargę na czynność usunięcia przez Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji z Biuletynu Informacji Publicznej ogłoszenia o zakończeniu procedury naboru; V. orzeka, że zaskarżone zarządzenie w części opisanej w pkt I wyroku oraz czynność opisana w pkt III wyroku nie podlegają wykonaniu.
Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że w dniu 17 kwietnia 2012r. w Ośrodku Sportu i Rekreacji (OSiR) został ogłoszony nabór na wolne stanowisko inspektora ds. informatyki i ochrony danych w wymiarze ½ etatu. Po przeprowadzeniu stosownej procedury na wskazane stanowisko został wybrany P. J., o czym informację upowszechnił Dyrektor OSiR (dalej zwany Dyrektorem OSiR) w dniu 10 maja 2012r. Ten sam organ, w dniu 14 maja 2012r. unieważnił jednak nabór na wskazane stanowisko urzędnicze.
Pismem z dnia 16 maja 2012r. P. J. zwrócił się do tego organu o podanie przyczyny unieważnienia naboru oraz podstawy prawnej takiego działania. W odpowiedzi na to wystąpienie, Dyrektor OSiR (pismem z dnia 17 maja 2012r.) wskazał, że pracownik zatrudniony dotychczas na tym stanowisku złożył wniosek z prośbą o wycofanie wypowiedzenia umowy o pracę, który został uwzględniony, co spowodowało brak wolnego stanowiska, na które został ogłoszony nabór. Jako podstawę prawną swojego działania organ wskazał § 4 Procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze w OSiR.
Pismem z dnia 21 maja 2012r. P. J. zwrócił się do Prezydenta Miasta z prośbą o weryfikację działań podjętych w sprawie unieważnienia naboru na wskazane powyżej stanowisko urzędnicze. Zwrócił przy tym uwagę na sprzeczność § 4 Procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze w OSiR, będącej załącznikiem do zarządzenia nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r., z przepisami ustawy o pracownikach samorządowych.
Na skutek tego pisma, Prezydent Miasta zwrócił się do Dyrektora OSiR o przedłożenie stosownych wyjaśnień w tej sprawie. W odpowiedzi Dyrektor przekazał Prezydentowi Miasta informację, zgodną z tą, która wcześniej została udzielona P. J. w piśmie tego organu z dnia 17 maja 2012r. Po otrzymaniu tych wyjaśnień, Prezydent Miasta (pismem z dnia 20 czerwca 2012r.) wyjaśnił P. J., że zgodnie z art. 3 Kodeksu pracy - pracodawcą, który ogłosił konkurs na wolne stanowisko urzędnicze był OSiR, co oznacza, że wszelkie sprawy pracownicze odnoszące się do tego naboru powinny być rozstrzygane z podmiotem ogłaszającym konkurs. Dodał, że Prezydent Miasta podjął się jednak analizy tej sprawy, gdyż OSiR jest jednostką organizacyjną gminy O. W wyniku poczynionych ustaleń nie stwierdził jednak nieprawidłowości w działaniu Dyrektora tej jednostki polegających na odmowie zatrudnienia P. J. na stanowisku objętym naborem. Uznał bowiem, że z chwilą cofnięcia przez pracownika, będącego w okresie wypowiedzenia, oświadczenia o wypowiedzeniu stosunku pracy, nie było już przesłanek do nawiązania nowego stosunku pracy z inną osobą. Pismo Prezydenta Miasta z dnia 20 czerwca 2012r. zostało przesłane na adres P. J. listem poleconym bez zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki w dniu 5 lipca 2012r.
Przed otrzymaniem tej przesyłki, bo w dniu 27 czerwca 2012r. P. J. skierował do Prezydenta Miasta pismo, stanowiące uzupełnienie jego wystąpienia z dnia 21 maja 2012r., w którym sformułował kolejne argumenty mające, w jego ocenie, przemawiać za niezgodnością z prawem unieważnienia naboru przez Dyrektora OSiR. W odpowiedzi na to pismo, Prezydent Miasta ponownie przesłał P. J. (tym razem jednak za zwrotnym potwierdzeniem odbioru) swoją odpowiedź zawartą w piśmie z dnia 20 czerwca 2012r. uznając ją za aktualną, mimo podniesienia przez stronę nowych argumentów. Przesyłka ta została doręczona adresatowi w dniu 25 lipca 2012r.
W dniu 26 lipca 2012r. P. J. wniósł bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę, w której wskazał na naruszenie prawa w jednostce organizacyjnej podległej Prezydentowi Miasta, to jest OSiR. Skarga ta została przesłana przez Sąd w dniu 30 lipca 2012r. Prezydentowi Miasta, który następnie w dniu 6 sierpnia 2012r. przekazał ją Dyrektorowi OSiR. Po nadesłaniu zaś tej skargi do Sądu przez Dyrektora OSiR wraz z aktami sprawy, skarżący został wezwany przez Sąd do oznaczenia organu, którego działalności dotyczy ta skarga oraz wskazania numeru i daty zaskarżonego aktu lub czynności. W wykonaniu tego wezwania, w piśmie z dnia 31 sierpnia 2012r. skarżący podał, że zaskarża:
1) zarządzenie nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r. w sprawie wprowadzenia Procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze w OSiR;
2) czynność Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r. w przedmiocie podpisania powyższego zarządzenia;
3) czynność Dyrektora OSiR z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie unieważnienia naboru na wolne stanowisko urzędnicze;
4) czynność Dyrektora OSiR z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie usunięcia z Biuletynu Informacji Publicznej ogłoszenia o zakończeniu procedury naboru.
Wskazał przy tym, że oznaczone działania Dyrektora OSiR są niezgodne z ustawą o pracownikach samorządowych i nie znajdują podstawy prawnej w żadnych przepisach państwowych.
W odpowiedzi na powyższą skargę Dyrektor OSiR wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 i 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako p.p.s.a.), względnie o jej oddalenie. Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ podał, że skarżący winien wnieść skargę za jego pośrednictwem, po uprzednim wezwaniu tego organu do usunięcia naruszenia prawa, o którym mowa w art. 52 p.p.s.a. Wskazał, że mimo istnienia takiego obowiązku, skarżący nie wezwał organu do usunięcia naruszenia prawa, gdyż jedyne pismo jakie wystosował do tego organu (z dnia 16 maja 2012r.) dotyczyło wskazania przyczyny i podstawy prawnej unieważnienia naboru. Ponadto, zdaniem organu, skarżący wniósł skargę z uchybieniem terminu do jej wniesienia. Wskazał bowiem, że nawet przy przyjęciu, że pismo z dnia 16 maja 2012r. było wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, to już 17 maja 2012r. skarżący powziął wiadomość, jaka jest przyczyna i podstawa unieważnienia naboru, a więc od tej daty miał 30 dni na wniesienie skargi. Tymczasem, Dyrektor OSiR otrzymał skargę dopiero w dniu 6 sierpnia 2012r. od Prezydenta Miasta. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi Dyrektor OSiR uznał je za niezasadne. Podał, że na stanowisku, na który był prowadzony nabór, był zatrudniony pracownik OSiR, który w dniu 13 kwietnia 2012r. złożył wypowiedzenie umowy o pracę, a następnie w dniu 14 maja 2012r. za zgodą Dyrektora OSiR wycofał swoje oświadczenie o wypowiedzeniu umowy. W tych okolicznościach organ uznał, że stanowisko, na które prowadzono nabór, nie było stanowiskiem wolnym, w rozumieniu art. 12 ustawy o pracownikach samorządowych, ani w okresie prowadzenia naboru, ani po jego zakończeniu. Prawidłowe było więc unieważnienie tego naboru na podstawie zarządzenia nr "[...]", które przewidywało taką możliwość. Dodał, że procedura naboru, ustalona zaskarżonym zarządzeniem Dyrektora OSiR, nie narusza zasad naboru na stanowiska urzędnicze, o których mowa w art. 11 ustawy o pracownikach samorządowych, to jest otwartości, konkurencyjności, jawności i równego dostępu do stanowiska. Podniósł, że co prawda ustawa o pracownikach samorządowych nie nakłada obowiązku określenia procedury naboru na wolne stanowiska urzędnicze, niemniej jednak praktyką stosowaną przez podmioty zobligowane do prowadzenia takich naborów jest ustalanie procedury takiego naboru w celu zapewnienia przestrzegania wymienionych powyżej zasad. Dodał, że takie działanie jest zgodne również z zasadami kontroli zarządczej (art. 68 i art. 69 ustawy o finansach publicznych), a na potrzebę doprecyzowania procedury naboru w zakresie wyjętym spod regulacji ustawowej zwraca się także uwagę w piśmiennictwie.
Odpowiedź na skargę P. J. złożył także Prezydent Miasta, który wniósł o jej odrzucenie na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., względnie oddalenie. W uzasadnieniu swojego stanowiska organ ten wskazał, że czynności, które podejmował w niniejszej sprawie miały miejsce w trybie ogólnoskargowym, gdyż dotyczyły funkcjonowania jednostki organizacyjnej gminy i działalności kierownika tej jednostki. Zgodnie zaś z ugruntowanym orzecznictwem sądowym, takie czynności organu nie podlegają kognicji sądów administracyjnych. Dodał, że w jego ocenie, bierną legitymację procesową w niniejszej sprawie ma Dyrektor OSiR, a nie Prezydent Miasta, gdyż to ten Dyrektor, jako kierownik gminnej jednostki budżetowej, jest w świetle ustawy o pracownikach samorządowych, podmiotem zobowiązanym do przeprowadzenia naboru na wolne stanowisko urzędnicze. Do tego podmiotu należy także podjęcie decyzji w sprawie zatrudnienia lub nie pracownika wyłonionego w trakcie naboru. Zdaniem Prezydenta Miasta, skarżący powinien zatem wnieść skargę za pośrednictwem Dyrektora OSiR i po uprzednim wezwaniu tego organu do usunięcia naruszenia prawa, czego jednak nie uczynił.
Pismem z dnia 31 października 2012r. skarżący ustosunkował się do odpowiedzi na jego skargę udzielonej przez Dyrektora OSiR. Wskazał, że jego skarga, choć wniesiona bezpośrednio do Sądu, została ostatecznie przekazana temu Dyrektorowi przez Prezydenta Miasta, co wypełnia wymóg z art. 54 § 1 p.p.s.a. Podał także, że procedura naboru zakończyła się w dniu 10 maja 2012r., a więc jeszcze przed dniem cofnięcia wypowiedzenia przez pracownika dotychczas zatrudnionego na stanowisku objętym naborem. Uznał więc, że dotychczasowy pracownik, który wyraził chęć dalszej pracy już po ogłoszeniu konkursu na jego stanowisko, może być ponownie zatrudniony tylko w ramach otwartej procedury konkursowej. Odnosząc się natomiast do zarzutu braku wezwania Dyrektora OSiR do usunięcia naruszenia prawa przed wniesieniem skargi, skarżący podał, że skierował skargę na działanie tego Dyrektora do organu nadrzędnego, to jest Prezydenta Miasta. Takie działanie uzasadnił, po pierwsze - niejasnym statusem OSiR w zakresie oznaczenia organu w rozumieniu prawa administracyjnego, po wtóre zaś brakiem wiary w sens skierowania takiego wezwania do Dyrektora OSiR, który wcześniej wykazał się ignorowaniem przepisów ustawy o pracownikach samorządowych. Skarżący wskazał jednak, że w piśmie wystosowanym do Prezydenta Miasta zawarte było wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w OSiR, o czym świadczy zobowiązanie tego organu przez Prezydenta Miasta do zajęcia stanowiska w tej sprawie. Za nieuprawnione skarżący uznał twierdzenie organu, jakoby skarga została wniesiona z uchybieniem terminu. Podał przy tym, że pismo Prezydenta Miasta z dnia 20 czerwca 2012r. (stanowiące odpowiedź na jego wezwanie) została przesłana mu dopiero w dniu 6 lipca 2012r., co oznacza, że otrzymał je jeszcze w terminie późniejszym. Tymczasem skarga została złożona w Sądzie w dniu 26 lipca 2012r., a więc z zachowaniem ustawowego terminu. Ponadto, podtrzymał zarzut sprzeczności z prawem zaskarżonej działalności Dyrektora OSiR.
Na rozprawie, która odbyła się przed tutejszym Sądem w dniu 6 listopada 2012r. skarżący sprecyzował, że w odniesieniu do zarządzenia nr "[...]" z dnia 5 stycznia 2011r. kwestionuje wyłącznie § 4 załącznika do tego zarządzenia. Potwierdził, że odpowiedź Prezydenta Miasta z dnia 20 czerwca 2012r. otrzymał dwukrotnie, przy czym nie jest w stanie wykazać daty otrzymania przesyłki nadanej przez ten organ w dniu 6 lipca 2012r., ale było to na pewno przed dniem 25 lipca 2012r., czyli przed otrzymaniem przesyłki, do której ponownie załączono tą odpowiedź. Podał, że skoro na przesyłce z dnia 6 lipca 2012r. nie ma pieczątki o ponownym awizowaniu, to zasadnym jest przyjęcie, że odebrał tę przesyłkę w ciągu 7 dni od daty pierwszego awiza. Oświadczył, że jego pismo z dnia 21 maja 2012r. skierowane do Prezydenta Miasta było wezwaniem do usunięcia naruszenia prawa, a nie skargą powszechną na wadliwe działanie Dyrektora OSiR. Dodał, że z całą pewnością takim wezwaniem nie było jego pismo skierowane do Dyrektora OSiR. Natomiast pełnomocnik organu, uzupełnił wnioski sformułowane w odpowiedzi na skargę wnosząc o umorzenie postępowania w związku z uchyleniem § 4 zaskarżonego zarządzenia (zarządzeniem nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 listopada 2012r.). Ponadto wskazał, że wezwanie skarżącego z dnia 21 maja 2012r. nie zostało przekazane Dyrektorowi OSiR przez Prezydenta Miasta, a o jego treści organ ten dowiedział się dopiero 6 sierpnia 2012r., po otrzymaniu skargi wniesionej w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył co następuje:
W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że po sprecyzowaniu przez skarżącego przedmiotu skargi, co nastąpiło w piśmie z dnia 31 sierpnia 2012r., na mocy zarządzenia Przewodniczącej Wydziału II z dnia 31 sierpnia 2012r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 834/12 został oznaczony: przedmiot skargi, to jest zarządzenie nr "[...]" z dnia 5 stycznia 2011r. w sprawie procedury naboru na wolne stanowisko oraz organ, którego działanie jest przedmiotem skargi, to jest Dyrektor OSiR. Jednocześnie, na mocy art. 57 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012r., poz. 270 – dalej jako p.p.s.a.), do odrębnego rozpoznania i rozstrzygnięcia została wyłączona:
1) sprawa ze skargi P. J. na czynność Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r. w przedmiocie podpisania powyższego zarządzenia (sprawę tę zarejestrowano pod sygn. akt II SA/Ol 1073/12);
2) sprawa ze skargi P. J. na czynność Dyrektora OSiR z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie unieważnienia naboru na wolne stanowisko urzędnicze (sprawę tę zarejestrowano pod sygn. akt II SA/Ol 1074/12);
3) sprawa ze skargi P. J. na czynność Dyrektora OSiR z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie usunięcia z Biuletynu Informacji Publicznej ogłoszenia o zakończeniu procedury naboru (sprawę tę zarejestrowano pod sygn. akt II SA/Ol 1075/12).
Na rozprawie, która odbyła się przed tutejszym Sądem w dniu 6 listopada 2012r. Sąd postanowił jednak połączyć do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt II SA/Ol 834/12, II SA/Ol 1073/12, II SA/Ol 1074/12, II SA/Ol 1075/12 i prowadzić je pod sygn. akt II SA/Ol 834/12. Stosownie bowiem do art. 111 § 2 p.p.s.a., sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku. Stąd, w niniejszej sprawie został wydany jeden wyrok, w którym Sąd ocenił zarówno dopuszczalność, jak i zasadność poszczególnych skarg P. J. dotyczących działalności Dyrektora OSiR.
Przed przystąpieniem do kontroli zaskarżonego działania organu konieczne jest jednak przede wszystkim rozważenie właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania tych skarg. Zgodnie bowiem z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg między innymi na inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W ocenie Sądu, z uwzględnieniem tego właśnie przepisu należy oceniać dopuszczalność wniesionych w niniejszej sprawie skarg P. J. na działalność Dyrektora OSiR. Zgodnie bowiem ze Statutem OSiR, stanowiącym załącznik do uchwały Nr "[...]" Rady Miasta z dnia 25 sierpnia 2010r. w sprawie likwidacji zakładu budżetowego pod nazwą "Ośrodek Sportu i Rekreacji w "[...]"", przy ul. "[...]" w celu jego przekształcenia w jednostkę budżetową pod nazwą "Ośrodek Sportu i Rekreacji "[...]"" i nadania statutu jednostce (Dz. Urz. Woj. "[...]"– dalej jako Statut Ośrodka) - Ośrodek jest jednostką organizacyjną Miasta, którą reprezentuje na zewnątrz i kieruje Dyrektor (§ 2 i 10 ust. 1). Do obowiązków i uprawnień tego Dyrektora należy między innymi wykonywanie czynności wynikających ze stosunku pracy w stosunku do osób zatrudnionych w Ośrodku (§ 11 pkt 2 Statutu Ośrodka). Ponadto, Dyrektor działając zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz statutem podejmuje decyzje samodzielnie w ramach udzielonego przez Prezydenta Miasta pełnomocnictwa (§ 10 ust. 3 Statutu Ośrodka). Ze znajdującego się w aktach administracyjnych pełnomocnictwa z dnia 3 stycznia 2011r., nr "[...]", wynika zaś, że Prezydent Miasta upoważnił J. L. – Dyrektora OSiR do działania we wszystkich sprawach związanych z działalnością statutową Ośrodka, a w szczególności do kierowania bieżącą działalnością i reprezentowania na zewnątrz OSiR, dokonywania czynności prawnych w imieniu i na rzecz Miasta w zakresie określonym przez statut Ośrodka, a także reprezentowania Ośrodka w sprawach rozpatrywanych przez sądy.
W świetle powyższych regulacji prawnych i wobec treści powołanego pełnomocnictwa, nie może budzić wątpliwości, że Dyrektor OSiR, kierujący i reprezentujący na zewnątrz ten Ośrodek, będący jednostką organizacyjną Miasta, występuje w roli organu jednostki samorządu terytorialnego (to jest Miasta), w imieniu i na rzecz której podejmuje czynności. Podmiot ten może zatem prowadzić działalność objętą kognicją sądu administracyjnego, o której mowa w powołanym powyżej art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Warunkiem jednak uznania, że działalność tego organu mieści się w dyspozycji tego przepisu jest jej zakwalifikowanie do działalności "z zakresu administracji publicznej", a więc takiej, w której ustawodawca przyznaje organom administracji publicznej prawo władczego i jednostronnego kształtowania treści stosunku prawnego, którą tworzą prawa i obowiązku jednostki. Innymi słowy, przy ocenie dopuszczalności wniesienia skargi na dane działanie organu, sąd winien ocenić, czy poprzez te działanie organ władczo wpłynął na prawa lub obowiązki podmiotu, który wniósł skargę.
W takim zaś ujęciu, Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał za niedopuszczalne wniesienie skarg na:
1) czynność Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r. polegającą na podpisaniu zarządzenia tego organu nr "[...]" w sprawie wprowadzenia Procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze w OSiR oraz
2) czynność Dyrektora OSiR z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie usunięcia z Biuletynu Informacji Publicznej ogłoszenia o zakończeniu procedury naboru.
Żadna z tych czynności nie miała bowiem bezpośredniego wpływu na prawa lub obowiązki skarżącego związane z uczestnictwem w naborze na wolne stanowisko urzędnicze. Co prawda, od momentu podpisania spornego zarządzenia mamy do czynienia z jego wydaniem, niemniej jednak samo wydanie zarządzenia nie może być źródłem praw lub obowiązków jednostki, które mogą wynikać jedynie z poszczególnych przepisów tego zarządzenia. Ponadto, w ocenie Sądu, na co zresztą słusznie zwrócił także uwagę organ w odpowiedzi na skargę, Dyrektor OSiR uprawniony był do wydania zarządzenia w sprawie wprowadzenia Procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze w OSiR. Uprawnienie to wywodzić można chociażby z § 10 ust. 3 i 4 w zw. z § 11 pkt 1 i 2 Statutu Ośrodka, w świetle którego Dyrektor odpowiada za właściwą realizację zadań przypisanych Ośrodkowi, w tym za zapewnienie właściwej organizacji pracy oraz wykonywanie czynności wynikających ze stosunku pracy. Czym innym jest jednak posiadanie kompetencji do wydania danego aktu, a czym innym legalność ustanowionych w nim norm prawnych.
Za źródło praw lub obowiązków skarżącego związanych z uczestnictwem w naborze na wolne stanowisko urzędnicze nie może być także uznana czynność Dyrektora OSiR z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie usunięcia z Biuletynu Informacji Publicznej ogłoszenia o zakończeniu procedury naboru. Zgodnie bowiem z art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 2008r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. Nr 223, poz. 1458 ze zm.), niezwłocznie po przeprowadzonym naborze informacja o wynikach naboru jest upowszechniana przez umieszczenie na tablicy informacyjnej w jednostce, w której był przeprowadzony nabór, oraz opublikowanie w Biuletynie Informacji Publicznej przez okres co najmniej 3 miesięcy. Z brzmienia tego przepisu jednoznacznie wynika, że celem umieszczenia w tym Biuletynie informacji o wynikach naboru jest jedynie upowszechnienie tej informacji, które dodatkowo ma miejsce dopiero po zakończeniu procedury naboru. Wybór kandydata następuje zaś w toku procedury konkursowej. Realizacja obowiązku publikacji określonych informacji w Biuletynie Informacji Publicznej nie następuje zatem w ramach jakiegokolwiek indywidualnego stosunku administracyjnego i nie indywidualizuje generalnej normy prawa materialnego, z której wynikają prawa i obowiązki (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 24 października 2011r., sygn. akt II SAB/Kr 37/11). Skoro zaś ustawodawca w żaden sposób nie powiązał wyboru kandydata na stanowisko urzędnicze z czynnością upowszechnienia informacji w tym przedmiocie w Biuletynie Informacji Publicznej, to tym bardziej czynność usunięcia tej informacji z tego Biuletynu nie wpływa na sytuację prawną kandydata do obsadzenia tego stanowiska wyłonionego w drodze naboru.
Mając na uwadze powyższe argumenty, czynności Dyrektora OSiR polegających na: podpisaniu zarządzenia nr "[...]" tego organu z dnia 5 stycznia 2011r. oraz usunięciu z Biuletynu Informacji Publicznej ogłoszenia o zakończeniu procedury naboru nie można zakwalifikować do działań z zakresu administracji publicznej, co oznacza, że rozpoznanie skarg na te czynności nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Dlatego też, na mocy art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., Sąd orzekł o odrzuceniu skarg na te czynności.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał natomiast swoją właściwość do rozpoznania skarg P. J. na:
1) zarządzenie nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r. w sprawie wprowadzenia procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze, które – jak wynika z oświadczenia skarżącego złożonego na rozprawie, zostało zaskarżone w części dotyczącej regulacji zawartej w § 4 załącznika do tego zarządzenia; oraz
2) czynność Dyrektora OSiR z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie unieważnienia naboru na wolne stanowisko urzędnicze.
W ocenie Sądu, zaskarżone zarządzenie oraz czynność Dyrektora OSiR mieszczą się w katalogu "innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa", które podlegają kontroli sądu na mocy art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Oba wymienione działania Dyrektora OSiR kwalifikują się bowiem do działalności "z zakresu administracji publicznej", gdyż w sposób władczy i jednostronny wpłynęły na zmianę sytuacji prawnej skarżącego, ukształtowanej uprzednio przez pozytywny dla niego wynik procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze. Wynik ten uprawniał skarżącego do objęcia określonego stanowiska w administracji samorządowej. Skoro zaś przeprowadzenie konkursu przez organ administracji publicznej jest obowiązkiem wynikającym z ustawy o pracownikach samorządowych i konkurs ma być przeprowadzony w sposób określony prawem, to jednocześnie muszą istnieć gwarancje, które zapewnią wszystkim uczestnikom takiego konkursu przeprowadzenie go według prawnie określonych reguł oraz respektowanie jego wyniku. W przypadku naruszenia tych uprawnień aktem lub czynnością organu administracji publicznej, uczestnik konkursu ma prawo do poddania takiego działania kontroli sądu administracyjnego (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 13 października 2010r., sygn. akt III SA/Łd 98/10). Wniesienie tych skarg wymagało jednak spełnienia przez skarżącego określonych wymogów ustawowych, o których mowa w art. 52 § 3 oraz w art. 53 § 2 p.p.s.a.
Zgodnie bowiem z art. 52 § 3 p.p.s.a., skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu - w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa. W niniejszej sprawie ocena zachowania przez skarżącego wymogów określonych w tym przepisie wymagała rozstrzygnięcia, czy skierowanie wezwania do usunięcia naruszenia prawa do Prezydenta Miasta, a nie bezpośrednio do Dyrektora OSiR można uznać za prawnie skuteczne. Przystępując do badania tego zagadnienia w pierwszej kolejności zauważyć należy, że to na organie ciąży obowiązek badania swojej właściwości do rozpoznania danej sprawy (wniosku), a w przypadku stwierdzenia swojej niewłaściwości, organ ten powinien przekazać sprawę organowi właściwemu do jej rozpoznania. Taki sposób postępowania jest standardem dobrej praktyki administracyjnej w kontaktach organów z jednostką, w szczególności, gdy tak jak w niniejszej sprawie, organem właściwym w sprawie jest organ kierujący jednostką organizacyjną gminy i działający z upoważnienia organu tej gminy, do którego skierowano wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Zgodnie bowiem z art. 15 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji, przyjętego przez Parlament Europejski w dniu 6 września 2001r., w przypadku skierowania lub przekazania adresowanego do instytucji pisma lub zażalenia do dyrekcji generalnej, dyrekcji lub wydziału, które nie są upoważnione do rozpatrzenia pisma lub zażalenia, ich jednostki organizacyjne zapewnią, że akta niezwłocznie zostaną przekazane do właściwej jednostki organizacyjnej instytucji. Jednostka organizacyjna, do której pierwotnie wpłynęło pismo lub zażalenie, informuje jego autora o dalszym przekazaniu sprawy, podając przy tym nazwisko i numer telefonu urzędnika, do którego akta zostały skierowane. Urzędnik zwróci uwagę pojedynczych osób lub organizacji na ewentualne błędy i braki w dokumentach, dając im możliwość ich skorygowania. Zauważyć przy tym należy, że na mocy art. 2 ust. 1 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji, Kodeks ten obowiązuje wszystkich urzędników i pozostałych funkcjonariuszy w ich kontaktach z jednostką, którzy objęci są statusem urzędnika i w odniesieniu do których obowiązują warunki zatrudniania pozostałych funkcjonariuszy.
W świetle powyższej regulacji prawnej nie może budzić wątpliwości, że Prezydent Miasta przystępując do rozpoznania pisma skarżącego z dnia 21 maja 2012r. zatytułowanego "Prośba o weryfikację działań podjętych w sprawie unieważnienia naboru, ogłoszonego w dniu 17.04.2012 przez Dyrektora Ośrodka Sportu i Rekreacji, na wolne stanowisko urzędnicze", naruszył art. 15 Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji. Uwzględniając bowiem treść tej prośby oraz wyjaśnienie skarżącego złożone na rozprawie przed tutejszym Sądem, przyjąć należy, że pismo to stanowiło wezwanie do usunięcia naruszenia prawa spowodowanego działaniami Dyrektora OSiR podjętymi w sprawie unieważnienia naboru. Pismo to powinno zatem zostać przekazane do załatwienia Dyrektorowi OSiR, co nie nastąpiło. Zaniechanie przez Prezydenta Miasta obowiązku przekazania tego pisma nie może jednak rodzić dla skarżącego negatywnych skutków prawnych, tym bardziej, że jak wynika z akt administracyjnych sprawy, Prezydent Miasta udzielił skarżącemu odpowiedzi na to pismo w oparciu o wyjaśnienia Dyrektora OSiR złożone w tej kwestii. Stąd też, mimo że wniosek został rozpoznany przez organ niewłaściwy, przyjąć należy, że skarżący uczynił zadość regulacji art. 52 § 3 p.p.s.a. Zauważyć przy tym należy, że o istnieniu zarządzenia nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r. skarżący dowiedział się w piśmie tego organu z dnia 17 maja 2012r., w którym organ ten podał przyczynę i podstawę prawną unieważnienia naboru. Czynność Dyrektora OSiR polegająca na unieważnieniu naboru na wolne stanowisko urzędnicze miała zaś miejsce w dniu 14 maja 2012r. Skierowanie więc pisma zawierającego wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w dniu 21 maja 2012r. nastąpiło z zachowaniem 14-dniowego terminu, o którym mowa w art. 52 § 3 p.p.s.a.
Wobec zaś udzielenia przez Prezydenta Miasta odpowiedzi na to wezwanie, co nastąpiło w piśmie z dnia 20 czerwca 2012r., zachowanie terminu do wniesienia skarg w niniejszej sprawie należy oceniać z uwzględnieniem daty doręczenia skarżącemu tej odpowiedzi. Zgodnie bowiem z art. 53 § 2 p.p.s.a., w przypadkach, o których mowa w art. 52 § 3 i 4, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. Jak wynika jednak z oświadczeń i dokumentów przedłożonych Sądowi przez pełnomocnika Prezydenta Miasta (k. 58-63 akt sądowych), pismo z dnia 20 czerwca 2012r., zawierające odpowiedź tego organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, zostało wysłane skarżącemu listem zwykłym poleconym w dniu 5 lipca 2012r. Natomiast na kopercie, która (jak wynika z naniesionego na nią przez organ numeru przesyłki) zawierała tę odpowiedź, a która została przedłożona Sądowi przez skarżącego (k. 79 akt sądowych), widnieje stempel pocztowy z datą 6 lipca 2012r. Na rozprawie przed tutejszym Sądem skarżący nie był jednak w stanie precyzyjnie określić daty, w której została mu doręczona ta przesyłka. Wskazał jedynie, że na pewno miało to miejsce przed 25 lipca 2012r., a więc przed ponownym doręczeniem mu tej odpowiedzi przez organ za zwrotnym potwierdzeniem odbioru. Zauważył także, że skoro na przesyłce z dnia 6 lipca 2012r. nie ma pieczątki o ponownym awizowaniu, to przypuszczać należy, że odebrał tę przesyłkę w ciągu 7 dni od pierwszego awiza (k. 84 akt sądowych).
W ocenie Sądu, brak możliwości wykazania przez organ terminu doręczenia przesyłki zawierającej odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nie może wywoływać negatywnych skutków procesowych dla skarżącego, a tym bardziej powodować przerzucenie na niego obowiązku udowodnienia, kiedy tę przesyłkę otrzymał. W tych okolicznościach przyjąć należało, że doręczenie tej odpowiedzi nastąpiło po 6 lipca 2012r., lecz przed upływem 60 dni od skierowania przez skarżącego do organu wezwania do usunięcia naruszenia prawa z dnia 21 maja 2012r. Oznacza to, że wniesienie skarg w niniejszej sprawie nastąpiło z zachowaniem 30-dniowego terminu, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a. Jak słusznie bowiem zauważył organ, wobec skierowania tych skarg bezpośrednio do Sądu (26 lipca 2012r.), a następnie przesłania ich przez Sąd do organu niewłaściwego w sprawie, to jest Prezydenta Miasta (30 lipca 2012r.), który dopiero przekazał je organowi właściwemu do udzielenia na nie odpowiedzi, to jest Dyrektorowi OSiR (6 sierpnia 2012r.), za datę wniesienia tych skarg uznać należało 6 sierpnia 2012r.
Przechodząc do oceny zasadności wymienionych skarg zauważyć przede wszystkim należy, że sąd administracyjny, na mocy art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 134 § 1 p.p.s.a. dokonuje kontroli zaskarżonego aktu lub czynności pod względem zgodności z prawem, nie będąc przy tym związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W przypadku niezgodność z prawem aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., sąd uchyla ten akt albo stwierdza bezskuteczność czynności (art. 146 § 1 p.p.s.a). Wydanie takich właśnie orzeczeń Sąd uznał za konieczne po rozpoznaniu skarg P. J. na: zarządzenie nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r. w sprawie wprowadzenia procedury naboru na wolne stanowisko urzędnicze oraz czynność tego organu z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie unieważnienia naboru na to stanowisko.
Jak już podano, w ocenie Sądu, Dyrektor OSiR uprawniony był do wydania zarządzenia określającego procedurę naboru na wolne stanowisko urzędnicze w OSiR. Niemniej jednak, wprowadzenie w § 4 załącznika do tego zarządzenia regulacji, w świetle której "Dyrektor OSiR może w każdym momencie unieważnić nabór" nie znajduje umocowania w przepisach prawa. Podnieść bowiem należy, że procedura naboru na wolne stanowisko urzędnicze w administracji samorządowej uregulowana jest przede wszystkim w ustawie o pracownikach samorządowych. Procedura ta szczegółowo określa czynności podejmowane na poszczególnych jej etapach. W powołanej ustawie nie zawarto natomiast delegacji do wydawania przez podmioty zobowiązane do prowadzenia tych naborów aktów regulujących postępowanie w tych sprawach. Oznacza to, że nawet jeśli uprawnienie do wydania takiego aktu wynika, tak jak w niniejszej sprawie, z innego przepisu prawa, to wprowadzona tym aktem procedura naboru na wolne stanowisko urzędnicze nie może być sprzeczna z regulacjami zawartymi w ustawie o pracownikach samorządowych. Uwzględniając zaś hierarchię źródeł prawa powszechnie obowiązującego, za niedopuszczalne uznać należy wprowadzanie w aktach podustawowych regulacji umożliwiających unieważnienie procedury konkursowej uregulowanej w ustawie. Nie sposób bowiem nie dostrzec w niniejszej sprawie, że wbrew temu, co zostało podane w podstawie prawnej zaskarżonego zarządzenia nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r., nie zostało ono wydane na podstawie ustawy o pracownikach samorządowych (wobec braku stosownej delegacji do jego wydania), lecz wyłącznie na podstawie przepisów Statutu OSiR, stanowiącego załącznik do uchwały Nr "[...]" Rady Miasta z dnia 25 sierpnia 2010r. w sprawie likwidacji zakładu budżetowego pod nazwą "Ośrodek Sportu i Rekreacji "[...]"", przy ul. "[...]" w celu jego przekształcenia w jednostkę budżetową pod nazwą "Ośrodek Sportu i Rekreacji "[...]"" i nadania statutu jednostce. Stwierdzenie zaś sprzeczności zaskarżonego § 4 załącznika do powołanego zarządzenia Dyrektora OSiR z ustawą o pracownikach samorządowych obligowało Sąd do uchylenia tego przepisu na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a.
Zauważyć przy tym należy, że w dniu wydania wyroku w kontrolowanej sprawie (13 listopada 2012r.) § 4 załącznika do powołanego zarządzenia nie obowiązywał już wobec jego uchylenia zarządzeniem nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 listopada 2012r. Niemniej jednak wniosek organu o umorzenie postępowania sądowego z tego powodu nie mógł być uwzględniony, gdyż przepis ten stanowił podstawę prawną podjęcia przez Dyrektora OSiR zaskarżonej do Sądu przez P. J. czynności z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie unieważnienia naboru na wolne stanowisko urzędnicze. Przepis ten obowiązywał ponadto w momencie wnoszenia skargi na zarządzenie nr "[...]" Dyrektora OSiR z dnia 5 stycznia 2011r., a jego kontrola pozostaje w związku z oceną legalności oznaczonej powyżej czynności unieważnienia naboru. Nie może bowiem budzić wątpliwości, że przepis, którego hierarchiczną sprzeczność stwierdził sąd administracyjny, nie mógł być podstawą podjęcia zgodnej z prawem czynności organu. Stąd tez, na mocy art. 146 § 1 p.p.s.a, sąd orzekł bezskuteczność zaskarżonej czynności Dyrektora OSiR z dnia 14 maja 2012r. w przedmiocie unieważnienia naboru na wolne stanowisko urzędnicze.
Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zaskarżonego działania podjęto stosownie do art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło