II OSK 1240/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-02-03
Skład orzekający: Jerzy Stelmasiak, Marzenna Linska-Wawrzon, Ewa Kręcichwost-Durchowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, które nie wyjaśnia podstawy prawnej oddalenia skargi w części dotyczącej głównego zobowiązania finansowego, narusza art. 141 § 4 PPSA?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 PPSA, ponieważ jest niespójne z sentencją, nie wyjaśnia podstawy prawnej oddalenia skargi w części dotyczącej głównego zobowiązania finansowego (97 600 zł) i nie odnosi się do zarzutów skarżącej w tym zakresie. Brak ten uniemożliwił kontrolę kasacyjną. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej oddalenia skargi i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła zobowiązania spółki do zapłaty kosztów ekspertyzy niezbędnej do ustalenia przyczyn katastrofy budowlanej. Po wieloletnim postępowaniu administracyjnym i sądowym, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ostatecznie zobowiązał spółkę do zapłaty 97 600 zł z tytułu kosztów jednej ekspertyzy, wraz z odsetkami ustawowymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję w części dotyczącej odsetek, a w pozostałej części oddalił skargę. Spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie przepisów proceduralnych, w tym art. 141 § 4 PPSA z powodu wadliwie sporządzonego uzasadnienia wyroku.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w punktach II, III i IV i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Odstąpił od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędziowie NSA Marzenna Linska-Wawrzon (spr.) del. WSA Ewa Kręcichwost-Durchowska Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 lutego 2015 r. sygn. akt VII SA/Wa 1326/14 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie zobowiązania do zapłaty kosztów wykonania ekspertyzy 1. uchyla zaskarżony wyrok w punkcie II, III i IV i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 lutego 2015 r., sygn. akt VII SA/Wa 1326/14, po rozpoznani skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. w przedmiocie zobowiązania do zapłaty kosztów wykonania ekspertyzy w pkt I uchylił zaskarżoną decyzję w punkcie 2 w części dotyczącej odsetek ustawowych; w pkt II oddalił skargę w pozostałej części; w pkt III stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; w pkt IV zasądził od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach kwotę 257 (dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją (nazwaną postanowieniem) z dnia [...] lipca 2008 r., na podstawie art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.) zobowiązał [...] Sp. z o.o. do wpłacenia kwoty 180 650 zł z tytułu kosztów wykonania ekspertyz niezbędnych do ustalenia przyczyn katastrofy budowlanej pawilonu wystawienniczego na terenie [...].
Decyzją z dnia [...] września 2010 r., po rozpatrzeniu wniosku Spółki o ponowne rozpatrzenie sprawy, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2008 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 marca 2011 r., sygn. akt VII SA/Wa 2289/10, uchylił decyzję GINB z dnia [...] września 2010 r.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że organ nie wyjaśnił zasadności zastosowania art. 78 ust. 2 Prawa budowlanego; o ile niezbędne było sporządzenie ekspertyzy w celu wyjaśnienia przyczyn katastrofy, to jednak organ w żaden sposób nie wyjaśnił przyczyn, dla których zlecił sporządzenie 2 ekspertyz: jednej przez Politechnikę Śląską a drugiej przez Politechnikę Wrocławską; co do zasady organ może zlecić więcej niż jedną ekspertyzę, jednakże w każdym wypadku musi uzasadnić przyczyny, dla których obciąża stronę kosztami więcej niż 1 ekspertyzy.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 26 lutego 2013 r., II OSK 2000/11, po rozpatrzeniu oddalił skargę kasacyjną GINB, i podzielił stanowisko Sądu Wojewódzkiego, iż w zaskarżonej decyzji z dnia [...] września 2010 r. nie wyjaśniono, dlaczego zlecono wykonanie więcej niż jednej ekspertyzy.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 19 czerwca 2013 r. utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] lipca 2008 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 grudnia 2013 r., VII SA/Wa 1741/13, po rozpoznaniu skargi Spółki uchylił decyzję z dnia 19 czerwca 2013 r.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014 r.:
1. uchylił własną decyzję z dnia [...] lipca 2008 r. znak [...],
2. zobowiązał [...] sp. z o.o. do zapłacenia kwoty 97 600 zł z tytułu kosztów wykonania ekspertyzy przez Politechnikę Wrocławską – Instytut Budownictwa, pl. Grunwaldzki 11 we Wrocławiu niezbędnej do ustalenia przyczyn katastrofy budowlanej pawilonu wystawienniczego na terenie [...], wraz z odsetkami ustawowymi od dnia [...] lipca 2008 r. do dnia zapłaty, i podał nr konta bankowego.
W uzasadnieniu podkreślono, że zgodnie z art. 78 ust. 2 Prawa budowlanego organ, o którym mowa w ust. 1 może zlecić na koszt inwestora, właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego sporządzenie ekspertyzy, jeżeli jest to niezbędne do wydania decyzji lub do ustalenia przyczyn katastrofy.
GINB zlecił Politechnice Śląskiej w Gliwicach oraz Politechnice Wrocławskiej wykonanie ekspertyz dotyczących "Analizy przyczyn i okoliczności katastrofy budowlanej pawilonu wystawienniczego przy ul. Bytkowskiej 1 w Chorzowie na terenie [...]" celem wyjaśnienia przyczyn i okoliczności powstania katastrofy.
Mając na uwadze wytyczne zawarte w wyroku Sądu z dnia 18 grudnia 2013 r. organ uchylił własną decyzję z dnia [...] lipca 2008 r. zobowiązującą Spółkę do zapłaty kwoty 180 650 zł z tytułu kosztów sporządzenia dwóch ekspertyz, i zobowiązał Spółkę do wpłacenia kwoty 97 600 zł z tytułu kosztów wykonania ekspertyzy przez Politechnikę Wrocławską - Instytut Budownictwa, pl. Grunwaldzki 11 we Wrocławiu, niezbędnej do ustalenia przyczyn katastrofy budowlanej.
Zlecenie przedmiotowej ekspertyzy ze względu na skalę i rozmiar katastrofy, wielkość obiektu budowlanego, który uległ katastrofie, oraz stopień skomplikowania jego konstrukcji, było konieczne i niezbędne do ustalenia w sposób jednoznaczny i bardzo precyzyjny przyczyn katastrofy. Ekspertyza wykonana przez Politechnikę Wrocławską była poszerzona o badanie elementów zniszczonej konstrukcji dla potrzeb obu ekspertyz sporządzonych przez Politechnikę Wrocławską oraz Politechnikę Śląską. Politechnika Wrocławska przeprowadziła badania laboratoryjne, tj. w szczególności badania gatunku i wytrzymałości stali użytej do konstrukcji obiektu, badania jakości i wytrzymałości łączników (spoiny, śruby) stosowanych w elementach konstrukcyjnych hali oraz badania połączeń elementów konstrukcyjnych. Zatem, skoro ekspertyza Politechniki Wrocławskiej zawierała również dodatkowo w/w badania laboratoryjne, to koniecznym było zobowiązanie Spółki do opłacenia kosztów wykonania tej ekspertyzy jako niezbędnej do ustalenia przyczyn katastrofy budowlanej w kwocie 97 600 zł, która wynikała z umowy z dnia [...] lutego 2006 r. nr [...] zawartej pomiędzy GINB a Politechniką Wrocławską.
Zobowiązanie zapłaty odsetek ustawowych od dnia [...] lipca 2008 r. do dnia zapłaty kosztów ekspertyzy organ uzasadnił twierdząc, że z uwagi na okoliczność, że strona skarżąca nie wyrażała zgody na zwrot kosztów stanowiących równowartość kosztów dwóch zleconych do opracowania ekspertyz, natomiast niesporne pomiędzy stronami było to, że zobowiązana Spółka powinna była zwrócić równowartość kosztów jednej z ekspertyz, Spółka została zobowiązana do zwrotu kosztów jednej ekspertyzy w dacie wydania przez organ rozstrzygnięcia z dnia [...] lipca 2008 r. Tym samym, zdaniem organu, spór mógłby ewentualnie dotyczyć zwrotu równowartości drugiej ekspertyzy, natomiast skarżąca pozostaje w zwłoce z zapłatą należnej kwoty w wysokości 97 600 zł od dnia [...] lipca 2008 r.
Odnosząc się do zarzutu Spółki, że zobowiązanie strony do uiszczenia kosztów przedmiotowych ekspertyz nie należy do spraw z zakresu administracji publicznej organ zauważył, że Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny w postanowieniu z dnia 27 maja 2008 r., I ACz 345/08 przesądził, że sprawa kosztów przedmiotowych ekspertyz nie jest sprawą cywilną ani w materialnoprawnym, ani w formalnoprawnym znaczeniu, i podlega rozpoznaniu w postępowaniu administracyjnym. Stanowisko to podzielił NSA w wyroku z dnia 16 marca 2010 r., II OSK 879/09, a następnie WSA w Warszawie w prawomocnym wyroku z dnia 15 marca 2011 r., VII SA/Wa 2289/10.
Zgodnie art. 78 ust. 2 ustawy Prawo budowlane kosztami ekspertyzy może być obciążony inwestor, właściciel lub zarządca nieruchomości. Nałożenie na zarządcę nieruchomości obowiązku uiszczenia kosztów ekspertyz nie przesądza, że właściciel nieruchomości nie może partycypować w kosztach wykonania ekspertyzy, jednakże kwestia wzajemnych rozliczeń pomiędzy zarządcą a właścicielem nieruchomości nie jest rozstrzygana decyzją administracyjną, bowiem jest sprawą o charakterze cywilnoprawnym.
Zdaniem organu, podnoszony zarzut naruszenia art. 86 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług nie ma znaczenia dla niniejszej sprawy, co również podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w ww. wyroku z dnia 26 lutego 2013 r. II OSK 2000/11.
[...] Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach w skardze na powyższą decyzję zarzuciła naruszenie:
1) art. 7, 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak należytego wyjaśnienia okoliczności przyczyn obciążenia kosztami sporządzenia ekspertyzy dotyczącej przyczyn katastrofy budowlanej pawilonu wystawienniczego w dniu 28 stycznia 2006 r.;
2) art. 78 ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez zobowiązanie [...] Sp. z o.o. do pokrycia kosztów ekspertyzy sporządzonej przez Politechnikę Wrocławską w przedmiocie przyczyn katastrofy budowlanej pawilonu wystawienniczego w dniu 28 stycznia 2006 r., w sytuacji gdy nie było to niezbędne dla ustalenia przyczyn katastrofy budowlanej, z uwagi na toczące się w przedmiocie przyczyn katastrofy śledztwo;
3) art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 78 ust. 2 Prawa budowlanego poprzez określenie w sentencji zaskarżonej części decyzji, iż skarżąca obowiązana jest do zapłaty odsetek ustawowych od dnia [...] lipca 2008 r., przy jednoczesnym braku wskazania podstawy prawnej takiego rozstrzygnięcia.
Na rozprawie w dniu 28 stycznia 2015 r. oraz w piśmie z dnia 5 lutego 2015 r. – załącznik do protokołu rozprawy – strona skarżąca cofnęła skargę w zakresie, w jakim domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji w punkcie pierwszym, a w pozostałym zakresie podtrzymała skargę – punkt drugi skargi, i wniosła o uchylenie punktu drugiego zaskarżonej decyzji. Podniosła również zarzut naruszenia przez organ drugiej instancji art. 139 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. z uwagi na wydanie decyzji na niekorzyść strony składającej odwołanie.
W odpowiedzi na skargę GINB wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku podkreślił, że zgodnie z art. 15 k.p.a., postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, co oznacza, że sprawa administracyjna jest dwukrotnie rozpoznana i rozstrzygnięta, po raz pierwszy w pierwszej instancji, a następnie w drugiej instancji. Dwukrotne rozpoznanie sprawy oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego, i konsekwentnie do tego ukształtowane jest postępowanie odwoławcze, którego przedmiotem nie jest weryfikacja decyzji, lecz ponowne rozpoznanie sprawy administracyjnej. Istota zasady dwuinstancyjności sprowadza się do dwukrotnego rozpoznania i rozstrzygnięcia tożsamej pod względem przedmiotowym i podmiotowym sprawy administracyjnej. Granice rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy w drugiej instancji wyznacza zatem rozstrzygnięcie decyzji pierwszej instancji. Wykroczenie przez organ drugiej instancji poza tę granicę narusza zasadę dwuinstancyjności.
GINB w rozstrzygnięciu pierwszoinstancyjnym zobowiązał Spółkę do wpłacenia kwoty 180 650 zł z tytułu kosztów wykonania obu ekspertyz, natomiast po ponownym rozpoznaniu sprawy, organ uchylił własne rozstrzygnięcie dotyczące kosztów obu ekspertyz, i zobowiązał [...] sp. z o.o. do zapłacenia kwoty 97 600 zł z tytułu kosztów wykonania jednej ekspertyzy, jednakże z odsetkami ustawowymi od dnia [...] lipca 2008 r. do dnia zapłaty, o czym nie rozstrzygnął w orzeczeniu pierwszoinstancyjnym.
Oznacza to zdaniem Sądu, że GINB naruszył określoną w art. 15 K.p.a. zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, naruszył również art. 139 kpa, bowiem wydał orzeczenie na niekorzyść strony wnoszącej o ponowne rozpoznanie sprawy, zobowiązując Spółkę do zapłaty odsetek ustawowych, chociaż działając jako organ pierwszoinstancyjny o odsetkach nie rozstrzygał.
W zaskarżonej decyzji organ nie wskazał podstawy materialnoprawnej swojego rozstrzygnięcia, w szczególności w zakresie odsetek ustawowych. Podstawa materialnoprawa decyzji powinna być powołana w decyzji, co jednoznacznie wynika z art. 107 § 1 k.p.a.
Sąd zalecił, aby rozpatrując sprawę ponownie, organ wydał stosowne rozstrzygnięcie, mając na względzie przedstawione uwagi, jak również wyroki sądów wydane w przedmiotowej sprawie, zgodnie z art. 153 p.p.s.a.
Z tych względów Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ i art. 200 p.p.s.a.
[...] Sp. z o.o. z siedzibą w Katowicach w skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia wniosła o uchylenie zaskarżonej części wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
1. naruszenie art. 141 § 4 zdanie pierwsze p.p.s.a. poprzez brak wskazania podstawy prawnej rozstrzygnięcia zawartego w pkt II zaskarżonego wyroku, tj. w zakresie oddalenia skargi, braku rozpatrzenia zarzutów dotyczących utrzymanej w mocy części decyzji oraz braku wyjaśnienia zastosowanej podstawy prawnej ww. rozstrzygnięcia, co miało istotny wpływ na wynik sprawy poprzez uniemożliwienie dokonania kontroli kasacyjnej zaskarżonej części wyroku;
2. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, art. 80, 107 § 3 k.p.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ w zw. art. 153 p.p.s.a. przez oddalenie części skargi pomimo, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem ww. przepisów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie.
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r. poz. 718, dalej: "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu.
Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonej w niej podstawy.
W pełni zasadny okazał się zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 141 § 4 p.p.s.a. stanowiącego, że "uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania".
Przede wszystkim należy stwierdzić, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku jest niespójne z treścią rozstrzygnięcia zawartego w sentencji. Ponadto Sąd Wojewódzki ograniczył rozważania prawne tylko do kwestii odsetek ustawowych objętych punktem I wyroku, natomiast nie wyjaśnił podstawy prawnej orzeczenia zawartego w punkcie II wyroku. Zaznaczyć należy, że przedmiotem skargi skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego stał się punkt 2 decyzji Głównego Inspektora Nadzoru budowlanego z [...] kwietnia 2014 r., w którym zobowiązano [...] sp. z o.o. do zapłacenia kwoty 97 600 zł wraz z odsetkami ustawowymi od dnia [...] lipca 2008 r. do dnia zapłaty. Sąd Wojewódzki orzekając w sprawie uchylił zaskarżoną decyzję w punkcie 2 w części dotyczącej odsetek i oddalił skargę w pozostałej części. Taka treść sentencji powinna oznaczać, że w efekcie w obrocie prawnym pozostaje w mocy zaskarżona decyzja w części zasadniczej, mianowicie zawierającej zobowiązanie strony do zapłacenia kwoty 97 600 zł, a wyeliminowane zostało jedynie rozstrzygnięcie dotyczące orzeczonych odsetek ustawowych. Tymczasem w uzasadnieniu zaskarżanego wyroku na wstępie rozważań (s. 6) Sąd Wojewódzki stwierdził, że: "Dokonując oceny zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa".
Z kolei w końcowej części uzasadnienia (pkt III i IV) Sąd Wojewódzki stwierdził, że: "Rozpatrując sprawę ponownie, organ wyda stosowne rozstrzygnięcie, mając na względzie przedstawione uwagi, jak również wyroki sądów wydane w przedmiotowej sprawie (...)". Zaznaczył też, że: "W zaskarżonej decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wskazał podstawy materialnoprawnej swojego rozstrzygnięcia, w szczególności w zakresie odsetek ustawowych". Powyższe twierdzenia Sądu Wojewódzkiego wskazują na obowiązek "ponownego rozpoznania" sprawy przez organ, w sytuacji gdy rozstrzygnięcie podjęte w punkcie II wyroku oznacza jednocześnie, że decyzja rozstrzygająca sprawę co do jej istoty pozostała utrzymana, co jest równoznaczne z zakończeniem postępowania.
Uwzględniając argumentację Sądu Wojewódzkiego dotyczącą rozstrzygnięcia w przedmiocie odsetek orzeczonych w zaskarżonej decyzji, zwłaszcza stwierdzenie co do naruszenia przez organ art. 139 k.p.a., trudno wywieść, w jakim zakresie organ powinien jeszcze rozpoznać sprawę. Podkreślić należy, że kontrola sądowa zaskarżonej decyzji powinna zakończyć się kategoryczną oceną co do zgodności z prawem orzeczenia w przedmiocie odsetek ustawowych. Sąd Wojewódzki uznając, że brak było podstawy prawnej do nałożenia obowiązku uiszczenia odsetek powinien po prostu uchylić w tej części decyzję, bez wskazywania, że organ ma rozpatrzeć sprawę ponownie. Natomiast ocena o prawidłowości takiego rozstrzygnięcia powinna skutkować oddaleniem skargi w tej części. Zagadnienie należności z tytułu odsetek za zwłokę w pokryciu kosztów ekspertyzy nie wymaga przeprowadzenia czynności wyjaśniających, a zatem niezrozumiałe są motywy Sądu Wojewódzkiego w tym zakresie.
W rezultacie wskazania zawarte w uzasadnieniu wyroku pozostawiły otwartą kwestię spornych odsetek, podczas gdy Sąd Wojewódzki powinien przesądzić definitywnie, czy rozstrzygnięcie organu w tej części było legalne.
Rację ma autor skargi kasacyjnej, że brak jest uzasadnienia do rozstrzygnięcia zawartego w punkcie II wyroku. Jako podstawę prawną wyroku powołano wyłącznie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a., a pominięto art. 151 p.p.s.a. Sąd Wojewódzki w ogóle nie wyjaśnił z jakich względów za bezzasadną uznał skargę w jej zasadniczej części, odnoszącej się do obciążenia strony kwotą 97 600 zł, z tytułu kosztów wykonania ekspertyzy przez Politechnikę Wrocławską – Instytut Budownictwa. W części opisowej uzasadnienia przytoczono jedynie zarzuty zawarte w petitum skargi, jednak nie poddano ich ocenie prawnej.
Wskazać trzeba, że skarżąca Spółka kwestionując zaskarżoną decyzję podniosła, że organ nie zweryfikował, czy ustalona kwota kosztów ekspertyzy jest adekwatna do zakresu i czasochłonności jej wykonania. Zarzuciła również, że organ nie wykazał niezbędności ekspertyzy, w sytuacji gdy przyczyny katastrofy mogły być ustalone na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w śledztwie prowadzonym przez organy Prokuratury. Dodatkowo w załączniku do protokołu zwrócono uwagę, że organ nie ustosunkował się do zarzutu dotyczącego art. 86 ustawy o podatku od towarów i usług.
Sąd Wojewódzki nie odniósł się do zarzutów skargi, ale też nie przedstawił oceny prawnej w zakresie, w jakim powinien z urzędu przeprowadzić kontrolę zaskarżonej decyzji (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Zawarty w uzasadnieniu wyroku wywód prawny dotyczy wyłącznie rozstrzygnięcia decyzji w przedmiocie odsetek ustawowych, a więc tej części, której dotyczy punkt I wyroku. Sąd Wojewódzki nie wyjaśnił, z jakich przyczyn oddalono skargę w pozostałym zakresie. Nie wypowiedział się, z jakich powodów za niezasadne uznał zarzuty skarżącej Spółki odnoszące się do naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1, art. 80, 107 § 1 i § 3 k.p.a. oraz art. 78 ust. 2 Prawa budowlanego.
Całkowity brak argumentacji Sądu Wojewódzkiego co do podstawy faktycznej i prawnej decyzji w zakresie nałożonego na stronę obowiązku zapłaty kwoty 97 600 zł skutkować musiał uwzględnieniem zarzutu kasacyjnego dotyczącego art. 141 § 4 p.p.s.a.
Niewątpliwie uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie spełnia podstawowych wymogów ustawowych, co w efekcie uniemożliwiło przeprowadzenie kontroli instancyjnej.
Jak słusznie podniósł autor skargi kasacyjnej naruszenie przez Sąd Wojewódzki art. 141 § 4 p.p.s.a. miało wpływ na wynik sprawy, gdyż brak uzasadnienia do rozstrzygnięcia zawartego w punkcie II wyroku sprawił, że strona skarżąca nie mogła w skardze kasacyjnej odnieść się do merytorycznych aspektów stanowiska Sądu Wojewódzkiego.
Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez Sąd Wojewódzki jest tym bardziej znaczące, że nastąpiło w sprawie o nieskomplikowanym stanie faktycznym i prawnym. Omawiana wadliwość uzasadnienia nie mogła być naprawiona przez Naczelny Sąd Administracyjny, a tym samym konieczne było uchylenie wyroku w zaskarżonej części.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd dokona kontroli zaskarżonej decyzji, przy uwzględnieniu konsekwencji procesowych wynikających z prawomocności rozstrzygnięcia zawartego w punkcie I omawianego wyroku.
W razie obowiązku sporządzenia uzasadnienia wyroku, Sąd Wojewódzki powinien dołożyć staranności odpowiadającej wymogom art. 141 § 4 p.p.s.a.
Ze względów wyżej przedstawionych orzeczono jak w sentencji, zgodnie z art. 185 i art. 207 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło