IV SA/Wa 1100/14
WyrokWSA w Warszawie2014-09-04
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Łukasz Krzycki, Beata Sobocha
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Generalny Lasów Państwowych, uchylając decyzję Regionalnego Dyrektora Lasów Państwowych w przedmiocie stwierdzenia wyłączenia gruntów leśnych z produkcji i ustalenia należności oraz opłat rocznych, naruszył przepisy postępowania administracyjnego, w tym zakaz reformationis in peius oraz zasady związane z mocą wiążącą orzeczeń sądowych?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że organ odwoławczy naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 153 i 170 PPSA, poprzez błędną wykładnię przepisów prawa materialnego (art. 28 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych) w kontekście wcześniejszego wyroku sądu administracyjnego. Ponadto, organ nie ustosunkował się w wystarczającym stopniu do niektórych zarzutów odwołania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi A. L. i R. L. na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych (GDLP) uchylającą decyzję Regionalnego Dyrektora Lasów Państwowych (RDLP) w przedmiocie wyłączenia gruntów leśnych z produkcji i ustalenia należności oraz opłat rocznych. Wcześniejsze postępowania i orzeczenia sądowe dotyczyły ustalenia wysokości tych opłat i należności, a także prawidłowego określenia daty wyłączenia gruntów. GDLP uchylił decyzję RDLP, przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia, co skarżący uznali za naruszenie przepisów, w tym zakazu reformationis in peius.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych, stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia, i zasądził zwrot kosztów postępowania od Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych na rzecz skarżących.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki (spr.), sędzia WSA Beata Sobocha, Protokolant sekr. sąd. Agnieszka Olszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 września 2014 r. sprawy ze skargi A. L. i R. L. na decyzję Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] w przedmiocie wyłączenia gruntów leśnych z produkcji 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych na rzecz skarżących A. L. i R. L. solidarnie kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Generalny Lasów Państwowych (dalej GDLP) uchylił, w myśl art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 1205 ze zm.), zwanej dalej "K.p.a.", decyzję Regionalnego Dyrektora Lasów Państwowych [...] (dalej RDLP) z [...] października 2013 r., w przedmiocie stwierdzenia wyłączenia gruntów o powierzchni 3,16 ha (część działki ew. nr [...] w obr. [...], gmina [...]) z produkcji leśnej niezgodnie z przepisami oraz ustalenia z tego tytułu od p. A. i R. L. tzw. należności oraz opłat rocznych, w myśl art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2013 r. poz. 1266 ze zm.).
Orzeczenie zapadło wobec następujących uwarunkowań prawnych i faktycznych.
Prawomocnym wyrokiem z 21 czerwca 2012 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2163/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję GDLP z [...] sierpnia 2010 r., którą to z kolei wyeliminowano z obrotu decyzję RDLP z [...] maja 2010 r., oraz orzeczono o innej wysokości należnych opłat (art. 138 §1 pkt 2 K.p.a.). Organ odwoławczy, orzekając o innej sumie należności z tytułu wyłączenia (z naruszeniem przepisów) z produkcji tej samej powierzchni gruntów leśnych ocenił, że przy ustalaniu opłat nie trafnie organ I. instancji nie uwzględnił obowiązku podwyższenia opłat rocznych o 10%, w myśl art. 28 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych. Należna suma opłat była więc wyższa. Uchylając wskazaną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał m.in. "Ponownie rozpoznając sprawę organ dokona sanacji naruszenia zasady dwuinstancyjności oraz zakazu reformationis in peius, umożliwiając zarówno respektowanie zasady dwuinstancyjności, jak i wydanie prawidłowej (również w zakresie wysokości nałożonej opłaty) decyzji w sprawie".
Wydając rozstrzygnięcie, po wskazanym wyroku, DGLP przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I. instancji (decyzją z [...] stycznia 2012 r.). Po ponownym orzeczeniu w sprawie - decyzja RDLP z [...] lutego 2012 r. - organ odwoławczy kolejny raz przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia (decyzją z [...] lipca 2012 r.) z uwagi na podniesione przez Strony zarzuty dotyczące wadliwego ustalenia faktycznego - terminu wyłączenia gruntów z produkcji.
Skarga na tą decyzję został oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 2 lutego 2013 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2319/12).
W uzasadnieniu tego wyroku wyrażono następujące oceny:
– teren, gdzie dokonano wyłączenia gruntów z produkcji jest objęty planem zagospodarowania przestrzennego, którego zapis przewiduje, że w części przeznaczony jest pod czasowe wydobycie kruszywa (żwiru); jednocześnie plan nałożył obowiązek rekultywacji terenu w kierunku leśnym, po zakończeniu eksploatacji żwiru; zezwalał zatem na czasowe wyłączenie z produkcji leśnej 2,91 ha; Skarżący jednakże dokonali tego wyłączenia bez uprzedniego uzyskania decyzji na nie zezwalającej; pozostała część wyłączona (0,25 ha), pod budynek socjalno-garażowy i stację transformatorową, nadal była przeznaczona w planie pod produkcję leśną; tę powierzchnię skarżący wyłączyli z produkcji leśnej niezgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego - co w oparciu o art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych stworzyło konieczność wymierzenia jednorazowej opłaty w dwukrotnej wysokości,
– wyłączenie z produkcji leśnej 2,91 ha działki pod żwirownię, choć zgodne z zapisem planu, lecz dokonane bez wymaganej decyzji zezwalającej na to wyłączenie, musiało prowadzić do wymierzenia opłat rocznych za czas wyłączenia podwyższonych o 10 %, w myśl art. 28 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, uiszczanych przez okres czasowego wyłączenia, lecz nie dłużej niż przez 20 lat; fakt, że teren był okresowo pozbawiony roślinności leśnej spowodował, że nie zostało naliczane odszkodowanie za przedwczesny wyrąb drzewostanu,
– dla ustalenia charakteru leśnego przedmiotowej działki decydujące znaczenie miał Uproszczony Plan Urządzenia Lasu wsi [...], zgodnie z którym na działce tej znajdował się las o typie siedliskowym - bór mieszany świeży (czasowo usunięty - halizna), co odpowiada przyjętemu w decyzji organu I. instancji przelicznikowi 1150 m3; niewątpliwie działka porośnięta jest lasem w rozumieniu ustawy o lasach, o czym stanowi Uproszczony Plan Urządzenia, ma powierzchnię przekraczającą wymagane 0,10 ha (art. 3 tej ustawy),
– wskazania sformułowane przez organ odwoławczy, w powiązaniu z przedstawioną przez niego wykładnią przepisów znajdujących zastosowanie w rozpatrywanej sprawie, są w znacznej części uprawnione; porządkują niezbędne elementy tego postępowania, co jest celowe zwłaszcza wobec faktu, że Skarżący nie zakwestionowali powierzchni wyłączenia,
– uchylenie zaskarżonej decyzji i rozstrzygnięcie kasatoryjne organu odwoławczego, było uzasadnione i konieczne (choć nie wszystkie jego wskazania można uznać za prawidłowe); wobec faktu, że Skarżący dopiero na tym etapie postępowania administracyjnego podnieśli kwestię braku precyzyjnego ustalenia, w jakiej dacie doszło do wyłączenia gruntów z produkcji (uprzednie decyzje obu instancji wydane w tym przedmiocie zostały uchylone po wyroku sygn. akt IV SA/Wa 2163/10), organ odwoławczy był zobowiązany do przestrzegania zasady dwuinstancyjności prowadzonego postępowania administracyjnego, wywodzonej z art. 15 K.p.a.; skoro stwierdził, że wskazany przez Skarżących, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma wpływ na jej rozstrzygniecie (taką okoliczność stanowiło nieustalenie dokładnej daty wyłączenia gruntu z produkcji leśnej, od której powstawał obowiązek ustalania opłat rocznych) - organ był uprawniony i zarazem zobowiązany orzec kasatoryjnie,
– Sąd nie podzielił stanowiska organów obu instancji, jakoby opłatę jednorazową w rozpatrywanej sprawie należało ustalić, przyjmując cenę 1m3 drewna, wynikającą z komunikatu GUS obowiązującą w dacie wydania decyzji; winna być to natomiast cena wynikająca z komunikatu aktualnego na datę wyłączenia; z tego względu kwestia dokładnej daty wyłączenia winna być starannie zbadana przez organ I. instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy; z kolei opłaty roczne - ustalane za poszczególne lata wyłączenia aż do zakończenia rekultywacji gruntu - potwierdzonego decyzją właściwego starosty (nie dłużej niż przez 20 lat) winny być naliczane z uwzględnieniem cen 1 m3 drewna, wg komunikatów GUS za poszczególne lata, jednakże począwszy od daty wyłączenia (z tego względu konieczne jest wyjaśnienie, czy miało ono miejsce w 2010 r., czy też wcześniej),
– chybiony był zarzut skargi, że ustalenie obecnie, w uchylonej decyzji RDLP z [...] lutego 2012 r., wyższych opłat rocznych – c o do zasady - narusza zakaz reformationis in peius,
– nie ulega wątpliwości w niniejszej sprawie, że Skarżący rozpoczęli inne niż leśne użytkowanie gruntów, przez co dokonali wyłączenia gruntów leśnych z produkcji leśnej w rozumieniu art. 4 pkt 11 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, na obszarze 0,25 ha.; uczynili to wbrew przepisom ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych; na pozostałym obszarze (2,91 ha) dokonując wyłączenia, nie dopełnili obowiązku uzyskania decyzji na to zezwalającej,
– odmienna jest sytuacja obu obszarów leśnych (położonych na działce ew. nr [...]), w kontekście istnienia podstaw do pomniejszenia opłat o wartość gruntu leśnego wyłączonego z produkcji leśnej, czego domagają się skarżący,
– wyłączenie z produkcji, niezgodnie z przepisami ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, o którym stanowi art. 28 ust. 1, dotyczy sytuacji, gdy miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie został uchwalony lub nie przewiduje przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne; wówczas nie wydaje się decyzji zezwalającej na wyłączenie, o której mowa w art. 11 ust. 1 ustawy, a jedynie - w formie sankcji dla sprawcy takiego wyłączenia - ustala się - w drodze decyzji - opłatę w wysokości dwukrotnej tzw. należności; w rozpatrywanej sprawie skarżący nie występowali o zezwolenie na wyłączenie; w tej sytuacji nie jest trafny zarzut niepomniejszenia jednorazowej opłaty (należności) o wartość gruntu wyłączonego z produkcji; pomniejszeniu o wartość gruntu może bowiem, zgodnie z art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, podlegać jedynie należność ustalana wówczas, gdy organ wydaje decyzję zezwalającą na wyłączenie gruntów z produkcji - wskazano zarówno na art. 11 ust. 1 i 2 jak i art. 28 ust. 2 ustawy,
– odmiennie rzecz się przedstawia odnośnie opłat rocznych; w tym zakresie organ - ponownie rozpatrujący sprawę, po uprawomocnieniu się wyroku - winien ten fakt uwzględnić.
Decyzja RDLP z [...] października 2013 r., zapadła po uprawomocnieniu wskazanego wyżej wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2319/12. Organ - dokonując wyliczenia tzw. należności oraz opłat rocznych - uwzględnił ceny obowiązujące w okresach, za które naliczono opłaty oraz dokonał stosownego odliczenia ceny gruntu od opłat rocznych.
Wobec wniesionego odwołania organ odwoławczy, po zreferowaniu przebiegu sprawy, stwierdził m .in.:
– RDLP uwzględnił w decyzji wszelkie wskazania organów odwoławczych dotyczące procedur; ponadto ustalił opłaty roczne za użytkowanie gruntów na cele nieleśnie za czas wyłączenia; ustalając wysokość opłat za podstawę naliczenia przyjęto należność pomniejszoną o wartość gruntu w dniu faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji,
– RDLP prawidłowo ustalił stan faktyczny sprawy; jednocześnie w decyzji nieprawidłowo ustalono wysokość opłat rocznych za korzystanie z gruntu na cele nieleśne; do wyliczeń opłat rocznych przyjmuje się wysokość należności (bez jej pomniejszania); w związku z tym, że organ li instancji nie mógł rozstrzygać w zakresie ustalania opłat rocznych, zaistniały przesłanki po uchylenia decyzji w całości i przekazanie jej do ponownego rozpatrzenia,
– niezasadne są zarzuty Stron dotyczące: ustalenia końca wyłączenia gruntów leśnych z produkcji (datę prawidłowo ustalono na podstawie decyzji rekultywacyjnej), nieprawidłowego określenia typu siedliskowego lasu (typ siedliskowy określono na podstawie uproszczonego planu urządzenia lasu z daty wyłączenia), nie skorzystania z art. 12 a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych odnośnie zabudowy na cele mieszkaniowe (art. 12 a nie stosuje się, gdy teren nieprzeznaczony na cele mieszkaniowe został nielegalnie wyłączony z produkcji); ponadto w tej sprawie wartość gruntu w dniu faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji nie ma znaczenia, ponieważ do ustalenia opłat rocznych nie pomniejsza się należności - taki tryb postępowania potwierdza wyrok Naczelnego Sadu Administracyjnego z 10 grudnia 2010 r. (sygn. akt II OSK 1863/09),
– wcześniejsze decyzje w danej sprawie zostały uchylone (wycofane z obrotu prawnego), RDLP od nowa rozpatrywał sprawę (wcześniejsza decyzja nie ma żadnej mocy), nie można przyjąć więc, że wydana na nowo decyzją pogorszyła sytuację strony; argumenty odnośnie źle przyjętej średniej ceny drewna i wydania decyzji z naruszeniem zakazu reformationis in peius, są niezasadne.
W skardze p. A. i R. L., reprezentowani przez Pełnomocnika - adwokata, sformułowali zarzut naruszenia:
– art. 138 § 2 w zw. z art. 139 K.p.a. wobec wydania decyzji na niekorzyść Strony odwołującej się, gdyż wskazane okoliczności, które organ I. instancji ma wziąć pod uwagę przy ponownym wyjaśnieniu sprawy będą skutkować podwyższeniem opłat rocznych za korzystanie z gruntu na cele nieleśne,
– art. 6, art. 7 oraz art. 77, 80 oraz 107 § 3 K.p.a., wobec wydania decyzji w oparciu o błędną ocenę zebranego materiału, bez dostatecznego wyjaśnienia sprawy oraz bez prawnego i faktycznego uzasadnienia decyzji w zakresie, w jakim stwierdzono niezasadność zarzutów Stron odwołujących się, a nadto z naruszeniem art. 153 w zw. z art. 170 z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wobec pominięcia, że organ administracji jest związany oceną prawną i wskazaniami, co do dalszego postępowania wyrażonymi w wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2163/10, w myśl którego niedopuszczalna jest sytuacja, w której opłata określona na skutek wniesienia przez stronę odwołania byłaby wyższa niż ta, od której strona się odwołała, co prowadzi do naruszenia gwarancji zakazu reformationis in peius.
W skardze sformułowano także zarzuty wadliwego zakwalifikowania użytku leśnego, co miało wpływ na błędne ustalanie wysokości opłat. Wyrażono też stanowisko, że w niniejszym przypadku zastosowanie powinien mieć art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych poprzez pomniejszenie należności o wartość rynkową gruntu z dnia faktycznego wyłączenia gruntu z produkcji. Nie ma podstaw prawnych, aby różnicować pojęcie opłaty nakładanej na podstawie art. 28 ustawy oraz należności, wskazanej w art. 12 ustawy.
Wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W odpowiedzi na skargę DGLP wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Na rozprawie Pełnomocnik skarżących podniósł, że powodem uchylenia decyzji organu I. instancji nie były żadne kwestie podniesione w odwołaniu, lecz zagadnienia dostrzeżone z urzędu. Organ nie zajmował się kwestią, czy wyłączenia gruntów dokonano na podstawie stosownej zgody. Skarżący załączyli do akt sprawy stosowne decyzje wojewody z [...] maja 2002 r. oraz [...] kwietnia 2005 r. Przyznał, że złożono je do organu przed wydaniem decyzji z [...] lipca 2012 r. Organ administracji nie wyjaśnił także dokładnie, którą datę spośród wymienionych w decyzji o rekultywacji uznał za wskazującą precyzyjnie termin jej zakończenia. Uproszczony Plan Urządzenia Lasu obowiązywał do 2007 roku. Organ powinien wskazać, dlaczego postanowienia owego Planu uważano za wiążące. Z Planu nie wynika jednoznacznie, jakie siedlisko było na całości działki wyłączonej z produkcji. Dla działek sąsiednich przyjęto inne typy siedliska w odrębnych postępowaniach. Złożył m.in. odpis decyzji o pozwoleniu budowę z [...] lipca 2001 r. wywodząc, że jego treść może mieć wpływ na wysokość należnej opłaty.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd uznał, że zarzuty skargi są zasadne.
Sąd orzekając w sprawie miał na uwadze w pierwszym rzędzie, że w sprawie orzekał już także sąd administracyjny i wyrokiem o sygn. akt IV SA/Wa 2319/12 oddalił skargę. Wyrażone w tym orzeczeniu oceny prawne i wskazania do dalszego postępowania są wiążące zarówno dla organów obu instancji jak i Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, o czym stanowi art. 153 i 170 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
W uzasadnieniu tego wyroku wskazano m.in., że kwota - o której mowa w art. 12 ust. 6 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych - nie podlega odliczeniu od podwójnej należności, wskazanej w art. 28 ust. 1 ustawy. Jednocześnie przeciwstawiono tą sytuacje przypadkowi ustalania opłat, w myśl art. 28 ust. 2 ustawy. Wynika stąd, że - w ocenie ówcześnie orzekającego Sądu - odliczenie kwoty odzwierciedlającej wartość gruntu ma miejsce także dla potrzeb ustalania opłat rocznych. Nie może mieć znaczenia w sprawie podnoszona przez organ okoliczność, że Naczelny Sąd Administracyjny, w innej sprawie, wyraził odmienne stanowisko. W takiej sytuacji nie wykazano, aby zachodziły przesłanki do przekazania sprawy do ponownego rozpoznania (trafny zarzut naruszenia art. 138 §. 2 K.p.a.), zaś - wobec tego, że organ odwoławczy zamierzał wyłącznie przekazać sprawę do ponownego rozpoznania - rozważanie, czy doszło do naruszenia art. 139 K.p.a. byłoby bezprzedmiotowe. Jedynie na marginesie wypada zauważyć, że w uzasadnieniu wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2163/10 jak i IV SA/Wa 2319/12 nie zakwestionowano możliwości ustalania opłat w stosownej wysokości (a zdaniem organu odwoławczego opłaty te powinny były ówcześnie być wyższe), po ewentualnym przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania. W tym zakresie zarzut naruszenia art. 153 i 170 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, nie jest trafny, lecz nie ma to znaczenia dla sprawy.
Reasumując w sytuacji, gdy przesłanką wydania decyzji kasatoryjnej była błędna wykładnia przepisów prawa materialnego (tu art. 28 ust. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych), bez znaczenia jest zagadnienie, czy wydanie tego rodzaju decyzji prowadziłoby równocześnie do naruszenia art. 139 K.p.a. Natomiast zasadny jest zarzut naruszenia art. 153 i 170 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zakresie wskazanym wyżej (wyrażona wcześniej przez Sąd ocena, co do zasadności - w pewnym zakresie - doliczania ceny nieruchomości).
Zasadne są także te zarzuty skargi, gdzie podniesiono, że organ odwoławczy w istocie nie ustosunkował się w wystarczającym zakresie do pewnych zarzutów odwołania. Dotyczy to kwestii:
ustalenia terminu zakończenia naliczenia opłat — ogólnikowe odesłanie do treści decyzji o rekultywacji nie pozwala na ustalenie, jaka data została uznana za miarodajną w sprawie i dlaczego, oraz
czy i jakie znacznie w sprawie może mieć decyzja w przedmiocie pozwolenia na budowę, w kontekście treści normatywnej art. 12a ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych.
Z uwagi na konieczność uwzględnienia ceny gruntu przy ustalaniu opłat rocznych, gdy chodzi o grunty gdzie wyłączenie było przewidywane planem zagospodarowania przestrzennego (tak wytyczne z wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2319/12), organ powinien był też odnieść się do sygnalizowanej kwestii właściwego ustalenia wartości nieruchomości na dzień wyłączenia gruntu z produkcji. Z kolei mając na uwadze, że w wyroku o sygn. akt IV SA/Wa 2319/12 wyrażono stanowisko, że odliczenia dotyczące generalnie należności, mają zastosowanie także przy ustalaniu opłat rocznych, w myśl art. 28 ust. 2, organ obowiązany jest rozważyć, czy w sprawie zachodziły stosowne przesłanki do odliczenia. Uchybienie przepisom postępowania w danym zakresie (art. 7, 77 i 80 oraz 107 §. 3 w zw. z art. 8 i 11 K.p.a.) mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Sąd orzekający w niniejszej sprawie nie jest natomiast uprawniony do oceny, czy naruszanie przepisów postępowania miało wpływ na jej wynik (a nie wyłącznie "mogło mieć"), ogólnie - w kontekście prawidłowego ustalenia zobowiązań skarżących. Wymagałoby to bowiem przesądzenia, na etapie sądowej kontroli legalności orzeczenia, zasadności zarzutów, co do meritum.
Pełna ocena materiału dowodowego przed wydaniem orzeczenia, co musi znaleźć odzwierciedlenie w jego uzasadnieniu (art. 11 i 107 § 3 K.p.a.), należy do organu administracji. O ile nie uczyniono zadość temu wymaganiu, wada ta nie może być konwalidowana przez sąd administracyjny poprzez dokonanie samodzielnych ustaleń w tym zakresie, gdyż prowadziłoby to de facto do pozbawienia stron prawa rozpatrzenia sprawy w dwu instancjach administracyjnych (art. 15 K.p.a.) przed sądową kontrolą legalności ostatecznego orzeczenia (patrz tak samo wyroki NSA sygn. akt II OSK 672/10, 1717/10, 261/11 - dostępne w CBOSA).
Natomiast inaczej ma się rzecz z wszystkimi zarzutami skargi w zakresie, w jakim zakwestionowano w niej przywoływane w zaskarżonej decyzji uwarunkowania sprawy, gdy były one już przedmiotem rozważania w prawomocnie zakończonej sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 2319/12. Dotyczy to:
– właściwego ustalenia typu siedliskowego lasu; jak wskazał uprzednio Sąd chodzi tu osiedlisko oznaczone w Uproszczonym Planie Urządzenia Lasu i trafnie je zakwalifikowane dla potrzeb ustalenia stawki opłat, jako bór mieszany świeży, pomimo faktycznego występowania na części terenu halizny; bezzasadne są więc zarzuty w kwestii potrzeby ustalenia faktycznego sposobu użytkowania gruntów czy zagadnienie obowiązywania Uproszczonego Planu na dzień orzekania w sprawie, w końcu - jak zakwalifikowano lasy przyległe,
– ogólnej powierzchni wyłączonego z produkcji lasu; Sąd nie rozważał uprzednio jedynie podniesionej kwestii znaczenia decyzji dotyczącej pozwolenia na budowę - do zagadnienia tego odniesie się organ ponownie rozpoznając sprawę (czy pozwolenie na realizację budynku socjalno - garażowego może mieć znacznie np. w kontekście treści art. 12a ustawy dotyczącego budownictwa mieszkaniowego),
– przyjętych stawek opłat - jak wskazał Sąd, mają być to stosownie publikowane ceny w latach, gdy miało miejsce wyłączenie; z kolei zarzut skargi zastosowania "wytycznych GDLP" jest niezasadny, bowiem z treści decyzji nie wynika, aby tego rodzaju dokument miał znacznie, z punktu widzenia meritum orzekania przez organy obu instancji,
– braku możliwości zastosowania odliczenia ceny gruntu, gdy chodzi o ustalenie tzw. należności, w myśl art. 28 ust. 1 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych,
– kwestii, czy wyłączenie, było dokonywane na podstawie stosownych zezwoleń (zarzuty podniesione na rozprawie) - Sąd dysponując ówcześnie przywoływanymi obecnie dokumentami, wskazał jednoznacznie, że wyłączenie było dokonane bez wymaganych zezwoleń.
Trafne są zarzuty skargi jedynie, co do tego, że uzasadnienie skarżonej decyzji jest w danych kwestiach nadmiernie lakoniczne i nie pokreślono w nim kluczowej roli oceny prawnej, dokonanej we wcześniejszym, prawomocnym orzeczeniu sądu. Uchybienie tego rodzaju nie mogło mieć jednak wpływu na wynik sprawy.
Z powyższych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w pkt 3 sentencji wyroku art. 200 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a, w związku z §18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 461).
Rozpatrując ponownie sprawę organ administracji uwzględni ocenę prawną zawartą w niniejszym orzeczeniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło