II GSK 2765/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 17 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej F. sp. z o.o. we W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 września 2014 r. sygn. akt V SA/Wa 1493/14 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi F. sp. z o.o. we W. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia 11 [...] 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowa przywrócenia terminu do złożenia wniosku postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Warszawie postanowieniem z dnia 4 września 2014 r., sygn. akt V SA/Wa 1493/14 odrzucił skargę F. sp. z o.o. we W. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z 11 [...] 2014 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do złożenia wniosku o wypłatę środków finansowych z tytułu pomocy finansowej na wspieranie grup producentów rolnych. W uzasadnieniu wskazano, że wezwaniem z dnia 2 [...] 2014 r. wezwano stronę skarżącą do usunięcia braków formalnych skargi na powyższe postanowienie w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia (art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi t.j.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) poprzez przedłożenie dokumentu, z którego wynika upoważnienie do podpisania skargi np. odpisu pełnego z Krajowego Rejestru Sądowego w oryginale lub uwierzytelnionej kopii potwierdzającego takie upoważnienie w dacie wniesienia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy odpis wezwania został skutecznie doręczony w dniu 7 [...] 2014 r. skarżącej spółce (do rąk pracownika spółki). Zatem termin do wykonania zarządzenia upływał z dniem 14 [...] 2014 r. Z uwagi na niezastosowanie się do wezwania sądu, Wojewódzki Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 4 września 2014 r. na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., skargę odrzucił. W uzasadnieniu wskazał, że niniejsze zaniechanie ze strony skarżącej uniemożliwia ocenę prawidłowości podpisania skargi. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyła F. sp. z o.o. we W. wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania - włącznie z orzeczeniem o kosztach postępowania kasacyjnego oraz rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym - w myśl art. 182 § 1 i § 2 p.p.s.a. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik spółki wskazał, że nie kwestionuje, iż wezwanie nie zostało przez spółkę wykonane, jednakże biorąc pod uwagę konsekwencje prawne zastosowania w niniejszej sprawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., należy zastanowić się, czy brak, o którego uzupełnienie została wezwana strona jest na tyle istotny, że jego nieuzupełnienie uniemożliwi nadanie pismu strony prawidłowego biegu. Aby to ocenić, zdaniem pełnomocnika, nie można pominąć stanu faktycznego danej sprawy oraz jej pełnych akt, z których wynika, że w aktach administracyjnych znajduje się odpis KRS na dzień 11 [...] 2014 r. oraz orzecznictwa (postanowienie NSA z 21 czerwca 2013 r. II OSK 1437/13; z 24 września 2013 r. II GSK 1690/13). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. Skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. Stosownie zaś do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. jeżeli nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi, sąd ją odrzuca. Sąd I instancji pismem z dnia 2 [...] 2014 r. wezwał skarżącą spółkę do uzupełnienia braków formalnych skargi w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, poprzez złożenie dokumentu określającego upoważnienie A. H. do działania w imieniu spółki w dacie wniesienia skargi. Wezwanie doręczone zostało w dniu 7 [...] 2014 r., zatem termin do uzupełnienia przedmiotowych braków upływał w dniu 14 [...] 2014 r. Spółka nie zastosowała się do wezwania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniesioną w niniejszej sprawie skargę z uwagi na nienadesłanie aktualnego na dzień złożenia skargi dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie do podpisania skargi przez A. H., a tym samym stanął on na stanowisku, iż nieuzupełnienie tego braku uniemożliwiało nadanie wniesionemu środkowi zaskarżenia właściwego biegu. Stanowisko to uznać należy za niezasadne. Odmienna interpretacja jest w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego zbyt rygorystyczna. Nie można bowiem uznać, że każde nieuzupełnienie braków formalnych pisma będzie prowadziło do sytuacji pozostawienia go bez rozpoznania, bądź odrzucenia. Podstawą takiego rozstrzygnięcia może być jedynie brak istotny, tzn. taki którego nieusunięcie uniemożliwia nadanie pismu dalszego biegu. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I OZ 270/12, oraz z dnia 30 marca 2012 r. sygn. akt I OSK 677/12, dostępne w CBOIS, http://cbois.nsa.gov.pl). Na gruncie niniejszej sprawy nie nadesłania przez skarżącą spółkę aktualnego odpisu z KRS nie można, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zakwalifikować jako braku istotnego, gdyż w aktach administracyjnych znajduje się odpis z KRS przedstawiający stan na dzień 11 [...] 2014 r., z którego wynika, iż A. H. był uprawniony do reprezentacji skarżącej spółki. Nadto wskazać należy, iż wraz ze skargą kasacyjną F. sp. z o.o. we W. złożyła odpis z KRS przedstawiający stan na dzień 16 [...] 2014 r., który jest tożsamy z odpisem znajdującym się w aktach administracyjnych. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęcie tak rygorystycznego stanowiska Sądu I instancji zamykałoby stronie prawo do sądu. Stanowiłoby to rażące naruszenie zasady wyrażonej w art. 45 ust. 1, art. 77 ust. 2 i art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, które to przepisy gwarantują każdemu prawo do rozpoznania jego sprawy przez niezawisły Sąd i zakazują zamykania drogi sądowej. Nadmiernie rygorystyczne stanowisko jakie zajął Sąd I instancji, sprzeczne z prokonstytucyjną wykładnią przepisów procesowych, stanowiłoby właśnie takie zamknięcie, a co za tym idzie, naruszałoby podstawowe zasady i swobody obywatelskie. W takim stanie rzeczy zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a uznać należy za usprawiedliwiony. Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Odnosząc się do wniosku w zakresie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że brak jest podstaw prawnych do orzekania o zwrocie kosztów postępowania między stronami w innych orzeczeniach kończących postępowanie w danej instancji, niż wymienione w art. 209 p.p.s.a. Stosownie do art. 203 pkt 1 p.p.s.a. stronie, która wniosła skargę kasacyjną, należy się zwrot poniesionych przez nią niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego od organu - jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi kasacyjnej został uchylony wyrok sądu pierwszej instancji oddalający skargę. Tymczasem WSA w Warszawie nie orzekł o odrzuceniu skargi wyrokiem, lecz na mocy postanowienia. W takim przypadku zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, jako kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw (art. 200 p.p.s.a.), może zostać zasądzony w przedmiotowej sprawie dopiero w razie wydania jednego z orzeczeń, o których mowa w art. 209 p.p.s.a.