II GSK 1690/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 24 września 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "F. C" Sp. z o. o. we W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 1104/13 w sprawie ze skargi "F. C" Sp. z o. o. we W. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 stycznia 2013 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Objętym skargą kasacyjną postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w W odrzucił skargę skargi "F C" Sp. z o.o. we W na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 stycznia 2013 r. w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że pełnomocnik strony skarżącej został zobowiązany do usunięcia braku formalnego skargi – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi, poprzez złożenie dokumentu określającego umocowanie do udzielenia pełnomocnictwa procesowego tj. odpisu pełnego z KRS w oryginale lub uwierzytelnionej kopii, potwierdzającego takie uprawnienie w dacie udzielenia pełnomocnictwa procesowego. Wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 26 kwietnia 2013 r., a skarżąca w wyznaczonym terminie nadesłała odpis z KRS według stanu na dzień 30 kwietnia 2013 r. Sąd I instancji zwrócił uwagę, że złożone wraz ze skargą pełnomocnictwo dla radcy prawnego M P z dnia 6 czerwca 2012 r. zostało podpisane przez wiceprezesa zarządu P A oraz prokurenta T H. Z nadesłanego odpisu z KRS, gdzie ostatnia zmiana została dokonana wpisem nr 27 z dnia 18 października 2012 r. (a więc po udzieleniu pełnomocnictwa z 6 czerwca 2012 r.) wynika, iż podmiot reprezentuje zarząd i gdy jest on wieloosobowy, spółkę reprezentują dwaj członkowie zarządu łącznie albo jeden członek zarządu łącznie z prokurentem. Z nadesłanego odpisu z KRS wynika, iż aktualnie – według stanu na dzień 30 kwietnia 2013 r. – zarząd jest dwuosobowy, gdzie P A jest prezesem zarządu, natomiast D R jest wiceprezesem zarządu. Prokurentem Spółki (prokura łączna) jest natomiast Z T. Sąd I instancji uznał zatem, że nadesłany przez skarżącą odpis z KRS nie spełnił wymogów wezwania Sądu, gdyż nie potwierdził umocowania dla P A i T H do udzielenia pełnomocnictwa procesowego w dniu 6 czerwca 2012 r. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia złożyła "F C" Sp. z o.o. we Wrocławiu wnosząc o uchylenie postanowienia Sądu I instancji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a. oraz art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., co miało istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu spółka podała, że wraz z odwołaniem od decyzji organu I instancji złożyła poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię pełnomocnictwa z dnia 6 czerwca 2012 r. wraz z odpisem aktualnym KRS z dnia 17 lutego 2012 r. Z załączonego odpisu KRS jednoznacznie wynikało umocowanie pełnomocnika do działania w imieniu skarżącej. Pełnomocnictwo załączone do skargi było kopią tego samego pełnomocnictwa, którego kopia została załączona, wraz z odpisem KRS, do odwołania. Skoro Sąd I instancji dysponował aktami administracyjnymi, to posiadał wiedzę o prawidłowym umocowaniu pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Stosownie do art. 29 p.p.s.a. przedstawiciel ustawowy lub organ albo osoby, o których mowa w art. 28 mają obowiązek wykazać swoje umocowanie dokumentem przy pierwszej czynności w postępowaniu. Oznacza to, że nie jest wystarczający sam podpis osoby w rozumieniu art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Wymóg ten stosownie do art. 57 § 1 ab initio p.p.s.a. dotyczy również skargi. Natomiast zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania. W myśl art. 58 § 1 pkt 3 powołanej ustawy sąd administracyjny odrzuca skargę w sytuacji, gdy strona nie usunęła w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. W orzecznictwie prezentowany jest pogląd, że brak dokumentu stwierdzającego umocowanie do reprezentowania strony (art. 29 p.p.s.a.) stanowi brak formalny, którego usunięcie w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. w odniesieniu do spółek kapitałowych polega na przedstawieniu aktualnego odpisu z Rejestru Przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego (por. post. NSA z dnia 6 kwietnia 2005 r., sygn. akt II GZ 19/05, wyrok NSA z dnia 9 lutego 2005 r., sygn. akt GSK 1337/04 ONSAiWSA 2005/5/91). Pogląd ten co do zasady należy podzielić. Zatem art. 49 p.p.s.a. znajduje zastosowanie w przypadku takich braków, które uniemożliwiają nadanie pismu strony prawidłowego biegu. Z kolei celem przepisu art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. jest zdyscyplinowanie strony składającej skargę do podporządkowania się sprawności postępowania sądowego. Jednak niewłaściwe zastosowanie tego przepisu niesie za sobą poważne konsekwencje prawne, może bowiem doprowadzić do naruszenia konstytucyjnie chronionego prawa do sądu art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP (por. postanowienie NSA z dnia 11 stycznia 2012 r., sygn. akt II FSK 2922/11, zbiór lex nr 1104114). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszego postępowania – w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w okolicznościach faktycznych tej sprawy nie zachodziła konieczność zastosowania art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Pełnomocnik spółki został wezwany do uzupełnienia braku formalnego skargi w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia, tj. dokumentu wykazującego sposób reprezentacji strony skarżącej (KRS). Nie jest spornym, że brak ten w wyznaczonym terminie nie został uzupełniony. Zatem Sąd I instancji dokonując oceny, czy niewykonanie wezwania stanowi wystarczającą podstawę do zastosowania art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. winien był uwzględnić treść wezwania oraz stan faktyczny wynikający z akt sprawy, przez które to akta należy rozumieć także akta administracyjne przesłane przez organ wraz ze skargą. Treść wezwania wskazuje, że pełnomocnika zobowiązano do złożenia dokumentu określającego umocowanie do udzielenia pełnomocnictwa procesowego, tj. odpisu pełnego z krajowego rejestru sądowego w oryginale lub uwierzytelnionej kopii, potwierdzającego takie uprawnienie w dacie udzielenia pełnomocnictwa procesowego". Z kolei z akt administracyjnych załączonych do akt sądowych sprawy wynika, że znajduje się w nich odpis z KRS przedstawiający stan na dzień 17 lutego 2012 r. (k. 87 akt administracyjnych), z którego wynika sposób reprezentacji strony skarżącej. Z treści wezwania nie wynika, aby Sąd zażądał aktualnego (z innej daty niż znajdującej się w aktach administracyjnych) odpisu KRS wobec powzięcia wątpliwości co do aktualności wynikających z odpisu danych w chwili sporządzenia skargi. W tych okolicznościach sprawy brak było podstaw do zastosowania art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Należy bowiem podzielić pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażony w postanowieniu z dnia 21 czerwca 2013 r. (sygn. akt II OSK 1437/13, orzeczenia.nsa.gov.pl), że nie można uznać, iż każde nieuzupełnienie braków formalnych pisma będzie prowadziło do sytuacji pozostawienia go bez rozpoznania bądź odrzucenia. Nie można bowiem zakwalifikować jako braku istotnego nienadesłanie na wezwanie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (KRS) w sytuacji, gdy w aktach administracyjnych znajduje się odpis z KRS, potwierdzający uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa w dacie, w której dokonano tej czynności prawnej. Z przyczyn wyżej wskazanych zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. skutkował uwzględnieniem skargi kasacyjnej na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. Odnosząc się do wniosku o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, iż art. 203 i 204 p.p.s.a. nie mają zastosowania gdy przedmiotem skargi kasacyjnej jest postanowienie Sądu I instancji kończące postępowanie w sprawie (por. post. NSA z dnia 22 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 620/12; z dnia 23 lipca 2013 r., sygn. akt II GSK 1279/13).