V SA/Wa 736/14

WyrokWSA w Warszawie2014-09-09

Skład orzekający: Piotr Kraczowski, Jarosław Stopczyński, Andrzej Kania

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy informacja o wyniku kontroli, stanowiąca podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia korekty finansowej, może być wydana w formie pisma, czy też powinna przybrać formę decyzji administracyjnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że ustalenie i nałożenie na stronę korekty finansowej powinno nastąpić w formie decyzji administracyjnej, a nie pisma. Informacja o wyniku kontroli, która stanowi podstawę do wszczęcia takiego postępowania, narusza prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Sąd podkreślił, że korekta finansowa nie może być nakładana mechanicznie i musi być adekwatna do wagi nieprawidłowości oraz sytuacji beneficjenta, a brak szkody finansowej lub szkoda o charakterze wyłącznie formalnym nie powinny skutkować sankcjami finansowymi.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. S.A. na informację Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) dotyczącą wyniku kontroli, który miał stanowić podstawę do nałożenia korekty finansowej. Kontrola wykazała naruszenie przepisów Prawa zamówień publicznych (Pzp) w zakresie żądania od wykonawców oświadczeń dotyczących posiadanych uprawnień bez sprecyzowania sposobu oceny tych warunków. NFOŚiGW nałożył korektę finansową, która została następnie obniżona. Skarżąca kwestionowała zasadność i wysokość korekty.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną informację i zasądził od Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na rzecz K. S.A. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Sędzia WSA - Jarosław Stopczyński (spr.), Sędzia WSA - Andrzej Kania, Protokolant sekretarz sądowy - Marcin Woźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 września 2014 r. sprawy ze skargi K. S.A. w K. na informację Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zawartą w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] zmienioną pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie wyniku kontroli stanowiącego podstawę do wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia korekty finansowej; 1. uchyla zaskarżoną informację; 2. zasądza od Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej na rzecz K. S.A. w K. kwotę [...] zł ([...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013r. wydanym w sprawie o sygn. akt V SA/Wa 1360/13 tutejszy sąd odrzucił skargę K. S.A. w K. na informację Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] wydaną w przedmiocie wyniku kontroli stanowiącego podstawę do wznowienia postępowania w sprawie nałożenia korekty finansowej. W następstwie rozpoznania skargi kasacyjnej od powyższego orzeczenia NSA postanowieniem z dnia 4 grudnia 2013r. (sygn. akt II GSK 1820/13) uchylił je i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania sądowi I instancji. Podkreślił, że zwrot środków i korekta finansowa stanowią odrębne od siebie instytucje i że w sprawie ustalenia i nałożenia na stronę korekty finansowej powinna być wydana decyzja administracyjna. Poza tym NSA uznał, że przyjęciu, że właściwa dla ustalenia i nałożenie korekty finansowej jest forma decyzji administracyjnej nie stoi na przeszkodzi, że w niniejszej sprawie korektę nałożono pismem. Z treści uzasadnienia w/w postanowienia wynika, że obowiązkiem sądu I instancji jest merytoryczne rozpoznanie sprawy. W związku z powyższym przypomnieć należy, że kontrola zamówienia pn. "[...] dokonana przez organ wykazała (o czym mowa w rozstrzygnięciu z dnia [...] stycznia 2013 r. zaskarżonym skargą), iż zamawiający wymagał przedłożenia oświadczenia, że osoby które będą uczestniczyć w wykonywaniu zamówienia, posiadają wymagane uprawnienia, jeżeli ustawy nakładają obowiązek posiadania takich uprawnień, sporządzonego według wzoru stanowiącego Załącznik nr 5 do "Wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu". Zamawiający przy tym nie opisał sposobu dokonywania oceny spełniania warunków udziału w postepowaniu w tym zakresie, np. poprzez określenie specjalizacji, w której dane osoby mają posiadać uprawnienia. Organ przypomniał, że stosownie do treści art. 25 ust. 1 ustawy Prawo zamówień publicznych (dalej: ustawa Pzp) w postępowaniu o udzielenie zamówienia zamawiający może żądać od wykonawców wyłącznie oświadczeń lub dokumentów niezbędnych do przeprowadzenia postepowania. Oświadczenia lub dokumenty potwierdzające spełniania: 1. warunków udziału w postepowaniu; 2. przez oferowane dostawy, usługi lub roboty budowlane wymagań określonych przez zamawiającego. - zamawiający wskazuje w ogłoszeniu o zamówieniu, specyfikacji istotnych warunków zamówienia lub zaproszeniu do składania ofert. Jeśli chodzi o dokumenty potwierdzające spełnienie warunków udziału w postępowaniu to zostały określone w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 2009 r. w sprawie rodzajów dokumentów jakich może żądać zamawiający od wykonawcy oraz form w jakich te dokumenty mogą być składane. Jak wynika z §1 ust. 1 w/w rozporządzenia zamawiający może żądać dokumentów wskazanych w w/w przepisie, w celu wykazania spełnienia przez wykonawcę warunków, o których mowa w art. 22 ust. 1 ustawy Pzp, których opis sposobu oceny spełniania został dokonany w ogłoszeniu o zamówieniu. Tym samym, jeżeli zamawiający nie opisuje sposobu dokonywania oceny spełnienia warunku udziału w postępowaniu w zakresie m.in. dysponowania kadrą posiadającą stosowne uprawnienia, nie jest on upoważniony do żądania dokumentów, o których mowa w §1 ust. 1 pkt 7 w/w rozporządzenia o dokumentach, w podanym wyżej zakresie, ponieważ dokumenty te nie służą potwierdzeniu spełniania warunków. W ocenie organu, zamawiający, żądając w niniejszym postepowaniu oświadczenia, że osoby, które będą uczestniczyć w wykonywaniu zamówienia, posiadają wymagane uprawnienia, jeżeli ustawy nakładają obowiązek posiadania takich uprawnień i nie opisując sposobu dokonania oceny spełniania warunku udziału w postępowaniu w tym zakresie, naruszył art. 25 ust. 1 ustawy Pzp w zw. z §1 ust. 1 pkt 7 w/w rozporządzenia o dokumentach. Podkreślono również, że Prezes Urzędu Zamówień Publicznych (dalej: Prezes UZP) w wyniku kontroli wskazał naruszenie art. 26 ust. 3 ustawy Pzp – poprzez zaniechanie wezwania konsorcjum F. GmbH z siedzibą w N., P. S.A., I. S.A. w zakresie oświadczenia o niekaralności G.C. z miejsca zamieszkania. Dodatkowo z wyjaśnień beneficjenta wynika, iż konsorcjum to nie złożyło oferty, w związku z czym naruszenie to nie wywołało szkody, czyli negatywnych skutków finansowych. Organ przypomniał, że "Wytyczne Ministra Rozwoju Regionalnego w zakresie kwalifikowania wydatków w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko" – określają warunki kwalifikowania wydatków. Podstawową zasadą uznania wydatku za kwalifikowany, jest jego poniesienie zgodnie z obowiązującym prawem polskim oraz prawem unijnym. Na mocy zapisów umowy o dofinansowanie projektu beneficjent przyjmuje na siebie obowiązek realizacji projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami obowiązującymi w systemie realizacji PO IiŚ oraz wytycznymi MRR. Ponadto oświadcza, że zapoznał się z wytyczanymi i ich aktualizacjami. W szczególności, w umowie o dofinansowanie znajduje się klauzula, zgodnie z którą warunkiem uznania wydatków za kwalifikowalne jest ich poniesienie zgodnie z "Wytycznymi w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach PO IiŚ". Oprócz tego, na mocy postanowień umowy o dofinansowanie projektu beneficjent zobowiązany jest do zawierania umów zgodnie z ustawą Pzp oraz zasadami określonymi w w/w wytycznych. Zawarcie umowy niezgodnie z zasadami daje z kolei instytucji będącej stroną umowy o dofinansowanie projektu uprawnienie odmowy zatwierdzenia części lub całości dofinansowania wydatku poniesionego w ramach umowy zawartej z naruszeniem zasad, co ma miejsce w niniejszym przypadku. Ponadto zapisy umowy o dofinansowanie, jak również wytyczne dają uprawnienie instytucji będącej stroną umowy z beneficjentem do dokonania oceny, jaką wagę ma naruszenie i ustalenie niekwalifikowalności wypadku w całości lub w części. Organ wskazał, iż zamawiający ma obowiązek przestrzegania wszystkich zasad ustawy Pzp w każdej fazie prowadzenia postepowania o udzielenie zamówienia publicznego. Opracowując specyfikację istotnych warunków zamówienia, przygotowując warunki udziału w postępowaniu, zamawiający musi więc postępować tak, aby zapewnić zachowanie dyspozycji m.in. art. 25 ust. 1 ustawy Pzp. Kwestia natomiast nakładania korekt finansowych jest związana z wystąpieniem nieprawidłowości zdefiniowanej w art. 2 pkt 7 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, (...). Zatem, warunkiem sine qua non rozpoczęcia procesu związanego z nałożeniem korekty finansowej jest uprzednie stwierdzenie wykrycia nieprawidłowości w rozumieniu przepisów wspólnotowych. Dla możliwości stwierdzenia nieprawidłowości jest konieczne wystąpienie łącznie trzech podstawowych elementów: - naruszenia prawa; - wynikającego z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego; - które powoduje choćby potencjalną szkodę finansową w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego. Pojęcie "naruszenie prawa" jest interpretowane szeroko, obejmując również kwestie związane z krajowymi zasadami wykorzystania środków z funduszy UE. Naruszeniem prawa będzie, więc naruszenie wszelkich zasad obowiązujących beneficjenta przy wdrażaniu projektu. Brak wystąpienia szkody, rzeczywistej lub potencjalnej, uniemożliwia zakwalifikowanie danego naruszenia jako nieprawidłowości i tym samym rozpoczęcie procedury związanej z uznaniem jakichkolwiek wydatków za nieprawidłowe. Zatem, w przypadku naruszeń/uchybień/błędów zwłaszcza o charakterze formalnym, przy których nie występuje szkoda (nawet o charakterze potencjalnym) nie należy nakładać na beneficjenta sankcji o charakterze finansowym. Niemniej, należy zwrócić uwagę, że w przypadku stwierdzenia naruszenia określonego w taryfikatorze, istnieje domniemanie wystąpienia szkody (co najmniej potencjalnej) – potwierdza to pkt. 3.1.5 Zaleceń IZ POIiŚ nr 17/2012 w zakresie sposobu korygowania wydatków nieprawidłowo poniesionych w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko, co ma miejsce w niniejszym przypadku, gdyż nieprawidłowość w zakresie oświadczeń i dokumentów wymaganych od wykonawców polegająca na: naruszeniu art. 25 ust. 1 ustawy Pzp, poprzez żądanie od wykonawców oświadczeń lub dokumentów, które nie są niezbędne do przeprowadzenia postepowania została wymieniona w dokumencie "Wymierzanie korekt finansowych za naruszenia prawa zamówień publicznych związane z realizacją projektów współfinansowanych ze środków funduszy UE". Organ stoi na stanowisku, iż w niniejszej sprawie wystąpiła nieprawidłowość która rodzi skutki finansowe. Zdaniem organu w związku ze stwierdzeniem w/w nieprawidłowości należy dokonać wyceny szkody. Jeżeli jest to możliwe, szkoda powinna odzwierciedlać rzeczywistą stratę poniesioną przez budżet ogólny UE. Niemniej w przypadku kiedy dokładne obliczenie kwoty nieprawidłowości nie jest możliwe (co ma miejsce w niniejszym przypadku), a uznanie wydatku za niekwalifikowalny w całości byłoby niewspółmierne do rodzaju naruszenia, nakłada się korektę w odniesieniu do części wydatków, proporcjonalnie do wagi nieprawidłowości (tzw. Metoda wskaźnikowa). Taryfikator zaktualizowany w dniu 14 listopada 2012 r. wskazuje, iż niniejsze naruszenie rodzi skutki finansowe w postaci 5% korekty. W związku ze stwierdzonym naruszeniem, które stanowi nieprawidłowość w rozumieniu przepisów Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 korekta na poziomie 5% wynosi: [...] Po ponownej weryfikacji w zakresie wniesionych zastrzeżeń do analizy wyniku kontroli opisanej powyżej organ rozstrzygnięciem z dnia [...] stycznia 2013r. nr [...] podtrzymał stanowisko z dnia [...] stycznia 2013 r. [...] w zakresie wystąpienia nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 7 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006, natomiast w zakresie wysokości korekty w kontekście nowych okoliczności uwzględnił zastrzeżenia beneficjenta i po ponownej analizie całokształtu sprawy ustalił korektę na poziomie 2,5%. K. S.A. z/s w K. zaskarżył w całości akt Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia [...] stycznia 2013r. (znak: [...]) w przedmiocie nałożenia na spółkę korekty finansowej zmieniony pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. (znak: [...]) obniżającym korektę do 2,5% i na podstawie art. 147 §1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: p.p.s.a.) wniósł o stwierdzenie nieważności tych aktów i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu aktowi zarzucono naruszenie przepisu: - art. 26 ust. 1 pkt 1, 14, 15 i 15a ustawy z 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w zw. z art. 2 pkt 7 oraz art. 98 ust. 2 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006 r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 polegające na przyjęciu, iż wystąpiła nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 7 Rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 z dnia 11 lipca 2006r. ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności i uchylające rozporządzenie (WE) nr 1260/1999 i w związku z powyższym niesłusznie naliczono korektę finansową, a z ostrożności, iż korekta ta jest zbyt wysoka; - art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych, tj. zaaprobowanie nieprawidłowego ustalenia wyniku kontroli polegającego na wskazaniu, ze zamawiający zażądał złożenia przez wykonawców wraz z wnioskiem o dopuszczenie do udziału w postępowaniu oświadczenia, że osoby, które będą uczestniczyć w wykonywaniu zamówienia, posiadają wymagane uprawnienia, jeżeli ustawy nakładają obowiązek posiadania takich uprawnień – bez sprecyzowania opisu sposobu oceny spełniania warunków udziału w postepowaniu w zakresie takich uprawnień; - art. 26 ust 3 ustawy Pzp w zw. z §4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 30 grudnia 2009 r. w sprawie rodzajów dokumentów, jakich może żądać zamawiający od wykonawcy, oraz form, w jakich te dokumenty mogą być składane i art. 45 ust. 3 lit. a) dyrektywy 2004/18/WE. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie lub ewentualne oddalenie. Sąd zauważył co następuje: Wniesienie skargi skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonej Informacji (z dnia [...] stycznia 2013r.) zmienionej Informacją z dnia [...] stycznia 2013 r. Zgodnie z przepisem art. 1 §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Ponadto, stosownie do art. 134 §1 p.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd zatem bierze z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa proceduralnego i materialnego niezależnie od treści podnoszonych w skardze zarzutów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dotyczącego podstawę do wznowienia postepowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 §1 pkt 1 p.p.s.a.). Oceniając prawidłowość zaskarżonej decyzji według powyższych kryteriów, Sąd doszedł do przekonania, że narusza ona prawo w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Na wstępie podkreślić należy, że zgodnie z przepisem art. 60 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 instytucja zarządzająca odpowiada za zarządzanie programami operacyjnymi i ich realizację zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami, a w szczególności za: a) zapewnienie, że operacje są wybierane zgodnie z kryteriami mającymi zastosowanie do programu operacyjnego oraz że spełniają one mające zastosowanie zasady wspólnotowe i krajowe przez cały okres ich realizacji; b) weryfikacje, że współfinansowane towary i usługi są dostarczane oraz że wydatki zadeklarowane przez beneficjentów na operacje zostały rzeczywiście poniesione i są zgodne z zasadami wspólnotowymi i z krajowymi; (...). Zauważyć również trzeba, że powołane rozporządzenie reguluje procedury odzyskiwania środków wypłaconych z funduszy unijnych, w tym korekty finansowe do których dokonywania zobowiązane są państwa członkowskie. W myśl art. 98 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006, państwa członkowskie w pierwszej kolejności ponoszą odpowiedzialność za śledzenie nieprawidłowości, działając na podstawie dowodów świadczących o wszelkich większych zmianach mających wpływ na charakter lub warunki realizacji lub kontroli operacji lub programów operacyjnych oraz dokonując wymaganych korekt finansowych. Ponadto państwo członkowskie dokonuje korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty dokonywane przez państwo członkowskie polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach programu operacyjnego. Państwo członkowskie bierze pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze (art. 98 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006). Z kolei definicja legalna "nieprawidłowości" została zawarta w art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006, zgodnie z którym za nieprawidłowość rozumieć należy jakiekolwiek naruszenie przepisu prawa wspólnotowego wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego, które powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego. Wskazać należy także, że aktem prawa krajowego, który określa zasady prowadzenia polityki rozwoju, podmioty prowadzące tę politykę oraz tryb współpracy między nimi, jest ustawa o zasadach prowadzenia polityki rozwoju. Zgodnie z art. 25 pkt 1 w zw. z art. 5 pkt 2 powyższej ustawy za przygotowanie i prawidłową realizację programu operacyjnego odpowiada instytucja zarządzająca. Stosownie do art. 26 ust. 1 u.z.p.p.r. do zadań instytucji zarządzającej należy m.in.: - zawieranie z beneficjentami umów o dofinansowanie projektu lub podejmowanie decyzji, o której mowa w art. 28 ust. 2; - określenie kryteriów kwalifikowalności wydatków objętych dofinansowaniem w ramach programu operacyjnego; - określenie kryteriów kwalifikowalności wydatków objętych dofinansowanie w ramach programu operacyjnego; - określenie poziomu dofinansowania projektu, jako procentu wydatków objętych dofinansowaniem; - określenie systemu realizacji programu operacyjnego; - zarządzanie środkami finansowymi przeznaczonymi na realizację programu operacyjnego, pochodzącymi z budżetu państwa, budżetu województwa lub ze źródeł zagranicznych; - dokonywanie płatności ze środków programu operacyjnego na rzecz beneficjentów; - prowadzenie kontroli realizacji programu operacyjnego, w tym kontroli realizacji poszczególnych dofinansowanych projektów; - odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi, w tym wydawanie decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach o finansach publicznych; - ustalanie i nakładanie korekt finansowych, o których mowa w art. 98 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006. Wykonując powyższe zadania instytucja zarządzająca powinna uwzględniać zasadę równego dostępu do pomocy wszystkich kategorii beneficjentów w ramach programu oraz zapewnić przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów (art. 26 ust. 2 u.z.p.p.r.). Odnotować również warto, że podstawę dofinansowania projektu stanowi umowa o dofinansowanie projektu zawarta z beneficjentem przez instytucję zarządzającą albo działającą w jej imieniu instytucję pośredniczącą lub instytucję wdrażającą. Umowa ta określa warunki dofinansowania projektu, a także prawa i obowiązki beneficjenta z tym związane. Umowa o dofinansowanie projektu zawierana jest zgodnie z system realizacji programu operacyjnego (art. 30 i 30a u.z.p.p.r.). Zwrócić również należy uwagę, że u.z.p.p.r. nie reguluje zasad i trybu postepowania w sprawie zwrotu uzyskanego przez beneficjenta dofinansowania, wskazując jedynie w art. 26 ust. 1 pkt 15 i 15a, że do zadań instytucji zarządzającej należy m. in. odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi, w tym wydawanie decyzji o zwrocie środków przekazanych na realizację programów, projektów lub zadań, o której mowa w przepisach o finansach publicznych oraz ustalanie i nakładanie korekt finansowych, o których mowa w art. 98 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006. Zgodnie natomiast z art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystywane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi przez beneficjenta wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, o której mowa w ust. 9. W przypadku stwierdzenia okoliczności, o których mowa w ust. 1 organ pełniący funkcję instytucji zarządzającej lub instytucji pośredniczącej wydaje decyzję określającą kwotę przypadającą do zwrotu i termin, od którego nalicza się odsetki, oraz sposób zwrotu środków, z uwzględnieniem ust. 2 – ust. 9 art. 207 ustawy o finansach publicznych. W rozpoznanej sprawie w trakcie kontroli przeprowadzonej u beneficjenta stwierdzono, że doszło do naruszenia ustawy Pzp , a mianowicie art. 25 ust. 1 oraz art. 26 ust. 3 tejże regulacji z tym, iż uznano, że naruszenie drugiego w/w przepisów nie wywołało szkody. Zdaniem Sądu, organ nie odniósł jednak stwierdzonych naruszeń do definicji legalnej "nieprawidłowości" określonej w art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 oraz wynikającej z art. 98 tego rozporządzenia konieczności rozważenia charakteru i wagi nieprawidłowości oraz strat poniesionych przez fundusze. Uznał, że stwierdzone nieprawidłowości uzasadniają nałożenie korekty i zobowiązanie beneficjenta do zwrotu części przyznanego dofinansowania. W treści art. 2 pkt 7 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 postanowiono tymczasem, iż nałożenie przez państwo członkowskie korekt finansowych wynika z okoliczności, że takie działanie lub zaniechanie powoduje lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii Europejskiej w drodze finansowanie nieuzasadnionego wydatku z budżetu ogólnego. Wobec powyższego, w przypadku stwierdzenia konkretnej nieprawidłowości państwo członkowskie powinno dokonać własnej oceny i miarkowania jej charakteru, znaczenia i szkody jaką wywołała lub mogłaby wywołać w okolicznościach danej operacji lub programu. Nałożona korekta finansowa nie może być oderwana od stwierdzonej nieprawidłowości, ale adekwatna do niej i do sytuacji konkretnego beneficjenta. W przepisie art. 98 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1083/2006 brak jest określenia sposobu ustalania wysokości korekty finansowej, jednakże wyraźnie w nim wskazano, że państwo członkowskie bierze pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze. W sprawnie niniejszej okoliczności tych należycie nie wskazano czego potwierdzeniem jest późniejsze obniżenie korekty. Podkreślenia wymaga, że przy ustalaniu wysokości korekt finansowych za naruszenie przy stosowaniu prawa wspólnotowego w dziedzinie zamówień publicznych lub stosowanie przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych należy brać pod uwagę, z jednej strony, rodzaj lub stopień naruszenia, z drugiej zaś skutki finansowe naruszenia dla wydatków ze środków funduszy UE. Wysokość korekt finansowych powinna odpowiadać wartości nieprawidłowości, a punktem wyjścia dla ustalenia wysokości korekty finansowej powinno być ustalenie tej wartości. Brak zatem obowiązku nakładania korekt finansowych za naruszenia, które mają wyłącznie charakter formalny i nie wywołują żadnych skutków finansowych. Poza tym wskaźnik korekty finansowej nie może być przyjmowany mechanicznie. Koniecznym jest rozważenie ryzyka szkody dla funduszy unijnych, ponieważ wysokość korekty nie może być abstrakcyjna, ale odpowiednia do "wagi" nieprawidłowości. Istotne jest również, iż wskaźniki procentowe do obliczenia wartości korekty finansowej za naruszenia przy udzielaniu zamówień publicznych współfinansowanych ze środków funduszy UE stanowią zalecane stawki maksymalne, które mogą ulec obniżeniu. W przypadku zatem zastosowania korekty finansowej wynikającej z taryfikatora organ winien również wyjaśnić, dlaczego uznał, że w konkretnym przypadku zastosowanie miała określona stawka korekty. W związku z powyższym sąd stwierdza, że organ nie podjął wszelkich niezbędnych kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego mającego znaczenie dla zastosowanej w sprawie materialnej podstawy rozstrzygnięcia, skutkującej dla skarżącego koniecznością zwrotu części otrzymanego dofinansowania. Rozpoznając sprawę ponownie organ rozważy również czy w ogóle doszło do naruszenia prawa w przypadku skarżącego, albowiem w ocenie Sądu także i to budzi wątpliwość. W każdym razie argumentacja przedstawiona przez organ w tej materii nie jest przekonująca. W związku z powyższym, Sąd, na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz art. 152 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 §2 powołanej wyżej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło