III SA/Łd 603/14

WyrokWSA w Łodzi2014-09-24

Skład orzekający: Janusz Nowacki, Ewa Alberciak, Małgorzata Łuczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można wpisać wzmiankę dodatkową do aktu urodzenia dziecka o zmianie imienia ojca, jeśli zmiana ta nastąpiła za granicą i ojciec był obywatelem polskim w momencie zmiany?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że wpisanie wzmianki dodatkowej do aktu urodzenia dziecka o zmianie imienia ojca, który dokonał zmiany imienia za granicą, jest możliwe na podstawie art. 73 ust. 4 Prawa o aktach stanu cywilnego, nawet jeśli ojciec był obywatelem polskim w momencie zmiany. Kluczowe jest, że wniosek dotyczy aktu urodzenia dziecka, a nie aktu urodzenia ojca, i ma na celu ujednolicenie danych w polskich księgach stanu cywilnego, zwłaszcza gdy w innym polskim akcie stanu cywilnego (aktu małżeństwa) już uwzględniono zagraniczną zmianę imienia ojca.
Stan faktyczny
Skarżący wnioskował o wpisanie wzmianki dodatkowej do swojego aktu urodzenia dotyczącej zmiany imienia jego ojca z M. na M., co nastąpiło w Izraelu w 1965 r. Organy administracji odmówiły, argumentując, że ojciec był obywatelem polskim i zmiana imienia powinna nastąpić w trybie polskiej ustawy o zmianie imienia i nazwiska. Skarżący podniósł, że w jego akcie małżeństwa, sporządzonym w Izraelu i wpisanym do polskich ksiąg, widnieje już zmienione imię ojca, co powoduje rozbieżność w polskich aktach stanu cywilnego.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. i zasądził od Wojewody na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 24 września 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.) Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska Protokolant st. asystent sędziego Anna Łuczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2014 roku sprawy ze skargi I. S. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wpisania wzmianki dodatkowej w akcie urodzenia 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. z dnia [...], nr [...]; 2) zasądza od Wojewody [...] na rzecz strony skarżącej – I. S. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzją z dnia [...]Wojewoda [...]utrzymał w mocy decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. z dnia [...]o odmowie wpisania wzmianki dodatkowej w akcie urodzenia [...] I.S., dotyczącej zmiany imienia ojca M. na M. W sprawie ustalono następujący stan faktyczny i prawny: W dniu 24 września 2013 r. I. S. złożył do Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. wniosek o sprostowanie jego aktu urodzenia poprzez zastąpienie imienia ojca M. imieniem M., bądź też poprzez wpisanie właściwej wzmianki do aktu urodzenia. Do wniosku załączono wyciąg z izraelskiego rejestru ludności dotyczący ojca wnioskodawcy wraz z tłumaczeniem na język polski. Z dokumentu tego wynika, że w dniu 26 lipca 1965 r. M. S. zmienił imię na M. Precyzując wniosek pełnomocnik wnioskodawcy wyjaśnił, że wnosi o wpisanie wzmianki dodatkowej do aktu urodzenia wnioskodawcy. Poinformował także, że wystąpił o wpisanie stosownych wzmianek o zmianie imienia ojca do Urzędu Stanu Cywilnego w D. (do aktu urodzenia) i do Urzędu Stanu Cywilnego w D. (do aktu małżeństwa). Do akt sprawy załączono kopię decyzji Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w D. z dnia [...]2013 r. o odmowie wpisania wzmianki do aktu urodzenia ojca nr [...]dotyczącej zmiany imienia z M. na M. Strona odwołała się od tej decyzję, a następnie cofnęła wniosek. Wskutek powyższego Wojewoda [...]w całości uchylił decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w D. z dnia [...]2013 r. i umorzył postępowanie pierwszej instancji. Natomiast z notatki Zastępcy Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. wynika, że Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w D. pozostawił bez rozpoznania podanie o naniesienie wzmianki w akcie małżeństwa rodziców wnioskodawcy o zmianie imienia mężczyzny, wobec nieuzupełnienia braku formalnego wniosku (niedołączenie decyzji o utracie obywatelstwa polskiego przez ojca wnioskodawcy). Strona podtrzymała jednocześnie wniosek o wpisanie wzmianki do jego aktu urodzenia o zmianie imienia ojca. Decyzją z dnia [...]Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. odmówił wpisania wzmianki dodatkowej w akcie urodzenia nr [...] l. S. dotyczącej zmiany imienia ojca M. na M., wskazując, że kwestie nanoszenia wzmianek dodatkowych w aktach stanu cywilnego regulują przepisy art. 21 ust. 1 i 2 (przepisy ogólne) oraz art. 73 ust. 2 i 4 (przepisy szczególne) ustawy z dnia 29 września 1986 r. Prawo a aktach stanu cywilnego (tekst jedn.: Dz.U. z 2011 r., nr 212, poz. 1264 ze zm.). W świetle obowiązujących przepisów, decydujące znaczenie dla wyboru trybu odnotowania w polskim akcie stanu cywilnego zmiany imienia lub nazwiska, dokonanej za granicą, ma obywatelstwo osoby, której zmiana dotyczy. Naniesienie w akcie stanu cywilnego wzmianki dodatkowej o tej okoliczności możliwe jest jedynie wobec osób nieposiadających obywatelstwa polskiego w chwili zmiany imienia lub nazwiska. Wobec obywateli polskich obowiązuje w tym zakresie tryb przewidziany w ustawie o zmianie imienia i nazwiska (obecnie obowiązuje ustawa z dnia 17 października 2008 r. - Dz.U. nr 220, poz. 1414). W dacie zmiany imienia ojciec wnioskodawcy posiadał zarówno polskie, jak i izraelskie, obywatelstwo, co wynika z decyzji Wojewody [...] z dnia [...]2013 r. Od powyższej decyzji pełnomocnik strony wniósł odwołanie. Podniósł, że rozważania Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. odnoszą się do kwestii zmiany imienia bądź nazwiska ojca wnioskodawcy, podczas gdy wniosek dotyczy wpisania wzmianki o tym fakcie w akcie urodzenia syna. Ujednolicenie danych w aktach stanu cywilnego wnioskodawcy jest możliwe jedynie poprzez naniesienie wzmianki w akcie urodzenia o dokonanej wcześniej zmianie imienia ojca, gdyż nie znajduje w tym przypadku zastosowania sądowy tryb sprostowania prawidłowo sporządzonego aktu urodzenia wnioskodawcy ani też nie można przeprowadzić administracyjnej zmiany imienia ojca, który nie żyje. Wojewoda [...], w wyniku rozpoznania powyższego odwołania, decyzją z dnia [...]utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że materiał dowodowy zgromadzony przez organ pierwszej instancji został uzupełniony o kopię decyzji Wojewody [...] z dnia [...]2013 r. o stwierdzeniu posiadania obywatelstwa polskiego przez l. S. na podstawie art. 2 ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim (Dz.U. z 2012 r., poz. 161). Z uzasadnienia tej decyzji wynika, że także rodzice wnioskodawcy nie utracili i nie zrzekli się obywatelstwa polskiego. Zgodnie z art. 21 ust. 1 i 2 oraz art. 74 ust. 2 i 4 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego, jeżeli po sporządzeniu aktu stanu cywilnego nastąpią zdarzenia, które mają wpływ na jego treść lub ważność, zmiany z nich wynikające wpisuje się do aktu w formie wzmianki dodatkowej. Podstawę do wpisania wzmianki stanowią prawomocne orzeczenia sądów, ostateczne decyzje, odpisy z akt stanu cywilnego oraz inne dokumenty mające wpływ na treść lub ważność aktu. Wpisanie wzmianki dodatkowej w akcie stanu cywilnego na podstawie orzeczenia sądu państwa obcego lub rozstrzygnięcia innego organu państwa obcego następuje, jeżeli orzeczenie to podlega uznaniu na podstawie przepisów K.p.c. lub innych właściwych przepisów, a także na podstawie innego dokumentu, pochodzącego od organu państwa obcego, a nie wymagającego uznania, np. na mocy przepisu szczególnego lub umowy międzynarodowej. K.p.c. reguluje kwestie uznawania rozstrzygnięć innych organów państw obcych w ten sposób, że nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów dotyczących uznawania z mocy prawa orzeczeń sądów państw obcych, wydanych w sprawach cywilnych. W tym trybie mogą być uznane np. wydane za granicą decyzje administracyjne, skutkujące rozwiązaniem małżeństwa. Zgodnie z polskim porządkiem prawnym zmiana imienia osoby należy do kategorii spraw administracyjnych, rozpatrywanych przez kierownika urzędu stanu cywilnego na podstawie ustawy o zmianie imienia i nazwiska. Skoro zatem kwestia zmiany imienia nie posiada waloru sprawy cywilnej, a przepisy prawa prywatnego międzynarodowego lub umowy międzynarodowe nie dopuszczają stosowania prawa obcego, nie znajdują w tej sytuacji zastosowania przepisy K.p.c., dotyczące uznania orzeczeń sądów państw obcych lub rozstrzygnięć innych organów państw obcych. Wzmianka dodatkowa może być odnotowana jedynie wówczas, gdy dotyczy zakresu spraw, które mogą być przedmiotem jurysdykcji obcego państwa. O uprawnieniach osób o charakterze administracyjnym rozstrzyga prawo państwa, którego te osoby są obywatelami. Skoro prawo polskie nie przewiduje możliwości rozstrzygnięcia kwestii polskiego obywatela, należącej do kategorii spraw administracyjnych przez władze obcego państwa, rozstrzygnięcie takie nie rodzi skutków prawnych na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Zmiana imienia obywatela polskiego może nastąpić jedynie w postępowaniu administracyjnym, w oparciu o przesłanki ustawy o zmianie imienia i nazwiska, a zatem zastosowanie prawa obcego w tym zakresie nie jest możliwe. Z wyciągu z rejestru ludności, wydanego przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Państwa Izrael dla M. (poprzednio M.) S. (zmiana imienia nastąpiła w dniu 26 lipca 1965 r.) wynika, że ojciec wnioskodawcy urodził się w Polsce w dniu [...] lutego 1935 r. (błędnie wpisano 1835 r.), a do Państwa Izrael przyjechał jako imigrant w dniu 16 kwietnia 1964 r. Za niewątpliwe organ drugiej instancji uznał, że w dacie zmiany imienia ojciec wnioskodawcy posiadał obywatelstwo polskie, a zatem mógłby on skutecznie, w świetle prawa polskiego, zmienić imię jedynie w oparciu o obowiązującą na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ustawę o zmianie imienia i nazwiska. Z zebranego przez organ pierwszej instancji materiału dowodowego wynika, że zmiany imienia z M. na M. ojciec wnioskodawcy dokonał jedynie w Państwie Izrael i zmiana ta została odnotowana jedynie w tamtejszym wyciągu z rejestru ludności. Wpisanie żądanej wzmianki oznaczałoby zmianę imienia M. na M. w polskim akcie urodzenia wnioskodawcy i spowodowałoby niejednolite zapisy w aktach urodzenia wnioskodawcy i jego ojca w zakresie imienia ojca. Organ drugiej instancji podzielił nadto stanowisko organu pierwszej instancji odnośnie braku możliwości wpisania żądanej wzmianki dodatkowej na podstawie przedstawionego przez skarżącego dokumentu o zmianie imienia ojca podkreślając przy tym, że sprawa zmiany imienia nie należy do kategorii spraw cywilnych, a zatem nie podlega uznaniu według przepisów K.p.c. Ponadto, zmiana nastąpiła przed dniem 1 lipca 2009 r., a zatem przed wejściem w życie noweli do K.p.c. w zakresie uznawania rozstrzygnięć innych organów państw obcych, wydanych w sprawach cywilnych (organem właściwym do uznawania rozstrzygnięć w takich przypadkach jest sąd powszechny, a nie kierownik urzędu stanu cywilnego). Akty stanu cywilnego strony zostały prawidłowo sporządzone w polskich księgach. Wobec śmierci ojca wnioskodawcy nie jest możliwa administracyjna zmiana jego imienia. Nie jest także możliwe wpisanie wzmianki o zmianie imienia ojca, dokonanej w obcym państwie, na podstawie załączonego do akt sprawy w wyciągu z rejestru ludności Państwa Izrael. W skardze na powyższą decyzję pełnomocnika l. S. wniósł o uchylenie w całości decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm prawem przepisanych. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 7 ust. 1 pkt 1, art. 21 ust. 1 i 2, 31 w zw. z art. 33, art. 73 ust. 3 i 4 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego poprzez błędne uznanie, że niedopuszczalne jest wpisania do aktu urodzenia nr [...]wzmianki polegającej na zastąpieniu imienia ojca skarżącego M. wpisem M., a właściwym jest sprostowanie aktu w trybie postępowania przed sądem powszechnym. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego podniósł, że podstawę wniosku stanowił wyciąg z rejestru ludności dotyczący jego ojca, zawierający informację o zmianie jego imienia, a celem wnioskowanej czynności było usunięcie rozbieżności w imieniu ojca pomiędzy aktem urodzenia i umiejscowionym aktem małżeństwa. Bez dokonania tej czynności skarżący posiadający poświadczenie obywatelstwa polskiego nie może skutecznie wystąpić o wydanie polskiego paszportu. Bez znaczenia dla pozytywnego rozpatrzenia wniosku skarżącego pozostawała kwestia posiadanego przez jego ojca obywatelstwa. Ustawa nie przewiduje takiej przesłanki. Ponadto, jak wskazywano w trakcie postępowania, nie istniała prawna możliwość dokonania przez M. S. w Polsce administracyjnej zmiany imienia w trybie ustawy z dnia 17 października 2008 r. Ojciec skarżącego nie żyje (nie jest także pewne czy zamierzałby w ogóle kiedykolwiek występować o zmianę danych osobowych). Poza tym zmiana imienia lub nazwiska obywatela polskiego może nastąpić wyłącznie na wniosek osoby bezpośrednio zainteresowanej (imię i nazwisko jest dobrem osobistym). Wojewoda nie dostrzegł, że złożony wniosek nie dotyczył zmiany imienia ojca, lecz wpisania wzmianki do aktu urodzenia skarżącego. Inaczej mówiąc wpisanie wzmianki do aktu urodzenia skarżącego w żadnej mierze nie wiąże się ze zmianą imienia ojca, w tym w szczególności ze zmianą imienia ojca w jego polskich aktach stanu cywilnego znajdujących się w USC w D. i D. Wskazany we wniosku tryb postępowania jest także z innych powodów jedynym, który umożliwia ujednolicenie danych osobowych skarżącego w jego aktach stanu cywilnego. Akt urodzenia skarżącego został sporządzony w USC w Ł. na podstawie zaświadczenia o jego narodzinach. W chwili jego sporządzenia zawierał rzeczywiste dane osobowe ojca, którymi się wówczas posługiwał. M. S. dokonał bowiem zmiany imienia na M. dopiero w dniu 26 lipca 1965 r. Stąd też w akcie małżeństwa skarżącego zawartego w dniu 21 lipca 1994 r. w Izraelu wpisano nowe imię ojca, tj. M. W związku z powyższym nie można mówić o błędnym sporządzeniu lub nieścisłym zredagowaniu aktu urodzenia w rozumieniu art. 31 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego, podlegającym sprostowaniu w postępowaniu przed sądem powszechnym. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. W piśmie z dnia 28 sierpnia 2014r. pełnomocnik skarżącego podtrzymał stanowisko zajęte w skardze. Podniósł nadto, że w wyroku z dnia 6 sierpnia 2014r. sygn. akt II OSK 407/13 Naczelny Sąd Administracyjny zajął stanowisko analogiczne do przedstawionego w skardze w podobnym stanie faktycznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Stosowne do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2102.270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z wymienionych przepisów wynika, że sąd ocenia, czy orzeczenie organu jest zgodne z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Analiza w tym zakresie dokonywana jest według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji (postanowienia). Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ww. ustawy). Oznacza to, że kontrola sądowa sprawowana jest w granicach sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżoną decyzją, a sąd administracyjny ma obowiązek uwzględnić każde dostrzeżone naruszenia prawa, o ile miało lub mogło mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania decyzji z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Przedmiotem oceny Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...]utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. z dnia [...]o odmowie wpisania wzmianki dodatkowej w akcie urodzenia nr [...]I. S., dotyczącej zmiany imienia ojca M. na M. Przeprowadzona przez sąd kontrola aktu administracyjnego we wskazanym wyżej aspekcie wykazała, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. wydane zostały z naruszeniem prawa w stopniu obligującym do ich wyeliminowania z obrotu prawnego. Podstawę prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (j.t. Dz.U. z 2011 r. nr 212, poz. 1264 ze zm.) – dalej P.a.s.c. Zgodnie z art. 21 ust. 1 powołanej ustawy, jeżeli po sporządzeniu aktu stanu cywilnego nastąpią zdarzenia, które mają wpływ na jego treść lub ważność, zmiany z nich wynikające wpisuje się do aktu w formie wzmianki dodatkowej. Podstawę do wpisania wzmianki, o której mowa w ust. 1, stanowią prawomocne orzeczenia sądów, ostateczne decyzje, odpisy z akt stanu cywilnego oraz inne dokumenty mające wpływ na treść lub ważność aktu (art. 21 ust. 2 ustawy). W myśl zaś ust. 3 art. 21 ustawy pod treścią aktu stanu cywilnego zamieszcza się przypiski zawierające informacje o innych aktach stanu cywilnego dotyczących tej samej osoby. Podkreślić należy, że instytucja wzmianki dodatkowej służy zapewnieniu zgodności aktu stanu cywilnego ze stanem rzeczywistym, gdy na skutek zdarzeń zaszłych po sporządzeniu aktu, a mających wpływ na jego treść, wymaga on odpowiedniego uzupełnienia. Przepis art. 21 ust. 1 P.a.s.c. jest przepisem zawierającym ogólne przesłanki do wpisania wzmianki dodatkowej do aktu stanu cywilnego. Ustawa - Prawo o aktach stanu cywilnego zawiera ponadto szereg przepisów szczególnych dotyczących wpisywania wzmianek dodatkowych do poszczególnych aktów stanu cywilnego, w tym art. 73 ust. 2-4. Stosownie do treści art. 73 ust. 1 ustawy Prawo o aktach stanu cywilnego akt stanu cywilnego sporządzony za granicą może być wpisany do polskich ksiąg stanu cywilnego na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu. Wpisanie wzmianki dodatkowej lub zamieszczenia przypisku w akcie stanu cywilnego na podstawie orzeczenia sądu państwa obcego lub rozstrzygnięcia innego organu państwa obcego następuje, jeżeli orzeczenie to podlega uznaniu na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego lub innych właściwych przepisów (art. 73 ust. 2 ustawy). Na podstawie aktu stanu cywilnego sporządzonego za granicą wpisuje się z urzędu wzmianki dodatkowe lub zamieszcza przypiski w akcie stanu cywilnego sporządzonym w polskich księgach stanu cywilnego, jeżeli odpis zagranicznego aktu stanu cywilnego przesłano do kraju w wykonaniu umowy międzynarodowej przewidującej wzajemną wymianę aktów stanu cywilnego (art. 73 ust. 3 ustawy). Natomiast w myśl art. 73 ust. 4 powołanej ustawy kierownik urzędu stanu cywilnego może wpisać wzmiankę dodatkową lub zamieścić przypisek na podstawie innego dokumentu pochodzącego od organu państwa obcego, a niewymagającego uznania. Zaznaczyć przy tym należy, że w ust. 4 art. 73 P.a.s.c. ustawodawca wskazuje na inny dokument pochodzący od organu państwa obcego, niewymagający uznania na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego. A zatem powyższa regulacja przewiduje wpisanie wzmianki dodatkowej przez kierownika urzędu stanu cywilnego na podstawie dokumentu pochodzącego od organu państwa obcego, który to dokument nie wymaga uznania na podstawie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego (Księga trzecia części czwartej K.p.c., Uznanie i stwierdzenie wykonalności, Tytuł I Uznanie orzeczeń sądów państw obcych lub rozstrzygnięć innych organów państw obcych). W rozpoznawanej sprawie z dokumentu poświadczonego przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Państwa Izrael - Wyciągu z Rejestru Ludności wynika, że w dniu 26 lipca 1965 r. M. S. dokonał zmiany imienia na M. Dokument ten nie jest aktem stanu cywilnego, może natomiast być potraktowany jako "inny dokument pochodzący od organu państwa obcego", o którym mowa w art. 73 ust. 4 P.a.s.c. W tym miejscu zauważyć należy, że Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. w uzasadnieniu decyzji z dnia [...] stwierdził, że Wyciąg z Rejestru Ludności zgodnie z § 29 ustawy o ewidencji ludności 5725-1965 wydany przez Urząd Administracji Ludności i Migracji w Kfar Saba, poświadczony przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Państwa Izrael wraz z tłumaczeniem na język polski dokonanym przez tłumacza przysięgłego języka hebrajskiego, wyczerpuje znamiona dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 1138 K.p.c. Wobec powyższego, w ocenie sądu w takim przypadku mogłaby istnieć podstawa do wpisania wzmianki dodatkowej do aktu urodzenia wnioskodawcy. Przypomnieć przy tym należy, że decyzją z dnia [...]2013 r. Kierownik USC w Ł. zmienił imię i nazwisko P. S. na I. S. Po uprawomocnieniu się powyższej decyzji [...]2013 r. została naniesiona do aktu urodzenia wnioskodawcy wzmianka dodatkowa dotycząca zmiany imienia i nazwiska. Dane ojca pozostały bez zmian. Ponadto do akt sprawy załączony został odpis zupełny aktu urodzenia P. S. nr[...]. Akt ten został sporządzony w dniu 4 stycznia 1964 r. Z aktu tego wynika, że skarżący urodził się [...]grudnia 1963 r. w Ł., W akcie tym wskazano dane rodziców strony: ojciec – M. S., urodzony [...] lutego 1935 r. w S., matka – R. S. urodzona w W., miejsce zamieszkania rodziców - Ł. Jednocześnie do akt sprawy został załączony odpis zupełny aktu małżeństwa wnioskodawcy I. S. z dnia 19 kwietnia 2013 r. Z powyższego odpisu aktu wynika, że w dniu 21 lipca 1994 r. skarżący zawarł małżeństwo z H. S. O., w miejscowości Gan Iruim – Cezarea (Izrael). W akcie tym wskazano dane rodziców skarżącego: ojciec M., matka R. Akt ten został sporządzony na podstawie decyzji Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Ł. z dnia [...]2013 r. (wpisany do polskich ksiąg stanu cywilnego). Z ustalonego przez organy administracji stanu faktycznego tej sprawy, wynika, że w chwili sporządzenia aktu urodzenia wnioskodawcy ([...]stycznia 1964 r.) jego ojciec posługiwał się imieniem M. Dopiero po upływie około półtora roku po urodzeniu się wnioskodawcy ([...]lipca 1965 r.) dokonał on zmiany imienia na M., skutecznej w świetle prawa izraelskiego. W ocenie sądu, wbrew stanowisku organów, do wpisania wzmianki dodatkowej do aktu urodzenia syna o dokonanej zmianie imienia i nazwiska jego ojca nie jest konieczne przeprowadzenie administracyjnej procedury zmiany imienia i nazwiska ojca w Polsce, zwłaszcza, że w dacie złożenia wniosku przez skarżącego o wpisanie tej wzmianki jego ojciec już nie żył (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 2033/12). W rozpoznawanej sprawie skarżący wystąpił o wpisanie wzmianki dodatkowej o zmianie imienia i nazwiska ojca w swoim akcie urodzenia, a nie w akcie urodzenia ojca. Wpisanie wzmianki dodatkowej do aktu urodzenia I. S. sporządzonego w Polsce w 1964 r. nie oznacza automatycznego dokonania zmiany imienia i nazwiska jego ojca w świetle prawa polskiego. W akcie urodzenia I. S. pozostaje nadal wpisany jako jego ojciec M. S. Nie ulega też zmianie treść polskiego aktu urodzenia M. a S. Należy ponadto jeszcze raz podkreślić, o czym była już mowa powyżej, że jak wynika z akt administracyjnych sprawy – w transkrybowanym do polskich ksiąg stanu cywilnego w 2013 r. akcie małżeństwa I. S. i H. S. O. (zawartego w 1994 r.) jako ojca skarżącego wpisano M., a więc uwzględniono zmianę imienia ojca dokonaną w Izraelu 1965 r. Istnieje więc niezgodność w oznaczeniu ojca skarżącego pomiędzy tymi dwoma dotyczącymi go aktami stanu cywilnego wpisanymi do polskich ksiąg stanu cywilnego. Rozpoznając ponownie wniosek organ I instancji powinien ponownie ocenić, czy przedstawiony przez wnioskodawcę dokument wydany przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych Państwa Izrael, z którego wynika, że w dniu 26 lipca 1965 r. M. S. dokonał zmiany imienia na M., spełnia wszystkie wymogi "innego dokumentu pochodzącego od organu państwa obcego", o którym mowa w art. 73 ust. 4 P.a.s.c. (jak już wyżej wskazano organ nie miał żadnych wątpliwości co tego, że jest to dokument urzędowy). W tym miejscu wskazać należy, że tego rodzaju dokumenty podlegają badaniu z punktu widzenia następujących przesłanek: czy dotyczą zdarzenia lub czynności prawnej należących do zakresu rzeczowego polskiej rejestracji stanu cywilnego, czy w odniesieniu do obywatela polskiego obcy organ państwowy był uprawniony do wydania orzeczenia w sprawie danego rodzaju, czy orzeczenie pochodzi od organu, który w świetle prawa danego państwa jest właściwy do jego wydania, czy orzeczenie nie jest sprzeczne z polskim porządkiem prawnym i jest prawomocne, czy w odniesieniu do obywatela polskiego nie zapadło wcześniej orzeczenie organu polskiego w tym przedmiocie, czy zastosowano prawo polskie, jeżeli w sprawie danego rodzaju organ państwa obcego powinien był orzec na podstawie polskiego prawa materialnego, chyba, że stosowanie prawa miejsca orzekania nie różni się w istotny sposób od prawa polskiego (zob. A. Czajkowska [w:] A. Czajkowska, E. Pachniewska - Prawo o aktach stanu cywilnego. Komentarz. Orzecznictwo. Wzory dokumentów i pism, Wyd. V, Warszawa 2011, s. 258-259) – por. też wyżej powołany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 stycznia 2014 r., sygn. akt II OSK 20133/12 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 sierpnia 2014 r., sygn. akt II OSK 407/13. Z tych wszystkich względów, sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w związku z art. 135 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a. k.ż.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło