IV SA/Wa 1188/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Paweł Groński (spr.), Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj, sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, Protokolant sekr. sąd. Julia Durka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2014 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] z siedzibą w T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. z dnia [...] marca 2014 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1.uchyla zaskarżone postanowienie; 2.zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w O. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia [...] z siedzibą w T. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia [...] marca 2013 r., znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. (dalej również: SKO w O.), działając na podstawie art. 127 i art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 267) – dalej kpa, oraz art. 7 ust. 2 a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t .j. Dz. U. z 2013 r., poz. 856), po rozpatrzeniu odwołania Stowarzyszenia "P. " w T. od decyzji Prezydenta O. z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...], odmawiającej czasowego odebrania zwierzęcia - psa, B. i A. S., stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od zaskarżonej decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu postanowienia SKO w O. wskazało, że odwołujący się uchybił ustawowemu 3 dniowemu terminowi do skutecznego wniesienia środka zaskarżenia w postaci odwołania. Kwestionowana decyzja z dnia [...] lutego 2014 r. została doręczona skarżącej stronie w dniu [...] lutego 2014 r., co wynika z poświadczenia odbioru decyzji. Natomiast środek zaskarżenia w postaci odwołania strona wniosła w dniu [...] marca 2014 r., co wynika z datownika nadania przesyłki Urzędu Miasta O. W ocenie organu II instancji skuteczność środka zaskarżenia byłaby zachowana gdyby strona skarżąca wniosła odwołanie w nieprzekraczalnym terminie do dnia [...] lutego 2014 r. SKO w O. stwierdziło jednocześnie, że organ I instancji dokonał błędnego pouczenia stron o terminie do wniesienia odwołania określając ustawowy termin na dni 14 zamiast prawidłowo 3 dni. SKO w O. wskazało, że ustawodawca przewidział terminy załatwiania spraw, różniące się od zasadniczych terminów określonych w kpa - 14 dni na odwołanie i 7 dni na zażalenie. W niniejszej sprawie Prezydent O. rozstrzygał sprawę odebrania psa na podstawie ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt, która przewiduje bardzo krótkie terminy - tak odnośnie wniesienia odwołania jak i rozpoznania odwołania przez organ II instancji. Zgodnie bowiem z art. 7 ust. 2a ww. ustawy od decyzji dot. odebrania czasowego zwierzęcia przysługuje odwołanie do SKO w terminie 3 dni od daty doręczenia decyzji, zaś samorządowe kolegium odwoławcze rozpoznaje odwołanie w terminie 7 dni. Zdaniem organu II instancji błędne pouczenie stron przez organ administracji o trybie i terminie wniesienia środka zaskarżenia generalnie nie niweczy natomiast ustawowych zapisów, co do skuteczności wniesienia środka zaskarżenia. Organ zauważył, że wprawdzie strona nie powinna ponosić ujemnych konsekwencji błędnego działania organów administracji jednakże ustawodawca przesądza w treści art. 58 § 3, że przywrócenie terminu do złożenia prośby przewidzianej w art. 58 § 2 jest niedopuszczalne. Powyższe postanowienie zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez Stowarzyszenie "P. " (dalej również jako: "Stowarzyszenie" albo "skarżący"), które zarzuciło zaskarżonemu postanowieniu naruszenie zasad co do terminów przewidzianych w art. 7 ust 2 ustawy o ochronie zwierząt oraz naruszenie art. 129 § 2 kpa, względnie naruszenie art. 112 kpa poprzez uznanie, iż błędne pouczenie w decyzji co do prawa odwołania albo wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego może szkodzić stronie, która zastosowała się do tego pouczenia. W uzasadnieniu skargi Stowarzyszenie podniosło, że termin do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji winien być liczony według podstawowych zasad wynikających z art. 129 § 1 kpa. Wprawdzie przepis art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie zwierząt przewiduje, iż od decyzji, o której mowa w ust. 1, przysługuje prawo wniesienia odwołania do samorządowego kolegium odwoławczego w terminie 3 dni od daty doręczenia decyzji, jednakże w ust. 1 art 7 ww. ustawy, ustawodawca wskazał na decyzję o czasowym odebraniu zwierząt właścicielowi lub opiekunowi. Zdaniem Stowarzyszenia skrócony, trzydniowy termin do wniesienia odwołania dotyczy zatem wyłącznie decyzji pozytywnie orzekającej o czasowym odebraniu zwierząt właścicielowi lub opiekunowi. Nie dotyczy natomiast wszelkich decyzji wydawanych w tym przedmiocie, czyli między innymi decyzji o odmowie odebrania zwierząt, względnie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie. Skarżący wskazał, że stanowisko to znajduje potwierdzenie w judykaturze, np. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 stycznia 2014 r. sygn. akt SA/Łd 1052/13 r. w ocenie Stowarzyszenia art. 7ust. 2a ustawy o ochronie zwierząt jest przepisem szczególnym wobec zasady opisanej w art. 129 § 1 kpa, wobec czego nie można przeprowadzać wykładni rozszerzającej tej normy prawnej, co uczynił organ odwoławczy kwestionowanym rozstrzygnięciem. W związku z powyższym Prezydent O. prawidłowo pouczył skarżącego o terminie 14 dniowym na wniesienie odwołania. Ponadto skarżący podniósł, że niezależnie od powyższego odwołanie powinno zostać i tak rozpatrzone merytorycznie przez organ drugiej instancji ze względu na treść art. 112 kpa W odpowiedzi na skargę SKO w O. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. W szczególności organ nie podzielił poglądu o możliwości różnicowania długości terminów do wniesienia odwołania od decyzji wydanej na podstawie art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie zwierząt w zależności od treści rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. (dalej: ppsa) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględniając powyższe kryteria Sąd uznał, iż skarga jest zasadna, ponieważ zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem art. 134 kpa w zw. z art. art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie zwierząt, a także art. 112 kpa w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Zgodnie z art. 129 § 2 kpa stanowi, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W przypadku wniesienia odwołania z uchybieniem ww. terminu organ odwoławczy, zgodnie z art. 134 kpa, stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W niniejszej sprawie poza sporem jest, że decyzja Prezydenta O. z dnia [...] lutego 2014 r. została doręczona Stowarzyszeniu w dniu [...] lutego 2014 r., zaś odwołanie strona wniosła w dniu [...]marca 2014 r. Ustaleń tych Stowarzyszenie nie kwestionuje. Sporna natomiast pozostaje ocena, czy od decyzji organu odmawiającej czasowego odebrania zwierzęcia w oparciu o art. 7 ust. 3 ustawy o ochronie zwierząt odwołanie powinno zostać złożone w terminie 3 dni. Rozstrzygając tę sporną kwestię należy wskazać, że zgodnie z powołanym przepisem w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu lub zdrowiu, policjant, strażnik gminny lub upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, odbiera mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. Stosownie zaś do treści art. 7 ust. 1a w zw. z art. 7 ust. 1 ww. ustawy decyzja o czasowym odebraniu zwierzęcia podejmowana jest z urzędu przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia po uzyskaniu informacji od Policji, straży gminnej, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt. Zgodnie z art. 7 ust. 2a ww. ustawy od decyzji, o której mowa w ust. 1, przysługuje prawo wniesienia odwołania do samorządowego kolegium odwoławczego w terminie 3 dni od daty doręczenia decyzji. Samorządowe kolegium odwoławcze rozpoznaje odwołanie w terminie 7 dni. W świetle powołanych przepisów należy uznać, że ustawodawca przewidział konieczność złożenia odwołania w terminie 3 dni wyłącznie w odniesieniu do decyzji o czasowym odebraniu zwierzęcia. Skrócony termin nie dotyczy natomiast decyzji negatywnych, odmawiających czasowego odebrania. Nie ulega wątpliwości, że wójt (burmistrz, prezydent miasta) jako organ władzy publicznej właściwy do orzekania w sprawie czasowego odebrania zwierzęcia ma podstawy do wydawania różnego rodzaju rozstrzygnięć w oparciu o podstawę materialnoprawną wyrażoną w art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt. Skrócony 3 dniowy termin na odwołanie oraz bardzo krótki 7-dniowy termin przewidziany na jego rozpoznanie przez samorządowe kolegium odwoławcze dotyczą wyłącznie przypadków czasowego odebrania zwierzęcia. Wynika to zarówno z literalnego brzmienia powołanych przepisów, jak również z celu ustanowionego przepisu i jego gwarancyjnej funkcji również w świetle ochrony uzasadnionych interesów właściciela zwierzęcia, który – analogicznie jak w niniejszym przypadku – może domagać się zwrotu zwierzęcia. W ocenie sądu w ustalonym stanie faktycznym i prawnym, termin do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji winien być liczony według podstawowych zasad wynikających z art. 129 § 1 kpa. Skrócony, trzydniowy termin do wniesienia odwołania dotyczy zatem wyłącznie decyzji pozytywnie orzekającej o czasowym odebraniu zwierząt właścicielowi lub opiekunowi. Nie dotyczy zatem wszelkich decyzji wydawanych w tym przedmiocie, czyli między innymi decyzji o odmowie odebrania zwierząt, względnie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie. Skład orzekający w niniejszej sprawie całkowicie podzielił stanowisko wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 10 stycznia 2014 r. sygn. akt II SA/Łd 1052/13 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 27 czerwca 2012r., w sprawie o sygn. akt II SA/Po 254/12 (dostępne w bazie orzeczeń: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak słusznie wskazał skarżący przepis art. 7 ust. 2a ustawy jest przepisem szczególnym wobec zasady opisanej w art. 129 § 1 k.p.a., tym samym nie można przeprowadzać wykładni rozszerzającej tej normy prawnej. W niniejszej sprawie odwołanie złożone w dniu zostało złożone z zachowaniem ustawowego terminu i podlega merytorycznemu rozpoznaniu. Ponadto Sąd nie zgodził się ze stanowiskiem SKO w O. w sprawie braku możliwości skorzystania z korzyści procesowych wypływających dla strony z treści art. 112 kpa. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 marca 2013 r. sygn.. akt I OSK 1330/12 strona zwolniona jest od obowiązku złożenia wniosku o przywrócenie terminu, gdy błędne pouczenie polegało na wskazaniu stronie innego (dłuższego) terminu niż ustawa wyznacza dla danego środka zaskarżenia. NSA uznał, że w takim przypadku wniesienie środka prawnego po terminie należy uznać za skuteczne z mocy samego art. 112 k.p.a. bez konieczności przywracania terminu (publ. LEX nr 1339582). Podzielając całkowicie ten pogląd Sąd uznał, że już z samego faktu pouczenia strony o 14 dniowym terminie do wniesienia odwołania wynika możliwość złożenia przez stronę odwołania właśnie w tak zakreślonym terminie. SKO w O. związane będzie oceną prawną wyrażoną w niniejszym wyroku i rozpozna odwołanie Stowarzyszenia "P. " w T. od decyzji Prezydenta O. z dnia [...] lutego 2014 r. Nr [...] odmawiającej czasowego odebrania zwierzęcia - psa, B. i A. S. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit "c" ppsa i art. 200 ppsa orzekł, jak w sentencji.