II SA/Łd 1052/13

Dnia 10 stycznia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.) Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Protokolant specjalista Dominika Janicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2014 roku sprawy ze skargi Stowarzyszenia "A" w T. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącego Stowarzyszenia "A" w T. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS Decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta Ł. na podstawie art. 7 ust. 1 i ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003r., Nr 106, poz. 1002 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: ustawa) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013r., poz. 267 – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: k.p.a.) odmówił czasowego odebrania S. G.-M. oraz A. M., właścicielom dwóch chartów rosyjskich borzoj: - psa o imieniu H. M., według rodowodu [...] z wyciągu Polskiej Księgi Rodowodowej Psów Rasowych urodzonego w dniu [...], oznakowanego w formie tatuażu oraz mikroczipem; - suki o imieniu B. B. W., według świadectwa Nr [...] w języku rosyjskim, o pochodzeniu psa myśliwskiego urodzonej w dniu [...], oznaczonej tatuażem i mikroczipem przetrzymywanych przez Schronisko dla Zwierząt w Ł. w okresie od 18 do 19 kwietnia 2013r. i później przekazanych przez Schronisko E. A. na podstawie umowy adopcyjnej z dnia [...]. Odwołanie od powyższej decyzji złożyło Stowarzyszenie A w T., zarzucając naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak realizacji przez organ wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego a nadto prowadzenie postępowania w trybie art. 7 ust. 1 ustawy w sytuacji, gdy A wnosiło zawiadomienie w innym trybie. Strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Postanowieniem z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 3 k.p.a. i art. 7 ust. 2a ustawy, stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, iż zgodnie z przepisem art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie od decyzji organu I instancji wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie od dnia jej ogłoszenia. Niemniej jednak stosownie do art. 129 § 3 k.p.a. przepisy szczególne mogą przewidywać inne terminy, co ma miejsce w niniejszej sprawie. Kolegium sprecyzowało, iż stosownie do art. 7 ust. 2a ustawy, od decyzji, o której mowa w ust. 1, przysługuje prawo do wniesienia odwołania do samorządowego kolegium odwoławczego w terminie 3 dni od daty doręczenia decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznaje odwołanie w terminie 7 dni. W niniejszej sprawie, jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru, decyzja organu I instancji została doręczona Stowarzyszeniu w dniu 24 lipca 2013r.. Termin do wniesienia odwołania upływał zatem z dniem 27 lipca 2013r. – sobota – jednak w świetle aktualnego stanowiska judykatury, ma miejsce przeniesienie i ostatecznie ostatnim dniem terminu do wniesienia odwołania jest poniedziałek 29 lipca 2013r. Odwołanie natomiast zostało sporządzone w dniu 29 lipca 2013r., o czym świadczy data jego sporządzenia widniejąca na piśmie i złożone w dniu 30 lipca 2013r. bezpośrednio w siedzibie organu I instancji, o czym świadczy data naniesiona na odwołaniu i wyjaśnienia organu I instancji w piśmie z dnia 2 sierpnia 2013r. Z tych wszystkich względów organ stwierdził, iż odwołanie zostało złożone po terminie, pomimo prawidłowego pouczenia o sposobie i terminie wniesienia odwołania w decyzji organu I instancji. Na koniec Kolegium dodało, iż wobec ustalenia przekroczenia terminu do wniesienia odwołania wykluczona jest w ocenie organu konieczność wzywania Stowarzyszenia do usunięcia braków formalnych wniesionego odwołania, a więc podpisania go w sposób zgodny ze sposobem reprezentacji określonym w KRS, jak i w formie oryginalnej a nie skanu. Stowarzyszenie A w T. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosło o uchylenie zaskarżonego aktu w całości i przekazanie odwołania do merytorycznego rozstrzygnięcia przez organ II instancji. Strona skarżąca argumentowała, że nie jest prawdą, iż odwołanie złożone zostało w dniu 30 lipca 2013r., gdyż wysłane zostało za pośrednictwem faksu w dniu 29 lipca 2013r. o godzinie 23:46. Połączenie trwało 72 sekundy i zakończyło się przesłaniem dokumentu przed 24:00, co jest skutecznym wniesieniem odwołania w dniu 29 lipca 2013r. Strona nie zgodziła się także z wyjaśnieniem organu, iż odwołanie wniesiono osobiście, załączyła wydruk z faksu. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o odrzucenie skargi, alternatywnie o uchylenie postanowienia ostatecznego. Wyjaśniając sformułowany wniosek o odrzucenie skargi Kolegium wyjaśniło, iż skarga nie spełnia wymogów określonych w art. 28 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podobnie zresztą jak odwołanie. Kolegium wyjaśniło, iż zgodnie z wypisem z KRS organem Stowarzyszenia jest Zarząd reprezentowany przez dwóch członków, nie zaś wyłącznie przez Prezesa, którego podpis widnieje na skardze. Dalej organ zgodził się z poglądem Stowarzyszenia, że Kolegium błędnie stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, bowiem strona skarżąca wykazała, że odwołanie wniesiono z zachowaniem terminu określonego w art. 7 ust. 2a ustawy o ochronie zwierząt, a nadto termin określony w powołanej normie prawnej odnosi się jedynie do decyzji o czasowym odebraniu zwierząt, a taka w tym przypadku nie została wydana i tym samym termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni. Kolegium zaznaczyło, że w tym przypadku nie może jednak zastosować normy przewidzianej w art. 54 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, bowiem nie jest władne do wzywania do usunięcia braków formalnych skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W rozumieniu powyższych przepisów, sąd administracyjny bada legalność, czyli innymi słowy zgodność zaskarżonego aktu administracyjnego z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz z przepisami proceduralnymi, normującymi zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Natomiast stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia następuje wówczas, gdy sąd stwierdzi: naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (lit. b), albo inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, sąd dopatrzył się w zaskarżonym postanowieniu tego rodzaju uchybień przepisom procesowym, które obligują do wyeliminowania rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Przedmiotem kontroli sądowo administracyjnej jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] stwierdzające, na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 3 k.p.a., uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. W ocenie Sądu analizując zebrane w sprawie dokumenty stwierdzić trzeba, iż zaskarżone rozstrzygnięcie jest przedwczesne. Nie budzi zastrzeżeń sądu forma w jakiej strona skarżąca złożyła odwołanie – przesyłając pismo za pomocą telefaksu – co jest dopuszczalne na mocy przepisu art. 63 § 1 k.p.a.. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się odwołanie przesłane telefaksem i z informacji znajdującej się w górnym nagłówku wygenerowanym automatycznie przez urządzenie telefaksu wynika, że pismo przedmiotowe przesłane zostało w dniu 29 lipca 2013r. o godzinie 23:46. Zasadne jest wobec powyższego stwierdzenie, iż odwołanie zostało wniesione w dniu 29 lipca 2013r. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziel bowiem pogląd, iż przepis art. 61 § 3 k.p.a. nie ustanawia wymogu wniesienia podania za pomocą telefaksu w godzinach pracy organu. Podania mogą być więc wnoszone za pomocą faksu także po godzinach pracy organu, jeżeli organ taki sposób komunikowania się z interesantami przyjmuje i udostępnia faks po zakończeniu swoich godzin urzędowania. Aby zatem zachować termin, strona może wnieść podanie do chwili upływu godziny 24:00 ostatniego dnia terminu, przesyłając je faksem (vide: wyrok WSA w Lublinie z dnia 15 marca 2012r., w sprawie o sygn. akt III SA/Lu 708/11 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Z uwagi na istotę zaskarżonego rozstrzygnięcia istotne jest przy tym, iż pismo złożone za pośrednictwem telefaksu jest kopią pierwotnego dokumentu - odwołania. Oznacza to tym samym, iż kopia taka jest dotknięta brakiem formalnym, niewątpliwie bowiem nie jest podpisana przez podmiot wnoszący pismo. A skoro tak, to uznać trzeba, że niezbędne jest wezwanie podmiotu wnoszącego odwołanie do uzupełnienia tegoż braku poprzez podpisanie kopii, która wpłynęła do organu lub złożenia oryginału odwołania podpisanego przez podmiot wnoszący je. Nie można bowiem zapominać, że chociaż postępowanie administracyjne, w tym postępowanie odwoławcze, charakteryzuje się niskim stopniem sformalizowania, to jednak dopiero wniesienie odwołania spełniającego wymagania formalne podania określone w art. 63 k.p.a., pozwala właściwemu organowi na rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy. Do czasu uzupełnienia braków formalnych odwołania, złożone pismo nie jest odwołaniem w rozumieniu art. 127 § 1 i art. 128 k.p.a. (vide: wyrok WSA w Gdańsku z dnia 25 lipca 2012r., w sprawie o sygn. akt II SA/Gd 215/12; wyrok WSA w Olsztynie z dnia 25 listopada 2010r., w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 930/10; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 4 lutego 2010r., w sprawie o sygn. akt IV SA/Po 308/09 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze zauważyć trzeba, że jak wynika z akt administracyjnych, ale przede wszystkim z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, organ odwoławczy odstąpił od wezwania strony do uzupełnienia pisma poprzez jego podpisanie, lakonicznie jedynie wskazując, iż stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania wyklucza konieczność wezwania strony do uzupełnienia braków formalnych odwołania. Takie stanowisko organu, a tym bardziej taka argumentacja nie zasługuje na uwzględnienie w świetle obowiązujących przepisów prawa, wśród których nie sposób odnaleźć normy prawa, które takie zwolnienie wprowadzałaby. A skoro tak, organ odwoławczy w pierwszej kolejności powinien był wezwać stronę skarżącą do podpisania egzemplarza odwołania nadesłanego telefaksem lub do nadesłania egzemplarza odwołania podpisanego. Pamiętając przy tym, iż w niniejszej sprawie podmiotem wnoszącym odwołanie jest Stowarzyszenie A w T., którego sposób reprezentacji wynika z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS). Odwołanie winno zatem być podpisane przed osoby umocowane, zgodnie z wypisem z KRS, do reprezentowania Stowarzyszenia, co słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę podnosząc, że pismo złożone telefaksem jako odwołanie zostało podpisane tylko przez jedną z osób uprawnionych do reprezentacji strony. Niemniej jednak, wobec braku formalnego, jakim obarczone jest złożone pismo, uwaga ta ma o tyle znaczenie, że organ odwoławczy wzywając do podpisania odwołania obowiązany będzie zweryfikować w świetle wspomnianego KRS prawidłowość wywiązania się z obowiązku usunięcia braków formalnych odwołania. W ocenie sądu, niezbędne jest również wskazanie, iż w ustalonym stanie faktycznym i prawnym, termin do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji winien być liczony według podstawowych zasad wynikających z art. 129 § 1 k.p.a., a to oznacza, że sąd podziela pogląd organu zaprezentowany w odpowiedzi na skargę. Wprawdzie przepis art. 7 ust. 2a ustawy przewiduje, iż od decyzji, o której mowa w ust. 1, przysługuje prawo wniesienia odwołania do samorządowego kolegium odwoławczego w terminie 3 dni od daty doręczenia decyzji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznaje odwołanie w terminie 7 dni. Przy czym w ust. 1 art. 7 ustawy, ustawodawca wskazał na decyzję o czasowym odebraniu zwierząt właścicielowi lub opiekunowi. Skrócony, trzydniowy termin do wniesienia odwołania dotyczy zatem wyłącznie decyzji pozytywnie orzekającej o czasowym odebraniu zwierząt właścicielowi lub opiekunowi. Nie dotyczy zatem wszelkich decyzji wydawanych w tym przedmiocie, czyli między innymi decyzji o odmowie odebrania zwierząt, względnie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w judykaturze, chociażby w wyroku WSA w Poznaniu z dnia 27 czerwca 2012r., w sprawie o sygn. akt II SA/Po 254/12 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wydana w niniejszym postępowaniu administracyjnym decyzja organu I instancji jest rozstrzygnięciem negatywnym, organ bowiem odmówił czasowego odebrania właścicielom zwierząt. Przepis art. 7 ust. 2a ustawy jest przepisem szczególnym wobec zasady opisanej w art. 129 § 1 k.p.a., tym samym nie można przeprowadzać wykładni rozszerzającej tej normy prawnej, co uczynił organ odwoławczy kwestionowanym rozstrzygnięciem (a wcześniej organ I instancji w pouczeniu zamieszczonym w decyzji z dnia [...]). W warunkach niniejszej sprawy jest to o tyle istotne, że termin trzydniowy zawiera się w terminie czternastodniowym, zatem odwołanie złożone w dniu 29 lipca 2013r. zostało złożone, wprawdzie z brakami formalnymi, ale z zachowaniem ustawowego terminu, jak wskazano to wyżej. Ponownie przystępując do analizy materiału sprawy organ odwoławczy obowiązany będzie uwzględnić powyższe uwagi zarówno w odniesieniu do obowiązku wezwania strony do usunięcia braków formalnych odwołania, jak również w odniesieniu do oceny zachowania terminu do złożenia środka odwoławczego, który strona zachowała, co wykazał sąd w swej argumentacji. Mając powyższe na uwadze sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w punkcie 2 wyroku, na podstawie art. 200 p.p.s.a. a.bł.