I OSK 871/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-02-01

Skład orzekający: Jan Paweł Tarno, Elżbieta Kremer, Arkadiusz Blewązka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna polegająca na wprowadzeniu zmian w ewidencji gruntów i budynków poprzez wydzielenie z użytku gruntowego "tereny mieszkaniowe" użytku "drogi" może być dokonana na podstawie operatu geodezyjnego, który nie zawiera wyraźnie zaznaczonych linii granicznych pasa drogowego?
Ratio decidendi
Czynność materialno-techniczna polegająca na wydzieleniu z użytku gruntowego "tereny mieszkaniowe" użytku "drogi" w ewidencji gruntów i budynków jest bezskuteczna, jeśli operat geodezyjny nie zawiera wyraźnie zaznaczonych linii granicznych pasa drogowego. W takiej sytuacji konieczne jest przeprowadzenie postępowania administracyjnego w trybie § 47 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, aby wszechstronnie wyjaśnić okoliczności sprawy i zapewnić udział stron.
Stan faktyczny
Prezydent m.st. Warszawy dokonał zmiany w ewidencji gruntów i budynków, wydzielając z działek skarżących użytku "tereny mieszkaniowe" użytek "drogi" na podstawie operatu geodezyjnego. Skarżący zakwestionowali tę zmianę, podnosząc, że ich nieruchomości nie są drogą publiczną ani wewnętrzną, a operat nie odzwierciedla stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził bezskuteczność tej czynności, uznając, że brak było podstaw do jej dokonania w trybie czynności materialno-technicznej i konieczne było postępowanie administracyjne. Prezydent m.st. Warszawy wniósł skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędziowie: Sędzia NSA Elżbieta Kremer Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Protokolant sekretarz sądowy Małgorzata Zientala po rozpoznaniu w dniu 1 lutego 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezydenta m. st. Warszawy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 listopada 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 1921/14 w sprawie ze skargi Z. W. i K. W. na czynność Prezydenta m. st. Warszawy w przedmiocie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków oddala skargę kasacyjną. Zaskarżonym wyrokiem z dnia 18 listopada 2014r. sygn. akt IV SA/Wa 1921/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi Z. W. i K. W., stwierdził bezskuteczność czynności Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie wprowadzenia zmiany w ewidencji gruntów i budynków. Wspomniany wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym: Na podstawie zgłoszenia nr [...] Prezydent m.st. Warszawy dokonał zmiany w ewidencji gruntów i budynków obrębu [...], w jednostce ewidencyjnej Dzielnica W., na podstawie operatu geodezyjnego [...] z dnia [...] listopada 2013r. dotyczącej działek [...], [...], polegającej na wydzieleniu z nich użytku gruntowego zajętego pod drogę. Z działki nr [...] o powierzchni 0,1327 ha ujawnionej dotychczas jako użytek B "tereny mieszkaniowe" wydzielono użytek dr "drogi' – o powierzchni 0.0069 ha i użytek B "tereny mieszkaniowe" – o powierzchni 0,1258 ha, natomiast z działki nr [...] o powierzchni 0,0193 ha ujawnionej dotychczas jako użytek B "tereny mieszkaniowe" wydzielono użytek dr "drogi" o powierzchni 0,0020 ha i użytek B "tereny mieszkaniowe" o powierzchni 0,0173 ha. Zawiadomienie o dokonanej zmianie doręczono współwłaścicielom ww. działek – Z. W. i K. W., którzy pismem z dnia 18 grudnia 2013r. wezwali Prezydenta m.st. Warszawy do usunięcia naruszenia prawa polegającego na bezprawnym wprowadzeniu zmian w danych ewidencji gruntów i budynków dotyczących działki [...], obręb [...] w jednostce ewidencyjnej Dzielnica W., podnosząc że stan faktyczny sprawy jest inny niż wykazał geodeta w operacie. Odpowiadając na wezwanie Dyrektor Biura Geodezji i Katastru Geodeta m.st. Warszawy wyjaśnił, że zmiana ta została wprowadzona z urzędu na podstawie § 46 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. nr 38, poz. 454 ze zm.), przywoływanego dalej jako: "rozporządzenie", w oparciu o opracowanie geodezyjne przyjęte do zasobu w dniu [...] listopada 2013r. pod nr [...] i sporządzonego na jego podstawie wykazu zmian gruntowych oznaczonych jako Etap I. Odnośnie zarzutów dotyczących zajęcia części działek pod drogę publiczną według stanu na dzień 31 grudnia 1998r. organ wyjaśnił, iż ta kwestia nie może być przedmiotem oceny organu ewidencyjnego, gdyż właściwy jest tutaj Wojewoda M. rozpatrujący wniosek zarządcy drogi publicznej. Projektowany przez geodetę podział działek [...] i [...], jako Etap II wykazu zmian danych ewidencyjnych, wydzielający z tych działek grunt zajęty pod drogę publiczną nie został ujawniony w operacie ewidencyjnym, gdyż do jego ujawnienia niezbędna jest decyzja wojewody wydana w oparciu o art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. nr 133, poz. 872 ze zm.). Wykazany w wykazie zmian danych ewidencyjnych Etapu I użytek nie ma związku z zajętością według stanu na dzień 31 października 1998r., lecz z faktycznym wykorzystaniem gruntu według stanu na dzień wykonywania czynności geodety na gruncie w ramach opracowania [...]. Pismem z dnia 10 lutego 2014r. Z. W. i K. W. ponownie wezwali Prezydenta m.st. Warszawy do usunięcia naruszenia prawa polegającego na bezprawnym wprowadzeniu zmian w danych ewidencji gruntów i budynków dotyczących działki [...], obręb [...] w jednostce ewidencyjnej Dzielnica W., zajmując jednocześnie stanowisko w sprawie otrzymanej odpowiedzi Dyrektor Biura Geodezji i Katastru Geodeta m.st. Warszawy z dnia 8 stycznia 2014r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Z. W. i K. W. wnieśli o stwierdzenie bezskuteczności zaskarżonej czynności Prezydenta m.st. Warszawy i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Skarżący wskazali, iż po otrzymaniu zawiadomienia z dnia [...] listopada 2013r. o zmianach w ewidencji gruntów i budynków pismem z dnia 18 grudnia 2013r. wezwali organ do usunięcia naruszenia prawa w zakresie wprowadzenia zmian dotyczących działki nr [..] obręb [...] w jednostce ewidencyjnej Dzielnica W. poprzez wykreślenie dokonanej zmiany, polegającej na wykreśleniu zapisów "dr – 0,0069" oraz "B – 0,1258" i przywróceniu zapisów zgodnych ze stanem faktycznym. Autorzy skargi podnieśli w stosunku do zaskarżonej czynności zarzuty naruszenia: 1. pkt 3 ppkt 7a załącznika nr 6 do rozporządzenia, zgodnie z którym do użytku gruntowego "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, gdyż żadna część ich nieruchomości nie była i nie jest drogą publiczną, jak też drogą wewnętrzną; 2. § 46 pkt 1 rozporządzenia, gdyż opracowanie geodezyjne na podstawie którego dokonano zmian nie było wykazaniem aktualnego stanu faktycznego, jak twierdzi organ, a wykazaniem stanu na dzień 31 grudnia 1998r.; 3. § 55 ust. 1 i 3 rozporządzenia, zgodnie z którymi aktualizacja operatu ewidencyjnego następuje poprzez wprowadzenie udokumentowanych zmian do bazy danych ewidencyjnych, jak też, że jeśli aktualizacja wymaga dodatkowych wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów starosta powinien przeprowadzić postępowanie. Takie postępowanie – zdaniem skarżących – powinno być przeprowadzone w niniejszej sprawie, gdyż nic nie wskazuje, że wykaz zmian gruntowych, na podstawie którego dokonano zmiany jest wykazem stanu aktualnego, skoro z zawiadomienia geodety wynika, że wykazywał on na gruncie zajętość na dzień 31 grudnia 1998r. Skarżący podkreślili jednocześnie, że dokumentacja geodezyjna wraz z wykazem, będące podstawą zmian w niniejszej sprawie były wykonane dla konkretnego postępowania. Wobec tego do czasu wydania decyzji kończącej to postępowanie nie powinny być dokonane zmiany w ewidencji. Z informacji organu wynika, że dokonane zamiany zostały oznaczone jako Etap I, zaś Etap II nie został ujawniony w ewidencji. Zdaniem skarżących, skoro nie ujawniono zmian opisanych jako Etap II z powodu niewydania stosownej decyzji, to również nie powinny być ujawnione zmiany z wykazu zmian ewidencyjnych oznaczonego jak Etap I. W odpowiedzi na skargę Prezydent m.st. Warszawy wniósł jej oddalenie, podnosząc, że wprowadzenie w dniu [...] listopada 2013r. do operatu ewidencji gruntów i budynków czynnością materialno – techniczną zmiany [...] w zakresie użytku gruntowego "dr" na części działek ewidencyjnych nr [...] i [...] z obrębu [...], nie nastąpiło z naruszeniem przepisów w sprawach ewidencji gruntów i budynków, a zapisy są aktualnie i zgodne ze stanem faktycznym. Powołanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi Z. W. i K. W., stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd – przywołując § 49 ust. 1 i § 47 ust. 3 rozporządzenia – stwierdził, że w drodze czynności materialno – technicznej wprowadza się zmiany do ewidencji gruntów i budynków gdy stan faktyczny jest bezsporny i jednoznacznie wynika z dokumentacji, o której mowa w § 46 ust. 2 rozporządzenia. Prezydent m.st. Warszawy wprowadzając z urzędu zmiany w ewidencji w dniu [...] listopada 2013r. za nr [...] powinien zatem wskazać podstawę zmiany wynikającą z § 46 ust. 2 pkt 1 – 4 rozporządzenia. Tymczasem w zawiadomieniu o zmianach ewidencji gruntów i budynków wskazano jedynie § 49 rozporządzenia, który to przepis zobowiązuje organ do zawiadomienia o zmianach wymienione w nim podmioty. Sąd podkreślił jednocześnie, że z zawiadomienia tego wynika również, że zmiana w danych ewidencji gruntów i budynków dotyczących działek skarżących została dokonana na podstawie operatu geodezyjnego [...], który – jak stwierdził organ w piśmie z dnia 8 stycznia 2014r. – został przyjęty do zasobu pod tym numerem. Natomiast ze znajdującego się w aktach sprawy operatu technicznego sporządzonego przez firmę J. we wrześniu 2013r. nie wynika, że został on przyjęty do zasobu, gdyż brak jest na nim stosownej adnotacji organu ewidencyjnego. Adnotacja organu o przyjęciu do zasobu widnieje jedynie na protokole wyznaczenia punktów granicznych i na protokole ustalenia przebiegu granicy nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Sąd podkreślił, że skarżący w toku wykonywania czynności przez geodetę uprawnionego J. S. zgłosili zastrzeżenia, że obie działki nr [...] i [...] nigdy nie były zajęte pod drogę publiczną, zaś granice przyjęte przez geodetę nie wynikają nawet z dokumentów, na których geodeta się oparł. Ponadto geodeta nie przedstawił żadnych dokumentów potwierdzających przebieg granicy na dzień 31 grudnia 1998r. Następnie Sąd I instancji stwierdził, że w niniejszej sprawie wprowadzenie zmian w ewidencji winno poprzedzić przeprowadzenie postępowania administracyjnego, z tego względu, że ze sprawozdania technicznego z dnia 6 września 2013r. stanowiącego element składowy operatu technicznego z września 2013r. wynika, że celem opracowania geodezyjnego było wykonanie mapy sytuacyjnej nieruchomości z wydzieleniem gruntu zajętego pod drogę publiczną, według stanu z dnia 31 grudnia 1998r. Sąd zaznaczył, iż zgodnie z pkt 3 ppkt 7a załącznika nr 6 do rozporządzenia, do użytku gruntowego o nazwie "drogi" zalicza się grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz.U. z 2013r. poz. 260 ze zm.). Zatem – jak dalej wyjaśnił Sąd I instancji – nie mogą być wykazywane w ewidencji gruntów i budynków jako użytek gruntowy "drogi" działki bądź fragmenty działek leżące poza granicami pasa drogowego tylko dlatego, że na ich obszarze zlokalizowano całość lub część granic działki ewidencyjnej. W celu wykazania granic pasa drogowego niezbędnym jest przedłożenie planu gruntu z wyraźnie zaznaczonymi liniami granicznymi tego gruntu, a nie granic działki ewidencyjnej. W ocenie Sądu konieczne jest zatem określenie przebiegu linii rozgraniczających pasa drogowego, co wymaga sporządzenia nowego operatu geodezyjnego oraz dokonania podziału działki nr [...] i [...], bowiem z analizy dokumentacji geodezyjnej przyjętej do zasobu geodezyjnego nie wynika, aby takie jednoznaczne ustalenia co do przebiegu linii rozgraniczających pas drogowy ulicy Prasowej zostały przez geodetę uprawnionego poczynione. Z uwagi na powyższe Sąd przyjął, że w niniejszej sprawie zaskarżona czynność materialno – techniczna polegająca na wydzieleniu gruntu zajętego pod drogę publiczną według stanu na dzień 31 grudnia 1998r. jest bezskuteczna, bowiem Prezydent m.st. Warszawy powinien był wszcząć postępowanie administracyjne w trybie art. 47 ust. 3 rozporządzenia, zapewniając w nim udział skarżącym, które finałem jest wydanie stosownej decyzji administracyjnej. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiódł Prezydent m.st. Warszawy zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię: a) § 47 ust. 3 rozporządzenia poprzez błędne uznanie, że przepis ten miał zastosowanie i zachodzi obowiązek aktualizacji operatu w drodze decyzji. W ocenie autora skargi kasacyjnej przepis ten należy rozumieć literalnie, to oznacza, że w przypadku gdy aktualizacja operatu ewidencyjnego wymaga wyjaśnień zainteresowanych lub uzyskania dodatkowych dowodów, starosta przeprowadza w sprawie tej aktualizacji postępowanie administracyjne. Prezydent m.st. Warszawy podkreślił, że przepis ten pozwala na ocenę i rozstrzygnięcie przez organ, czy zebrany materiał był wystarczający do wprowadzenia zmiany. Świadczy o tym nie tylko wykładnia gramatyczna przepisu tego rozporządzenia, lecz również i przede wszystkim prawidłowe odczytanie przepisu § 46 ust. 2 rozporządzenia, który wskazywał na opracowania geodezyjne i kartograficzne przyjęte do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego zawierające wykaz danych ewidencyjnych jako wystarczające do ujawnienia w trybie zmiany. art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz.U. nr 133, poz. 872 ze zm.), polegającą na mylnym uznaniu przez Sąd I instancji potrzeby przeprowadzenia czynności podziału działek przez Prezydenta m.st. Warszawy działającego jako organ ewidencji geodezyjnej Zdaniem skarżącego kasacyjnie mylnie Sąd uznał, że Prezydent m.st. Warszawy czynnością materialno - techniczną wydzielił pas gruntu pod drogę publiczną według stanu na dzień 31 grudnia 1998r., gdy tymczasem zaskarżona czynność z dnia [...] listopada 2013r. dotyczyła wprowadzenia wykazu zmian gruntowych tylko w ramach aktualnej (na 2013 rok) zmiany użytku gruntowego, zaś w zakresie Etapu II do dokonania podziału pod drogę publiczną właściwym jest na podstawie tegoż opracowania wojewoda. § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 16 lipca 2001r. w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych, ewidencjonowania systemów i przechowywania kopii zabezpieczających bazy danych, a także ogólnych warunków umów o udostępnianie tych baz (Dz.U. Nr 78, poz. 837 ze zm.), polegającą na stwierdzeniu przez Sąd I instancji potrzeby przeprowadzenia postępowania administracyjnego z uwagi na brak adnotacji o przyjęciu do zasobu na każdej stronie protokołu wyznaczenia granic, gdy zaś klauzula znajdowała się na stronie pierwszej, zaś żaden przepis nie nakazywał nadania klauzuli na stronie każdej dokumentu. Skarżący kasacyjnie wyjaśnił przy tym, że dokument stanowiący podstawę czynności materialno – technicznej zmiany użytku gruntowego znajdował się na karcie 23, która posiadała stosowną klauzulę. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Prezydent m.st. Warszawy podkreślił, że działając jako organ ewidencji gruntów i budynków nie miał podstaw prawnych do orzekania w sprawie wydzielenia gruntu zajętego pod drogę publiczną, według stanu na dzień 31 grudnia 1998r. czy też dokonywania podziału w celu wydzielenia takiego gruntu. W przedmiotowej sprawie, realizując obowiązek utrzymywania operatu w stanie aktualności, wynikający z § 44 pkt 2 rozporządzenia, wprowadził jedynie zmianę aktualnego (na 2013 rok) użytku gruntowego, która została wykazana przez geodetę podczas wykonywania innego opracowywania, jakim był protokół wyznaczenia punktów granicznych w celu wydzielenia gruntu zajętego pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998r. poprzez sporządzenie stosownego wykazu zmian danych ewidencyjnych i oznaczonego jako Etap I dla działki nr [...] oraz dla działki nr [...]. Skarżący kasacyjnie podkreślił, że w zakresie dokumentów potrzebnych do wprowadzenia zmiany użytku wg stanu z 2013r. organ zebrał materiał w postaci wykazu zmian danych ewidencyjnych dotyczących aktualizacji użytku gruntowego oznaczony jako Etap I przyjęty do zasobu i oznaczony właściwą klauzulą, wydruk z fotomapy wykonywanej na zlecenia organu I instancji, wydruk z Google maps, naniesienia sytuacyjne i podziemne na mapie zasadniczej miasta. W ocenie Prezydenta m.st. Warszawy wykaz zmian danych ewidencyjnych dotyczących zmiany użytku Etap I (na karcie 23) przyjęty do zasobu i oznaczony właściwą klauzulą był dokumentem wymienionym w § 46 ust. 2 pkt. 2 rozporządzenia i mógł służyć do ujawnienia w drodze czynności materialno – technicznej. Organ ewidencyjny podkreślił, że zmianą tą nie mógł i nie miał zamiaru dokonywać wydzielenia pasa gruntu pod drogę publiczną według stanu na dzień 31 grudnia 1998r. Jednocześnie autor skargi kasacyjnej podniósł, że niemożliwym jest realizowanie wytycznych Sądu I instancji zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku w zakresie obowiązku dokonania przez organ ewidencyjny podziału działki nr [...] i [...] w trybie art. 73 ustawy Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Podkreślono, że kwestia ta będzie przedmiotem oceny i rozstrzygnięcia w trakcie prowadzenia postępowania przez wojewodę w sprawie stwierdzenia nabycia przez właściwą gminę prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną w oparciu o załączone do sprawy opracowanie geodezyjne – przyjęte do zasobu, jednak nieujawnione dotychczas w ewidencji gruntów i budynków. Z powyższych względów Prezydent m.st. Warszawy wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i orzeczenia reformatoryjne w trybie art. 188 P.p.s.a., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi. Nadto Prezydent m.st. Warszawy zaznaczył, że zarzuty błędnej wykładni przepisów miały wpływ na wynik sprawy, gdyż doprowadziły do ustalenia błędnych wartości stanowiących podstawę uchylenia zmiany wprowadzonej w formie czynności materialno -technicznej. Jednocześnie z ostrożności procesowej podniósł, że w przypadku uznania za prawidłowe stanowiska Sądu I instancji w przedmiocie potrzeby przeprowadzenia postępowania administracyjnego w celu ujawnienia zmiany użytku gruntowego wg stanu na 2013r., wnosi o zmianę wytycznych zaprezentowanych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku uznając je za niewykonalne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Postępowanie kasacyjne oparte jest na zasadzie związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej i podstawami zaskarżenia wskazanymi w tej skardze. Zakres sądowej kontroli instancyjnej jest zatem określony i ograniczony wskazanymi w skardze kasacyjnej przyczynami wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku sądu I instancji. Jedynie w przypadku, gdyby zachodziły przesłanki, powodujące nieważność postępowania sądowoadministracyjnego, określone w art. 183 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r. poz. 718 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a", Naczelny Sąd Administracyjny mógłby podjąć działania z urzędu, niezależnie od zarzutów wskazanych w skardze kasacyjnej. W niniejszej sprawie nie stwierdzono takich przesłanek. Odnosząc się natomiast do zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej należy wskazać, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Skarżący kasacyjnie zarzuca wyrokowi Sądu I instancji wyłącznie naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.) przez błędną wykładnię zastosowanych przepisów. Spośród postawionych zarzutów tylko ten odnoszący się do błędnej wykładni § 47 ust. 3 rozporządzenia pozostaje w funkcjonalnej łączności z wywodami prezentowanymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, a zatem od niego wypada rozpocząć analizę zasadności skargi kasacyjnej. Przedmiotem zmian w ewidencji gruntów i budynków dokonanych w niniejszej sprawie było wydzielenie z użytku gruntowego ujawnionego dotychczas jako teren mieszkaniowy "B", użytku zajętego pod drogę "dr". W takiej sytuacji zasadnie Sąd I instancji wskazuje na pkt 3 ppkt 7a Załącznika nr 6 do rozporządzenia, który do terenów oznaczonych jako użytek gruntowy o nazwie "drogi" zalicza wyłącznie grunty w granicach pasów drogowych dróg publicznych i dróg wewnętrznych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych. Ustawa ta natomiast przez pas drogowy rozumie wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą (art. 4 pkt 1 ustawy o drogach publicznych). Tym samym elementem konstytuującym pas drogowy jest wydzielenie go liniami granicznymi. W konsekwencji nie mogą być wykazywane w ewidencji gruntów i budynków jako użytek gruntowy o nazwie "drogi" działki bądź fragmenty działek leżące poza granicami pasa drogowego i to także wówczas gdy na ich obszarze zlokalizowano całość lub część budowli jaką jest droga (vide: wyrok NSA z dnia 22 października 2013r. sygn. akt I OSK 434/13, http://orzeczenia.nsa.gov.pl ). Zasadnie zatem wskazuje Sąd I instancji, iż w celu wykazania zmian w ewidencji gruntów i budynków poprzez wydzielenie z użytku gruntowego ujawnionego dotychczas jako "tereny mieszkaniowe" użytku "drogi" konieczne jest ustalenie granic pasa drogowego. Oznacza to konieczność przedłożenia planu gruntu obejmującego konkretne działki ewidencyjne z wyraźnie zaznaczonymi liniami granicznymi między użytkiem gruntowym ujawnionym jako "tereny mieszkaniowe" a pasem drogowym. Z okoliczności niniejszej sprawy nie wynika natomiast aby operat geodezyjny będący podstawą dokonanej zmiany w ewidencji gruntów i budynków spełniał powyższy warunek, skoro nie wskazuje przebiegu linii demarkacyjnej, która rozdzielałaby użytek gruntowy należących do skarżących działek na "tereny mieszkaniowe" i na pas drogowy. Prawidłowa jest także konkluzja Sądu I instancji, iż przedłożony operat geodezyjny, który ogranicza się wyłącznie do wskazania granic działki ewidencyjnej, poprzez to, że nie spełnia warunku wydzielenia pasa drogowego nie może stanowić dostatecznej podstawy do zmian w ewidencji gruntów i budynków, w takim zakresie jaki został dokonany w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze należy jasno wskazać, iż bezzasadnie skarga kasacyjna zarzuca Sądowi I instancji naruszenie przepisu § 46 ust. 3 pkt 2 rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie. Skoro operat geodezyjny będący podstawą dokonanych zmian w ewidencji gruntów i budynków nie zawierał niezbędnych zmian danych ewidencyjnych w rozumieniu tegoż przepisu, to konieczne jest uzyskanie dodatkowych dowodów, a zatem przeprowadzenie postępowania w trybie § 47 ust. 3 rozporządzenia. Ponadto prawidłowa jest konkluzja Sądu I instancji o potrzebie uzyskania wyjaśnień osób zainteresowanych, wypływająca z analizy stanowiska zajmowanego w toku niniejszej sprawy przez właścicieli przedmiotowych działek. Powyższa okoliczność wskazuje na możliwość dokonania zmian w ewidencji gruntów i budynków ale tylko wówczas gdy w sprawie zostanie wdrożony tryb postępowania przewidziany w § 47 ust. 3 rozporządzenia, a tym samym gdy zostanie przeprowadzone stosowne postępowanie administracyjne umożliwiające wszechstronne wyjaśnienie okoliczności sprawy. Tym samym bezzasadnie skarga kasacyjna zarzuca Sądowi I instancji naruszenie § 47 ust. 3 rozporządzenia poprzez uznanie, że winien stanowić podstawę załatwienia niniejszej sprawy. Natomiast nie znajdują potwierdzenia w motywach zaskarżonego wyroku zarzuty naruszenia art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną oraz § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 16 lipca 2001r. w sprawie zgłaszania prac geodezyjnych i kartograficznych, ewidencjonowania systemów i przechowywania kopii zabezpieczających bazy danych, a także ogólnych warunków umów o udostępnianie tych baz. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie dostarcza bowiem informacji o tym aby Sąd I instancji nakazywał Prezydentowi m.st Warszawy dokonanie podziału nieruchomości w celu wydzielenia gruntu zajętego pod drogę publiczną na dzień 31 grudnia 1998r. Co więcej – wbrew zarzutom skargi kasacyjnej – Sąd I instancji nie uznał także, że Prezydent m.st Warszawy czynnością materialno – techniczną wydzielił pas gruntu pod drogę publiczną wg stanu na dzień 31 grudnia 1998r. Sąd I instancji – o czym była już mowa powyżej – uznał jedynie, że operat geodezyjny stanowiący uzasadnienie kwestionowanych zmian w ewidencji gruntów i budynków nie zawiera zmiany danych ewidencyjnych, o których mowa w § 46 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, poprzez to, że z użytku gruntowego "tereny mieszkaniowe" nie wydziela pasa drogowego, a mimo to stanowi podstawę zmian w ewidencji polegających na wydzieleniu użytku gruntowego "drogi". Powyższe spostrzeżenie Sądu I instancji pozostaje w zupełnym oderwaniu od stawianego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia art. 73 ustawy – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, mającego w ocenie Prezydenta m.st Warszawy prowadzić do konieczności wykonania przez ten organ obowiązku podziału przedmiotowych działek w trybie ww. przepisu. Powyższe zarzuty kasacyjne nie sposób racjonalnie recenzować, a ich postawienie uznać wypada co najmniej za skutek niezrozumienia motywów, które przyświecały Sądowi I instancji przy wydawaniu zaskarżonego wyroku. Odnosząc się natomiast do zarzutu naruszenia § 10 ust. 3 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 16 lipca 2001r., poprzez uznanie przez Sąd I instancji potrzeby przeprowadzenia postępowania administracyjnego, o którym mowa w § 47 ust. 3 rozporządzenia, jako skutku braku adnotacji o przyjęciu do zasobu geodezyjnego i kartograficznego na każdej stronie protokołu wyznaczenia granic, to należy podkreślić, iż nie jest on oparty na prawdzie. Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku jasno wskazał co był przyczyną stwierdzenia bezskuteczności zmian w ewidencji dokonanych w niniejszej sprawie, nie wskazując nigdzie na konieczność dokonania adnotacji o przyjęciu do zasobu geodezyjnego i kartograficznego na każdej stronie protokołu wyznaczenia granic. Zarzut stawiany w tym zakresie jest zatem bezpodstawny. Biorąc powyższe pod uwagę i uznając, iż skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o jej oddaleniu (art. 184 P.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło