II SA/Rz 855/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Robert Sawuła /spr./ Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik WSA Magdalena Józefczyk Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 19 grudnia 2012 r. sprawy ze skargi S. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki w decyzji o pozwoleniu na budowę -skargę oddala- Przedmiotem skargi S. K. jest postanowienie Wojewody [...] z [...].07.2012 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] z [...].05.2012 r. nr [...], którym sprostowano oczywistą omyłkę w decyzji Starosty [...] z [...].10.2007 r. nr [...] o pozwoleniu na budowę. Postanowienia te wydano w następującym stanie sprawy: Decyzją z [...].10.2007 r. Starosta [...] udzielił J.W. i A.W. pozwolenia na budowę obejmującego: nadbudowę i przebudowę budynku garażowo-gospodarczego na budynek garażowo-gospodarczy z częścią mieszkalną na piętrze oraz tarasem nad garażem, oraz budynku garażowo-gospodarczego z wewnętrzną instalacją elektryczną, odpowiednio na działkach nr 2241 i 2240, obręb [...], jednostka ewidencyjna [...]. Obszar oddziaływania inwestycji oznaczono jako obejmujący działki nr ewid. 2231, 2232, 2233, 2234/1 i 2241/1. Postanowieniem z [...].02.2012 r. Starosta [...] sprostował z urzędu ww. decyzję w zakresie numeru działki ewidencyjnej wyznaczającej m.in. obszar oddziaływania inwestycji zastępując numer "2241/1" numerem "2243/1". Wskutek rozpoznania zażalenia S. K. postanowieniem z [...].03.2012 r. Wojewoda [...] uchylił zaskarżone orzeczenie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. Powodem wydania postanowienia kasacyjnego były stwierdzone nieprawidłowości w doręczaniu postanowienia organu I instancji stronom tego postępowania oraz naruszenie zasady czynnego udziału stron w postępowaniu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy, zawiadomiono o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie sprostowania omyłki, a następnie postanowieniem z [...].05.2012 r. Starosta [...] ponownie orzekł o sprostowaniu z urzędu oczywistych omyłek w swojej decyzji z [...].10.2007 r. przez zmianę na stronie 1. i 2. numeru działki wyznaczającej obszar oddziaływania inwestycji zastępując nr działki "2241/1" na nr 2243/1. W ocenie organu I instancji dostrzeżona wada nosiła znamiona oczywistości w rozumieniu art. 113 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm., dalej zwana: "K.p.a."), ponieważ działka nr 2241/1 nie istnieje w rejestrze danych ewidencyjnych obrębu [...]. Zgodnie z dyspozycją powołanego przepisu organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Ponadto w ocenie Starosty orzeczone sprostowanie nie spowodowało zmiany treści rozstrzygnięcia wyrażonego w decyzji z [...].10.2007 r. Właściciele działki nr 2243/1 byli stronami postępowania o wydanie pozwolenia na budowę i doręczono im wymienioną decyzję. W zażaleniu na postanowienie z [...].05.2012 r. S. K., reprezentowana przez pełnomocnika – adwokata M. N., zarzuciła naruszenie art. 113 § 1 K.p.a. uznając, że nie zachodził w sprawie przypadek "oczywistej omyłki". Wobec tego, że decyzja z [...].10.2007 r. nie wymieniała numeru działki żalącej się nie składała od niej odwołania pomimo, że sąsiad zrealizował inwestycję w granicy z jej działką, przy czym była przekonana o nielegalności budowy. Rzeczonym sprostowaniem miano zmienić adresata decyzji, nadto "uwzględnienie błędów musi spowodować nieważność pierwotnej decyzji". Strona domagała się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, jak również wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a wywodząc, że przez brak prawidłowego oznaczenia działki, na które oddziałuje zamierzona inwestycja, pozostawała w bierności. Rozpoznając powyższe zażalenie postanowieniem z [...].07.2012 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 K.p.a., Wojewoda [...] utrzymał zaskarżone postanowienie organu I instancji w mocy. Organ wyższego stopnia wyjaśnił, że obszar oddziaływania inwestycji w decyzji z [...].10.2007 r. został przez Starostę [...] wyznaczony w oparciu o dołączone do wniosku: wypis z rejestru gruntów, mapę ewidencyjna w skali 1:1000 i mapę do celów projektowych w skali 1:500, obejmujące teren inwestycji i działki sąsiednie. Z dokumentów tych wynikało, że działka nr 2243/1 sąsiaduje z działkami nr 2240 i 2241, natomiast działka oznaczona nr "2241/1" nie występuje w sąsiedztwie wymienionych działek. Dodatkowo ustalono, że nie istnieje również w rejestrze danych ewidencyjnych obrębu [...], a właściciele działki nr 2243/1 brali udział w postępowaniu o pozwolenie na budowę, w którym doręczono im decyzję z [...].10.2007 r. W tych okolicznościach zaistniały w ocenie Wojewody przesłanki do sprostowania oczywistej omyłki. Z postanowieniem z [...].07.2012 r. nie zgodziła się S. K., wnosząc do sądu administracyjnego skargę. Skarżonemu rozstrzygnięciu zarzuca naruszenie art. 113 § 1 K.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie z uwagi na sprostowanie oczywistej omyłki w decyzji Starosty [...] z [...].10.2007 r. w sytuacji, gdy zaistniała omyłka nie nosiła takich znamion. Sprostowanie wywołało w jej ocenie odmienne skutki wymienionej decyzji. Z kolei naruszenie art. 10 § 1 K.p.a. ma polegać na nieuwzględnieniu okoliczności braku udziału strony w postępowaniu zakończonym decyzją z [...].10.2007 r., w której nie wymieniono działki skarżącej nr 2243/1, przez co wadliwie określono krąg stron postępowania. Na tej podstawie skarżąca domaga się "uchylenia zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia, celem uchylenia decyzji z [...].10.2007 r. i wznowienia postępowania przez Starostę [...] na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.", oraz zasądzenia kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi przedstawiła argumentację zbieżną jak w zażaleniu od postanowienia Starosty [...] z [...].05.2012 r. W odpowiedzi Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując dotychczas wyrażone stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Kontrola sądowoadministracyjna prowadzona jest, pomijając wyjątki od tej reguły, wyłącznie z punktu widzenia zgodności z prawem (por. art. 1 § 2 ustawy z 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), przy czym rozumie się, iż chodzi tu zarówno o przepisy prawa materialnego, jak i procesowego. W niniejszej sprawie skarga podlega rozpatrzeniu przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ustawa z dn. 30.08.2002 r., Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwana dalej Ppsa). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania; c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Zgodnie z art. 134 § 1 Ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, zaś w myśl art. 135 Ppsa sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Skarga nie jest uzasadniona. Przedmiotem kontroli poddane jest postanowienie organu wyższego stopnia utrzymujące w mocy postanowienie podjęte na podstawie art. 113 § 1 K.p.a. o sprostowaniu oczywistej omyłki w ostatecznej decyzji – pozwoleniu na budowę, przy czym sprostowanie to obejmuje błędnie powołany nr ewidencyjny działki, znajdującej się w tzw. obszarze oddziaływania obiektów objętych przedmiotowym pozwoleniem. Errare humanum est - mylić się jest rzeczą ludzką, czego dowodzi chociażby omyłka pełnomocnika strony skarżącej w zażaleniu odnośnie podania nieprawidłowego imienia żalącej się ("H." zamiast "S." – k. 42 akt administracyjnych), omyłka która została dostrzeżona i naprawiona (k. 43-44 akt administracyjnych). Istota sprawy sprowadza się do tego, czy tego rodzaju błąd, jaki popełnił Starosta [...] w decyzji o pozwoleniu na budowę ma charakter błędu, o jakim stanowi art. 113 § 1 K.p.a. i czy organ I instancji zasadnie mógł dokonać sprostowania. Zgodnie z cyt. przepisem organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony prostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. W judykaturze wskazuje się, że istotną cechą błędu stanowiącą normę dopuszczalności sprostowania jest jego oczywistość. Może ona wynikać bądź z natury samego błędu, bądź też z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, treścią wniosku, czy też innymi okolicznościami. Omyłka pisarska to między innymi widoczne, wbrew zamierzeniu organu, niewłaściwe użycie wyrazów, zwrotów. Oczywistość tego rodzaju błędu można stwierdzić, porównując treść decyzji z zawartymi w aktach sprawy dokumentami, czy też innymi tożsamymi decyzjami wydanymi w sprawie a zawierającymi te datę. Sprostowanie nie może prowadzić do merytorycznej zmiany rozstrzygnięcia. Nie jest dopuszczalne sprostowanie decyzji, które prowadziłoby do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z 30.03.2010 r. II SA/Gd 962/10, Lex nr 993007). Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela ten pogląd odnośnie charakteru "oczywistości" omyłki, jakiej miałby się dopuścić organ administracji publicznej w swym rozstrzygnięciu, a która nadawałaby się do jej sprostowania w trybie art. 113 § 1 K.p.a. Pojęcie "oczywistej omyłki" ma charakter zwrotu niedookreślonego, odsyła do systemu pojęć i ocen pozaprawnych, co wyłącza w konsekwencji jakikolwiek automatyzm przyjmowanych kryteriów na rzecz pewnej elastyczności, pozwalającej urealnić dokonywaną kwalifikacje prawną i dopasować ją do różnych, nierzadko niepowtarzalnych i jednostkowych aspektów badanej sytuacji (por. wyrok naczelnego Sądu Administracyjnego z 29.05.2008 r., I FSK 732/07, Lex nr 471247). Innymi słowy o kwantyfikowaniu błędu jako "oczywistego" przekonać się można poddając analizie stan sprawy, w której zapadło orzeczenie organu dotknięte takim błędem. W realiach sprawy rozstrzyganej skarżonym postanowieniem w ocenie Sądu omyłka odnośnie błędnego podania numeru działki znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji, odnośnie do której udzielono pozwolenia na budowę, mieści się w pojęciu oczywistej omyłki. Niesporne jest, że w projekcie budowlanym zamierzonej inwestycji jako jedną z działek sąsiadujących wskazano działkę nr 2243/1, własności S. K. i S. K. (k. 5 projektu oraz mapa projektu zagospodarowania). Działka o takim numerze widnieje na wypisie z rejestru gruntów dołączonym do wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę. Niesporne jest także, że w obszarze oddziaływania zamierzonej inwestycji nie znajduje się działka oznaczona numerem "2241/1". Więcej, działki o takim numerze nie ma w obrębie ewidencyjnym [...]. O prowadzonym postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę dla J.W. i A.W., byli powiadamiani właściciele działki nr 2243/1 – S.K. i S.K., im także doręczono wydaną w sprawie źródłową decyzję. O zamierzonej inwestycji strony te wiedziało chociażby z faktu uprzednio wydania decyzji przez Burmistrza [...] w przedmiocie warunków zabudowy, co wynika z pisma procesowego wniesionego w trakcie procedury o sprostowanie oczywistego błędu. Sprostowanie, jakiego dokonał organ I instancji nie prowadzi także, w ocenie Sądu, do odmiennego pod względem merytorycznym rozstrzygnięcia, adresaci pozwolenia na budowę jak i jego przedmiot nie uległy zmianie. Żądanie skarżącej wznowienia postępowania zakończonego decyzją z 2007 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę, wyrażone w zażaleniu na postanowienie o sprostowaniu nie mogło być przedmiotem rozstrzygania, niejako "przy okazji’ oceny zasadności dokonywania sprostowania oczywistej omyłki w treści źródłowej decyzji. Nie znaczy to, że strona nie może domagać się jego rozpoznania w odrębnym postępowaniu przed Starostą [...]. Przedmiotem wniesionej skargi było postanowienie dotyczące sprostowania oczywistej omyłki, z tego względu zarzut naruszenia art. 10 § 1 K.p.a. w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę z 2007 r. nie mógł być przedmiotem oceny Sądu, albowiem wykracza poza ramy sprawy sądowoadministracyjnej. Z tych względów skarga jako nieuzasadniona podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 Ppsa.