II SA/Wa 1334/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Grochowska-Jung (spr.), Sędziowie WSA Anna Mierzejewska, Janusz Walawski, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Sylwia Mikuła, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lutego 2015 r. sprawy ze skargi K. W. na postanowienie Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia żądanej treści 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz utrzymane nim w mocy postanowienie Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości. Komendant Główny Straży Granicznej postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2014 r., na podstawie z art. 138 § 1 pkt 1 oraz art. 144 w zw. z art. 219 kpa, utrzymał w mocy postanowienie nr [...] Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z dnia [...] lutego 2014 r. w sprawie odmowy wydania K. W. zaświadczenia żądanej treści. W uzasadnieniu organ wskazał, że [...] SG K. W. zwrócił się w dniu [...] stycznia 2014 r. do Komendanta [...] Oddziału Straży Granicznej z prośbą o wydanie zaświadczenia potwierdzającego służbę pełnioną w warunkach określonych w § 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej. Ponadto ww. wniósł o naliczenie okresów, w których odbywał szkolenia z psem w zakresie lokalizowania materiałów zgodnie z przepisami § 16, § 17 i § 19 zarządzenia nr 28 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 27 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych zasad szkolenia przewodników zwierząt, które wykorzystywane są do realizacji zadań Straży Granicznej, szkolenia tych zwierząt, a także norm wyżywienia zwierząt, tj. szkolenia psa służbowego raz w tygodniu przez 6 godzin. Powyższe szkolenia ww. przeprowadzał od grudnia 1999 r. do lutego 2013 r. Postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r. Komendant [...] Oddziału Straży Granicznej odmówił wnioskodawcy wydania zaświadczenia żądanej treści. W zażaleniu od powyższego postanowienia wnioskodawca wskazał na naruszenie § 3 pkt 5 cytowanego rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie, pomimo, iż wnioskodawca pełnił służbę w warunkach określonych w tym przepisie oraz wniósł o uchylenie postanowienia i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez wydanie zaświadczenia żądanej treści. W postanowieniu z dnia [...] maja 2014 r. utrzymującym w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji Komendant Główny Straży Granicznej stwierdził, że przepis § 3 pkt 5 cyt. rozporządzenia mówi o braniu udziału w lokalizowaniu i rozpoznawaniu (tylko te czynności wchodzą w zakres rozpoznania) w charakterze sapera, jak również minera-pirotechnika lub pirotechnika wskazując na konieczność posiadania określonych uprawnień. Kwestię tę regulują szczegółowo przepisy wewnętrzne obowiązujące w omawianym okresie, tj. zarządzenie nr Z-55 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 23 grudnia 2003 r. w sprawie "Instrukcji postępowania funkcjonariuszy Straży Granicznej w działaniach pirotechnicznych", która określa w § 1 pkt 11, że pirotechnik to funkcjonariusz Straży Granicznej przeszkolony w zakresie prowadzenia, rozpoznania pirotechnicznego lub w zakresie prowadzenia rozpoznania pirotechnicznego i neutralizacji przedmiotów i urządzeń wybuchowych, posiadający uprawnienia wydane przez ośrodek szkolenia Straży Granicznej. Zdaniem organu warunek, o którym mówi przedmiotowy przepis, jest spełniony od momentu ukończenia szkolenia specjalistycznego z zakresu rozpoznania pirotechnicznego i uzyskania przez funkcjonariusza uprawnień. Wskazane podstawy prawne stanowią przesłanki do uznania wniosku funkcjonariusza za zasadny pod warunkiem posiadania uprawnień pirotechnika oraz stwierdzenia udokumentowania 12 dni w ciągu roku, w których funkcjonariusz podejmował interwencje opisane w powyższym przepisie. Dalej organ wskazał, że szkolenie psa służbowego z wykorzystaniem próbek MW wynikające z zarządzenia nr 28 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 28 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych zasad szkolenia przewodników zwierząt, które wykorzystywane są do zadań Straży Granicznej nie kwalifikuje się jako szkolenie z zakresu minerstwa-pirotechniki. Organ wyjaśnił, że z akt osobowych wnioskodawcy wynika, iż ukończył on szkolenie specjalistyczne z zakresu rozpoznania minersko-pirotechnicznego i uzyskał uprawnienie we wrześniu 2012 r. Zatem należy uznać, że dopiero od tego momentu spełniony będzie warunek, o którym mowa w § 3 pkt 5 cyt. rozporządzenia. Ponadto z dokumentów zgromadzonych w sprawie wynika, że w ramach wykonywanych czynności służbowych wnioskodawca brał bezpośredni udział w działaniach minersko-pirotechnicznych wykonując czynności służbowe w charakterze pirotechnika w ilości zgodnej z "Kartami statystyki prowadzenia działań minersko-pirotechnicznych", tj. w 2008 r. - 3 razy, w 2009 r. - 5 razy, w 2010 r. - 5 razy, w 2011 r. - 15 razy, w 2012 r. - 12 razy, natomiast w 2013 r. - 2 razy. Biorąc jednak pod uwagę, że wnioskodawca uprawnienia z zakresu pirotechnicznego uzyskał we wrześniu 2012 r. a ilość wykonanych przez niego czynności w charakterze pirotechnika od tego momentu jest mniejsza niż 12 razy w ciągu roku należy stwierdzić, że nie został spełniony warunek wynikający z § 3 pkt 5 cyt. rozporządzenia. Z kolei czynności, o których mowa w § 16, § 17 i § 19 zarządzenia nr 28 Komendanta Głównego Straży Granicznej z dnia 27 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych zasad szkolenia przewodników zwierząt, które wykorzystywane są do realizacji zadań Straży Granicznej szkolenia tych zwierząt, a także norm wyżywienia zwierząt, obejmują standardowe działania w ramach szkolenia doskonalącego odpowiadające specjalności psa służbowego, które mają na celu utrzymanie i podwyższenie u psa służbowego zdolności do wykonywania zadań, do których został wyszkolony. W kontekście powyższego organ stwierdził, że wnioskodawca nie spełnia warunku określonego w § 3 pkt 5 cytowanego rozporządzenia. Powyższe postanowienie stało się przedmiotem skargi K. W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, któremu zarzucił naruszenie § 3 pkt 5) cytowanego rozporządzenia poprzez jego niezastosowanie, pomimo iż skarżący pełnił służbę w warunkach określonych w tym przepisie. Wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Straży Granicznej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Oznacza to, iż sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu z punktu widzenia jego zgodności z obowiązującymi przepisami prawa. Rozpatrywana pod tym kątem skarga K. W. zasługuje na uwzględnienie. Postępowanie w sprawach wydawania zaświadczeń regulują przepisy działu VII kpa. Postępowanie to stanowi rodzaj uproszczonego i w znacznym stopniu odformalizowanego postępowania o charakterze administracyjnym. Zgodnie z art. 217 § 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Stosownie do art. 218 § 1 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 k.p.a., organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie potwierdzające fakty albo stan prawny, wynikający z prowadzonych przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające (art. 218 § 2 k.p.a.). Z przywołanych przepisów wynika, że tryb wydawania zaświadczeń uregulowany w Kodeksie postępowania administracyjnego różni się w sposób istotny od pozostałych unormowań w nim zawartych. Wydawanie zaświadczeń oparte jest, co do zasady, na posiadanych przez organ danych. Konieczne postępowanie wyjaśniające odnosić się może do zbadania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych, czy też wyjaśnienia, czy dane te odnoszą się do osoby wnioskodawcy, faktów, stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca, a także ustalenia, jakiego rodzaju ewidencja lub rejestry mogą zawierać żądane dane i ustalenia ewentualnych ich dysponentów. W rozpoznawanej sprawie skarżący złożył wniosek o wydanie zaświadczenia potwierdzającego fakt pełnienia przez niego służby w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury, o których mowa w § 3 pkt 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej. W wniosku tym skarżący odwołał się wprawdzie do przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r., jednakże - w ocenie Sądu, stwierdzenie to nie zwalniało organu z obowiązku ustalenia, czy skarżący pełnił służbę w warunkach uzasadniających podwyższenie emerytury przy zastosowaniu jedynie cytowanego powyższej rozporządzenia, czy też innych przepisów obowiązujących w poszczególnych okresach służby. Działanie na podstawie przepisów prawa oznacza bowiem rozpoznanie sprawy co do istoty na podstawie obowiązującego prawa, mającego zastosowanie w konkretnym stanie faktycznym (por. wyrok NSA z 7 września 1994 r., II SA 1111/93, ONSA 1995/3/120). Tymczasem zarówno organ I, jak i II instancji przeanalizowały służbę skarżącego tylko w odniesieniu do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 maja 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służy Więziennej (Dz. U. Nr 86, poz. 734 ze zm.), podczas gdy okres służby wnioskodawcy, co do którego domaga się on podwyższenie emerytury dotyczy okresu sprzed wejścia w życie ww. rozporządzenia. Wymienione rozporządzenie weszło w życie 1 czerwca 2005 r. (§ 7) i ma zastosowanie do okresu służby funkcjonariuszy po jego wejściu w życie, nie reguluje kwestii jego stosowania do wcześniejszych okresów służby i nabycia uprawnień, o których mowa w § 2 rozporządzenia. Wcześniejszym rozporządzeniem regulującym kwestie szczegółowych warunków podwyższania emerytur było rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 24 września 2002 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 167, poz. 1373), które obowiązywało do dnia 31 maja 2005 r. Jeszcze wcześniejszym rozporządzeniem regulującym te kwestie i które będzie miało zastosowanie do oceny okresu służby wnioskodawcy w przeważającym zakresie było rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 lutego 1995 r. w sprawie szczegółowych warunków podwyższania emerytur funkcjonariuszy Policji, Urzędu Ochrony Państwa, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej (Dz. U. Nr 21, poz. 114 ze zm.), które miało zastosowanie do funkcjonariuszy, którzy nabyli prawo do emerytury po dniu 25 maja 1994 r. (§ 7), powyższe rozporządzenie obowiązywało do dnia 23 października 2002 r. Wskazane powyżej akty prawa w odmienny sposób określają przesłanki warunkujące podwyższenie emerytury, a dodatkowo nie zawierają przepisów przejściowych i nie regulują, kwestii ich stosowania do wcześniejszych okresów służby i nabycia uprawnień w nim zawartych. Zatem, należy przyjąć, że przepisy nowego rozporządzenia mają zastosowanie do zdarzeń zaistniałych po ich wejściu w życie, jak i do tych, które miały miejsce wcześniej, ale trwają nadal. Organy winny wiec wniosek złożony w niniejszej sprawie o wydanie zaświadczenia odnieść do przepisów obowiązujących w odpowiednich okresach służby skarżącego, a nie do przepisów aktualnie obowiązujących (por. wyrok NSA z 17 października 2007 r., I OSK 2003/06 i z 1 września 2011 r., I OSK 376/11, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl). Nawet gdyby uznać, że organy przyjęły, iż wniosek skarżącego dotyczył tylko okresu służby w zakresie obowiązywania rozporządzenia z dnia 4 maja 2005 r. to kwestii tej nie wyjaśniły w wydanych rozstrzygnięciach. Nie wskazały dlaczego przyjęto taki - a nie inny okres służby. Ponownie rozpoznając sprawę zarówno organ I, jak i II instancji winny złożony wniosek o wydanie zaświadczenia odnieść do przepisów obowiązujących w odpowiednich okresach służby wnioskodawcy, a nie do przepisów aktualnie obowiązujących. W sytuacji zaś gdy dojdą do przekonania, że z treści wniosku nie wynika okres, za jaki wnioskodawca żąda potwierdzenia określonych faktów - kwestię tę wyjaśnią, przed rozpatrzeniem wniosku skarżącego. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.