II SA/Kr 20/15

WyrokWSA w Krakowie2015-02-05

Skład orzekający: Jacek Bursa, Magda Froncisz, Paweł Darmoń

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miasta Krakowa ograniczająca możliwość udzielenia bonifikaty przy sprzedaży lokali mieszkalnych najemcom, którzy posiadają tytuł prawny do innej nieruchomości lub lokalu mieszkalnego, narusza przepisy Konstytucji RP (zasada równości) oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała Rady Miasta Krakowa ograniczająca możliwość udzielenia bonifikaty przy sprzedaży lokali mieszkalnych najemcom posiadającym tytuł prawny do innej nieruchomości lub lokalu mieszkalnego jest zgodna z prawem. Uzasadniono to tym, że rada gminy ma kompetencję do określenia warunków udzielania bonifikat, w tym do wyłączenia pewnych grup podmiotów, co nie narusza zasady równości wobec prawa, gdyż różnicowanie opiera się na istotnej cesze związanej z polityką mieszkaniową gminy (zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych).
Stan faktyczny
Rada Miasta Krakowa podjęła uchwałę zmieniającą zasady zbywania lokali mieszkalnych, wprowadzając m.in. § 82, który wyłączał możliwość udzielenia bonifikaty najemcom posiadającym tytuł prawny do innej nieruchomości lub lokalu mieszkalnego. Skarżący, będący najemcami lokali komunalnych, wnieśli skargi do WSA, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji RP i ustawy o gospodarce nieruchomościami, twierdząc, że uchwała pozbawia ich możliwości wykupu mieszkań na preferencyjnych warunkach. WSA w Krakowie oddalił skargi, podzielając stanowisko organu.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jacek Bursa (spr.) Sędziowie : WSA Magda Froncisz WSA Paweł Darmoń Protokolant : Małgorzata Piwowar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2015 r. sprawy ze skarg I. K. oraz T. R. i S. R. na § 1 pkt 6 uchwały nr LXXIX/1199/13 Rady Miasta Krakowa z dnia 10 lipca 2013 r. w sprawie zmianie uchwały Nr XLVI/568/08 Rady Miasta Krakowa z dnia 11 czerwca 2008 r. w sprawie zasad zbywania lokali mieszkalnych stanowiących własność Gminy Miejskiej Kraków w trybie bezprzetargowym na rzecz najemców skargi oddala Rada Miasta Krakowa podjęła w dniu 10 lipca 2013 r. uchwałę nr LXXIX/1199/13 w sprawie zmiany uchwały nr XLVI/658/08 z dnia 11 czerwca 2008 r. w sprawie zasad zbywania lokali mieszkalnych stanowiących własność Gminy Miejskiej Kraków w trybie bezprzetargowym na rzecz najemców. Uchwała została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego z dnia 23 lipca 2013 r., poz. 4655. Powyższa zmiana polegała m.in. na wprowadzeniu do uchwały nr XLVI/658/08 § 82 o następującej treści: "§ 82. 1. Nie udziela się bonifikaty w przypadku zbycia przez Gminę Miejską Kraków lokalu mieszkalnego na rzecz najemcy, jeżeli tenże najemca: 1) po dacie wejścia w życie uchwały Nr XXII/190/03 Rady Miasta Krakowa z dnia 27 sierpnia 2003 r. w sprawie zasad zbywania lokali mieszkalnych stanowiących własność Gminy Miejskiej Kraków, tj. po dniu 3 października 2003 r. pozostawał lub jest: a) właścicielem (współwłaścicielem) lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość albo b) właścicielem (współwłaścicielem) względnie użytkownikiem (współużytkownikiem) wieczystym nieruchomości zabudowanej budynkiem mieszkalnym bądź nieruchomości, na której została rozpoczęta budowa budynku mieszkalnego, albo c) uprawnionym (współuprawnionym) z tytułu spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego względnie prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej, albo 2) pozostaje osobą uprawnioną (współuprawnioną) z tytułu: a) spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego, albo b) stosunku najmu innego lokalu mieszkalnego, jako jego najemca (współnajemca), albo c) prawa dożywocia, służebności, użytkowania, dzierżawy, użyczenia lub innej czynności prawnej bądź zdarzenia prawnego, będących podstawą posiadania (współposiadania) lokalu mieszkalnego względnie budynku mieszkalnego, bądź części takiego lokalu lub budynku. 2. Nie udziela się również bonifikaty w odniesieniu do lokali mieszkalnych, do których tytuł najmu przysługuje osobom, które uprzednio nabyły od Gminy Miejskiej Kraków lub Skarbu Państwa lokal mieszkalny z zastosowaniem bonifikaty lub innej formy obniżki ceny lokalu. 3. Wyłączenia, o których mowa w ust. 1 dotyczą nieruchomości lub praw na terenie województwa małopolskiego. 4. Wyłączenia zawarte w ust. 1 i 2 odnoszą się do najemcy, małżonka najemcy i małżonka pozostającego z najemcą w orzeczonej sądownie separacji. 5. W razie zaistnienia którejkolwiek z przesłanek wymienionych w ust. 1 i 2, zbycie lokalu może nastąpić na rzecz najemcy w trybie bezprzetargowym zgodnie z art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, po cenie rynkowej, określonej przez rzeczoznawcę majątkowego. 6. Wyłączenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1 nie dotyczą przypadków dokonanego po dniu 3 października 2003 r. zbycia lokalu mieszkalnego stanowiącego odrębną nieruchomość albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu mieszkalnego (bądź udziału w nich) w zamian za wstąpienie w stosunek najmu na drodze dobrowolnej zamiany lokali mieszkalnych. 7. W razie zaistnienia którejkolwiek z negatywnych przesłanek wymienionych w ust. 1 Rada Miasta Krakowa może w przypadkach uzasadnionych, po uzyskaniu pozytywnej opinii ze strony merytorycznych komisji Rady, podejmować indywidualne uchwały dopuszczające sprzedaż lokali mieszkalnych z zastosowaniem bonifikaty, z równoczesnym określeniem wysokości stawki procentowej bonifikaty. 8. Za przypadek uzasadniony, o jakim mowa w ust. 7 uważa się w szczególności sytuację, gdy: 1) wartość rynkowa nieruchomości lub praw wymienionych w ust. 1 jest niższa niż wartość rynkowa lokalu mieszkalnego, który ma być przedmiotem wykupu przez najemcę od Gminy Miejskiej Kraków albo 2) z uwagi na sytuację osobistą i prawną najemcy, zaspokojenie jego potrzeb mieszkaniowych z nieruchomości lub praw wymienionych w ust. 1 jest niemożliwe bądź bardzo utrudnione". Do uchwały nr XLVI/658/08 wprowadzono także § 83 dotyczący nie udzielania bonifikaty jeżeli najemca legitymuje się okresem najmu krótszym niż 10 lat. Pismem z dnia 20 sierpnia 2013 r. I. K. wezwała organ stanowiący do usunięcia naruszenia prawa. W odpowiedzi na powyższe, organ przesłał skarżącej pismo Prezydenta Miasta Krakowa jako projektodawcy uchwały, z którego wynikało, że wezwanie do usunięcia naruszenia prawa jest bezzasadne. Wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skierowali także do Rady Miasta Krakowa T. R. i S. R.. W odpowiedzi organ stanowiący przekazał skarżącym pismo Prezydenta Miasta Krakowa jako projektodawcy uchwały, wskazujące na bezzasadność wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Skargi na powyższą uchwałę złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie I. K. oraz T. i S. R.. I. K. zarzuciła naruszenie art. 2, 7, 32 ust. 1 w zw. z art. 64 ust. 3 i art. 76 Konstytucji RP oraz art. 68 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, poprzez zmianę zasad przyznawania ulg w wykupie. Podniosła, że zaskarżona uchwała pozbawia ją możliwości wykupu mieszkania wchodzącego w skład zasobu mieszkaniowego gminy na dotychczasowych warunkach przy udzieleniu bonifikaty. W jej ocenie, Gmina Miejska Kraków nie jest zwykłym podmiotem prawa cywilnego, stąd nie może dowolnie kształtować kryteriów sprzedaży swojego majątku. Nie istnieje wyraźny powód, dla którego data wejścia w życie nowej uchwały miała stawiać w gorszej sytuacji najemców, którzy spełniali kryteria, ale z różnych powodów Gmina nie sprzedała im mieszkań na preferencyjnych warunkach, w stosunku do tych którzy wykupili mieszkania na preferencyjnych warunkach. Dodatkowo Gmina stała się właścicielem tych nieruchomości w określonych warunkach prawnych i nie może nimi dowolnie dysponować naruszając w/w przepisy. Z kolei T. i S. R. wskazali w skardze na naruszenie art. 2, 7, 32 ust. 1 w zw. z art. 64 ust. 3 i art. 76 Konstytucji RP w zw. z art. 34 ust. 1 pkt 3 i art. 68 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, wobec wprowadzenia zaskarżoną uchwałą wyłączenia możliwości skorzystania z bonifikaty są wprowadzone dowolnie bez oparcia w ustawie. Kryterium majątkowe nie jest decydującym o sprzedaży przez Gminę na rzecz najemcy zajmowanego przez niego lokalu mieszkalnego, ani przy udzielaniu bonifikaty. Posiadanie tytułu prawnego do innej nieruchomości, nadającej się do zamieszkania, jest jedną z wielu okoliczności, które powinno się uwzględniać przy ocenie statusu majątkowego ubiegającego się o bonifikatę. Skarżący zgodnie wnieśli o stwierdzenie nieważności § 1 pkt 6 uchwały nr LXXIX/1199/13 w sprawie zmiany uchwały nr XLVI/658/08 z dnia 11 czerwca 2008 r. w sprawie zasad zbywania lokali mieszkalnych stanowiących własność Gminy Miejskiej Kraków w trybie bezprzetargowym na rzecz najemców, którym wprowadzono zmiany naruszające, ich zdaniem, prawo. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o ich oddalenie, wskazując, że skarżący nie wykazali, iż za sprawą kwestionowanego przez nich przepisu uchwały nastąpił negatywny skutek poprzez ingerencję w ich uprawnienia wynikające z konkretnego aktu prawnego, ani też nie sprecyzowali, jaki interes prawny lub uprawnienie miałoby zostać naruszone przez wspomniane unormowanie. W przedmiotowej sprawie jedyne uprawnienie skarżących wynikające z aktu prawnego - w postaci prawa pierwszeństwa w nabyciu lokalu mieszkalnego opisane w art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami może powstać (skonkretyzować się) dopiero "w przypadku zbywania nieruchomości", czyli zgodnie z art. 35 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w przypadku umieszczenia lokalu na wykazie nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży. Najmowane przez skarżących lokale mieszkalne nie zostały do chwili obecnej przeznaczone do sprzedaży. W sprawach z obu skarg skarżący nie podnieśli zarzutu naruszenia przysługującego im prawa pierwszeństwa, bowiem ani uchwała Nr LXXIX/1199/13, ani uchwała Nr XLVI/568/08 nie naruszają i nie kwestionują uprawnienia najemców wynikającego z art. 34 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Dodatkowo jak wynika z pisma Wydziału Skarbu Miasta Urzędu Miasta do skarżącej I. K. z dnia 2 października 2013 r., znak: [...] r., oraz do skarżących T. i S. R. z dnia 6 września 2013 r. znak [...] r., zostali oni poinformowani o możliwości nabycia lokalu mieszkalnego bez bonifikaty. Nadto organ wskazał, że zgodnie z art. 68 ust. 1 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, właściwy organ może udzielić za zgodą, odpowiednio wojewody, rady lub sejmiku, bonifikaty od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust. 3, jeśli nieruchomość jest sprzedawana jako lokal mieszkalny. Ponadto, zgodnie z art. 68 ust. 1b, w zarządzeniu albo uchwale rady lub sejmiku określa się w szczególności warunki udzielenia bonifikat i wysokość stawek procentowych. W jego ocenie, zaskarżona regulacja w jasny i przejrzysty precyzuje warunki udzielenia bonifikaty, zaś w sytuacji posiadania przez najemcę innego szeroko pojętego tytułu prawnego do lokalu lub innej nieruchomości, umożliwia najemcy realizację przysługującego mu (po przeznaczeniu lokalu do sprzedaży) pierwszeństwa w nabyciu lokalu za cenę rynkową, określoną przez rzeczoznawcę majątkowego. Uprawnienia najemców nie są zatem w żaden sposób uszczuplone, a uchwała nie zawiera żadnych norm prawnych, które kwestionowałyby przewidziane w art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami prawo pierwszeństwa przysługujące najemcom lokali, którzy zawarli umowy najmu na czas nieokreślony w przypadku zbywania nieruchomości. Rada gminy nie ma obowiązku udzielania bonifikat przy sprzedaży nieruchomości gminnych w drodze bezprzetargowej. Jeżeli jednak zdecyduje się na ich wprowadzenie, to podjęta w tym zakresie uchwała musi określać warunki udzielenia bonifikat. Ponadto, brak jest jakichkolwiek przesłanek do tego, aby gmina była traktowana odmiennie niż inne podmioty dokonujące sprzedaży nieruchomości na szeroko pojętym rynku nieruchomości. Jedynym ograniczeniem jest zapisane w art. 34 ustawy o gospodarce nieruchomościami pierwszeństwo w nabyciu nieruchomości, jednak zaskarżona uchwała tego prawa najemców nie narusza, ani też w żaden sposób nie kwestionuje. Wskazano nadto, że z orzecznictwa sądowego oraz Trybunału Konstytucyjnego można wyprowadzić wniosek, iż wyrażona w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zasada równości oznacza, że wszyscy kupujący komunalne budynki i lokale mieszkalne mają taką samą bonifikatę, pod warunkiem jednak, że wszyscy spełniają wspólną cechę istotną (relewantną). W grupie najemców lokali mieszkalnych możliwa jest do wyodrębnienia pewna istotna cecha, która wynika z założeń polityki mieszkaniowej Gminy, w ramach których mieści się zaspokajanie mieszkaniowych potrzeb najemców gminnych lokali mieszkalnych. Powyższa "cecha" jest uwzględniana zarówno przy nawiązywaniu stosunku najmu komunalnego lokalu mieszkalnego, jak i przy jego wykupie na zasadach preferencyjnych i ma na celu właśnie rozróżnienie osób mających niezaspokojone mieszkaniowe od tych, które potrzeby te mają zaspokojone, poprzez posiadanie tytułu prawnego do innego lokalu mieszkalnego lub nieruchomości. Racją prawną zaskarżonego przepisu § 82 jest niedopuszczenie do sytuacji, aby z przewidzianej w uchwale bonifikaty korzystali najemcy, którzy mają możliwość alternatywnego zabezpieczenia swoich potrzeb mieszkaniowych. Nie byłoby bowiem w żaden sposób usprawiedliwione wprowadzanie rozwiązań, których skutkiem mogłoby być przyznawanie tak wysokiej bonifikaty najemcom posiadającym inne mieszkanie lub dom kosztem uszczuplania majątku Gminy. Wyrokiem z dnia 25 lutego 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 1478/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, oddalił skargi I. K. oraz T. R. i S. R., uznając, iż skarżący nie wskazali naruszenia interesu prawnego, o jakim mowa w art. 101 ust. 1 u.s.g. warunkującego przeprowadzenie merytorycznej kontroli przedmiotu zaskarżenia. Jednak Naczelny Sąd Administracyjny po uwzględnieniu skarg kasacyjnych I. K. oraz T. R. i S. R. wyrokiem z dnia 6 listopada 2014 roku sygn. I OSK 1544/14, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. NSA uznał, iż skoro uchwała rady gminy wskazuje, którym podmiotom, spośród wskazanych w art. 68 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 67 ust. 3 i art. 34 ust. 1 pkt 3, bonifikata będzie przysługiwała oraz grupę podmiotów, którym bonifikata nie będzie przysługiwała, to uchwała ta wywiera bezpośredni wpływ na zakres uprawnień materialnych najemców lokali. Podmioty wyłączone uchwałą z grupy potencjalnych, według ustawy, beneficjentów uznaniowego aktu organu gminy, zostają w ten sposób pozbawione warunkowego prawa przyznanego przepisami art. 68 ust. 1 pkt 7 w związku z art. 67 ust. 3 oraz art. 34 ust. 1 pkt 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Stąd nie można utożsamiać interesu prawnego najemcy lokalu objętego zasadą pierwszeństwa z istnieniem po stronie najemcy roszczenia o zawarcie umowy sprzedaży. Takie rozumienie interesu prawnego w procedurze zbywania lokali objętych zasada pierwszeństwa skutkowałoby brakiem możliwości zaskarżenia aktów z zakresu administracji publicznej podejmowanych w tym zakresie przed etapem cywilnoprawnym. Ponownie rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z dyspozycją art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kryterium kontroli wykonywanej przez te sądy określa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), stanowiący, że jest ona sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Skargi nie zasługują na uwzględnienie, ponieważ podniesione w nich zarzuty są niezasadne. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż stosownie do postanowień art. 18 ust. 2 pkt 9 ustawy o samorządzie gminnym, do wyłącznej właściwości rady gminy należy podejmowanie uchwał w sprawach majątkowych przekraczających zakres zwykłego zarządu dotyczących określania zasad nabycia, zbycia i obciążenia nieruchomości gruntowych (...). Przepis ten upoważnia radę gminy do podejmowania uchwał dotyczących m.in. sprzedaży budynków, których gmina jest właścicielem. Z kolei stosownie do brzmienia art. 68 ust. 1 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami właściwy organ może udzielić za zgodą, odpowiednio wojewody, rady lub sejmiku, bonifikaty od ceny ustalonej zgodnie z art. 67 ust. 3, jeśli nieruchomość jest sprzedawana jako lokal mieszkalny. Zgodnie z ust. 1b w zarządzeniu wojewody albo uchwale rady lub sejmiku, o których mowa w ust. 1 określa się w szczególności warunki udzielenia bonifikat i wysokość stawek procentowych. Wobec tego, w ocenie Sądu, Rada Miasta Krakowa korzystając z tych ustawowych uprawnień podjęła uchwałę Nr XLVI/568/08 z dnia 11 czerwca 2008r. Podobnie również w oparciu o w/w przepisy Rada Miasta Krakowa miała kompetencje do zmiany niektórych przepisów prawa miejscowego, w tym w szczególności warunków umożliwiających zastosowanie bonifikaty przy sprzedaży najmowanego lokalu mieszkalnego. W świetle tego skoro Rada została wprost w ustawie upoważniona do ustalenia warunków, od których uzależnione będzie udzielenie bonifikaty, to wbrew zarzutom skarżących uchwała nr LXXIX/1199/13 nie narusza art. 68 ust. 1 pkt. 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, ani wskazanych w skargach art. 2, 7, 32 ust. 1 oraz 64 ust. 3 i 76 Konstytucji RP. Zaskarżona uchwała podjęta została na podstawie i zgodnie z upoważnieniem zawartym w obowiązujących przepisach prawa, zaś z zarzuconych przepisów Konstytucji wynika zarówno obowiązek podejmowania działań nakazanych prawem, jak również obowiązek wskazywania podstawy prawnej dla działań podejmowanych w ramach zadań fakultatywnych lub też podejmowanych dobrowolnie. Ponadto nieuzasadnione są zarzuty skarżących w zakresie kwestionowania podstaw do podjęcia uchwały zmieniającej prowadzącej do pozbawienia ich bonifikaty przy ewentualnym skorzystaniu z prawa do wykupu dotychczas najmowanego mieszkania. Brak jest bowiem uzasadnionych podstaw, aby uznać, iż przedmiotowe wyłączenia z możliwości skorzystania z bonifikaty przy wykupie lokalu są dowolnie wprowadzone bez oparcia w ustawie, ponieważ jak wynika z art. 68 ust. 1 i ust. 1b ustawy o gospodarce nieruchomościami organ może udzielić bonifikaty, której warunki określa w uchwale lub zarządzeniu. Tym samym może je także zmienić. Zaskarżona regulacja zawarta w kwestionowanej uchwale w sposób jasny i przejrzysty precyzuje warunki braku bonifikaty w sytuacji posiadania przez najemcę innego szeroko pojętego tytułu prawnego do lokalu lub innej nieruchomości, umożliwia najemcy realizację przysługującego mu (po przeznaczeniu lokalu do sprzedaży) prawa pierwszeństwa w nabyciu lokalu za cenę rynkową, określoną przez rzeczoznawcę majątkowego. Uprawnienia najemców nie są zatem w żaden sposób uszczuplone, a zaskarżona uchwała nie zawiera żadnych norm prawnych, które kwestionowałyby przewidziane w art. 34 ust. 1 pkt. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami prawo pierwszeństwa przysługujące najemcom lokali którzy zawarli umowy najmu na czas nieokreślony, w przypadku zbywania nieruchomości. Sąd podziela przy tym wyrażone w orzecznictwie sądowym stanowisko, że rada gminy nie ma obowiązku udzielania bonifikat przy sprzedaży nieruchomości gminnych w drodze bezprzetargowej. Jeżeli jednak zdecyduje się na ich wprowadzenie, to podjęta w tym zakresie uchwała musi określać konkretne i przejrzyste warunki udzielenia bonifikat. Mogą to być zarówno warunki przedmiotowe, jak i podmiotowe. Te ostatnie mogą być kształtowane poprzez wskazanie określonej grupy podmiotów, którym bonifikata będzie przysługiwała, jak i poprzez wskazanie grupy podmiotów, którym nie będzie przysługiwała. Obowiązek określenia w uchwale warunków udzielania bonifikat ma na celu zapewnienie przejrzystości zasad, na jakich będą one udzielane. Nie oznacza jednak obowiązku przyznania tych bonifikat każdemu zainteresowanemu. Rada gminy, określając warunki udzielania bonifikat przy sprzedaży nieruchomości gminnych w drodze bezprzetargowej, ma kompetencję do określenia grupy podmiotów, którym nie będą one przysługiwały. W ocenie Sądu taki wniosek również wynika z analizy użytego przez ustawodawcę zwrotu "może udzielić" (por. wyrok WSA w Białymstoku z dnia 25 sierpnia 2010 r., l SA/Bk 403/10 oraz wyrok WSA w Opolu z dnia 15 marca 2012r., sygn. akt II SA/Op 548/11). Zatem udzielenie bonifikaty od ceny sprzedaży lokalu mieszkalnego jest wyłącznie uprawnieniem, a nie obowiązkiem właściwego organu. Przyznanie zaś takiego uprawnienia dla określonej grupy podmiotów lub wyłączenie jakiejś grupy podmiotów z możliwości uzyskania bonifikaty, musi być oparte o jasne i klarowne zasady. W ocenie Sądu różnicowanie zasad uzyskania bonifikaty poprzez odniesienie się do konkretnej i przejrzystej przesłanki w postaci dysponowania tytułem prawnym do innego lokalu mieszkalnego lub własnością innej nieruchomości nadającej się do zamieszkania, było w pełni uzasadnione, ponieważ odwoływało się do zasady, iż najemców posiadających już inne nieruchomości nadające się do zamieszkania lub tytuły prawne do lokali mieszkalnych nie należy dodatkowo uprzywilejowywać kosztem majątku Gminy, która musi nim gospodarować w oparciu o określone zasady w tym zapewnienie w jak największym stopniu zaspokojenia potrzeb mieszkaniowych mieszkańców. Mieszkańcy posiadający już te prawa w stosunku do innych lokali lub nieruchomości zabudowanych lokalami mieszkalnymi dysponują zatem odpowiednim majątkiem i tym samym potrzeby mieszkaniowe mają dodatkowo zaspokojone dysponując przy tym prawem korzystania z mieszkania komunalnego w ramach najmu. Wobec tego niezasadny jest zarzut naruszenia art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zawierającej zasadę równości wobec prawa, gdyż zasada równości wobec prawa polega na tym, że wszystkie podmioty prawa (adresaci norm prawnych) charakteryzujące się daną cechą istotną (relewantną) w równym stopniu winny być traktowane równo, a więc wobec jednakowej miary, bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących jak i faworyzujących. Przy czym "równo" nie oznacza "jednakowo". Zatem, zgodnie z zasadą równości, uwzględniając zasadę sprawiedliwości społecznej, która jest nadrzędna, uzasadniony jest w przekonaniu Sądu wniosek, że wszyscy kupujący komunalne budynki i lokale mieszkalne winni uzyskać taką samą bonifikatę nabywając je od Gminy, pod warunkiem jednak, że wszyscy mają wspólną cechę istotną (relewantną). Również w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego konstytucyjna zasada równości wobec prawa polega na tym, że "wszystkie podmioty prawa charakteryzujące się daną cechą istotną w równym stopniu mają być traktowane równo" (orzeczenie TK z 9 marca 1988 r., U 7/87). W niniejszej sprawie w grupie najemców lokali mieszkalnych dopuszczalna do różnicowania zasad wykupu z bonifikatą jest istotna cecha, która wynika z założeń polityki mieszkaniowej gminy, tj. zaspokajanie mieszkaniowych potrzeb najemców gminnych lokali mieszkalnych. Powyższa "cecha" jest uwzględniana zarówno przy nawiązywaniu najmu komunalnego lokalu mieszkalnego jak i przy jego wykupie na i ma na celu właśnie rozróżnienie osób mających niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe od tych, które potrzeby te mają zaspokojone, poprzez posiadanie tytułu do innego lokalu mieszkalnego lub nieruchomości. Nabycie lokalu mieszkalnego po cenie znacznie niższej niż rynkowa - przy zastosowaniu danej bonifikaty, stanowi faktycznie pomoc udzieloną ze środków publicznych w zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych i w związku z tym nie ma uzasadnienia aby z pomocy korzystał najemca będący równocześnie właścicielem innej nieruchomości wykorzystywanej na cele mieszkalne. Zatem zasady określone w zaskarżonej uchwale są z jednej strony jasne i przejrzyste, a ponadto zgodne z w/w regułami godzenia interesów najemców z zasadami prawidłowego gospodarowania mieniem komunalnym, w ramach przysługujących Gminie Miejskiej Kraków uprawnień właścicielskich. Przyjęcie sugerowanych w skargach odmiennych zasad byłoby sprzeczne z zasadami sprawiedliwości społecznej i nadmiernie uprzywilejowałoby skarżących. Podobnie dopuszczalne było jako realizujące powyżej opisane zasady, wprowadzenie ograniczenia w udzielaniu bonifikaty poprzez wprowadzenie warunku legitymowania się przez najemcę okresem najmu nie krótszym niż 10 lat, ponieważ 10 letni lub dłuższy okres korzystania z najmu lokalu komunalnego oznacza, iż dany mieszkaniec gminy nie miał wówczas innych możliwości zaspokojenia swoich potrzeb mieszkaniowych. Również niezasadny jako nie odnoszący się do przedmiotu niniejszej sprawy jest zarzut skarżącej I. K. złożony na rozprawie w dniu 5 lutego 2015r. (z którym związany był oddalony wniosek dowodowy), co do braku przepisów przejściowych, skoro zdaniem skarżącej zaskarżona uchwała powzięta została po stwierdzeniu nieważności przepisów, które uniemożliwiały wykup z bonifikatą mieszkań, w sytuacji kiedy część mieszkańców mogła wcześniej skorzystać z bonifikaty. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszym postępowaniu były konkretne regulacje zaskarżonej uchwały i ich zgodność z prawem, co zostało przez Sąd zbadane i ocenione. Opisany powyżej zarzut odnosi się zaś do podjęcia konkretnych działań lub braku działań Gminy związanych ze stwierdzeniem nieważności innych przepisów uchwały i w związku z tym roszczenia ewentualnie przysługujące skarżącej z tego tytułu (np. roszczenie o odszkodowanie) mogą stanowić przedmiot odrębnego postępowania, a nie rozpoznawanego obecnie. Mając powyższe na uwadze Sąd, w oparciu o art. 151 p.p.s.a., oddalił skargi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło