II GSK 1245/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący: sędzia NSA Gabriela Jyż po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. S. P. "R." w P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 9 lutego 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 3350/14 w sprawie ze skargi R. S. P. "R." w P. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. z dnia [...] października 2014 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z dnia 9 lutego 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odrzucił skargę R. S. P. "R." w P. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w W. z dnia [...] października 2014 r. w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że zarządzeniem z dnia 8 stycznia 2015 r. skarżąca spółdzielnia wezwana została do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez podpisanie skargi zgodnie ze sposobem jej reprezentacji wynikającym z KRS. W odpowiedzi strona nadesłała egzemplarz skargi, na którym widniała kserokopia podpisu prezesa zarządu oraz oryginalny podpis członka zarządu. Sąd I instancji przywołując art. 46 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270, dalej: p.p.s.a.), stwierdził, że w nadesłanym egzemplarzu skargi widniał własnoręczny podpis członka zarządu – K. Sz. i kserokopia podpisu prezesa zarządu – Z. M.. W ocenie Sądu kserokopia podpisu prezesa zarządu nie mogła być potraktowana jako spełniająca warunek własnoręczności podpisu, wobec czego strona skarżąc nie uzupełniła braku formalnego skargi. R. S. P. "R." w P. skargą kasacyjną zaskarżyła w całości postanowienie Sąd I instancji zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 28 § 1 oraz art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. poprzez uznanie, że skarżący nie uzupełnił braku formalnego skargi w postaci podpisania jej przez osoby uprawnione do reprezentacji skarżącej podczas gdy skarga została podpisana przez uprawnione osoby, zgodnie z zasadami reprezentacji podmiotu skarżącego. Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie spółdzielnia wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy WSA w W. do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Mazowieckiego Oddziału Regionalnego ARiMR w W. wniósł o jej oddalenie w całości jako bezzasadnej i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Przepis art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. określa jeden z wymogów jaki powinno spełniać wnoszone do sądu administracyjnego pismo strony i jest to jej podpis złożony na tym piśmie albo podpis jej przedstawiciela ustawowego bądź pełnomocnika. Ów wymóg ma na celu potwierdzenie, że pismo pochodzi od osoby je podpisującej i sankcjonuje wolę dokonania czynności w postępowaniu (por. postanowienie NSA z dnia 12 grudnia 2013 r., sygn. akt II FSK 2953/13). Kwestią zasadniczą, wobec takiej treści wymogu formalnego pisma, a więc nieokreślającego w sposób szczegółowy jak należy rozumieć pojęcie "podpisu strony" zgodnie z powołanym art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., jest przyjęcie jak należy definiować pojęcie "podpisu" aby spełniało ono wymogi prawidłowości czy skuteczności pisemnej formy czynności prawnej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego podpisem jest znak ręczny określonej osoby, noszący indywidualne i powtarzalne cechy, pozwalające odróżnić go od innych i umożliwiające identyfikację osoby podpisującego oraz zbadanie autentyczności podpisu (por. postanowienie NSA z dnia 10 stycznia 2013 r., sygn. akt I OZ 970/12). Ponadto podpis musi być własnoręczny, z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 p.p.s.a. zaś odtworzony mechanicznie na piśmie wzór podpisu nie czyni zadość wymogowi przewidzianemu w powołanym przepisie. Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy, podzielić należy ocenę Sądu I instancji, że strona mimo wezwania do uzupełnienia braku wniesionej skargi, braku tego nie uzupełniła. Wezwanie skierowane do skarżącej określało w sposób klarowny, jakiego rodzaju brak formalny skargi czyni koniecznym wezwanie strony do jego uzupełnienia celem nadania sprawie dalszego biegu oraz z czego brak ten wynikał. W zarządzeniu w oparciu, o które sporządzone zostało wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi, wskazano bowiem aby wyjaśnić stronie (skarżącej spółdzielni), że skarga została podpisana przez prezesa zarządu – Z. M. natomiast z nadesłanego odpisu aktualnego KRS wynika, iż oświadczenia woli w imieniu spółdzielni składają dwaj członkowie zarządu lub jeden członek zarządu i osoba przez zarząd do tego upoważniona. Okoliczność przesłania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wraz z wezwaniem kserokopii skargi miał na celu dokładne wskazanie stronie istniejącego braku formalnego tego pisma. Nie miał zaś na celu ukierunkowania działań strony w sposób, jaki to uczyniła, czyli złożenia podpisu drugiego z członków zarządu na kserokopii skargi. Takie działanie doprowadziło do sytuacji gdy skarga, jako pismo procesowe, posiadało co prawda dwa podpisy członków zarządu skarżącej spółdzielni, zgodne z danymi zawartymi w odpisie aktualnym KRS, jednakże jeden z tych podpisów (podpis prezesa zarządu Z. M.) był podpisem odtworzonym mechanicznie. Nie spełniał on wobec tego wymogu określonego w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., co w konsekwencji doprowadziło do nieuzupełnienia braku formalnego wniesionej skargi zgodnie z wezwanie. W takim stanie sprawy Sąd I instancji zobligowany był do odrzucenia skargi spółdzielni w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. zgodnie z którym odrzuca się skargę gdy nie uzupełniono braków formalnych skargi. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.