I FSK 910/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej N. spółki akcyjnej z siedzibą w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 9 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Wr 2434/14 odrzucającego skargę N. spółki akcyjnej z siedzibą w W. na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia 20 sierpnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za maj 2014 r. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie. Będącym przedmiotem skargi kasacyjnej postanowieniem z dnia 9 lutego 2015 r., sygn. akt I SA/Wr 2434/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił, na podstawie art. 58 § 1 pkt 2) i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej również jako "P.p.s.a."), skargę N. spółki akcyjnej z siedzibą w W. na wskazane w sentencji niniejszego orzeczenia postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia 20 sierpnia 2014 r. Przedstawiając motywy podjętego rozstrzygnięcia Sąd pierwszej instancji podał, że stanowiące przedmiot skargi postanowienie, skarżąca otrzymała w dniu 22 sierpnia 2014 r. Pismem z dnia 5 września 2014 r. (data stempla pocztowego) strona wezwała organ podatkowy do usunięcia naruszenia prawa. W piśmie z dnia 2 października 2014 r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w W., stanowiącym odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, poinformował stronę skarżącą o braku przesłanek do zmiany ww. postanowienia z dnia 20 sierpnia 2014 r. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru tego wezwania, opatrzonego firmową pieczątką spółki oraz podpisem osoby odbierającej przesyłkę organu, odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa skarżąca otrzymała w dniu 3 października 2014 r. Skarga na postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia 20 sierpnia 2014 r. została zaś wniesiona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w dniu 5 listopada 2014 r. (data stempla pocztowego). Sąd pierwszej instancji nie podzielił argumentów strony że, doręczenie jej odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa nastąpiło dopiero w dniu 6 października 2014 r., a nie – co wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru w dniu 3 października 2014 r. W konsekwencji WSA stwierdził, że skoro ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że skarżąca odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa otrzymała w dniu 3 października 2014 r., to trzydziestodniowy termin na wniesienie skargi rozpoczął swój bieg w dniu 4 października 2014 r. i upływał z dniem 3 listopada 2014 r. (2 listopada 2014 r. przypadał w niedzielę). Skargę nadaną w dniu 5 listopada 2014 r. należało zatem uznać, według Sądu pierwszej instancji, za wniesioną po terminie. W wywiedzionej od powyższego rozstrzygnięcia skardze kasacyjnej, zastępujący spółkę pełnomocnik, radca prawny, zaskarżając w całości postanowienie WSA we Wrocławiu, zarzucił mu, mające istotny wpływ na wynik sprawy, naruszenie przepisów postępowania, tj.: A) naruszenie art. 106 § 3 P.p.s.a., poprzez nieprzeprowadzenie z urzędu postępowania dowodowego w zakresie niezbędnym do wyjaśnienia istotnych wątpliwości co do daty doręczenia skarżącej pisma Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w W. z dnia 2 października 2014 r., co doprowadziło do błędnego ustalenia przez Sąd, że doręczenie skarżącej ww. pisma nastąpiło dnia 3 października 2014 r., a tym samym, że skarżąca wniosła skargę z uchybieniem wskazanego w art. 53 § 2 P.p.s.a. terminu, co skutkowało odrzuceniem skargi; B) naruszenie art. 106 § 3 i § 5 P.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 w zw. z art. 227 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. Nr 43, poz. 296 ze zm., dalej również jako "K.p.c."), poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego w celu ustalenia faktów mających istotne dla sprawy znaczenie i odmówienie wiarygodności i mocy dowodowej przedstawionym przez skarżącą przy piśmie z dnia 29 grudnia 2014 r. dokumentom z rejestru pocztowego z dnia 6 października 2014 r. oraz z pisma Naczelnika DUS z dnia 2 października 2014 r. wraz z prezentatą skarżącej oraz pominięcie dowodu w postaci koperty z odnotowaną datą nadania pisma Naczelnika DUS w placówce pocztowej (oraz datą doręczenia pisma skarżącej), co w konsekwencji skutkowało pominięciem istotnego w przedmiotowej sprawie związku pomiędzy datą nadania pisma, a datą jego odbioru przez stronę skarżącą oraz błędnym ustaleniem daty doręczenia skarżącej spornego pisma Naczelnika DUS; C) naruszenie art. 106 § 4 P.p.s.a., poprzez niewzięcie przez Sąd pod uwagę z urzędu faktu powszechnie znanego, a mianowicie okoliczności, iż niemożliwym jest aby doręczenie listu adresatowi, nastąpiło w dniu jego nadania w placówce pocztowej, co skutkowało przyjęciem przez Sąd, iż nie budzi wątpliwości fakt, że data doręczenia skarżącej pisma Naczelnika DUS (3 października 2014 r.) jest tożsama z datą jego nadania w placówce pocztowej. Mając na uwadze podniesione zarzuty w skardze kasacyjnej wniesiono o: - uchylenie, na podstawie art. 176 P.p.s.a. w zw. z art. 185 § 1 P.p.s.a. zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu; - zasądzenie, na podstawie art. 203 pkt 1 P.p.s.a., od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 52 § 3 P.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa. W takim przypadku, zgodnie z art. 53 § 2 P.p.s.a., skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania o usunięcie naruszenia prawa. W stanie faktycznym sprawy poza sporem pozostaje okoliczność, że skarżąca wyczerpała tryb przedsądowy jaki był w sprawie niezbędny do skutecznego wniesienia skargi, tj. wezwała na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Bezspornie również, organ udzielił stronie odpowiedzi na to wezwanie. Sporną była natomiast sama data w której skarżąca otrzymała ww. odpowiedź organu, a która to okoliczność rzutowała na kwestię zachowania terminu do wniesienia skargi. Badając terminowość złożonej w sprawie skargi Sąd pierwszej instancji nie miał wątpliwości – bazując na aktach sprawy – że, wbrew twierdzeniom skarżącej spółki, skutek doręczenia skarżącej spółce odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa należało przyjąć już w dniu 3 października 2014 r., a nie, jak podnosiła skarżąca, dopiero w dniu 6 października 2014 r. Sąd ten odwołując się do orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 26 czerwca 2012 r., sygn. akt I SA/Wr 498/12 i powołanych tam wyroków, publ.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, że dokument zwrotnego potwierdzenia odbioru jest dokumentem urzędowym (stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone) w rozumieniu art. 194 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tj. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., dalej również jako: "Ordynacja podatkowa" lub "O.p."), zaś skuteczne podważenie zawartych w nim treści może być dokonane jedynie w drodze przeprowadzenia przeciwdowodu przeciwko temu dokumentowi. A contrario, dopóki taki dowód nie zostanie przeprowadzony, dopóty zwrotne potwierdzenie odbioru stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone (art. 194 § 1 w zw. z § 2 O.p.). Skarżąca natomiast, według Sądu pierwszej instancji nie przedstawiła skutecznego dowodu na obalenie tego dokumentu, nie podjęła również jakichkolwiek kroków do obalenia tego dokumentu, inicjując np. postępowanie reklamacyjne we właściwym urzędzie pocztowym. Z powyższym stanowiskiem Sądu pierwszej instancji w kontekście zarzutów skargi kasacyjnej i zaprezentowanej na ich poparcie argumentacji Naczelny Sąd Administracyjny nie zgadza się. Przede wszystkim należy zauważyć, że skarżąca na dowód, że odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa została jej doręczona 6, a nie 3 października 2014 r. wskazała na daty wpływu pisma do spółki, widniejące zarówno na kopercie jak i na samym piśmie oraz na rejestr poczty przychodzącej skarżącej z dnia 6 października 2014 r. Ponadto, skarżąca wskazała również, iż skoro na kopercie (którą załączyła do przedmiotowego pisma z dnia 29 grudnia 2014 r.) jako data nadania widnieje data 3 października 2014 r., to nie jest możliwe żeby pismo zostało skarżącej doręczone w tym samym dniu. Należy również zgodzić się ze skarżącą, iż w stanie faktycznym sprawy Sąd pierwszej instancji powinien skorzystać ze swojego uprawnienia wynikającego z przepisu art. 106 § 3 P.p.s.a. oraz przeprowadzić z urzędu postępowanie dowodowe z dokumentu w zakresie niezbędnym do ustalenia właściwej daty doręczenia skarżącej pisma. Na obecnym jednak etapie postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie ma wątpliwości, że doręczenie skarżącej odpowiedzi organu do usunięcia naruszenia prawa nastąpiło 6 października 2014 r. Oprócz przedstawionych przez skarżącą argumentów na etapie postępowania przed Sądem pierwszej instancji, za powyższą datą przemawia również załączone do skargi kasacyjnej oświadczenie kierownika zmiany Urzędu Pocztowego [...], że sporna przesyłka została stronie doręczona 6 października 2014 r. Mając na uwadze powyżej przedstawione względy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie. Brak jest jednak w tej sytuacji podstaw prawnych do zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. W art. 209 P.p.s.a. przyjęto unormowanie, że wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę (art. 200 P.p.s.a.) oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204 P.p.s.a. Zatem w innych przypadkach sąd nie rozstrzyga o zwrocie kosztów postępowania. Nie istnieje bowiem podstawa prawna dla takiego rodzaju rozstrzygnięcia (vide postanowienie NSA z 15 lutego 2007 r., sygn. akt II FZ 12/07, LEX nr 299419).