II SO/Kr 1/15

Kraków, dnia 4 marca 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. w przedmiocie wymierzenia grzywny Staroście [...] za nieprzekazanie skargi i akt sprawy w terminie postanawia: 1/ wymierzyć Staroście [...] grzywnę w wysokości 200 (dwieście) złotych; 2/ zasądzić od Starosty [...] na rzecz Z. K. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego W piśmie z dnia 7 stycznia 2015 r. Z. K. zawarła wniosek o wymierzenie Staroście [...] grzywny na podstawie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej powoływana jako P.p.s.a.) za nieprzekazanie skargi wraz z aktami sprawy. W uzasadnieniu wskazała, że w dniu 21 listopada 2014 r. do Starosty wpłynęła skarga na bezczynność i przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Pomimo ciążących na nim obowiązków Starosta [...] nie przekazał skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Dlatego też przedmiotowy wniosek jest zasadny. W dniu 4 lutego 2015 r. (data stempla pocztowego) Starosta [...] nadesłał akta sprawy wraz ze skargą Z. K.. W odpowiedzi na wniosek organ podał, że w dniu 27 listopada 2014 r. zwrócił się do wnioskodawczyni z wyjaśnieniem, że nie odmawia jej udzielenia informacji publicznej i niezwłocznie po przesłaniu przez nią opłaty taka informacja zostanie udzielona. Oprócz tego organ poinformował Z. K., że skarga złożona do WSA w Krakowie nie ma w tym momencie prawnego uzasadnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 2 P.p.s.a., organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi do sądu administracyjnego przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 P.p.s.a. Wyjaśnienia wymaga, że w sprawach z zakresu udostępniania informacji publicznej termin ustawowy do przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami sprawy zastał zakreślony w art. 21 pkt 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) i wynosi piętnaście dni od dnia otrzymania skargi. Powołany przepis ma zatem szczególny charakter względem art. 54 § 1 P.p.s.a. Sąd podziela stanowisko wyrażane w doktrynie i orzecznictwie, że grzywna wymierzana na podstawie art. 55 § 1 P.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco - represyjny, zaś jej celem jest zapewnienie prawidłowego toku postępowania i zagwarantowanie skarżącemu prawa do rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki. Wyjaśnienia wymaga, że użyte w art. 55 § 1 P.p.s.a. sformułowanie "może" oznacza, że ustawodawca pozostawił sądowi ocenę zasadności wymierzenia grzywny. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny sąd winien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc przyczynę niedopełnienia obowiązku, jak również czas opóźnienia w przekazaniu skargi wraz z odpowiedzią do sądu (por. postanowienie NSA z dnia 31 marca 2009 r., sygn. akt I OZ 274/09). Wymierzenie organowi grzywny uzależnione jest od spełnienia dwóch warunków: stwierdzenia uchybienia przez organ piętnastodniowemu terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę oraz złożenie stosownego wniosku przez stronę (por. postanowienie NSA z dnia 4 października 2012 r., sygn. I OZ 745/12). Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić należy, że z nadesłanych w dniu 4 lutego 2015 r. akt administracyjnych bezspornie wynika, że Z. K. w dniu 21 listopada 2014 r. (data prezentaty organu) wniosła za pośrednictwem Starosty [...] skargę do WSA w Krakowie na bezczynność i przewlekłe postępowanie tego organu. Bezwzględnym obowiązkiem organu było w tym przypadku przesłanie niniejszej skargi wraz z aktami sprawy do sądu administracyjnego, a nie wysyłanie do Z. K. kolejnych pism. Organ nie jest bowiem uprawniony do badania zasadności wniesionej skargi. Zawarte w art. 55 § 1 P.p.s.a. stwierdzenie "w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2, sąd (...) może orzec o wymierzeniu organowi grzywny" oznacza, że wyłączną przesłanką materialnoprawną takiego orzeczenia jest niewypełnienie obowiązków wymienionych w art. 54 § 2 P.p.s.a. czyli nieprzekazanie przez organ skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz przekroczenie ustawowego terminu przekazania sądowi tych wszystkich dokumentów, a termin ten liczony jest od dnia doręczenia skargi organowi. Datą wszczęcia postępowania sądowoadministracyjnego jest dzień doręczenia skargi organowi, którego działania lub bezczynności skarga dotyczy. Wprawdzie skargi nie ma jeszcze w tym momencie w sądzie, ale z tym faktem należy wiązać określone skutki prawne. Wniesienie skargi nakłada na organ administracyjny obowiązek udzielenia odpowiedzi oraz przesłania do sądu akt sprawy, a ponadto uprawnia organ do dokonania autokontroli zaskarżonego aktu lub czynności. W związku z tym rozpoznając wniosek o wymierzenie organowi grzywny za nieprzekazanie skargi sąd administracyjny w pierwszej kolejności jest zobowiązany ustalić, czy skarga została wniesiona za pośrednictwem organu, a jeśli tak - czy organ ten przekazał skargę do sądu administracyjnego. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że skarga Z. K. na bezczynność Starosty wpłynęła do organu w dniu 21 listopada 2014 r. i nie została przekazana do sądu przez organ. Powyższa okoliczność uzasadnia stwierdzenie, że wniosek skarżącej zasługuje na uwzględnienie. W sprawie bezsporne jest, iż Starosta [...] zobowiązany była do przekazania skargi do Sądu w terminie 15 dni, określonym w art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wskazać w tym miejscu należy, iż skoro skarga została złożona w organie w dniu 21 listopada 2014 r., której to okoliczności organ nie kwestionuje, to termin do jej przekazania do Sądu upływał w dniu 8 grudnia 2014 r. Bezsporną jest także okoliczność, iż obowiązku w zakresie przekazania skargi do Sądu organ nie wykonał w terminie. Akta sprawy wraz ze skargą zostały nadesłane do sądu w dniu 4 lutego 2015 r. Ustalając wysokość grzywny sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 P.p.s.a., a także czas jaki upłynął od wniesienia skargi oraz okoliczność czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (por. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005 r., str. 259). Reasumując, należy stwierdzić, że okoliczności, które spowodowały nieprzekazanie skargi sądowi pozostają bez znaczenia w sprawie samego wymierzenia grzywny, gdyż wyłączną materialnoprawną przesłanką wymierzenia grzywny jest niewykonanie wskazanych w ustawie obowiązków, stąd brak było podstaw do odstąpienia od wymierzenia grzywny. Okoliczności te mogą mieć jednak wpływ na wysokość grzywny, gdyż sądowi orzekającemu w przedmiocie grzywny ustawodawca pozostawił swobodny zakres ustalenia jej wysokości w granicach określonych w art. 55 § 1 w związku z art. 154 § 6 P.p.s.a. Pozwala to zatem na wymierzenie grzywny w wysokości adekwatnej do stopnia uchybienia przez organ obowiązkowi przesłania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę w wyznaczonym w ustawie terminie, w tym uwzględnienia okresu, w jakim organ pozostawał w zwłoce, a także adekwatnej do okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. W niniejszej sprawie wpływ na ustalenie wysokości grzywny miały podnoszone w odpowiedzi na wniosek argumenty, a także fakt przesłania przez organ skargi wraz z aktami sprawy w dniu 4 lutego 2015 r. W tych warunkach, biorąc pod uwagę - z jednej strony - sam fakt niewypełnienia przez organ powinności określonych w art. 54 § 2 P.p.s.a. w 15-dniowym terminie, przewidzianym w przepisie szczególnym z art. 21 pkt 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, mającym zastosowanie w sprawie, jak również przyczyny jego niedotrzymania oraz czas, jaki upłynął od wniesienia skargi do jej przekazania do Sądu, natomiast z drugiej strony - okoliczność, że przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie grzywny organ wypełnił ciążący na nim obowiązek i przekazał skargę do tut. Sądu, w związku z czym grzywna nie ma w przedmiotowej sprawie charakteru dyscyplinującego, ale wyłącznie represyjno-prewencyjny, zdaniem składu orzekającego, uzasadnione jest wymierzenie grzywny w kwocie 200 zł. Określając wysokość grzywny Sąd uwzględnił zarówno przyczyny nieprzekazania skargi, jak również okres przekroczenia ustawowego terminu, oraz fakt przekazania skargi przed rozpoznaniem wniosku o wymierzenie grzywny. Z tych względów, na podstawie art. 55 § 1 w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a orzeczono, jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a.