I SAB/Wr 11/14

WyrokWSA we Wrocławiu2015-03-06

Skład orzekający: Marek Olejnik, Dagmara Dominik – Ogińska, Maria Tkacz – Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Naczelnik D. Urzędu Skarbowego we W. pozostawał w bezczynności w przedmiocie niezakończenia w terminie postępowania podatkowego dotyczącego zwrotu podatku od towarów i usług za kwiecień, czerwiec, lipiec i sierpień 2013 r., pomimo wielokrotnego przedłużania terminu zakończenia postępowania?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ podatkowy nie pozostawał w bezczynności, ponieważ przedłużał termin zakończenia postępowania zgodnie z art. 140 § 1 Ordynacji podatkowej, wskazując nowe terminy i podając przyczyny niedotrzymania terminu, którymi była konieczność uzupełnienia materiału dowodowego poprzez uzyskanie ustaleń od innego organu podatkowego właściwego dla kontrahenta skarżącej. W związku z tym skarga została oddalona na podstawie art. 151 PPSA.
Stan faktyczny
Spółka A sp. z o.o. wniosła skargę do WSA we Wrocławiu na bezczynność Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W. w sprawie niezakończenia postępowania podatkowego dotyczącego zwrotu VAT za kwiecień, czerwiec, lipiec i sierpień 2013 r. Organ podatkowy wielokrotnie przedłużał termin zakończenia postępowania, powołując się na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, w tym weryfikacji transakcji z kontrahentem B sp. z o.o. Spółka zarzuciła organowi brak podjęcia czynności wyjaśniających i powielanie postanowień o przedłużeniu terminu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Marek Olejnik Sędziowie: Sędzia WSA Dagmara Dominik – Ogińska (sprawozdawca) Sędzia WSA Maria Tkacz – Rutkowska Protokolant: asystent sędziego Marek Sosnowski po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 lutego 2015 r. sprawy ze skargi A sp. z o.o. z siedzibą we W. na bezczynność Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W. w przedmiocie niezakończenia w terminie postępowania w sprawie podatku od towarów i usług za kwiecień, czerwiec, lipiec i sierpień 2013r. oddala skargę. 1. Postępowanie podatkowe przed organami podatkowymi. 1.1. Przedmiotem skargi jest bezczynność Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W. (dalej: organ podatkowy) odnośnie prowadzonego postępowania podatkowego wobec A spółka z o.o. (dalej: skarżąca/ spółka) dotyczącego podatku od towarów i usług (dalej: VAT) w zakresie kwietnia, czerwca, lipca i sierpnia 2013r. 1.2. Z akt sprawy wynika, że spółka w deklaracjach VAT-7 za kwiecień, czerwiec, lipiec, sierpień 2013 r. wykazała nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 25 dni w łącznej wysokości 5.417.182 zł. Składając wnioski o przyspieszenie terminu zwrotu podatku, wskazała, że środki finansowe uzyskane ze zwrotu podatku pozwolą jej na bieżące zachowanie płynności finansowej oraz bieżącą realizację płatności, co pozwoli na uniknięcie procesu pozyskania środków pochodzących z zewnętrznych źródeł finansowania w postaci kredytu lub pożyczki. 1.3. W wyniku przeprowadzenia w dniach 17 oraz 21 czerwca 2013 r. czynności sprawdzających w odniesieniu do rozliczenia VAT za miesiąc kwiecień 2013 r. stwierdzono, że spółka nie spełniła warunków dających jej prawo do otrzymania zwrotu VAT w terminie 25 dni. W konsekwencji organ podatkowy decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] odmówił dokonania w terminie 25 dni zwrotu VAT za ww. okres na rachunek bankowy w kwocie 2.713.433 zł. Organ podatkowy stwierdził, że rozliczenie faktur poprzez potrącenie wzajemnych należności nie wyczerpuje znamion przepisu art. 87 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jedn. Dz. U. z 2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.; dalej: ustawa VAT) a spółka nie wskazała jednoznacznych dowodów na zapłatę powstałych zobowiązań. 1.4. W dniu 2 lipca 2013 r. wszczęto kontrolę podatkową w spółce w zakresie VAT za okres od dnia 1 do dnia 30 kwietnia 2013 r., którą zakończono protokołem kontroli doręczonym spółce w dniu 25 października 2013 r. 1.5. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] organ podatkowy przedłużył termin dokonania zwrotu VAT za kwiecień 2013 r. do czasu zakończenia postępowania weryfikującego zasadność zwrotu. 1.6. W dniu 1 sierpnia 2013 r. wszczęto wobec spółki kontrolę podatkową w zakresie VAT za okres od dnia 1 do dnia 30 czerwca 2013 r., którą zakończono protokołem kontroli doręczonym spółce w dniu 25 października 2013 r. 1.7. W dniu 11 września 2013 r., wszczęto wobec spółki kontrolę podatkową w zakresie VAT za okres od dnia 1 lipca do dnia 31 lipca 2013 r., którą zakończono protokołem kontroli doręczonym spółce w dniu 25 października 2013 r. 1.8. Na skutek wniesionego przez spółkę odwołania od decyzji organu podatkowego z dnia [...] czerwca 2013r. Dyrektor Izby Skarbowej we W. decyzją z dnia [...] września 2013 r. nr [...] umorzył postępowanie odwoławcze wskazując, że skoro organ podatkowy uznał, iż w przedmiotowej sprawie konieczna jest weryfikacja rozliczenia i wszczął kontrolę podatkową w tej sprawie, analizę spełnienia przesłanek warunkujących prawo do otrzymania zwrotu w skróconym terminie, należy uznać za bezprzedmiotową. Jednakże bezprzedmiotowość ta odnosi się wyłącznie do postępowania odwoławczego. 1.9. W dniu 8 października 2013 r. wszczęto wobec spółki kontrolę podatkową w zakresie VAT za okres od 1 sierpnia 2013 r. do dnia 31 sierpnia 2013 r., którą zakończono protokołem kontroli doręczonym spółce w dniu 7 listopada 2013 r. 1.10. W odniesieniu do deklaracji VAT-7 złożonych za czerwiec, lipiec i sierpień 2013r. organ podatkowy odpowiednio postanowieniami z dnia [...]sierpnia 2013 r. nr [...], z dnia [...] września 2013 r. nr [...] i z dnia [...] października 2013 r. nr [...] postanowił o przedłużeniu terminów dokonania zwrotów VAT na rachunek bankowy za ww. okresy, do czasu zakończenia postępowań weryfikujących zasadność zwrotów. 1.11. W wyniku przeprowadzonych kontroli organ podatkowy stwierdził, że spółka nabywała od podmiotu B spółka z o.o. z siedzibą we W. towar opisany na fakturach VAT jako: scrap-gold - złom złota. Zdaniem organu podatkowego stosując kwalifikację przyjętą przez GUS w wydanej dla spółki opinii klasyfikacyjnej z dnia 8 września 2013r. w sprawie wskazany na fakturach złom odpowiada kategorii PKWiU 38.11.58.0 "Odpady inne niż niebezpieczne zawierające metal". Stąd też ww. towary jako, że wymieniono je w załączniku Nr 11 do ustawy o VAT podlegają konstrukcji odwrotnego opodatkowania stosownie do treści art. 17 ust. 1 pkt 7 i ust. 2 ustawy o VAT. W konkluzji stwierdzono, że kontrolowana zaniżyła wysokość podatku należnego o kwotę odpowiadającą wartości podatku naliczonego wykazanego z transakcji dokumentowanych przez B sp. z o.o. W ww. protokołach kontroli stwierdzono rzetelność ksiąg podatkowych spółki i wadliwość w zakresie nie zaewidencjonowania w rejestrze sprzedaży faktur zakupu od B sp. z o.o. i nie rozliczenia z tego tytułu podatku należnego. Zaś w pozostałym zakresie uznano, że księgi były rzetelne i niewadliwe. 1.12. W dniu 15 października 2013r. organ podatkowy zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego W.[...] z prośbą o przeprowadzenie kontroli podatkowej w podmiocie B sp. z o.o. w zakresie transakcji zawartych pomiędzy ww. podmiotami w okresie od 1 lutego 2013 r. do dnia 31 sierpnia 2013 r. celem ustalenia faktycznego przedmiotu transakcji pomiędzy B sp. z o.o. a spółką, tłumacząc to brakiem przedłożenia przez skarżącą żadnych dokumentów magazynowych, protokołów przyjęcia, ważenia czy też jakiejkolwiek oceny przedmiotu transakcji pochodzących z jej ewidencji księgowej. 1.14. W dniu 8 listopada 2013r. i 20 listopada 2013r. spółka wniosła zastrzeżenia i wyjaśnienia do protokołów kontroli wraz z wyjaśnieniami B sp. z o.o. 1.15. Pismami z dnia 15 listopada 2013r. organ podatkowy poinformował spółkę o włączeniu ww. pism do akt sprawy i wykorzystaniu jej w postępowaniu podatkowym oraz podtrzymał stanowisko w przedmiocie zastosowania w sprawie art. 17 ust. 1 pkt 7 ustawy o VAT. 1.16. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013 r. organ podatkowy wszczął postępowanie podatkowe w sprawie VAT za miesiące kwiecień, czerwiec, lipiec, sierpień 2013 r. 1.15. W dniu 6 lutego 2014r. wystąpiono do Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] o podanie informacji co do wszczęcia kontroli w B sp. z o.o. za okresy od lutego do sierpnia 2013r. i przedstawienia informacji w ww. zakresie. 1.16. W dniu 18 lutego 2014r. sporządzono protokół na okoliczność wglądu w akta postępowania podatkowego pełnomocnikowi spółki. 1.17. Postanowieniem z dnia [...] lutego 2014r. organ podatkowy włączył jako dowód do postępowania zastrzeżenia do protokołów kontroli i pisma podatnika. 1.18. Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. nr [...] wezwano spółkę do złożenia wyjaśnień i dokumentów m.in. w zakresie podania stanu zapasów magazynowych spółki na początek i koniec każdego okresu objętego postępowaniem podatkowym wraz z dokumentami potwierdzającymi ten stan; przedstawienie informacji jak próba złota w materiale wysłanym do przetopu do C wpływa na ilość uzyskanego złota inwestycyjnego oraz przyczyn akceptacji braku rozróżnienia na fakturach otrzymanych od B Sp. z o.o. zakupu granulatu złota i złomu złota. 1.16. W odpowiedzi na wezwanie pismem z dnia 5 lutego 2014 r. spółka podała stan zapasów magazynowych wraz z wydrukami z systemu, wskazując, iż w każdym przypadku, w którym pod pozycjami "Kod towaru" występuje scrap-gold, należy przez to rozumieć, że pod tymi pozycjami faktycznie mieściło się około 90% granulatu złota, a w około 10% złomu złota. Podała również, że zastosowany przez B Sp. z o.o. na fakturach opis scrap-gold był uproszczeniem terminologicznym, który został również przyjęty w terminologii magazynowej przez A Sp. z o.o. Nazwa towaru przyjęta na ww. fakturach była nazwą zwyczajową, przyjmowana jako pewne uproszczenie ze względu na skalę prowadzonego przedsięwzięcia, w którym jednostkowe ujmowanie każdego towaru i jego opisywanie na fakturze wiązałoby się z niewspółmiernymi kosztami, zarówno czasowymi jak i ekonomicznymi. Dlatego też spółka akceptowała taki sposób ujmowania nazwy towaru na fakturze, gdyż z punktu widzenia celu transakcji - nabycia, celem poddania towaru procesowi rafinacji wprowadzenie takiej dystynkcji nie miało znaczenia, ponieważ w procesie rafinacji forma złota z jakiej uzyskuje się złoto inwestycyjne nie jest istotna i w żaden sposób nie wpływa na wartość uzyskanego złota inwestycyjnego. Wskazano także, że złom złota i granulat złota o próbie 999 wysłany przez spółkę do przetopu pozwala na otrzymanie 99,9% złota w postaci złota inwestycyjnego. 1.19. W toku postępowania podatkowego organ podatkowy kolejnymi pismami z dnia: 17 kwietnia 2014 r., 30 czerwca 2014 r. oraz z dnia 23 września 2014 r. zwracał się do Naczelnika Urzędu Skarbowego W.[...] o podanie informacji dotyczącej weryfikacji rozliczeń u kontrahenta spółki. 1.20. W dniu 14 sierpnia 2014 r. do organu podatkowego wpłynęło pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego W. [...] z dnia 13 sierpnia 2014 r. wraz z protokołem kontroli podatkowej przeprowadzonej w podmiocie B Sp. z o.o. w zakresie VAT za okres od dnia 1 października 2012 r. do dnia 30 kwietnia 2013 r. Z protokołu tego wynikało, że w trakcie kontroli podatkowej ww. organ zwrócił się do innych organów podatkowych o przeprowadzenie czynności kontrolnych u trzech dostawców B Sp. z o.o.: J.T., A.L. i D sp. z o.o., w celu weryfikacji transakcji udokumentowanych fakturami wystawionymi przez te podmioty na rzecz B Sp. z o.o. z tytułu sprzedaży granulatu złota. W efekcie przeprowadzonych kontroli i czynności sprawdzających u bezpośrednich i pośrednich dostawców podmiotu A.L. Naczelnik Urzędu Skarbowego W.[...]ustalił, że B sp. z o.o. nie była w posiadaniu towaru w postaci granulatu złota, bowiem faktycznie nie dokonał jego zakupu. Jak wykazano w ww. protokole kontroli podatkowej bezpośredni i pośredni dostawcy A.L. nie prowadzą działalności gospodarczej pod wskazanym adresem lub nie prowadzą żadnej działalności gospodarczej, nie wystawili żadnych faktur VAT na rzecz jego dostawców, nie stwierdzono dokonywania przerobu złota w granulat, pośredni dostawca to podmiot posiadający dowody zakupu złomu od podmiotów nieistniejących lub działających dla pozoru oraz wystawiający "puste faktury" dla innych podmiotów. Ponadto stwierdzono, że transport towaru w postaci złota dokonywany był prywatnymi samochodami bez żadnych zabezpieczeń specjalistycznych lub był przechowywany w domu, organy podatkowe nie miały możliwości przeprowadzenia czynności kontrolnych lub sprawdzających ze względu na nie występowanie podmiotów - dostawców pod wskazanymi adresami. A.L. składał fałszywe zeznania, bowiem w protokole przesłuchania świadka jednoznacznie wskazywał, że zakup granulatu złota faktycznie miał miejsce. W świetle powyższego stwierdzono, że A.L. nie mógł dokonywać sprzedaży na rzecz B Sp. z o.o., bowiem dokonywane przez niego transakcje zakupu posiadają znamiona przestępstwa. W odniesieniu do podmiotów J.T. i D sp. z o.o. weryfikacja dokonanych transakcji nie została zakończona. 1.21. W toku postępowania organ podatkowy postanowieniami w trybie art. 140 ustawy z dnia 29 sierpnia 2014. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 749 ze zm.; dalej: O.p.) przedłużał termin zakończenia postepowania podatkowego. I tak postanowieniem: - nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r., przedłużono termin z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego (wyznaczono nowy termin na dzień [...] kwietnia 2014r.); - nr [...] z dnia [...] kwietnia 2014 r., przedłużono termin z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego (wyznaczono nowy termin na dzień [...] czerwca 2014 r.); - nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., przedłużono termin z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego (wyznaczono nowy termin na dzień [...] września 2014 r.); - nr [...] z dnia [...] września 2014r., przedłużono termin z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego (wyznaczono nowy termin na dzień [...] grudnia 2014 r.). 1.22. W dniu [...] sierpnia 2014 r. spółka złożyła ponaglenie do Dyrektora Izby Skarbowej we W. wnosząc o zdyscyplinowanie organu podatkowego do jak najszybszego rozpoznania sprawy dotyczącej VAT za kwiecień, czerwiec, lipiec i sierpień 2013 r. oraz podjęcia innych niezbędnych środków celem zapobieżenia na przyszłość podobnym przypadkom naruszenia terminów. 1.23. Postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej we W. uznał ponaglenie za niezasadne, wskazując, iż organ podatkowy nie jest bezczynny. Wskazał, iż trudno uznać, iż organ podatkowy działa przewlekle w sytuacji, gdy koniecznym jest uzyskanie dowodów gromadzonych przez inny organ, a istotnych dla sprawy toczącej się w odniesieniu do strony. Podkreślił, iż podstawą prawną działania organu podatkowego instancji jest art. 87 ust. 2 w związku z ust. 6 ustawy o VAT. Dokonanie zaś tej weryfikacji nie jest możliwe bez uzyskania materiału dowodowego dotyczącego kontrahenta strony - spółki B. Właściwym z kolei organem podatkowym dla tejże spółki jest urząd, który podjął - na wniosek organu podatkowego pierwszej instancji - działania zmierzające do uzyskania tego materiału w toku kontroli podatkowej oraz postępowania podatkowego. 1.24. Wyciąg sporządzony z ww. protokołu oraz części załączonych dokumentów organ podatkowy postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. nr [...] włączył jako dowód do postępowania podatkowego prowadzonego wobec spółki w zakresie VAT za kwiecień, czerwiec, lipiec i sierpień 2013 r. 1.25. Pismami z dnia 15 października 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] poinformował, iż w dniu [...] sierpnia 2014r., postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2014 r., wszczęto wobec B Sp. z o.o., po zakończonej w dniu 25 czerwca 2014 r. kontroli podatkowej, postępowanie podatkowe w zakresie VAT za okres od stycznia do kwietnia 2013 r. W oparciu o analizę materiału dowodowego zgromadzonego w toku kontroli podatkowej oraz złożone w urzędzie przez pełnomocnika strony pisma z dnia 14 lipca 2014 r. (zastrzeżenia do protokołu kontroli) i z dnia 14 sierpnia 2014 r. (wniosek strony o przesłuchanie osób w charakterze świadków), Naczelnik Urzędu Skarbowego W. [...] podjął czynności zmierzające do ustalenia pełnego stanu faktycznego poprzez wezwanie strony do udzielenia informacji oraz przedłożenia dowodów związanych z prowadzonym postępowaniem oraz mające na celu realizację zawartych w pismach wniosków strony. W tym celu wystąpił o udzielenie informacji dotyczących kontrahentów Spółki do innych urzędów skarbowych. Wedle organu podatkowego tak podejmowane czynności zmierzają do ustalenia, czy B Sp. z o.o. podejmując działania w ramach prowadzonej działalności gospodarczej działała w dobrej wierze, czy nabywając towar będący przedmiotem obrotu posiadała świadomość co do źródeł pochodzenia towaru oraz przede wszystkim, czy towar ten faktycznie był przedmiotem obrotu. Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] poinformował również, że w toku jest kontrola podatkowa za okres od maja do sierpnia 2013 r., która zostanie zakończona niezwłocznie po uzyskaniu niezbędnych materiałów, informacji oraz dowodów źródłowych mających wpływ na przebieg prowadzonych czynności kontrolnych. W trakcie kontroli wystąpiono do innych organów podatkowych z prośbą o weryfikację kontrahentów podmiotu B Sp. z o.o. 2. Postępowanie przed Sądem pierwszej instancji. 2.1. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na bezczynność oraz przewlekłość Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W. w związku z niezakończeniem w terminie postępowania podatkowego w sprawie VAT za miesiąc kwiecień, czerwiec, lipiec i sierpień 2013 r., dotyczącego zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym. Skarżąca wniosła o zobowiązanie organu podatkowego do zakończenia przedmiotowej sprawy i wydania decyzji w wyznaczonym przez Sąd terminie, stwierdzenie przewlekłości postępowania z rażącym naruszeniem prawa, zasądzenie od strony przeciwnej kosztów postępowania sądowego wraz z kosztami zastępstwa świadczonego przez doradcę podatkowego, stosownie do norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi spółka odwołując się do orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w zakresie VAT podniosła, że z wyjątkiem wystosowania do niej jednego wezwania z dnia 21 lutego 2014 r. do złożenia wyjaśnień i przedłożenia dowodów, nie podjęto w niniejszej sprawie żadnych czynności, które miałyby na celu zebranie materiału dowodowego oraz wyjaśnienie stanu faktycznego, pomimo tego, że postępowanie trwa 9 miesięcy, a jedynym przejawem aktywności organu podatkowego jest powielanie postanowień o wyznaczeniu nowego terminu załatwienia sprawy. Podała, że na przedmiotowe wezwanie udzieliła odpowiedzi - pismem z dnia 4 marca 2014 r., w którym złożyła bardzo szczegółowe wyjaśnienia w sprawie. 2.2. W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko prezentowane przez organ podatkowy w toku postępowania. Podkreślono, ze spółka nie była w stanie jednoznacznie wykazać na podstawie własnej dokumentacji księgowej, że nabyty od wskazanego kontrahenta towar obejmował w szczególności granulat złota próby 999. W tych okolicznościach właściwym środkiem dowodowym dla wyjaśnienia tej kwestii jest materiał zgromadzony w postępowaniu prowadzonym wobec B sp. z o.o. Zdaniem organu podatkowego konieczne jest przeprowadzenie szczegółowego postępowania celem ustalenia czy na wcześniejszych etapach obrotu towarami występują podmioty, które nie rozliczały się z budżetem państwa. W toku postępowania zostanie wykazane czy podmioty biorące udział w transakcjach działały w dobrej wierze i z należytą starannością. 3. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. 3.2. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2012r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012r. poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 8 ppsa kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Stosownie zaś do treści art. 149 § 1 ppsa sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Zarazem z treści art. 52 § 1 ppsa wynika, że skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 ppsa). 3.3. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ administracji publicznej nie podejmuje żadnych czynności lub wprawdzie prowadzi postępowanie w sprawie, ale mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu lub też nie podejmuje przewidzianej prawem czynności. Bezczynność organu, czyli niekorzystanie z kompetencji, którą ze względu na zaistnienie wymaganych przez prawo okoliczności organ jest obowiązany wykorzystać, stanowi specyficzny przejaw nielegalności zachowań administracji publicznej (por. M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, Warszawa 2012 r., s. 92 i nast.). Tak rozumiana bezczynność oznacza naruszenie prawa obywatela UE do dobrej administracji. Prawo do dobrej administracji wynika z treści art. 41 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE. z 2007r. Nr C 303 s. 1). Jednym z fundamentalnych elementów tego prawa jest w myśl art. 41 ust. 1 tej Karty, prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii. 3.4. Na wstępie należy wskazać, że skarga na bezczynność nie jest ograniczona terminem trzydziestodniowym określonym w art. 53 ppsa. Wynika to wprost z treści tej normy prawnej, która w odniesieniu do poszczególnych aktów i czynności wskazuje datę, od której należy liczyć bieg terminu do wniesienia skargi. Niewątpliwie jednak korzystanie ze środków zaskarżenia przewidzianych w postępowaniu administracyjnym (podatkowym) jest warunkiem koniecznym wniesienia skargi do sądu administracyjnego stosownie do art. 52 § 1 i § 2 ppsa, jednakże doręczenie stronie rozstrzygnięcia w tym przedmiocie nie rozpoczyna biegu terminu określonego w art. 53 § 1 ppsa. Skarga na bezczynność może być bowiem skutecznie wniesiona aż do chwili ustania tych stanów, to jest do chwili załatwienia sprawy przez organ administracji publicznej poprzez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcie czynności. Przedmiotem skargi jest bezczynność organu, a nie np. odpowiedź organu wyższego stopnia na ponaglenie przewidziane w art. 141 § 1 O.p. Za przyjęciem takiego stanowiska przemawiają także względy celowościowe. Określenie terminu do wniesienia skargi ma bowiem za zadanie ograniczyć możliwość kwestionowania wydawanych przez organy administracji publicznej aktów i podejmowanych przez nie czynności (rozstrzygnięć w sprawie). Chodzi zatem o zapewnienie pewności obrotu prawnego poprzez niedopuszczenie do wzruszania przejawów działalności organów administracji publicznej (np. decyzji, postanowień) po upływie określonego w ustawie czasu. Celem skargi na bezczynność jest zaś wymuszenie na organie określonych w przepisach zachowań. Wniesienie tej skargi jest zatem czasowo ograniczone jedynie trwaniem niepożądanego stanu bezczynności, a więc np. do czasu wydania decyzji. Takie stanowisko prezentowane jest konsekwentnie w judykaturze i w piśmiennictwie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 52/06, ONSAiWSA 2006, nr 4, poz. 100; postanowienia NSA: z dnia 13 marca 2009 r., sygn. akt II FSK 2020/08; z dnia 19 lipca 2013r. sygn. akt I FSK 1325/13, opubl. CBOSA; por. też T. Woś, H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2005, s. 243; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Zakamycze 2005, s. 143; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2006, s. 157). W przedmiotowej sprawie skarżąca złożyła pismem z dnia 25 sierpnia 2014 r. spółka ponaglenie do Dyrektora Izby Skarbowej we W. wnosząc o zdyscyplinowanie organu podatkowego do jak najszybszego rozpoznania sprawy dotyczącej VAT za kwiecień, czerwiec, lipiec i sierpień 2013 r. Sąd pierwszej instancji uznał tym samym dopuszczalność wniesienia skargi na bezczynność postepowania podatkowego prowadzonego przez organ podatkowy. Na moment rozpoznania sprawy organ podatkowy nie wydał decyzji w przedmiotowej sprawie. 3.5. Aby ocenić zasadność zarzutów skargi według określonych wyżej kryteriów, należy uwzględnić regulacje prawne i procedury w jakich działał organ podatkowy, którego bezczynność jest przedmiotem skargi. 3.6. Stosownie do treści art. 139 § 1 O.p. załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. Zgodnie zaś z art. 140 § 1 O.p. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. 3.7. Analizując w sprawie kwestię bezczynności należy zauważyć, że postanowieniem z dnia [...] grudnia 2013r. nr [...] wszczęto z urzędu postępowanie podatkowe w zakresie VAT za miesiące kwiecień, czerwiec, lipiec i sierpień 2013r. Postepowanie to nie zakończono w terminie przewidzianym w art. 139 § 1 O.p. Jednakże należy stwierdzić, że organ podatkowy korzystając z uprawnienia przewidzianego w treści art. 140 § 1 O.p. przedłużał termin zakończenia ww. postępowania podatkowego każdorazowo wskazując nowy termin zakończenia sprawy – postanowieniami: nr [...] z dnia [...] lutego 2014 r., przedłużono termin na dzień 23 kwietnia 2014r.; nr [...] z dnia 18 kwietnia 2014 r., przedłużono termin na dzień 23 czerwca 2014 r.; nr [...] z dnia 23 czerwca 2014 r., na dzień 23 września 2014 r.; nr [...] z dnia 22 września 2014r., na dzień 23 grudnia 2014 r. Przedłużenia były dokonywane przed upływem wskazywanego terminu. Powodem przedłużenia ww. terminu była konieczność uzupełnienia materiału dowodowego zebranego w sprawie o ustalenia faktycznego przedmiotu transakcji pomiędzy B sp. z o.o. a spółką. Powołana przesłanka przedłużenia wynika z faktu, że organ podatkowy jest związany właściwością, stosownie do treści art. 13 § 1 pkt 1 O.p., art. 15 O.p. i art. 17 O.p. oraz art. 5 ust. 6 pkt 1, 3, art. 5 ust. 9b ustawy z dnia 1 czerwca 1996 r. o urzędach i izbach skarbowych (tekst jedn. Dz. U. z 2004r. Nr 121, poz. 1267 ze zm.). Odmiennie zatem niż w przypadku sprawy powoływanej przez skarżącą a zakończonej nieprawomocnym wyrokiem WSA we Wrocławiu z dnia 28 sierpnia 2014r. sygn. akt I SAB/Wr 5/14 dotyczącej organu kontroli skarbowej, który nie skorzystał z uprawnień przysługujących mu na gruncie m.in. art. 13b ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej (tekst jedn. Dz. U. z 2011r. Nr 41, poz. 214 ze zm.) i wyszedł poza zakres kontroli, organ podatkowy zdecydował się wystąpić do innego organu podatkowego właściwego z uwagi na miejsce siedziby podatnika (kontrahenta skarżącej) o dokonanie ustaleń kontrolnych. W przedmiotowej sprawie należy uznać, że organ podatkowy nie był bezczynny zważywszy na wyżej wskazane okoliczności. 3.8. Z tych też względów skargę oddalono w oparciu o treść art. 151 ppsa.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło