VI SO/Wa 3/15
PostanowienieWSA w Warszawie2015-03-23
Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka, Sławomir Kozik, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, oparty na ogólnym stwierdzeniu o "specjalnej ścieżce legislacyjnej" i odwołaniu do innej sprawy, spełnia przesłanki uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziów?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi został oddalony, ponieważ wnioskodawca nie przedstawił konkretnych, obiektywnych okoliczności wskazujących na realną wątpliwość co do bezstronności sędziów. Samo subiektywne przekonanie strony o braku bezstronności, niepoparte dowodami, nie stanowi podstawy do wyłączenia sędziego, a odwołanie do innej sprawy, z której przebiegu strona nie jest zadowolona, nie jest wystarczającą przesłanką.Stan faktyczny
Wnioskodawca Z. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w której zawarł wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów tego sądu, powołując się na "specjalną ścieżkę legislacyjną" i inną sprawę. Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do rozpoznania tego wniosku. Sędziowie WSA w Łodzi złożyli oświadczenia o braku podstaw do wyłączenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 23 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. K. o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, w składzie: sędziego Anny Świderskiej, sędziego Tomasza Adamczyka, sędziego Joanny Grzegorczyk-Drozdy, sędziego Pawła Janickiego, sędziego Wiktora Jarzębowskiego, sędziego Bożeny Kasprzak, sędziego Bogusława Klimowicza, sędziego Pawła Kowalskiego, sędziego Cezarego Kozińskiego, sędziego Teresy Porczyńskiej, sędziego Joanny Tarno, sędziego Tomasza Zbrojewskiego, sędziego Zygmunta Zgierskiego, sędziego Arkadiusza Blewązki, sędziego Renaty Kubot-Szustowskiej, sędziego Czesławy Nowak-Kolczyńskiej, sędziego Jolanty Rosińskiej, sędziego Barbary Rymaszewskiej, sędziego Joanny Sekundy-Lenczewskiej, sędziego Anny Stępień, sędziego Grzegorza Szkudlarka, sędziego Sławomira Wojciechowskiego, sędziego Ewy Alberciak, sędziego Ewy Cisowskiej-Sakrajdy, sędziego Janusza Furmanka, sędziego Ireny Krzemieniewskiej, sędziego Moniki Krzyżaniak, sędziego Małgorzaty Łuczyńskiej, sędziego Janusza Nowackiego, sędziego Teresy Rutkowskiej oraz sędziego Krzysztofa Szczygielskiego w sprawie ze skargi Z. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z [...] czerwca 2014 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: oddalić wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi.
Wnioskodawca – Z.. K., złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę, w której w pkt 6 zawarł wniosek o wyłączenie wszystkich Sędziów orzekających w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi. Wnioskodawca podał, że "wykluczam rozpatrzenie skargi przez WSA Łódź z uwagi na specjalną ścieżkę legislacyjną w WSA Łódź – patrz sprawa III SA/Łd 966/11". Sprawa ta została zarejestrowana pod sygn. akt II SA/Łd 734/14.
W zawiązku z powyższym wszyscy Sędziowie orzekający w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w styczniu 2015 r. złożyli do akt sprawy stosowne oświadczenia, z których po pierwsze wynika, że nie są Im znane żadne okoliczności, które mogłyby wywołać uzasadnione wątpliwości, co do Ich bezstronności w rozpoznaniu sprawy, a także, że nie widzą Oni podstaw do Ich wyłączenia, ponieważ nie zachodzi żadna z okoliczności, o których mowa w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a.
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 17 lutego 2015 r. (sygn. akt II GW 2/15) do rozpoznania ww. wniosku o wyłączenie wszystkich Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wyznaczył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 45 Konstytucji RP każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. W trosce o poszanowanie tych wartości oraz o zachowanie obiektywizmu w ocenianiu, procedura sądowoadministracyjna przewiduje instytucję wyłączenia sędziego od orzekania w danej, konkretnej sprawie.
I tak w art. 18 § 1 p.p.s.a. ustawodawca umieścił konstytucyjnie zagwarantowane prawo do bezstronnego sądu poprzez instytucję wyłączenia sędziego z mocy samego prawa, w przypadku spraw:
1. w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki;
2. swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia;
3. osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli;
4. w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron;
5. w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą;
6. w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator;
6a. dotyczących skargi na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie;
7. w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (art. 18 § 3 p.p.s.a.).
Ustawodawca przewidział również możliwość wyłączenia sędziego na złożony przez niego samego wniosek lub wniosek strony postępowania, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności sędziego (art. 19 p.p.s.a.).
Wyjaśnić przy tym wypada, że przesłanki wyłączenia wymienione w art. 18 p.p.s.a. opierają się na związkach sędziego z przedmiotem lub podmiotami postępowania. Są to takie powiązania, że niezależnie od odczuć osób występujących, czy odczuć samego sędziego, dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga, by sędzia, co do którego zachodzą przesłanki z powołanego przepisu, nie orzekał w sprawie (por. T. Woś, H. Knysiak – Molczyk, M. Romańska. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydanie 5. Warszawa 2012 r., s. 230). W przepisie art. 19 p.p.s.a. ustawodawca ogólnie scharakteryzował zaś przyczynę wyłączenia sędziego przez odwołanie do stwierdzenia, że chodzi o okoliczność, która mogłaby wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziego. Wyłączenie sędziego, czy to z mocy prawa, czy na wniosek (sędziego lub strony), ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych oraz nie mieli wcześniejszych związków z rozpoznawaną sprawą (patrz. J.P. Tarno. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz., Warszawa 2010 r., str. 76 -77).
Zdaniem Sadu ratio legis ww. przepisów o wyłączeniu sędziego sprowadza się do eliminowania pozaprawnych przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 lipca 2012 r., sygn. akt II OZ 608/12, opubl. w Lex nr 1282364). Podkreślić przy tym należy, że wątpliwość, o której mowa w art. 19 p.p.s.a., co do bezstronności sędziego, powinna wynikać z uzasadnionych obiektywnych powodów. Wątpliwość ta powinna być realna, a nie potencjalna, nie wystarczy zatem samo subiektywne podejrzenie czy odczucie strony, co do braku bezstronności sędziego. Chodzi tu o udowodnienie zaistnienia takich powodów (okoliczności), będących w związku przyczynowym z osobą skarżącego lub też jego sprawą, a osobą sędziego, iż prawdopodobne jest, że sędzia może okazać się nieobiektywny w swej ocenie.
Mając powyższe na uwadze skład rozpoznający niniejszy wniosek stwierdza, że wnioskodawca nie przedstawił w nim okoliczności, które stanowiłyby wystarczające przesłanki do wyłączenia wszystkich Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Łd 734/14. Stwierdzenie "wykluczam rozpatrzenie skargi przez WSA Łódź z uwagi na specjalną ścieżkę legislacyjną w WSA Łódź – patrz sprawa III SA/Łd 966/11" ma charakter generalny i nie zostało poparte konkretnymi, obiektywnymi okolicznościami oraz dowodami, wskazującymi na realną wątpliwość co do bezstronności wskazanych Sędziów. Nie można bowiem upatrywać wystarczającej przesłanki wyłączenia sędziego tylko z tej przyczyny, że ten sam sędzia brał udział w rozpoznawaniu innej sprawy, z której przebiegu lub wyniku Wnioskodawca nie jest zadowolony. Subiektywne przekonanie Wnioskodawcy co do istnienia przyczyn wyłączenia sędziów, nie poparte żadnymi dowodami, nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziego. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 września 2012 r., sygn. akt II OZ 798/12, opubl. w Lex nr 1282370).
Przedmiotowy wniosek nie zawiera zatem takiej argumentacji, która wskazywałaby na uzasadnioną wątpliwość, co do bezstronności Sędziów Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt II SA/Łd 734/14, co czyni żądanie Wnioskodawcy nieuzasadnionym.
Nadto Sąd zauważa, że Sędziowie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyli stosowne wyjaśnienia, że nie pozostają z Wnioskodawcą w jakimkolwiek stosunku prawnym lub osobistym, i że nie zachodzą w tym przypadku okoliczności, z powodu których zachodziłaby wątpliwość co do ich bezstronności przy orzekaniu w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 734/14. Oświadczenia te i ich prawdziwość nie budzą wątpliwości, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w przepisach art. 18 i art. 19 p.p.s.a., dające podstawę do wyłączenia ich od rozpoznania sprawy.
Reasumując Sąd stwierdza, że w rozpoznawanym wniosku nie uzasadniono konieczności wyłączenia wszystkich Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, z mocy samego prawa (art. 18 p.p.s.a.) lub na wniosek (art. 19 p.p.s.a.), od rozpoznania sprawy o sygn. akt II SA/Łd 734/14.
Z powyższych względów Sąd - na podstawie przepisów art. 22 § 2 i § 3 w zw. z art. 18 i art. 19 p.p.s.a. - postanowił jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło