VII SA/Wa 2945/14
WyrokWSA w Warszawie2015-04-20
Skład orzekający: Krystyna Tomaszewska, Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej ma obowiązek wydać zaświadczenie o samodzielności lokali, jeśli wnioskodawca wykazał się tytułem prawnym do części nieruchomości, a oznaczenia lokali we wniosku mają charakter roboczy?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 218 § 2 k.p.a. i art. 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, poprzez pominięcie treści dokumentów urzędowych (księgi wieczystej, aktów notarialnych, zaświadczenia z 2008 r.) przy rozstrzyganiu sprawy. Organy błędnie uznały, że wnioskodawca nie ma interesu prawnego do uzyskania zaświadczenia, ignorując dowody wskazujące na jego współwłasność i prawo do wyłącznego korzystania z części poddasza, z której miały być wyodrębnione wnioskowane lokale. Postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia ma charakter uproszczony i odformalizowany, a organ powinien opierać się na posiadanych danych i dokumentach urzędowych, a nie dokonywać ocen prawnych czy zmieniać ukształtowany stan prawny.Stan faktyczny
K. Z. złożył wniosek o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokali niemieszkalnych nr [...] i [...] w budynku wielorodzinnym. Organ pierwszej instancji odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że wnioskodawca nie wykazał tytułu prawnego do tych lokali, a jedynie do części lokalu nr [...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Wnioskodawca złożył skargę do WSA, zarzucając organom naruszenie przepisów postępowania poprzez pominięcie dokumentów urzędowych (księgi wieczystej, aktów notarialnych, zaświadczenia z 2008 r.) potwierdzających jego współwłasność i prawo do wyłącznego korzystania z części poddasza, z której miały być wyodrębnione wnioskowane lokale.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzające je postanowienie Starosty, stwierdził, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku i zasądził od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz K. Z. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), Protokolant specjalista Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi K. Z. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2014 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokali I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz K. Z. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Starosta [...] postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r. na podstawie art. 219 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm.) dalej "k.p.a."
- odmówił wydania zaświadczenia dotyczącego samodzielności lokali niemieszkalnych [...] i [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w [...] przy ul. [...] na działce nr [...] obręb [...] w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.)
W uzasadnieniu organ wskazał, iż w dniu [...] października 2013 r. wpłynął wniosek K. Z. o wydanie zaświadczenia w trybie art. 217 k.p.a. o samodzielności lokali niemieszkalnych nr [...] i [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w [...] przy ul. [...] na działce ew. nr [...] obręb [...].
Pismem z dnia [...] listopada 2013 r. wezwano inwestora do przedstawienia dokumentu potwierdzającego przyjęcie do użytkowania budynku oraz doprecyzowanie przeznaczenia lokali nr [...] i [...].
W dniu [...] listopada 2013 r. do organu I instancji wpłynęła odpowiedź K.Z. na wezwanie, w którym określono przeznaczenie lokali nr [...] i [...] jako usługi nieuciążliwe.
Postanowieniem Starosty [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r. znak [...] odmówiono wydania zaświadczenia dotyczącego samodzielności lokali usługowych [...] i [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w [...] przy ul. [...] na działce ew. nr [...] obręb [...].
Postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpatrzeniu zażalenia K. Z., uchyliło zaskarżone postanowienie Starosty [...] nr [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Organ I instancji stosując się do zaleceń zawartych w postanowieniu Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...], pismem z dnia [...] marca 2014 r. wezwał K.Z. do uzupełnienia wniosku o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokali z dnia [...] października 2013 r. o podanie imion i nazwisk wraz z adresami zamieszkania wszystkich współwłaścicieli lokalu nr [...].
W dniu [...] kwietnia 2014 r. powyższy brak wniosku został uzupełniony.
Następnie pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r., w związku z rozbieżnościami w zakresie numeru lokalu, którego K. Z. jest współwłaścicielem (lokal nr [...]) oraz numerów lokali, których dotyczy wniosek o wydanie zaświadczenia o samodzielności (lokale nr [...] i [...]) w [...] przy ul. [...], poproszono o wyjaśnienie, czy lokal nr [...] i lokale nr [...] i [...] stanowią ten sam lokal oraz co jest podstawą wskazania numerów lokali [...] i [...]. Ponadto wezwano K. Z. o wskazanie przepisu prawa, który wymaga wydania stosownego zaświadczenia, albo wykazania swojego interesu prawnego zgodnie z art. 217 § 2 k.p.a.
W dniu [...] maja 2014 r. do organu I instancji wpłynęła odpowiedź na powyższe zapytania, w której wnioskodawca wykazuje, że lokal nr [...] i [...] stanowią część lokalu nr [...], którego jest współwłaścicielem.
Organ I instancji wskazał, że w jego archiwum znajduje się zaświadczenie z dnia [...] listopada 2008 r. znak [...] o samodzielności lokalu nr [...]. Z tego zaświadczenia wynika, że lokal nr [...] ma powierzchnię 98,80 m2 i znajduje się po lewej stronie przedmiotowego poddasza, co potwierdza załączony do akt sprawy odpis zwykły księgi wieczystej [...]. Odpis z księgi wieczystej potwierdza, że wnioskodawca jest współwłaścicielem lokalu nieużytkowego nr [...] o powierzchni 98,80 m², który stanowi pomieszczenie gospodarcze na poddaszu.
Do wniosku K. Z. dotyczącego wydania zaświadczenia o samodzielności lokali niemieszkalnych nr [...] i [...] dołączono inwentaryzację tych lokali, z których wynika, że lokal [...] ma powierzchnię 44,92 m² nr, a lokal nr [...] powierzchnię 36,89 m² i znajdują się po prawej stronie poddasza, dlatego też te lokale nie mogą stanowić części lokalu nr [...]. Organ I instancji podkreślił, iż ze zgromadzonych dokumentów nie wynika, że lokal nr [...] obejmuje całe poddasze.
Biorąc powyższe organ I instancji stwierdził, że wnioskodawca wykazał się tytułem prawnym lewej części poddasza o powierzchni 98,80 m² - lokal nr [...], której jest współwłaścicielem, natomiast nie wykazał interesu prawnego na pozostałą część poddasza, której ma dotyczyć zaświadczenie.
Według organu I instancji z art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz.U.2000.80.903) wynika, że o możliwości ustanowienia odrębnej własności lokalu decyduje jego określona cecha - samodzielność. Zatem nie jest dopuszczalne ustanowienie odrębnej własności i sprzedaż części lokalu, izby, pomieszczenia, jeśli nie mają one cech samodzielnego lokalu i w związku z tym nie mogą stać się odrębnymi nieruchomościami lokalowymi.
Natomiast, organ I instancji dalej argumentując wskazał, że w art. 217 § 2 k.p.a. określono dwie odrębne podstawy wydania zaświadczenia. W pierwszym przypadku urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa. Interes prawny osoby ubiegającej się o wydanie zaświadczenia nie podlega wówczas badaniu, albowiem jest on z góry uznany przez przepis prawa. W przypadku określonym w art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. organ obowiązany jest w pierwszej kolejności zbadać, czy osoba ubiegająca się o zaświadczenie istotnie ma interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Jeśli bowiem urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego nie wymaga przepis prawa, osoba ubiegająca się o wydanie zaświadczenia urzędowo potwierdzającego te fakty lub stan prawny musi wykazać swój interes prawny, aby takie potwierdzenie otrzymać.
Organ I instancji w uzasadnieniu swojego postanowienia wskazał, iż wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu innej osobie niż właściciel musi wynikać z przepisu prawa lub z wykazanego przed organem interesu prawnego. Każdorazowo podlegają te kwestie ocenie organu administracyjnego. Ponadto organ wskazał, że w postępowaniu o wydanie zaświadczenia nie jest dopuszczalne prowadzenie zwykłego postępowania dowodowego, ponieważ jest to postępowanie ograniczone do stwierdzenia zawartości dokumentów wskazanych w art. 217 i 218 k.p.a., oraz do oceny interesu prawnego żądającego wydanie zaświadczenia.
Mając powyższe na wzgledzie Starosta [...] na podstawie art. 219 k.p.a. postanowieniem z dnia [...] czerwca 2015 r odmówił wydania zaświadczenia dotyczącego samodzielności lokali niemieszkalnych [...] i [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w [...] przy ul. [...] na działce nr [...] obręb [...].
Na ww. postanowienie w ustawowym terminie zażalenie wniósł K. Z. żądając uchylenia zaskarżonego postanowienia.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] po rozpoznaniu zażalenia K. Z., na postanowienie Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2014 r., sprawie odmowy wydania zaświadczenia o samodzielności lokali, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w dniu [..] października 2015 r. postanowiło utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ odwoławczy uzasadniając swoje postanowienie wskazał, że podstawą materialnoprawną wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu stanowią przepisy ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali.
Według organu II instancji odmowa wydania zaświadczenia następuje wówczas, gdy organ jest niewłaściwy, gdy nie dysponuje danymi, a strona domagała się tego zaświadczenia ze względu na swój interes prawny, gdy strona nie wykazała interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia, a brak jest przepisu nakazującego wydanie takiego zaświadczenia, a także gdy organ nie może spełnić żądania odnośnie treści postanowienia.
Organ II instancji po dokonaniu analizy akt sprawy stwierdził, iż odpis z księgi wieczystej [...] dotyczy lokalu nr [...], którego współwłaścicielem jest K. Z., a nie lokali nr [...] i [...]. Z uwagi na niniejszy fakt organ II instancji doszedł do wniosku, iż K.Z. nie wykazał, iż przysługuje mu tytuł prawny do lokali, co do których żąda wydania zaświadczenia.
Ponadto organ II instancji zaznaczył, że wydania zaświadczenia o samodzielności lokalu może żądać każdy właściciel, także dotychczasowy właściciel w rozumieniu ustawy o własności lokali (tj. właściciel lokali niewyodrębnionych), w tym gmina, nawet gdy organem dysponującym kompetencją orzeczniczej jest starosta (będący tą samą osobą co prezydent miasta jako organ gminy).
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wskazało, że w aktach sprawy znajdują się dwie inwentaryzacje lokali na poddaszu budynku mieszkalnego wielorodzinnego w [...] przy ul. [...] - odrębna dla lokalu [...] i [...]. Każda z nich składa się z trzech części: rzut poddasza ukazujący lokalizację lokalu w budynku, rzut lokalu i uprawnienia autora opracowania. Z rzutów poddasza ukazujących lokalizację lokali w budynku wynika, że każdy z tych lokali zajmuje około ½ powierzchni prawej części poddasza, natomiast lokale te nie wchodzą w skład lewej części poddasza, stanowiącej lokal nr [...].
Z uwagi na powyższe ustalenia organ odwoławczy stwierdził, że K. Z. nie posiada tytułu prawnego do lokali nr [...] i [...], zatem nie posiada interesu prawnego do żądania zaświadczenia przewidzianego w art. 2 ustawy o własności lokali w stosunku do nich.
Dlatego organ odwoławczy wskazał, że zawarte w zażaleniu żądanie wydania zaświadczenia, że lokale [...] i [...] spełniają kryteria samodzielności jako lokale niemieszkalne jest nieuzasadnione.
Skargę na powyższe postanowienie złożył K. Z., zarzucając mu naruszenie:
1. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. art. 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (DzU. z 2013 r., poz. 707 ze zm.) poprzez pominięcie treści dokumentów urzędowych (księgi wieczystej, aktów notarialnych oraz zaświadczenia z 2008 r.), z których wynika, że planowane pomieszczenia [...] i [...] stanowią część lokalu niemieszkalnego [...] oznaczoną literą [...] i przeznaczoną do wyłącznego korzystania przez K. Z. i będącego jego współwłasnością, w konsekwencji czego doszło do uznania, że Skarżący nie ma interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia,
2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. art. 10 § 1 k.p.a. poprzez uniemożliwienie K. Z. lub radcy prawnemu M. K. wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, przez co doszło do naruszenia jednej z podstawowych zasad postępowania administracyjnego, czyli czynnego udziału strony w postępowaniu,
3. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. art. 218 § 2 k.p.a., poprzez wykroczenie poza konieczny zakres postępowania wyjaśniającego polegające na samowolnym rozstrzyganiu kwestii własności lokalu, co jest pozostawione do załatwienia w formie decyzji administracyjnej bądź orzeczenia sądowego, a ponadto decydowaniu w tej materii odmiennie od istniejących w obrocie prawnym dokumentów urzędowych, w tym zaświadczenia o samodzielności lokalu wydanego w 2008 r., co w konsekwencji doprowadziło do podważenia wynikającego z dokumentów urzędowych stanu prawnego lokalu i uznania, że Skarżący nie ma interesu prawnego w uzyskaniu zaświadczenia, gdyż nie jest współwłaścicielem,
4. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. art. 107 § 3 k.p.a. w związku z art. 11 k.p.a., poprzez pominięcie w uzasadnieniu decyzji, dlaczego odmówiono mocy dowodowej i wiarygodności dokumentom urzędowym w rozumieniu art. 76 § 1 k.p.a. świadczącym o przysługiwaniu tytułu prawnego do części lokalu oznaczonych symbolami [...] i [...], co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu prawnego lokalu,
5. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. art. 80 k.p.a. poprzez brak oceny całokształtu materiału dowodowego, a w szczególności pominięcie przy ocenie interesu prawnego Skarżącego dokumentów urzędowych takich jak akty notarialne z lat 2009-2013, zaświadczenie o samodzielności lokalu z 2008 r. oraz załączniki graficzne do tych dokumentów oraz do księgi wieczystej, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego ustalenia stanu prawnego lokalu.
Skarżący wniósł o uchylenie postanowień organów obu instancji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że księga wieczysta, jak i akty notarialne stanowią dokumenty urzędowe i potwierdzają, że część [...] poddasza stanowi współwłasność K. Z., B. B. oraz małżonka M., a jest przeznaczona do wyłącznego korzystania przez K. Z.
Stanowisko organów I i II instancji według skarżącego budzi niezrozumienie z uwagi na jasne brzmienia zarówno wpisów w księdze wieczystej (gdzie jednoznacznie stwierdza się, że K. Z. jest zarówno współwłaścicielem części [...] poddasza, jak i ma on je przydzielone do wyłącznego korzystania), jak również faktu, że pismem z dnia [...] maja 2014 r. pełnomocnik skarżącego informował Starostę [...] o tym, że oznaczenia "[...]" i "[...]" mają jedynie charakter roboczy, aby odróżnić je od pozostałych części lokalu nr [...]. Według skarżącego stanowisko organów obu instancji jest też sprzeczne z załącznikiem graficznym do zaświadczenia o samodzielności lokalu nr [...] z 2008 r., treścią księgi wieczystej prowadzonej dla tego lokalu, jak również brzmieniem czterech aktów notarialnych z lat 2009-2013. Skarżący stwierdził, że organy, ignorując treść tych dokumentów urzędowych, naruszyły więc art. 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 3 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych. Prawidłowe postępowanie organów obu instancji powinno doprowadzić je do wniosku, że K. Z. jest współwłaścicielem lokalu nr [...] obejmującego zarówno lewą, jak i prawą część poddasza,
-część [...] lokalu nr [...] znajdująca się po prawej stronie poddasza jest przeznaczona do wyłącznego korzystania przez K. Z.,
-lokale oznaczone roboczo jako "[...]" i "[...]" są częścią lokalu nr [...].
Skarżący również podnosi, że ani on ani jego pełnomocnik nie zostali zawiadomieni o zakończeniu zbierania materiału dowodowego i nie umożliwiono im wypowiedzenia się na temat zebranego materiału dowodowego przed wydaniem postanowienia. Ponadto po wydaniu postanowienia przez organ II instancji, akta administracyjne z postępowania w I instancji od razu zostały odesłane do Starosty [...], co na etapie sporządzania skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego utrudniło jej przygotowanie.
Skarżący twierdzi, że uznanie, o tym że nie jest współwłaścicielem lokalu nr [...] w zakresie prawej strony poddasza, a więc projektowane lokale nr [...] i [...] nie należą do niego, jest dążeniem do zmiany ukształtowanego stanu prawnego, co jest możliwe w innych postępowaniach, ale nie przy okazji wydawania zaświadczenia o samodzielności lokalu. Skarżący wskazał, że postępowanie organu I instancji jest niezrozumiałe z uwagi na fakt, że najpierw w zaświadczeniu z dnia [...] listopada 2008 r. określa - na podstawie załącznika graficznego do wniosku - że na poddaszu znajduje się lokal nr [...] o powierzchni użytkowej 98,8 m² i zaświadcza, że chodzi o powierzchnię użytkową zarówno po lewej, jak i po prawej stronie poddasza, a następnie odmawiając wydania zaświadczenia w 2014 r. stwierdza, że prawa strona poddasza jednak nie jest częścią lokalu nr [...]. Według skarżącego organ I instancji - a w ślad za nim także organ II instancji - zaprzeczył więc sam sobie i treści wydanych przez siebie samego dokumentów urzędowych, czym doszło do naruszenia nie tylko art. 218 § 2 k.p.a., ale również art. 76 § 1 k.p.a.
Skarżący dalej argumentując swoje zarzuty podniósł, że organy obu instancji w zasadzie zignorowały dowody z dokumentów urzędowych świadczące o posiadaniu przez niego tytułu prawnego do lokalu nr [...] składającego się zarówno w lewej, jak i prawej strony poddasza, a w konsekwencji także do projektowanych lokali [...] i [...]. Według skarżącego w uzasadnianiach obu instancji organy pominęły ten temat , nie ma polemiki z treścią tych dowodów, ich porównania z innymi dowodami. Skarżący stwierdził, że organy interpretowały dowód z odpisu księgi wieczystej w zupełnie odmienny sposób niż jego literalna treść, tzn. pominęły zupełnie brzmienie działu III i wpisów 1-5, z których jednoznacznie wynika, że część lokalu nr [...] oznaczona symbolem [...] przeznaczona jest do wyłącznego korzystania przez skarżącego, a to właśnie z tej części [...] miały być wyodrębnione lokale [...] i [...]. Ponadto organy niezgodnie z prawdą przyjęły, że pomieszczenie o powierzchni 98,8 m2 znajduje się jedynie po lewej stronie poddasza, mimo, że nie powołały się na żaden dokument, który tak stanowi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 §1 pkt 1 ppsa).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia wystąpiły, a zarzuty skargi okazały się uzasadnione, wobec czego skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi wywiedzionej do tutejszego Sądu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2014r. utrzymujące w mocy postanowienie Starosty [...] Nr [...] z dnia [...] czerwca 2014r. w przedmiocie odmówy wydania zaświadczenia dotyczącego samodzielności lokali niemieszkalnych [...] i [...] w budynku mieszkalnym wielorodzinnym w [...] przy ul. [...] na działce nr [...] obręb [...] w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2000 r. Nr 80, poz. 903 z późn. zm.).
Kwestię wydawania zaświadczeń uregulowano w dziale VII Kodeksu postępowania administracyjnego, zatytułowanym "Wydawanie zaświadczeń", począwszy od art. 217. Artykuł 217 k.p.a. stanowi, że organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. Zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa (art. 217 § 2 pkt 1). Zaświadczenie wydaje się również wtedy, gdy osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (art. 217 § 2 pkt 2). W przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu (art. 218 § 1).
Poddając analizie pojęcie zaświadczenia z działu VII, wskazuje się następujące jego przesłanki: jest to akt przewidziany przepisami prawa; wydawany na żądanie osoby, która się o niego ubiega; ta osoba musi wykazać interes prawny w jego pozyskaniu; jest to akt potwierdzający określone fakty lub stan prawny; jest to akt wydawany przez organ administrujący (por. J. Lang, Zaświadczenie w rozumieniu kodeksu postępowania administracyjnego, OMT 1988, nr 2, s. 14; podobnie J. Lang (w:) Postępowanie administracyjne, 2010, s. 89–90).
Zatem, jak wynika z powyższego, zaświadczenie może być wydane w dwóch sytuacjach - albo tego rodzaju zaświadczenia wymaga przepis prawa, albo jest to uzasadnione interesem prawnym osoby ubiegającej się. Przy czym, wydanie zaświadczenia w trybie art. 217 § 2 pkt 2 k.p.a. (tj. w tej drugiej sytuacji) jest możliwe o ile organ administracji, do którego skierowano wniosek, dysponuje odpowiednimi danymi. W myśl bowiem art. 218 § 1 k.p.a. (precyzującego powyższy przepis), organ administracji obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Jednocześnie wyjaśnić należy, iż użyte w art. 218 § 1 k.p.a. określenie: "danych znajdujących się w jego posiadaniu", nie może być rozumiane dowolnie i rozszerzająco. W ocenie Sądu "dane" te nie obejmują okoliczności, które wymagają ustalenia. W istocie zaświadczenie, stanowiące dokument urzędowy, zawierać może jedynie informacje o określonym stanie prawnym lub faktycznym, który został już ustalony odpowiednim aktem prawnym albo jest znany organowi ze względu na dane zawarte w prowadzonych przez niego ewidencjach, rejestrach lub innych urzędowych zbiorach. Jeżeli potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego nie można dokonać na podstawie danych znajdujących się w posiadaniu organu, organ ten może uchylić się od wydania zaświadczenia - nie może wydać zaświadczenia żądanej treści, bowiem nie może wydać czegoś, czego nie posiada.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt sprawy niniejszej należy podzielić zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organy art. 218 § 2 k.p.a. oraz art 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 3 ust 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r o księgach wieczystych i hipotece poprzez pominięcie treści dokumentów urzędowych przy rozstrzyganiu.
Przywołany przepis art 3 ust 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece wyraża zasadę jawności materialnej, która polega na tym, że księga wieczysta ujawnia stan prawny nieruchomości, dla której jest prowadzona. Konsekwencjami tej zasady są dwa domniemania: po pierwsze - domniemanie wiarygodności ksiąg wieczystych, polegające na tym, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym stanem prawnym, i po drugie - domniemanie nieistnienia praw wykreślonych z księgi wieczystej.
Domniemania z art. 3 są domniemaniami iuris tantum i jako takie mogą być obalone przez przeciwstawienie im dowodu przeciwnego w procesie o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym.
Jak słusznie zauważa skarga w aktach sprawy znajdują się następujące dokumenty urzędowe określające stan prawny lokalu [...] oraz jego części [...], a w konsekwencji również planowanych do wyodrębnienia lokali [...] i [...][...]:
-zaświadczenie o samodzielności lokalu z dnia [...] listopada 2008 r. wydane dla pomieszczenia gospodarczego o powierzchni 98,8 m2 wraz z załącznikiem graficznym do niego, z którego wynika, że poddasze - zarówno po lewej jaki i prawej stronie - ma łączną powierzchnię 98,8 m2.
Należy więc przyjąć, iż zaświadczenie z 2008r.o samodzielności lokalu na poddaszu o powierzchni 98,8 m2, a więc zarówno stronę prawą, jak i lewą poddasza.
-akt notarialny z dnia [...] kwietnia 2009 r., w którym dokonano sprzedaży udziału we własności 3/4 samodzielnego lokalu na poddaszu na rzecz K. Z.. Akt ten nie określa, że K. Z. przysługuje na zasadzie quoad usum prawo do wyłącznego korzystania z części [...] niniejszego lokalu, znajdującej się w prawej części poddasza. Do aktu notarialnego dołączony jest rzut poddasza, który dokładnie określa, która jego część była przedmiotem transakcji. Z rysunku tego wynika, że część [...] wchodzi w skład samodzielnego lokalu nr [...] oraz że jest położona po prawej stronie poddasza.
I -akty notarialne z 2010 r., w których dokonano sprzedaży udziałów we własności ¼ samodzielnego lokalu na poddaszu na rzecz E. U. oraz B. B.. Jednocześnie określono w tych aktach notarialnych, że do wyłącznego korzystania przez obie panie jest część lokalu po lewej stronie poddasza,
-odpis z księgi wieczystej nr [...], z którego działu III wpisów nr [...] wynika, że K. Z.ma prawo do wyłącznego korzystania z części [...] poddasza (a więc tej położonej po prawej stronie poddasza), a B. B. oraz małżonkowie M., mają prawo do wyłącznego korzystania z odpowiednio części [...] oraz części [...] poddasza znajdującej się po jego lewej stronie. Dla precyzyjnego określenia, które części przeznaczone są do korzystania przez poszczególnych współwłaścicieli wpisy w księdze wieczystej odwołują się do załączników graficznych dołączonych do aktów notarialnych.
Nie ulega wątpliwości, iż zarówno Księga wieczysta, jak i akty notarialne stanowią dokumenty urzędowe i potwierdzają stan prawny nieruchomości i winna być przedmiotem oceny organów obu instancji, czego w kwestionowanych rozstrzygnięciach zabrakło.
W ocenie Sądu brak jest podstaw do twierdzenia prezentowanego przez oba organy, iż jedynie lewa część poddasza stanowi lokal [...], natomiast prawa część poddasza stanowi nieruchomość wspólną. Przeczy temu nawet bilans powierzchni całego poddasza oraz treść przywołanych powyżej dokumentów urzędowych.
W konsekwencji nieuprawnione jest stanowisko organów, iż K.Z. nie jest współwłaścicielem całego poddasza i nie ma tytułu prawnego do jego części, oznaczonej jako lokale nr [...] i [...].
Należy także podkreślić, iż pismem z dnia [...] maja 2014 r. skarżący poinformował Starostę [...] o tym, że oznaczenia "[...] i "[...] "mają jedynie charakter roboczy, aby odróżnić je od pozostałych części lokalu nr [...]" w skład którego wchodzą.
Rzeczą organów przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie analiza zgromadzonych dokumentów urzędowych i ustalenie na ich podstawie czy lokal nr [...] obejmuje zarówno lewą jak i prawą część poddasza, czy skarżącemu przysługuje tytuł prawny do lokalu nr [...], czy lokale oznaczone jako [...] i [...] stanowią część lokalu nr [...].
Pamiętać przy tym należy , iż postępowanie w sprawie wydania zaświadczenia ma charakter uproszczony i odformalizowany (por. J. Borkowski, B. Adamiak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2008, str. 833). Na postępowanie składają się wyłącznie czynności materialno-techniczne polegające na badaniu, jakiego rodzaju źródło może zawierać żądane dane i czy dane te dotyczą stanu prawnego lub faktycznego, którego potwierdzenia domaga się wnioskodawca. W przedmiotowym postępowaniu nie dokonuje się ustaleń i ocen tak, jak w postępowaniu jurysdykcyjnym. Dlatego zaświadczenie nie może rozstrzygać o żadnych prawach i obowiązkach oraz nie może tworzyć nowej sytuacji prawnej. Potwierdza ono stan ustalony, jest wyłącznie przejawem tego, co zawarte jest w źródłach, na których bazuje organ wydający zaświadczenie (por. m.in. wyrok NSA z 16 września 2005 r., sygn. II OSK 36/05, wyroki WSA w Warszawie z 23 marca 2006 r., sygn. I SA/Wa 1356/04 oraz z 21 listopada 2008 r., sygn. III SA/Wa 1612/08). Przewidziana w art. 218 § 2 k.p.a. możliwość przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego na skutek złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia sprowadza się w istocie do zbadania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych. Postępowanie wyjaśniające nie może prowadzić do dokonywania jakichkolwiek ocen, w tym ocen prawnych odnośnie informacji będących w dyspozycji organu.
Z tych względów uznając , iż zaskarżone postanowienie zapadło z naruszeniem art. 218 § 2 k.p.a. oraz art 76 § 1 k.p.a. w związku z art. 3 ust 1 ustawy z dnia 6 lipca 1982r o księgach wieczystych i hipotece, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.w związku z art. 135 ppsa orzeczono jak w pkt I wyroku. O wstrzymaniu wykonania postanowienia orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie o kosztach znajduje swoje oparcie w art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło