II SA/Bk 47/15

WyrokWSA w Białymstoku2015-04-22

Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Małgorzata Roleder, Danuta Tryniszewska-Bytys

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o odmowie udostępnienia akt postępowania administracyjnego, wydane na podstawie postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu, może zostać uchylone, jeśli skarżący skutecznie wykazał swój interes prawny do udziału w postępowaniu na podstawie umowy cesji wierzytelności, mimo nieścisłości w jej treści?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała swój interes prawny do udziału w postępowaniu o ustalenie odszkodowania na podstawie umowy cesji wierzytelności, mimo nieścisłości w jej treści. Nieścisłość ta, dotycząca oznaczenia dłużnika, podlegała wykładni zgodnie z art. 65 § 1 i 2 Kodeksu cywilnego, która wykazała, że przedmiotem cesji była wierzytelność wobec Gminy B. z tytułu przejęcia działki. W związku z tym, odmowa udostępnienia akt sprawy naruszyła art. 28 w związku z art. 73 § 1 k.p.a., co skutkowało uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Spółka M. utraciła własność działki nr [...] na rzecz Gminy B. w wyniku decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej. W trakcie postępowania o ustalenie odszkodowania, D. S. wniosła o dopuszczenie do udziału w nim, przedstawiając umowę cesji wierzytelności od Spółki M. Prezydent Miasta B. odmówił jej dopuszczenia do udziału w postępowaniu i udostępnienia akt, uznając, że umowa cesji nie przeniosła wierzytelności wobec Gminy B. Wojewoda P. utrzymał w mocy postanowienie o odmowie udostępnienia akt. D. S. złożyła skargę do WSA, kwestionując błędną wykładnię umowy cesji i odmowę przyznania jej statusu strony.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewody P. oraz poprzedzające je postanowienie Prezydenta Miasta B. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienia nie mogą być wykonane do czasu uprawomocnienia się wyroku. Zasądzono od Wojewody P. na rzecz D. S. kwotę 100 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), sędzia WSA Małgorzata Roleder,, sędzia NSA Danuta Tryniszewska-Bytys, Protokolant referent stażysta Katarzyna Derewońko, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi D. S. na postanowienie Wojewody P. z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie udostępnienia akt postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające jego wydanie postanowienie Prezydenta Miasta B. z dnia [...].09.2014 r. numer [...] 2. stwierdza, że zaskarżone postanowienia nie mogą być wykonane w całości do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. 3. zasądza od Wojewody P. na rzecz D. S. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu wpisu sądowego. II SA/Bk 47/15 UZASADNIENIE Prezydent Miasta B. od lipca 2013 r. prowadził postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania za działkę nr [...] przejętą na własność Gminy B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (budowa ulicy [...] rozbudowa 26KP (droga gminna) oraz rozbudowa ulicy [...], które to prace obejmowały m.in. teren działki nr [...]). Według decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. działka nr [...] należąca do Spółki z o.o. M. w J. stała się z dniem uzyskania przez decyzję przymiotu ostateczności (co nastąpiło w dniu [...] czerwca 2013 r.) własnością Gminy B. W trakcie postępowania o ustalenie odszkodowania wniosek o dopuszczenie do udziału w nim złożyła D. S. Wyjaśniła, że w dniu [...] lutego 2014 r. została pomiędzy nią a Spółką M. zawarta umowa cesji, w wyniku której Spółka scedowała na nią wierzytelność względem Gminy B. z tytułu odszkodowania za przejęcie m.in. działki nr [...]. W piśmie wskazano również, że D. S. jako strona postępowania zamierza zrealizować uprawnienie do zapoznania się z aktami sprawy. Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. Prezydent Miasta B. odmówił dopuszczenia D. S. do udziału w postępowaniu o ustalenie odszkodowania. Następnie ten sam organ postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. znak [...], wydanym na podstawie art. 123 § 1, 74 § 2 i 28 k.p.a. w związku z wydaniem postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu – odmówił D. S. udostępnienia akt postępowania odszkodowawczego. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, że stroną postępowania o ustalenie odszkodowania jest były właściciel działki nr [...] czyli Spółka M., która w związku z wydaniem decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. posiada wierzytelność odszkodowawczą wobec Gminy B. z tytułu przejęcia działki. Zdaniem organu, z przedłożonej przez D. S. umowy nie wynika, aby doszło do cesji powyżej opisanej wierzytelności na rzecz wnioskodawczyni, bowiem umowa dotyczy wierzytelności względem Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta B. a nie względem Gminy B. Mając to na uwadze, postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. odmówiono dopuszczenia D. S. do udziału w postępowaniu, a w konsekwencji nie mogło również dojść do udostępnienia jej akt przedmiotowego postępowania, bowiem nie jest ona jego stroną, a tylko stronie udostępnienie akt na podstawie art. 73 § 1 i 74 § 2 k.p.a. przysługuje. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła D. S. zarzucając naruszenie: art. 28 k.p.a. polegające na wydaniu rozstrzygnięcia w oparciu o postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu, mimo że nie jest to rozstrzygnięcie znane ustawie (jak wskazała, ustalenie jej interesu prawnego powinno następować w oparciu o całokształt okoliczności sprawy a nie uzasadnienie tegoż postanowienia); art. 28 k.p.a. w związku z art. 509 § 2 Kodeksu cywilnego polegające na błędnym uznaniu, że umowa cesji nie jest wystarczająca do uznania jej za stronę postępowania; art. 73 § 1 k.p.a. poprzez odmowę udostępnienia jej jako stronie akt postępowania. Zdaniem żalącej się, postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu, wydane wyłącznie w oparciu o ogólne przepisy dotyczące wydawania postanowień w kwestiach wpadkowych i nie przewidziane formalnie w k.p.a., nie może być podstawą rozstrzygania o statusie strony, zwłaszcza że jest ono niezaskarżalne i nie podlega bezpośredniej kontroli instancyjnej. W jej ocenie, organ dokonał błędnej wykładni treści umowy cesji, bowiem z całokształtu zawartych w niej zapisów dokładnie wynika, co jest źródłem cedowanych roszczeń odszkodowawczych. Nadto pominięto znaczenie art. 509 § 2 oraz art. 65 § 2 Kodeksu cywilnego. Postanowieniem z dnia [...] października 2014 r. znak [...] Wojewoda P. utrzymał zaskarżone postanowienie o odmowie udostępnienia akt w mocy. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 73 § 1 k.p.a. prawo wglądu w akta sprawy, sporządzenia z nich notatek, kopii lub odpisów ma strona postępowania rozumiana zgodnie z art. 28 k.p.a. Jak wynika natomiast z umowy cesji z dnia [...] lutego 2014 r. przedłożonej przez D. S. do akt postępowania, nabyła ona wierzytelność względem Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta B. Natomiast w przedmiotowym postępowaniu odszkodowawczym wierzytelność przysługuje Spółce M. wobec Gminy B. a nie wobec Skarbu Państwa. Nie zgodził się organ z twierdzeniami D. S., że nieprawidłowość umowy cesji wierzytelności polegająca na błędnym wskazaniu dłużnika może zostać usunięta w drodze wykładni treści umowy. Oznaczenie dłużnika, wobec którego miało przysługiwać cesjonariuszowi roszczenie o wypłatę odszkodowania, jest istotnym elementem umowy i nie może być sanowane w drodze wykładni. Organ zarzucił żalącej się niepodjęcie działań mających na celu zmianę treści umowy. Wyjaśnił, że skoro D. S. nie posiada w przedmiotowej sprawie przymiotu strony postępowania, bowiem nie przysługuje jej wierzytelność wobec Gminy B. a przysługuje wobec Skarbu Państwa, to nie mogły zostać jej udostępnione akta sprawy. Natomiast postanowienie o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu było jedynie elementem potwierdzającym fakt braku po jej stronie interesu prawnego a nie okolicznością przesądzającą o konieczności odmowy udostępnienia akt sprawy. Odnośnie zarzutu braku podstawy prawnej do wydania postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu organ wskazał, że rozpoznawał zażalenie na postanowienie o odmowie udostępnienia akt i nie był uprawniony ustosunkowywać się do tego zarzutu. Skargę na postanowienie o odmowie udostępnienia akt sprawy złożyła do sądu administracyjnego D. S. zarzucając naruszenie: 1. art. 28 k.p.a. w związku z art. 509 § 2 i w związku z art. 510 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez nieuznanie D. S. za stronę postępowania, mimo że nabyła w drodze cesji roszczenie odszkodowawcze za przejęcie działki nr [...]; 2. art. 387 k.c. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, że usterka w treści umowy powoduje niemożliwość świadczenia i w związku z tym prowadzi do nieważności czynności prawnej; 3. art. 73 § 1 w związku z art. 28 k.p.a. w związku z art. 509 § 2 i art. 510 § 1 Kodeksu cywilnego poprzez odmowę udostępnienia akt stronie postępowania; 4. art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 i art. 74 § 2 k.p.a. poprzez ich błędne zastosowanie. Skarżąca wywodziła, że przede wszystkim błędne było wydanie przez organ postanowienia o odmowie dopuszczenia jej do udziału w sprawie, zwłaszcza że brak jest podstaw ku temu oraz jest ono niezaskarżalne, co eliminuje w ogóle możliwość jego kontroli. Nadto miało ono negatywny wpływ na kolejne czynności procesowe, bowiem jego konsekwencją było wydanie zaskarżonego postanowienia o odmowie udostępnienia akt sprawy. Wskazała, że w jej ocenie organy błędnie wyłożyły treść przedłożonej umowy cesji wierzytelności, mimo że w umowie tej szczegółowo opisano czego wierzytelność dotyczy (której działki, którą decyzją przejętej). Zdaniem skarżącej, występowanie treści sprzecznych pomiędzy poszczególnymi ustępami umowy podlega wykładni zgodnie z dyrektywami art. 65 Kodeksu cywilnego, z tym, że należy badać jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu. Wskazała, że rozporządzenie wierzytelnościami następuje dopiero w § 3 umowy, zaś szczegółowa identyfikacja wierzytelności ma miejsce w §1 ust. 2 umowy. W tej sytuacji nie można racjonalnie twierdzić, że przeniesienie wierzytelności dotyczyło innej wierzytelności niż przysługująca wobec Gminy B. z tytułu przejęcia działki nr [...]. Zdaniem skarżącej, organ błędnie nadał istotne znaczenie usterce redakcyjnej nie uwzględniając rzeczywistej treści i celu umowy. Stąd też nieprawidłowo odmówiono jej dostępu do akt sprawy, mimo że jest stroną postępowania o ustalenie i wypłacenie odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlegała uwzględnieniu, bowiem zarówno zaskarżone postanowienie, jak i postanowienie pierwszoinstancyjne zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego i procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem skargi jest postanowienie wpadkowe o odmowie udostępnienia akt sprawy z uwagi na nieposiadanie przez skarżącą przymiotu strony postępowania. Z regulacji art. 73 i 74 k.p.a. wynika, że prawo wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek, kopii lub odpisów, w trakcie postępowania administracyjnego lub po jego zakończeniu, przysługuje wyłącznie stronie postępowania. Odmowa wykonania tych czynności następuje postanowieniem, na które przysługuje zażalenie. W sprawie niniejszej, w której zaskarżono postanowienie wpadkowe o odmowie udostępnienia akt postępowania, skarżąca nie była formalnie uznana za stronę (nie figurowała w wykazie stron, nie zawiadamiano jej o czynnościach procesowych) oraz odmówiono dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, o co wnioskowała. Z uwagi na niezaskarżalność postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w sprawie zaskarżyła kolejne wydane wobec niej postanowienie – o odmowie udostępnienia akt sprawy. Przesądzenie o legalności tego ostatnio wskazanego orzeczenia wymaga oceny, czy skarżącej rzeczywiście przysługuje przymiot strony postępowania o ustalenie odszkodowania za przejęcie działki nr [...] pod drogę publiczną. Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej, podniesione przez skarżącą argumenty co do istnienia jej interesu prawnego do udziału w postępowaniu zasługują na uwzględnienie. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowało się jednolite stanowisko, zgodnie z którym stwierdzenie istnienia interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa a sytuacją prawną konkretnego podmiotu prawa. Przedmiotowy związek wyraża się w tym, że decyzja, postanowienie lub inna czynność mająca za podstawę określoną normę prawa może mieć wpływ na sytuację prawną konkretnego podmiotu. Nadto interes prawny powinien być bezpośredni, konkretny i realny. Powinien on także znajdować potwierdzenie w okolicznościach faktycznych sprawy, które uzasadniają zastosowanie normy prawa materialnego (vide wyrok z dnia 6 sierpnia 2014 r., II SA/Gd 218/14 oraz powołane tam orzecznictwo, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA). Przedmiotowa sprawa dotyczy ustalenia odszkodowania za działkę przejętą pod drogę w trybie przepisów tzw. specustawy drogowej tj. ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r., poz. 687 z późn. zm.). Zgodnie z art. 12 ust. 4f specustawy drogowej odszkodowanie za nieruchomości, o których mowa w ust. 4, przysługuje dotychczasowym właścicielom nieruchomości, użytkownikom wieczystym nieruchomości oraz osobom, którym przysługuje do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe. Jak bezspornie w sprawie wykazano, na dzień przejścia prawa własności działki nr [...] na rzecz Gminy B. (dzień uzyskania przez decyzję zezwalającą na realizację inwestycji drogowej przymiotu ostateczności tj. [...] czerwca 2013 r.) działka była własnością Spółki M. Oznacza to, że w wyżej wskazanym dniu powstało po stronie wymienionej Spółki roszczenie o wypłatę odszkodowania przysługujące wobec Gminy B. Inaczej rzecz ujmując, Spółka stała się wierzycielem Gminy w zakresie wypłaty odszkodowania. Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej, przedmiotowa wierzytelność jako cywilnoprawna podlega niewątpliwie cesji uregulowanej w art. 509 i następne Kodeksu cywilnego (zob. poglądy o cywilnoprawnym charakterze tej wierzytelności w wyroku WSA w Krakowie z dnia 13 listopada 2014 r., II SA/Kr 1303/14, WSA w Gdańsku z dnia 11 lutego 2015 r., II Sa/Gd 774/14, CBOSA oraz T. Woś, Wywłaszczenie i zwrot wywłaszczonych nieruchomości, Warszawa 2011, s. 274 – 279, E. Lemańska, Przedawnienie roszczeń związanych z wywłaszczaniem nieruchomości, Warszawa 2014 r., s. 141 i następne, jak też odmiennie, o publicznoprawnym charakterze odszkodowania w wyrokach NSA z dnia 6 lutego 2009 r., I OSK 335/08, z dnia 6 sierpnia 2009 r., I OSK 1091/08, CBOSA). W konsekwencji zatem cesja wierzytelności o odszkodowanie z tytułu przejęcia działki pod drogę publiczną może prowadzić do zmiany kręgu stron postępowania uprawnionych do wystąpienia o ustalenie odszkodowania lub domagania się jego zapłaty (vide wyrok z dnia 8 grudnia 2014 r., I SA/Wa 1376/14 oraz powołane tam orzecznictwo dostępne w CBOSA). W sprawie niniejszej skarżąca przedłożyła organowi umowę cesji między Spółką M. (cedent) a skarżącą (cesjonariusz) z dnia [...] lutego 2014 r., w której znajdują się następujące zapisy: "§ 1.1. Cedent oświadcza, że względem Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta B., zwanego dalej Dłużnikiem, przysługuje mu wierzytelność w postaci odszkodowania z tytułu wywłaszczenia nieruchomości. 2. Wierzytelność określona w ust. 1 niniejszego paragrafu wynika z faktu, iż nieruchomość gruntowa stanowiąca własność Cedenta, obejmująca działkę nr [...] położoną w B. przy ul. [...] (tu następuje szczegółowe oznaczenie położenia i księgi wieczystej nieruchomości – przyp. sądu), została podzielona na dwie działki: działkę nr [...] o pow. 0,0318 ha, która została wywłaszczona na rzecz Gminy B. decyzją Prezydenta Miasta B. Nr [...] z dnia [...] listopada 2009 r. (klauzula ostateczności z dnia [...] lutego 2010 r.) oraz działkę nr [...] o pow. 0,0348 ha, która została wywłaszczona na rzecz Gminy B. decyzją Prezydenta Miasta B. Nr [...] z [...] kwietnia 2013 r. (klauzula ostateczności z dn. [...] czerwca 2013 r.). W związku z powyższym, na mocy art. 128 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, Cedentowi przysługuje odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości. [...] § 3.1. Strony zgodnie oświadczają, iż Cedent przelewa na rzecz Cesjonariusza wierzytelność określoną w § 1 niniejszej umowy. Przeniesienie wierzytelności następuje z chwilą podpisania niniejszej umowy. 2. Na Cesjonariusza przechodzą wszelkie związane z wierzytelnością prawa". Zdaniem składu orzekającego w sprawie niniejszej, rację ma pełnomocnik skarżącej, że treść powyższej umowy w zasadzie pozwala na ustalenie, że jej przedmiotem była wierzytelność odszkodowawcza z tytułu przejęcia działki nr [...] przysługująca względem Gminy B. W konsekwencji istnieją powody do uznania, że uprawnioną do odszkodowania za przejęcie wymienionej działki jest skarżąca jako cesjonariuszka. Istotnie, występuje pewna nieścisłość między treścią § 1 ust. 1 umowy cesji, w którym wskazano, że wierzytelność przysługuje "względem Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta B." a § 1 ust. 2 umowy zawierającym szczegółowy opis wierzytelności przysługującej cedentowi względem Gminy B. za przejęcie działki nr [...], jednakże, w ocenie sądu, nieścisłość ta jest okolicznością podlegającą eliminacji w drodze wykładni oświadczeń woli. Przedmiotowa wykładnia ma na celu ustalenie właściwego znaczenia złożonych oświadczeń, a w rezultacie rozpoznanie skutków prawnych, jakie oświadczenia wywołują. Zgodnie z treścią art. 65 § 1 Kodeksu cywilnego oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje. Z kolei § 2 tego artykułu stanowi, że w umowach należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu. Mając to na uwadze rozbieżność między treścią § 1 ust. 1 a ust. 2 umowy należy tłumaczyć jako mającą charakter redakcyjny. Nie ulega bowiem wątpliwości, że zasadnicza treść umowy, ta która decyduje o jej skutkach prawnych, znajduje się w jej wstępie (określenie stron umowy cesji) oraz w § 1 ust. 2 zawierającym szczegółowy, precyzyjny opis cedowanej wierzytelności z podaniem jej źródła (decyzji przejmującej działkę) oraz z opisem działki, w tym numerem ewidencyjnym i numerem księgi wieczystej. Dopełnienie tych istotnych dla skutków prawnych umowy danych znajduje się w § 3 ust. 1 i 2 zawierającym oświadczenia stron o przelewie wierzytelności, o której mowa w § 1. Co prawda wskazano w tymże §1, że wierzytelność przysługuje względem Skarbu Państwa – Prezydenta Miasta B., ale nie można zapominać, że według przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.: Dz. U. z 2014 r., poz. 518 z późn. zm.) oraz norm specustawy drogowej, Prezydent Miasta B. jako Starosta wydaje decyzje o wywłaszczaniu nieruchomości (także o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowych) i ustala odszkodowanie za przejęte działki. Wykonuje te zadania (z zakresu administracji rządowej) jako reprezentant Skarbu Państwa (jego statio fisci). Uwzględniając tę uwagę trzeba mieć również na względzie, że z treści umowy nie wynika, aby przy jej zawieraniu którąś ze stron reprezentował profesjonalny pełnomocnik. Mogło zatem dojść do błędu redakcyjnego sprowadzającego się do nie dość precyzyjnego określenia dłużnika. W tych okolicznościach zakwestionowanie treści umowy przez organ, bez podjęcia próby dokonania jej wykładni w sposób uwzględniający wskazane wyżej okoliczności, bez wezwania strony do przedłożenia ewentualnego aneksu do umowy precyzującego wskazanie dłużnika i bez oceny, który fragment umowy jest najistotniejszy i nadaje całej umowie sens - pozostaje nie do zaakceptowania i stanowi przejaw prowadzenia postępowania z naruszeniem zasady z art. 8 k.p.a. tj. budzenia zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej. W konsekwencji należy również ocenić, że skoro drogą wykładni można ustalić, iż przedmiotem umowy była wierzytelność przysługująca Spółce M. względem Gminy B. z tytułu m.in. decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej z dnia [...] kwietnia 2013 r. dotyczącej działki nr [...], to należało przyjąć, że skarżąca była uprawniona do udziału w postępowaniu o ustalenie odszkodowanie za przejęcie powyżej wymienionej działki (jako wierzyciel). Tym samym odmowa udostępnienia jej akt postępowania nastąpiła z naruszeniem art. 28 w związku z art. 73 § 1 k.p.a., które miało wpływ na wynik sprawy. Stąd też postanowienie odmawiające jej realizacji tego prawa podlegało uchyleniu. Nie może mieć wpływu na treść powyższej oceny fakt wydania przez organ, przed wydaniem zaskarżonego postanowienia – postanowienia wcześniejszego o odmowie dopuszczenia skarżącej do udziału w postępowaniu. W Kodeksie postępowania administracyjnego brak jest expressis verbis podstaw do wydawania takich postanowień, a w związku z tym brak jest również regulacji o ich zaskarżeniu. Zdaniem sądu, stanowisko organu o tym, że nie uznaje skarżącej za stronę mogło zostać sformułowane także w piśmie procesowym nie posiadającym formy postanowienia. Stąd też wydanie postanowienia o odmowie dopuszczenia do udziału w postępowaniu nie miało wpływu na wynik sprawy niniejszej. Natomiast odnośnie wpływu zaprezentowanego w niniejszym uzasadnieniu stanowiska na dalszą realizację jej uprawnień to wskazać trzeba, że organ powinien udostępnić skarżącej akta sprawy. Natomiast w zależności do tego, czy doszło do zakończenia postępowania administracyjnego odszkodowawczego za przejęcie działki nr [...] (wiadomo jedynie, że doszło do wydania decyzji w I instancji), organ powinien ustalić tę okoliczność, gdyż jeśli się okaże, że postępowanie na etapie administracyjnym nie zakończyło się - należy poinformować organ drugiej instancji o niniejszym wyroku. Natomiast jeśli postępowanie odszkodowawcze na etapie administracyjnym zakończyło się, to skarżącej będzie przysługiwał wniosek o wznowienie postępowania odszkodowawczego, przy którego rozpoznaniu organ oceni przysługiwanie jej przymiotu strony postępowania uwzględniając ocenę zaprezentowaną w niniejszym wyroku. Ewentualnie gdy została wniesiona skarga na decyzję odszkodowawczą – sąd oceni czy istnieje podstawa jej uchylenia w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1b ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a i c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji. O niemożności wykonania zaskarżonych orzeczeń do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów podjęto na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło