I SA/Ke 230/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędziowie Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.), Sędzia WSA Danuta Kuchta, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Michał Gajda, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 maja 2015 r. sprawy ze skargi Prokuratora Rejonowego K.- Z. w K. na uchwałę Rady Gminy w M. z dnia [...]r. Nr [...] w sprawie zmiany uchwały nr XXIX/243/13 Rady Gminy M. w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi 1. stwierdza nieważność uchwały Rady Gminy M. z dnia 27 czerwca 2013 r. NR XXXIII/29413 w sprawie zmiany uchwały nr XXIX/243/13 Rady Gminy M. w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w zakresie obejmującym postanowienia załącznika do uchwały pozycja F pkt 1 w zakresie obejmującym treść ,,Oświadczam, że jestem świadomy/a odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym"; 2. w pozostałym zakresie skargę oddala; 3. określa, że zaskarżona uchwała w zakresie wskazanym w pkt 1 nie może być wykonana. 1.1 Rada Gminy M. w uchwale [...] z dnia [...] r. w sprawie zmiany uchwały nr XXIX/243/13 Rady Gminy M. w sprawie określenia wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, w § 1 określiła, że w uchwale nr XXIX/243/2013 wprowadza się zmiany załącznika nr 1 zastępując go załącznikiem o treści jak w załączniku nr 1 do niniejszej uchwały. We wzorze deklaracji stanowiącej załącznik, w rubryce C "adres nieruchomości, na której powstają odpady komunalne" zawarto pole "numer telefonu", w rubryce F "Oświadczenie i podpis składającego deklarację" w pkt 1 zawarto zapis: "Oświadczam, że jestem świadomy/a odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym", a w pkt 2 zapis "Poprzez podpisanie niniejszego oświadczenia wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych dla celów związanych z ustaleniem należności za gospodarowanie odpadami komunalnymi." W rubryce G. "załączniki" zawarto zapis "potwierdzenie pobytu za granicą lub zamieszkania w innej gminie". W podstawie prawnej uchwały powołano art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.), dalej: s.g. i art. 6n ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach ( t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 391 ze zm.), dalej: ustawy u.cz.p.g. 2.1 Prokurator Prokuratury Rejonowej w K. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K. skargę na uchwałę Rady Gminy M. nr XXXIII/294/13 z dnia 27 czerwca 2013 r. Zaskarżył uchwałę w zakresie obejmującym: - obowiązek wskazania numeru telefonu nieruchomości, na której powstają odpady komunalne, - złożenie oświadczenia o treści "oświadczam, że jestem świadomy/a odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym", - wyrażenie zgody na przetwarzanie danych osobowych dla celów związanych z ustaleniem należności za gospodarowanie odpadami komunalnymi. - obowiązek dołączania do deklaracji potwierdzenia pobytu za granicą lub zamieszkania w innej gminie. Prokurator zarzucił uchwale rażące naruszenie przepisów prawa materialnego –art. 18 ust. 2 pkt 15 w zw. z art. 40 ust. 1 i art. 41 ust. 1 ustawy s.g. i art. 6n ust. 1 ustawy u.cz.p.g. poprzez nałożenie na mieszkańców powyższych obowiązków. Wniósł o stwierdzenie nieważności uchwały w zaskarżonym zakresie. 2.2 W uzasadnieniu prokurator podniósł, że ustawowe wyliczenie w art. 6n ustawy u.cz.p.g. zagadnień przekazanych radzie gminy do uregulowania w drodze uchwały jest wyczerpujące, nie jest zatem możliwa wykładnia rozszerzająca zastosowania tego przepisu w odniesieniu do innych kwestii, które nie zostały w nim wymienione. Deklaracja powinna zawierać jedynie takie dane, które konieczne są do prawidłowego obliczenia wysokości opłaty. Obowiązek podania numeru telefonu nieruchomości i złożenie wyżej wymienionych dokumentów nie znajduje umocowania w delegacji ustawowej do ich zamieszczenia, tak jak i oświadczenie o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych. Artykuł 6n ustawy u.cz.p.g. nie upoważnia rady gminy do tworzenia nowych zbiorów ewidencyjnych. Ustalenie tego obowiązku we wzorze deklaracji jest zbędne i wykracza poza zakres kompetencji rady gminy do określenia wzoru deklaracji. 2.3 Także ustalony w załączniku uchwały obowiązek składania oświadczenia zawierającego pouczenie o odpowiedzialności określonej w art. 233 § 1 Kodeksu karnego nie ma podstawy w przepisach obowiązującego prawa, a zwłaszcza w tych, które zostały podane jako podstawa prawna podjęcia kwestionowanej uchwały. Rada Gminy w Morawicy nie miała umocowania prawnego do nałożenia obowiązku składania takiego oświadczenia. 2.4 Końcowo prokurator podniósł, że zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego. 3.1 W odpowiedzi na skargę organ wniósł o umorzenie postępowania w zakresie dotyczącym wzoru deklaracji stanowiącej załącznik do zaskarżonej uchwały, a w pozostałej części o oddalenie skargi, ewentualnie o oddalenie skargi w całości. Wyjaśnił, że złożenie dokumentu potwierdzającego pobyt za granicą lub w innej gminie jest niezbędny do prawidłowego wyliczenia opłaty, gdyż w uchwale nr XXXIII/293/13 z dnia 27 czerwca 2013 r. w sprawie zmiany uchwały nr XXIX/242/2013 Rady Gminy M. z dnia 31 stycznia 2013 r. w sprawie wyboru metody ustalania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ustalenia stawki takiej opłaty, przyjęto system naliczania opłat od gospodarstwa domowego. Wysokość opłaty jest zależna od faktycznej liczby osób zamieszkałych. Zaskarżona uchwała obowiązuje od 3 sierpnia 2013 r. i określa rzeczywistą treść deklaracji ale w uchwale zmienianej. Prokurator wniósł odrębną skargę na uchwałę zmienianą. Zaskarżona uchwała nie ma samodzielnego bytu prawnego. Brak jest podstaw do stwierdzenia jej nieważności, stąd postępowanie sądowoadministracyjne winno być umorzone. 3.2 Następnie organ wyjaśnił, że żądanie numeru telefonu jest związane z wymogami formalnymi tytułów wykonawczych w egzekucji administracyjnej. W zakresie oświadczenia o odpowiedzialności karnej organ wskazał na art. 6q ustawy u.cz.p.g. i art. 180 § 2 Ordynacji podatkowej, na podstawie którego organ może oprzeć ustalenia w zakresie stanu faktycznego na oświadczeniu. W ocenie organu, oświadczenie o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych było zbędne, bo przepisy ustawy o ochronie danych osobowych pozwalają na przetwarzanie tych danych i bez pozyskiwania zgody zainteresowanych. Zaskarżone oświadczenie nie stanowiło rażącego naruszenia przepisu art. 6n ustawy u.cz.p.g. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. zważył co następuje: Skarga jest częściowo zasadna. 4.1 Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, stosownie zaś do treści art. 3 § 2 pkt 5 kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego. 4.2 W oparciu o art. 53 § 3 p.p.s.a. prokurator jest uprawniony do wniesienia skargi, przy czym w przypadku skargi na akty prawa miejscowego nie jest ograniczony jakimkolwiek terminem. Uchwała w przedmiocie określenia wzoru formularza deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi jako skierowana do wszystkich właścicieli nieruchomości, na których ciąży obowiązek jej zapłaty, jest niewątpliwie aktem prawa miejscowego. 4.3 Na wstępie należy podnieść, że wbrew twierdzeniom organu, nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania sądowego w rozumieniu art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., w związku z zaskarżeniem przez prokuratora uchwały Rady Gminy M. z dnia 31 stycznia 2013 r. nr XXIX/243/13 (uchwały zmienianej). W sprawie I SA/Ke 229/15 Prokurator objął zakresem zaskarżenia § 3 uchwały zmienianej, dotyczący obowiązku składania dokumentów do deklaracji, oraz zapisy załącznika do deklaracji. Wyrokiem z dnia 7 maja 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. stwierdził nieważność tej uchwały w zakresie obejmującym postanowienia załącznika do uchwały pozycja F pkt 1 w zakresie obejmującym treść "oświadczam, że jestem świadomy/a odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym". Oznacza to, że ani zakres zaskarżenia uchwały zmienianej, ani zakres, w jakim Sąd stwierdził jej nieważność, nie ma związku z przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie. Innymi słowy, rozstrzygnięcie w sprawie I SA/Ke 229/15 nie wpływa na zaskarżone w przedmiotowej sprawie zapisy uchwały zmieniającej. 4.4 Dokonując kontroli uchwały objętej skargą stwierdzić należy, że brak było podstaw prawnych (delegacji ustawowej) do zamieszczenia w załączniku nr 1 zakwestionowanego sformułowania "Oświadczam, że jestem świadomy/a odpowiedzialności karnej za podanie danych niezgodnych ze stanem faktycznym", co przesądziło o konieczności stwierdzenia jej nieważności w tym zakresie (art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. a art. 91 ust. 1 i 4 ustawy s.g.). Jako podstawę prawną uchwały z 27 czerwca 2013 r. wskazano art. 6n ustawy u.cz.p.g. 4.5 Z art. 168 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r., Nr 78, poz. 483) wynika prawo jednostek samorządu terytorialnego do uchwalania wysokości podatków i opłat lokalnych w zakresie ustalonym w ustawie. Konkretyzację tego prawa – poza uregulowaniami szczególnymi – zawiera, w odniesieniu do gminy, art. 40 ust. 1 ustawy s.g., zgodnie z którym gminie przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązującego na obszarze gminy, przy czym w myśl art. 18 ust. 1 tej ustawy wszystkie sprawy pozostające w zakresie działania gminy należą do właściwości rady gminy, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Przepis art. 6n ust. 1 ustawy u.cz.p.g. w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały stanowił, że rada gminy, uwzględniając konieczność zapewnienia prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi oraz ułatwienia składania deklaracji, określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego: 1) wzór deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właścicieli nieruchomości, obejmujący objaśnienia dotyczące sposobu jej wypełnienia oraz pouczenie, że deklaracja stanowi podstawę do wystawienia tytułu wykonawczego; uchwała zawiera także informację o terminach i miejscu składania deklaracji; 2) warunki i tryb składania deklaracji za pomocą środków komunikacji elektronicznej, w szczególności: a) ich format elektroniczny oraz układ informacji i powiązań między nimi zgodnie z przepisami o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, b) sposób ich przesyłania za pomocą środków komunikacji elektronicznej, c) rodzaje podpisu elektronicznego, którym powinny być opatrzone. Ustęp 2 tego przepisu stanowił, że rada gminy w uchwale, o której mowa w ust. 1, może określić wykaz dokumentów potwierdzających dane zawarte w deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. 4.5 W myśl art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 1997 r., Nr 88, poz. 553 ze zm.) sprawca odpowiada za podanie nieprawdy lub zatajenie prawdy w oświadczeniu, które ma służyć za dowód w postępowaniu prowadzonym na podstawie ustawy, jeżeli przyjmujący oświadczenie, działając w zakresie swoich uprawnień, nadanych przez tę ustawę, uprzedził oświadczającego o odpowiedzialności karnej za fałszywe oświadczenie. Z unormowania tego wynika, że przestępstwem jest złożenie fałszywego oświadczenia, na przykład w kwestionariuszach lub formularzach. Jednak warunkiem odpowiedzialności za złożenie fałszywego oświadczenia jest, by przepis ustawy, na podstawie której oświadczenie jest składane, przewidywał możliwość odebrania oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej. Jeżeli ustawodawca zamierza nadać wymaganym oświadczeniom składanym przez zainteresowane podmioty rygor odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (zeznań), to rygor ten wprowadza wprost do ustawy i dopiero wówczas, w razie przeniesienia kompetencji do określenia przez organ samorządu wzoru informacji i deklaracji, winien przewidzieć w treści upoważnienia wymóg pouczenia o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń (zeznań). Tymczasem przepisy ustawy u.cz.p.g. nie przewidują takiego rozwiązania. Nawet, gdyby przyjąć, że sformułowanie "przepisy ustawy" w rozumieniu art. 233 Kodeksu karnego należy rozumieć zarówno przepis samej ustawy, jak również przepis uchwały wydanej na podstawie upoważnienia ustawowego, to ze wskazanego jako podstawa prawna uchwały, upoważnienia do ustalenia obowiązującego wzoru informacji i deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi składanej przez właściciela nieruchomości, nie można wyprowadzić podstawy prawnej do określenia aktem prawa miejscowego obowiązku składania oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej. Ustawowego upoważnienia dla rady nie można domniemywać, szczególnie stosując dla ustalenia zakresu upoważnienia wykładni celowościowej. 4.6 Mając na uwadze powyższe należy podzielić stanowisko prokuratora, że żaden z przepisów przywołanych jako podstawa prawna zaskarżonej uchwały, jak też obowiązujących w dacie jej podjęcia, nie zawierał upoważnienia do zamieszczenia we wzorach informacji i deklaracji obowiązku składania oświadczenia o świadomości odpowiedzialności karnej. Organy władzy publicznej, do których zalicza się organy samorządu terytorialnego, zgodnie z art. 7 Konstytucji RP działają na podstawie i w granicach prawa. Mogą działać w granicach wyznaczonych przez normy prawne określające ich kompetencje, zadania i tryb postępowania, zatem tylko tam i o tyle o ile upoważnia prawo. W tym zakresie Wojewódzki Sąd Administracyjny w K. stwierdził nieważność uchwały na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. 4.7 Nie można natomiast podzielić poglądu prokuratora, że nieważnością dotknięta jest badana uchwała w części w jakiej załącznik - deklaracja po pierwsze zawiera zapis o wyrażeniu zgody składającego deklarację na przetwarzanie danych osobowych dla potrzeb naliczania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, po drugie, w jakiej wymaga podania numeru telefonu w rubryce zawierającej adres nieruchomości, i po trzecie, w jakim wymagane jest złożenie dokumentów potwierdzających pobyt za granicą lub zamieszkania w innej gminie. 4.8 Na wstępie wskazać należy, że ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1182), dalej: ustawę o.d.o., stosuje się do organów samorządu terytorialnego ( art. 3 ust. 1). Z punktu widzenia badanej sprawy istotnym jest, że z jej art. 23 ust. 1 pkt 2 wynika, że przetwarzanie danych dopuszczalne jest tylko wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa. Jednocześnie w artykule 7 zamieszczono legalne definicje pojęć jakimi ustawa ta się posługuje. I tak przez zbiór danych – rozumie się każdy posiadający strukturę zestaw danych o charakterze osobowym, dostępnych według określonych kryteriów, niezależnie od tego, czy zestaw ten jest rozproszony czy podzielony funkcjonalnie (pkt 1). Z kolei przetwarzanie danych ( pkt 2) to jakiekolwiek operacje wykonywane na danych osobowych, takie jak zbieranie, utrwalanie, przechowywanie, opracowywanie, zmienianie, udostępnianie i usuwanie, a zwłaszcza te, które wykonuje się w systemach informatycznych. Z powyższych zapisów wynika jednoznacznie, że ustawodawca zobowiązując w art. 6n ustawy u.cz.p.g., określenie wzoru deklaracji o wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, nakazał (choć bez bezpośredniego odwołania do ustawy o.d.o.) stworzenie przez rady gmin zbiorów danych jakim są deklaracje. Skoro zatem deklaracje te są niezbędne do zrealizowania obowiązku ustawowego, to niewątpliwie mieszczą się w zakresie upoważnienia wynikającego z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o.d.o. Doktryna wypracowała bowiem pogląd, że można przetwarzać dane w wypadku, gdy ustawodawca nakładając określone uprawnienia czy obowiązki, nie wskazał wprost na potrzebę przetwarzania danych, ale przetworzenie to jest niezbędne do zrealizowania obowiązku czy przyznanego ustawowo uprawnienia ( patrz komentarz Janusza Barta, Pawła Fajgielskiego i Ryszarda Markiewicza do art. 23 ustawy o.d.o., dostępny w bazie LEX). Zakres przetwarzania (zbierania) danych istotnych dla zrealizowania celu wprowadzenia deklaracji wyznacza treść upoważnienia ustawowego wynikającego z cytowanego już art. 6n ustawy u.cz.p.g. wskazanego przez ustawodawcę jako "zapewnienie prawidłowego obliczenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi". Powyższe oznacza, że nie było konieczności umieszczenia w deklaracji zapisu o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych, skoro możliwość taka wynikała wprost z ustawy o.d.o. 4.9 W świetle powyższego należało zbadać, czy umieszczenie zapisu o przetwarzaniu danych we wzorze deklaracji skutkowało jej nieważnością w tym zakresie. Z art. 91 ust. 1 i 4 ustawy o samorządzie gminnym wynika, że uchwała sprzeczna z prawem jest nieważna, przy czym nieważność powoduje jedynie istotne naruszenie prawa. Orzecznictwo sądowe wypracowało pogląd, że za prowadzące do stwierdzenia nieważności istotne naruszenie prawa należy uznać uchybienie, prowadzące do skutków, które nie mogą być tolerowane w demokratycznym państwie prawa (np. dostępny w bazie LEX wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I OSK 1287/06). Dodatkowo w wyroku z dnia 9 grudnia 2003 r. P 9/02 Trybunał Konstytucyjny wskazał, że przez sprzeczność taką należy rozumieć niezgodność z aktami prawa powszechnie obowiązującego, tj. z Konstytucją, ustawami, aktami wykonawczymi oraz powszechnie obowiązującymi aktami prawa miejscowego (OTK-A 2003/9/100). 4.10 W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., zapis badanej deklaracji o wyrażeniu zgody na przetworzenie danych choć wadliwy, to jednak nie w stopniu prowadzącym do stwierdzenia nieważności. Jak wskazano wyżej przetworzenie danych na cele wskazane w upoważnieniu ustawowym wynikającym z art. 6n ustawy u.cz.p.g. dopuszczalne było ustawowo. Stąd zamieszczenie zapisu powtarzającego to co wynika z ustawy nie może być uznane za ją naruszające w stopniu skutkującym stwierdzenie nieważności. 4.11 Z kolei aby stwierdzić, czy badana deklaracja nie narusza zapisów ustawy o ochronie danych osobowych w zakresie w jakim wymaga podania przez składającego deklarację numeru telefonu należało zbadać, czy żądanie takich danych jest niezbędne do zapewnienia konieczności prawidłowego obliczenia tej opłaty, lub innymi słowy czy Rada Gminy M. ustalając wzór deklaracji nie przekroczyła delegacji ustawowej wynikającej z przywołanego wyżej art. 6n ust. 1 i 2. 4.12 W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K., deklaracja w omawianym tu zakresie nie narusza prawa. Dane identyfikacyjne są potrzebne do zapewnienia prawidłowego obliczania wysokości opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi co oznacza, że nie została przekroczona delegacja ustawowa ani naruszony zapis ustawy o ochronie danych osobowych. Ustawodawca, formułując zapis delegacji ustawowej w sposób szeroki (zapewnienie prawidłowości obliczeń opłaty), radzie gminy pozostawił kompetencje, jakie dane niezbędne będą w realizacji celu jakim jest prawidłowe określenie wysokości tej opłaty. Niewątpliwie numer telefonu ułatwi kontakt z podmiotem zobowiązanym do złożenia deklaracji, a w konsekwencji usprawni prawidłowe jej wypełnienie. Także potwierdzenie pobytu za granicą lub zamieszkania w innej gminie pozwoli wykluczyć osoby zameldowane a nie zamieszkujące faktycznie daną nieruchomość, co ułatwi sprawdzenie prawidłowości naliczenia opłaty, której wysokość uzależniona jest między innymi – właśnie od liczby mieszkańców zamieszkujących nieruchomość ( art. 6j ust. 1 pkt 1 ustawy u.cz.p.g.). 4.13 W tym kontekście nie może ujść uwagi, że z dniem 1 lutego 2015 r. (Dz.U. z 2015 r., poz. 87) nastąpiła nowelizacja ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W art. 6m pkt 1b znowelizowanej ustawy wskazano, że określając wzór deklaracji rada gminy może żądać danych takich jak numer telefonu właściciela nieruchomości. Z poselskiego uzasadnienia tej zmiany wynika, że miała ona charakter doprecyzowujący a celem projektodawcy było wyeliminowanie rozbieżności interpretacyjnych (Sejm RP VII Kadencji, nr druku 2377, www.sejm.gov.pl). Potwierdza to poprawność tezy, że dane takie w zgodzie tak z delegacją ustawową jak i art. 23 ust.1 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych, można było gromadzić również w poprzednio obowiązującym stanie prawnym. 4.14 W związku z powyższym, w zakresie opisanym w punkcie 4.7 niniejszego uzasadnienia należało skargę oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a. 4.15 Orzeczenie zawarte w pkt 3 wyroku znajduje oparcie w art. 152 ustawy p.p.s.a.