II SA/Wa 1866/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Iwona Maciejuk Sędzia WSA Ewa Grochowska – Jung (sprawozdawca) Sędzia WSA Danuta Kania Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Kwiatkowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 maja 2015 r. sprawy ze skargi J. K . na postanowienie Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów z dnia [...] maja 2014 r. [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów działając na podstawie art. 149 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267), w związku z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. nr 65, poz. 595, ze zm.) - postanowieniem z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] odmówiła wznowienia postępowania zakończonego uchwałą z dnia [...] maja 2012 r. Rady Wydziału [...] Uniwersytetu w [...] dotyczącą nadania dr I. N. stopnia naukowego doktora habilitowanego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, iż wnioskiem z dnia [...] czerwca 2012 r. J. K. zwrócił się o wznowienie postępowania w sprawie nadania dr I. N. stopnia naukowego doktora habilitowanego uchwałą Rady Wydziału [...] Uniwersytetu w [...] z dnia [...] maja 2012 r. Wnioskodawca zgłosił zarzut, że na posiedzeniu Rady Wydziału [...] Uniwersytetu w [...] w dniu [...] maja 2012 r. brały udział z prawem głosu osoby podlegające wyłączeniu na mocy art. 24 k.p.a. (trzej członkowie Rady Wydziału równocześnie pracowali na drugim etacie w Wyższej Szkole [...], w której pracowała także i pełniła funkcje dziekańskie dr I. N.). Sekcja Nauk Humanistycznych i Społecznych Centralnej Komisji na posiedzeniu w dniu [...] listopada 2012 r., po zapoznaniu się z dokumentacją przewodu habilitacyjnego Rady Wydziału o nadaniu dr I. N. stopnia i wszechstronnym rozpatrzeniu wszystkich aspektów sprawy, a także po wysłuchaniu opinii powołanego w tej sprawie recenzenta prof. dr hab. nauk [...] M. P., uznała wnioski recenzji za w pełni uzasadnione, i w jednomyślnym głosowaniu wypowiedziała się o niezasadności wznowienia ww. przewodu habilitacyjnego dr I. N. Sekcja uznała przy tym, że dr J. K. co do zasady nie ma legitymacji do żądania wznowienia postępowania w rozpatrywanej sprawie, a sam wniosek ma rangę pisma informującego o okolicznościach omawianego przewodu habilitacyjnego. Prezydium Centralnej Komisji, po zapoznaniu się ze stanowiskiem Sekcji w rozpatrywanej sprawie, uchwałą z dnia [...] listopada 2012 r. w jednomyślnym głosowaniu uznało w zakresie meritum sprawy, że brak jest przesłanek prawnych, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. nr 65, poz. 595, ze zm.) do wznowienia z urzędu ww. przewodu habilitacyjnego. Prezydium Centralnej Komisji uznało jednocześnie sam wniosek J. K. jako informację o okolicznościach przedmiotowego przewodu habilitacyjnego (wnioskodawca otrzymał następnie pisemną odpowiedź Centralnej Komisji o motywach podjętej uchwały). J. K. złożył następnie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Centralnej Komisji w przedmiocie rozpoznania jego wniosków. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 25 lipca 2013 r. sygn. akt II SAB/Wa 110/13 zobowiązał Centralną Komisję do Spraw Stopni i Tytułów naukowych do rozpatrzenia wniosku skarżącego z dnia [...] czerwca 2012 r. o wznowienie postępowania dotyczącego nadania I. N. stopnia doktora habilitowanego. Sąd stwierdził, że skarżący żądał wszczęcia trzech zupełnie różnych i odrębnych postępowań i że wadą postępowania było to, że Centralna Komisja nie ustaliła, na podstawie jakich przepisów (trybu) żądanie skarżącego miało być załatwione; samo sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. W wykonaniu tego wyroku Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów Naukowych pismem z dnia [...] października 2013 r. zwróciła się do J. K. o sprecyzowanie pierwotnego wniosku w zakresie przedmiotu żądania, poprzez wskazanie jakiego postępowania wniosek dotyczy. Pismem z dnia [...] października 2013 r. wnioskodawca sprecyzował swój wniosek wskazując, iż wnosi przede wszystkim o wznowienie postępowania o nadanie dr I. N. stopnia naukowego doktora habilitowanego. Odmawiając wznowienia postępowania organ wskazał, iż z żądaniem wystąpiła osoba nie będąca stroną w przedmiotowej sprawie, a więc nie posiadająca legitymacji do żądania wznowienia postępowania. W postanowieniu zawarto pouczenie, o tym, że służy na nie zażalenie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniesione w terminie 7 dni za pośrednictwem Centralnej Komisji do Spraw Stopni i Tytułów. Następnie J. K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na powyższe postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 marca 2014 r. sygn.. akt II SA/Wa 147/14 odrzucił skargę, wskazując iż przed jej wniesieniem nie został wyczerpany tok instancji, a tym samym wniesienie skargi było niedopuszczalne. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów postanowieniem z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] wydanym na podstawie art. 59 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, art. 149 § 3 oraz art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, w związku z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki (Dz. U. nr 65, poz. 595 ze zm) przywróciła J. K. termin do zaskarżenia postanowienia Centralnej Komisji z [...] listopada 2013 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania w przewodzie habilitacyjnym I. N., i utrzymała w mocy zaskarżone postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia organ wskazał, iż skarżący pismem z dnia 21 kwietnia 2014 r złożył wniosek o przywrócenie terminu do zaskarżenia postanowienia Centralnej Komisji z dnia [...] listopada 2013 r. o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania w przewodzie habilitacyjnym I. N., zarazem złożył merytoryczne zażalenie na ww. postanowienie. Wniosek ten był uzasadniony gdyż skierowanie pierwotnej skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wyniknęło z błędnej treści pouczenia do postanowienia z [...] listopada 2013 r., a więc pozostawało bez winy skarżącego. Odnosząc się natomiast do meritum sprawy organ wyjaśnił, iż zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny albo obowiązek. W ocenie organu skarżący nie ma interesu prawnego dotyczącego postępowania habilitacyjnego I. N. a przecież o statusie strony decyduje nie subiektywne przekonanie wnioskodawcy a wykazanie określonego interesu prawnego. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie oraz w piśmie z dnia 15 maja 2015 r. J. K. wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zobowiązanie Centralnej Komisji do wznowienia postępowania w sprawie nadania stopnia doktora habilitowanego I. N. oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuty skarżącego tak jak i we wniosku oraz zażaleniu dotyczyły możliwości wystąpienia nieprawidłowości w przewodzie habilitacyjnym dr I. N. W odpowiedzi na skargę Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów Naukowych wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko faktyczne i prawne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153. poz. 1269 z póżn. zm.). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 3C sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.) dalej zwana "p.p.s.a.". Stosownie do tego przepisu sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W myśl art. 145 p.p.s.a., sąd zobligowany jest do uchylenia decyzji bądź postanowienia lub stwierdzenia ich nieważności, ewentualnie niezgodności z prawem, gdy dotknięte są one naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, lub zachodzą przyczyny stwierdzenia nieważności decyzji wymienione w art. 156 k p a. lub innych przepisach. W ramach kontroli legalności sąd stosuje przewidziane prawem środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Tak przeprowadzona kontrola wykazała, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Centralna Komisja do Spraw Stopni i Tytułów Naukowych postanowieniem z dnia [...] listopada 2013 r. odmówiła wznowienia postępowania zakończonego uchwałą z dnia [...] maja 2012 r. Rady Wydziału [...] Uniwersytetu w [...] dotyczącą nadania dr I. N. stopnia naukowego doktora habilitowanego. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Centralnej Komisji z dnia [...] maja 2014 r. Organ uznał bowiem, że wnioskodawcy nie przysługuje status strony postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a. Nie ulega wątpliwości, że skarżący domagał się przeprowadzenia postępowania w sprawie wznowienia postępowania. W myśl art. 16 § 1 k.p.a., uchylenie lub zmiana decyzji ostatecznych, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych. Jak natomiast wynika z art. 157 § 2 k.p.a., postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. Postępowanie w sprawie wznowienia postępowania może być wszczęte na żądanie strony, które to pojęcie zostało zdefiniowane w art, 28 k.p.a. Stroną jest zatem każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Jednak w myśl art. 61a § 1 k.p.a., jeżeli podanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przepis art. 28 k.p.a. określa podmioty posiadające legitymację procesową w postępowaniu administracyjnym. Legitymacja procesowa oznacza uprawnienie do wzięcia udziału w danym postępowaniu w charakterze strony. Omawiany przepis wiąże pojęcie strony z interesem prawnym lub prawnym obowiązkiem. Status strony jest zatem związany z posiadaniem w danym postępowaniu interesu prawnego lub obowiązku prawnego albo żądaniem postępowania ze względu na posiadany interes prawny lub obowiązek. W orzecznictwie NSA dominuje pogląd, zgodnie, z którym interes prawny można wyprowadzić tylko z przepisów prawa materialnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 1999 r., IV SA 39/99 LEX nr 47872. A zatem podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia ani obowiązki, nie ma przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a., nie jest więc legitymowany do żądania wszczęcia postępowania czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. W konsekwencji, przyjęcie takiej koncepcji legitymacji procesowej strony w postępowaniu administracyjnym powoduje, że organ administracyjny zobowiązany jest zbadać treść żądania podmiotu wnoszącego podanie przed wszczęciem danego postępowania, gdyż postępowanie może być wszczęte tylko wtedy, gdy wniosek taki złożył legitymowany do tego podmiot. Stosownie do treści art. 29 k.p.a. podmiotowość administracyjnoprawną posiadają osoby fizyczne i prawne oraz nie posiadające osobowości prawnej państwowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne i jest to katalog zamknięty. Oznacza to, że stronami mogą być tylko podmioty wymienione ww. przepisie. Przy czym, przez pojęcie to należy rozumieć zdolność nabywania praw lub obowiązków w postępowaniu administracyjnym. Z treści tego przepisu można wnioskować, że posiadanie podmiotowości administracyjnoprawnej jest niezależne od posiadania osobowości prawnej. Z kolei, art. 30 k.p.a. reguluje zdolność procesową stron, przez którą należy rozumieć zdolność do podejmowania działań ze skutkiem procesowym. W rozpoznawanej sprawie J. K. nie posiada uprawnienia do wzięcia udziału w postępowaniu w charakterze strony tym samym prawidłowo organ odmówił wszczęcia postępowania zakończonego uchwałą Rady Wydziału [...] Uniwersytetu w [...] z dnia [...] maja 2012 r. dotyczącą nadania dr I. N. stopnia naukowego doktora habilitowanego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.