I OSK 1329/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-05-15
Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek, Małgorzata Borowiec, Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy umorzenie postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. z powodu udzielenia informacji publicznej po wniesieniu skargi na bezczynność organu jest prawidłowe, nawet jeśli skarżący uważa, że informacja została udzielona w sposób nieprawidłowy lub niepełny?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że umorzenie postępowania na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. jest prawidłowe, gdy organ administracji publicznej udzieli żądanej informacji publicznej po wniesieniu skargi na bezczynność, a przed wydaniem wyroku przez sąd. W takiej sytuacji postępowanie sądowe staje się bezprzedmiotowe, ponieważ sąd nie może już zobowiązać organu do wykonania czynności, która została już dokonana. Sąd podkreślił, że nawet jeśli skarżący uważa odpowiedź za niepełną, to jeśli organ przedstawił informacje dotyczące okresu realizacji świadczeń, sum środków i tytułu ich wydatkowania, należy uznać, że nie pozostawał w bezczynności.Stan faktyczny
Skarżący P.O. złożył wniosek o udzielenie informacji publicznej dotyczącej realizacji świadczeń socjalnych przez firmę ASS. Po braku odpowiedzi, wniósł skargę na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA). WSA umorzył postępowanie w części dotyczącej jednego z punktów wniosku, stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, i oddalił skargę w pozostałej części. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, kwestionując umorzenie postępowania i stwierdzenie braku rażącego naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędzia del. WSA Wojciech Jakimowicz Protokolant starszy asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2014 r. sygn. akt II SAB/Wa 564/13 w sprawie ze skargi P.O. na bezczynność Prezydenta m. st. Warszawy w przedmiocie dostępu do informacji publicznej oddala skargę kasacyjną
Wyrokiem z dnia 22 stycznia 2014 r., sygn. akt II SAB/Wa 564/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skargi P.O. na bezczynność Prezydenta m.st. Warszawy w przedmiocie dostępu do informacji publicznej, w pkt 1) umorzył postępowanie zakresie pkt 1 wniosku z dnia 18 maja 2013 r.; w pkt 2) stwierdził, że bezczynność w powyższym zakresie nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; oraz w pkt 3) oddalił skargę w pozostałej części.
Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że wnioskiem z dnia 18 maja 2013 r. P.O. zwrócił się do Burmistrza Dzielnicy [..]m.st. Warszawy o udzielenie odpowiedzi na pytania:
1. jak długi okres realizacji świadczeń socjalnych na [..]był udziałem ASS, jakie sumy środków wpływały do ASS w poszczególnych latach z tego tytułu?,
2. jakie konsekwencje wyciągnie Burmistrz wobec wywodzącego się z OPS [..]dyrektora M.P., tolerującego wbrew powszechnie znanej historii korupcyjnej wykonawcę ASS?,
3. czy podopiecznym OPS nie należy się wybór w kwestii realizacji świadczeń socjalnych wbrew ustalonym kanonom obowiązujących w OPS, skazujących tych ludzi na jedynie słuszną od wielu lat realizację przez ASS?,
4. czy pospieszna próba wycofywania ASS z realizacji usług opiekuńczych, którą można dostrzec obecnie, została spowodowana wnioskami wypływającymi z programu w ipla: http://www.ipla.tv/kto-ma-racje-opieka-nad-starszymi-osobami/vod-5645003#page container?,
5. jak w kontekście uwidocznionego materiału filmowego obrazującego jakość świadczenia usług firmy z [..], jak wyraża to syn zmarłej, przedstawia się problem usług żywieniowych (słynny już catering), realizowanych przez ASS na [..]?
Wobec braku odpowiedzi, wnioskodawca w piśmie z dnia 5 sierpnia 2013 r. skierował do Burmistrza zażalenie na podstawie art. 37 k.p.a. na bezczynność organu, który jest zobowiązany do udzielenia informacji publicznej.
W skardze z dnia 3 września 2013 r. na bezczynność Burmistrza Dzielnicy [..]m.st. Warszawy wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P.O. zarzucił organowi naruszenie art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i art. 36 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego przez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy i wniósł o:
1. zobowiązanie Burmistrza do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi,
2. zobowiązanie Burmistrza do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie,
3. w przypadku uwzględnienia skargi orzeczenie, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa lub że naruszenie prawa nie było rażące, mimo iż będą podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, jeżeli taki zostanie wydany przez organ po wniesieniu skargi do Sądu,
4. zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu podał w szczególności, że w dniu 18 maja 2013 r. przesłał na adres mailowy pguzial@ursynow wniosek o ustosunkowanie się do problemu realizacji (zlecania firmie [..]– ASS Sp. jawna, uwikłanej w korupcję z dyrekcją OPS na [..]) przez urząd zadań publicznych w obszarze pomocy społecznej, argumentując, że zadania te nie są wykonywane zgodnie z postanowieniami ustawy o pomocy społecznej (art. 25). Skarżący podniósł, powołując się na orzecznictwo i poglądy doktryny, iż żądana informacja stanowi informację publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, a nadto organ pozostaje w bezczynności.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podniósł, że:
1) Burmistrz Dzielnicy [..]m.st. Warszawy kieruje jednostką pomocniczą w rozumieniu ustawy o samorządzie gminnym i podejmuje wszelkie czynności na podstawie pełnomocnictw i upoważnień Prezydenta m.st. Warszawy w zakresie ustalonym przez przepisy prawa powszechnego i wewnętrznego,
2) Burmistrz nie posiada legitymacji do występowania przed sądem jako samodzielny organ, bowiem w obowiązującym stanie prawnym nie funkcjonuje Gmina [..],
3) wniosek skarżącego z dnia 18 maja 2013 r. został przesłany na konto mailowe Burmistrza utworzone w celu kontaktu z mieszkańcami pod hasłem "Pytanie do Burmistrza".
Dalej wskazał, że dzielnice m.st. Warszawy nie są samodzielnymi podmiotami posiadającymi legitymację do występowania przed sądami administracyjnymi, zaś organem wykonawczym dzielnicy jest wieloosobowy zarząd dzielnicy.
Odnosząc się do wniosku skarżącego stwierdził, iż z jego treści nie można było wywieść, że dotyczy udostępnienia informacji publicznej, której zasady składania, tryb załatwiania i udzielania odpowiedzi jest szczegółowo opisany zarówno w ustawie o dostępie do informacji publicznej oraz zarządzeniu nr 2902/2012 Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 12 lipca 2012 r. w sprawie wprowadzenia instrukcji dotyczącej zasad i trybu udostępnienia informacji publicznej, w tym udostępnienia w celu ponownego wykorzystywania, w Urzędzie m.st. Warszawy.
Stąd też wniosek powyższy został przekazany do Wydziału Spraw Społecznych i Zdrowia Urzędu Dzielnicy Ursynów, który po skompletowaniu przywołanych tekstów, wystąpił do Ośrodka Pomocy Społecznej o ustosunkowanie się do jego treści.
Organ zauważył ponadto, że dopiero w piśmie z dnia 5 sierpnia 2013 r. skarżący wyartykułował, że jego żądanie dotyczy udzielenia informacji publicznej. Dlatego OPS, który wytworzył i posiadał informacje dotyczące wysokości środków, za które wymieniony podmiot realizował usługi na terenie [..], udzielił informacji pismem z dnia 18 września 2013 r.
Natomiast w odniesieniu do pozostałych pytań dotyczących zagadnień i problemów, w których nie wytworzono żadnych dokumentów zawierających informacje publiczne, odpowiedź została udzielona w dniu 13 września 2013 r.
Skarżący w piśmie procesowym z dnia 18 października 2013 r. ustosunkował się do odpowiedzi na skargę, podtrzymując zarzuty i wnioski skargi oraz jej uzasadnienie. Ponadto wniósł na podstawie art. 1 § 1 i § 2 ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 2 pkt 4 stawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, o wydanie aktu definiującego zasadność praktyki powierzania zadań publicznych w obszarze pomocy społecznej wbrew postanowieniom art. 25 ustawy o pomocy społecznej.
Rozpoznając skargę, Sąd I instancji w pierwszej kolejności podniósł, iż z treści art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 15 marca 2002 r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz. U. Nr 41, poz. 361 ze zm.), stolica Rzeczypospolitej Polskiej miasto stołeczne Warszawa jest gminą mającą status miasta na prawach powiatu. Z kolei w myśl art. 5 ust. 1 ww. ustawy, w m.st. Warszawie utworzenie jednostek pomocniczych – dzielnic m.st. Warszawy, zwanych dalej "dzielnicami", jest obowiązkowe. Organem stanowiącym i kontrolnym dzielnicy jest rada dzielnicy, a organem wykonawczym – zarząd dzielnicy (art. 6 ust. 1 cyt. ustawy). Z przepisu art. 10 ust. 2 tej ustawy wynika zaś, że w skład zarządu dzielnicy wchodzi burmistrz dzielnicy, jego zastępca lub zastępcy oraz pozostali członkowie zarządu, jeżeli statut dzielnicy tak stanowi.
Powyższe zdaniem Sądu oznacza, że Burmistrz Dzielnicy [..]m.st. Warszawy, jako kierujący zarządem dzielnicy – jednostki pomocniczej w rozumieniu ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2013 r., poz. 594 ze zm.) nie może być podmiotem zobowiązanym w świetle u.d.i.p.
Takim podmiotem jest natomiast niewątpliwie Prezydent m.st. Warszawy. Zgodnie bowiem z przepisem art. 163 Konstytucji RP, samorząd terytorialny wykonuje zadania publiczne niezastrzeżone przez Konstytucję lub ustawy dla organów innych władz publicznych. Z powyższego przepisu wynika, że samorząd terytorialny zaliczony został do władz publicznych, a zatem jego organ wykonawczy, jakim jest Prezydent m.st. Warszawy, jest organem władzy publicznej. Jest więc zobowiązany do udostępniania informacji publicznej w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Spełniony jest tym samym zakres podmiotowy ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Sąd I instancji podkreślił również, iż w przypadku skargi na bezczynność w przedmiocie dostępu do informacji publicznej konieczne jest również zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie przedmiotowym ustawy. Dopiero bowiem ustalenie, że adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym w świetle omawianej ustawy, a żądana informacja ma charakter informacji publicznej w jej rozumieniu, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić adresatowi wniosku pozostawanie w bezczynności.
Stosownie do treści art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.
W ocenie Sądu I instancji, sprawa realizacji zadań z zakresu pomocy społecznej, na które wydatkowane są środki publiczne, jest sprawą publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Tym samym informacja dotycząca okresu realizacji świadczeń socjalnych w Dzielnicy [..]przez [..], sum środków, które wpływały do ww. Agencji w poszczególnych latach oraz informacji, z jakiego tytułu były wydatkowane te środki, jest informacją publiczną. Nie dotyczą natomiast informacji publicznej pytania zawarte w pkt 2-5 wniosku skarżącego. Zarówno w orzecznictwie, jak również w doktrynie przyjmuje się, że informacja publiczna to informacja o faktach, danych i stanach istniejących na dzień udzielenia informacji. Wniosek o udostępnienie informacji publicznej nie może zaś zmierzać do inicjowania działań ani dotyczyć przyszłych niespercyzowanych zamierzeń bądź też ocen. A taki właśnie charakter mają żądania określone w pkt 2-5 wniosku z dnia 18 maja 2013 r. Sprowadzają się one bowiem do wymuszenia na adresacie dokonania ocen pewnych zdarzeń lub też zajęcie stanowiska w sprawie. Żądań z pkt 2-5 wniosku nie sposób również zakwalifikować jako informacji o polityce wewnętrznej i zagranicznej, w tym o programach w zakresie realizacji zadań publicznych, sposobie ich realizacji, wykonywaniu i skutkach realizacji tych zadań (art. 6 ust. 1 pkt c u.d.i.p.).
Następnie Sąd I instancji wyjaśnił, iż z bezczynnością w zakresie dostępu do informacji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy we wskazanym w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. terminie, podmiot zobowiązany nie udzieli żądanej informacji lub nie podejmie nakazanych prawem czynności zmierzających do powiadomienia o przyczynach zwłoki i o dodatkowym terminie albo, podejmując te czynności, nie udzieli informacji w terminie 2-miesięcznym, bądź też wreszcie nie wyda na zasadach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego decyzji o odmowie udzielenia żądanej informacji lub umorzenia postępowania. W związku z tym bezczynność ma miejsce nie tylko wtedy, gdy adresat wniosku milczy, ale również w przypadku, gdy odmawia takiej informacji w nieprzewidzianej dla tej czynności formie prawnej.
Sąd I instancji zauważył, że na dzień wniesienia skargi organ pozostawał w bezczynności w zakresie żądania określonego w pkt 1 wniosku, dotyczącego informacji publicznej. Jednakże bezczynność ta ustała, bowiem w piśmie z dnia 18 września 2013 r. skarżącemu została udzielona informacja w powyższym zakresie. Z tego względu postępowanie stało się w ww. części bezprzedmiotowe i Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), umorzył postępowanie.
Sąd I instancji nie uwzględnił natomiast zarzutu skarżącego pozostawania organu w bezczynności w odniesieniu do żądań określonych w pkt 2-5 wniosku, skoro nie dotyczą one informacji publicznej.
Sąd I instancji, mając na uwadze okoliczność sprawy, w tym w szczególności fakt, że z wniosku skarżącego trudno było wywieść, iż dotyczy on udostępnienia informacji publicznej, uznał, iż brak było podstaw do przyjęcia, że bezczynność w zakresie pkt 1 wniosku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł P.O., zaskarżając go w części tj. w zakresie pkt 1) i pkt 2), zarzucił mu naruszenie prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.
1) art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji, gdy brak było podstaw do zastosowania tegoż przepisu, ponieważ fakt, że organ udzielił informacji dotyczącej okresu realizacji świadczeń socjalnych w Dzielnicy [..]przez [..], sum środków, które wpływały do w/w Agencji w poszczególnych latach oraz informacji, z jakiego tytułu były wydatkowane te środki, nie oznacza, że organ udzielił jej w sposób prawidłowy;
2) 149 § 1 P.p.s.a., poprzez stwierdzenie przez Sąd I instancji, że brak było podstaw do przyjęcia, że bezczynność w zakresie pkt 1 wniosku miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, w sytuacji, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie wyjaśnił dlaczego bezczynność Prezydenta m. st. Warszawy w przedmiocie dostępu do informacji publicznej nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa, w sytuacji, gdy zachowanie adresata wniosku miało cechy lekceważącego traktowania obowiązków nakładanych na mego mocą ustawy.
W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie pkt 1) i pkt 2) i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono m. in., że Sąd I instancji winien był oddalić, bądź uwzględnić skargę (w ocenie zaś skarżącego - uwzględnić). Rolą sądu nie jest bowiem ocena stanu faktycznego na dzień złożeni skargi, ale kontrola legalności działania organu, tzn. ustalenie, czy załatwienie sprawy nastąpiło w wymaganym terminie oraz określonej przez prawo formie. W przypadku braku dowolnej z tych przesłanek - skarga skierowana do WSA podlegała uwzględnieniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W świetle art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, ze zm., dalej P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, z. 1, poz. 1).
W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania.
W niniejszej sprawie zarzuty skargi kasacyjnej sprowadzają się do kwestionowania prawidłowości umorzenia przez Sąd I instancji postępowania sądowoadministracyjnego w sytuacji, gdy organ, którego skarga na bezczynność dotyczy, udostępnił skarżącemu informację publiczną po wniesieniu skargi do sądu administracyjnego (art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.) oraz błędną wykładnię art. 149 § 1 P.p.s.a. przez przyjęcie, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Zarzut naruszenia art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. okazał się nieusprawiedliwiony. Skargę na bezczynność można wnieść do czasu załatwienia przez właściwy organ sprawy przez wydanie decyzji, postanowienia albo innego aktu lub podjęcia czynności. W takich okolicznościach sąd uwzględnia skargę za wyjątkiem sytuacji gdy w okresie między datą złożenia skargi, a datą jej rozpoznania, organ administracji wydał decyzję, postanowienie albo inny akt lub podjął czynność. Bowiem wtedy należy uznać, że na dzień rozpoznania sprawy przez Sąd nie istniał stan bezczynności, wówczas postępowanie staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Tylko w sytuacji, gdy na dzień złożenia skargi na bezczynność organu nie był on w bezczynności, sąd oddala skargę. Jeżeli w okresie między datą złożenia skargi a datą jej rozpoznania organ administracji wydał decyzję, należy uznać, że na dzień rozpoznawania sprawy przez sąd nie istniał stan bezczynności. W takiej sytuacji postępowanie sądowe w sprawie bezczynności organu staje się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 3 ppsa (M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C. H. Beck 2011, s. 537, nb 8).
Zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 listopada 2008 r., I OPS 6/08, ONSAiWSA 2009/4/63, która w tej części zachowała aktualność po dniu 11 kwietni 2011 r., art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. ma zastosowanie w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu wyda on akt lub dokona czynności, co do których pozostawał w bezczynności. NSA uzasadniając swoje stanowisko, stwierdził m.in., że stosownie do art. 149 P.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania i uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z przepisu tego wynika a contrario, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu wyłącza możliwość uwzględnienia skargi nawet wówczas, gdy ta decyzja lub akt podjęte zostały z naruszeniem terminu przewidzianego do ich wydania- por. wyrok NSA z 16 marca 2000r., I SAB 201/99 (niepubl.). Jest zatem rzeczą oczywistą, że jeżeli do daty orzekania przez sąd organ administracji publicznej, którego dotyczyła skarga na bezczynność, wyda akt lub podejmie czynność, których domagała się strona, to – mimo pozostawiania w zwłoce - przestaje on tkwić w bezczynności. Postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie jego bezczynności staje się więc bezprzedmiotowe i z tego powodu, podlega umorzeniu na podstawie art.161 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
Celem wniesienia skargi na bezczynność jest uzyskanie orzeczenia sądu administracyjnego zobowiązującego organ administracji do wydania decyzji, postanowienia lub dokonania czynności bądź wydania aktu, o których mowa w art. 3 § 1 pkt 1 - 4a P.p.s.a. Jeśli przed wydaniem wyroku przez sąd administracyjny organ administracji wyda decyzję lub postanowienie, akt albo dokona ww. czynności dalsze prowadzenie postępowania sądowego staje się bezprzedmiotowe. Sąd nie może bowiem zobowiązać organu administracji do wydania rozstrzygnięcia, które zostało już wydane lub dokonania czynności, która już została dokonana. Postępowanie sądowoadministracyjne powinno w takiej sytuacji zostać umorzone. Taka sytuacja powstała w przedmiotowej sprawie. Przed rozpoznaniem skargi na bezczynność przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, organ pismem z dnia 18 września 2013 r. udzielił skarżącemu informacji publicznej. Zatem prawidłowe było stanowisko Sądu I instancji, że organ nie pozostaje w bezczynności, gdyż strona otrzymała przedmiotową informację publiczną już po wniesieniu skargi do Sądu, a tym samym postępowanie w niniejszej sprawie sądowoadministracyjnej w tym zakresie stało się bezprzedmiotowe – art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a. W sprawie sądowoadministracyjnej doszło bowiem do zaistnienia zdarzeń przed wydaniem wyroku przez Sąd I instancji, które uzasadniałyby uznanie, że organ wykonał swój obowiązek poprzez rozpoznanie wniosku o udzielenie informacji publicznej. Tym samym odpadła przyczyna dokonania kontroli zobowiązującej Sąd I instancji do oceny, czy organ pozostawał w bezczynności w wykonaniu obowiązku wynikającego z ustawy o dostępie do informacji publicznej. Z powołanej ustawy wynika, że wniosek w sprawie udzielenia informacji publicznej, w razie jego uwzględnienia, skutkuje udostępnieniem żądanej informacji, co następuje w formie czynności materialno-technicznej. W przeciwnym razie organ wszczyna postępowanie administracyjne w sprawie odmowy udzielenia informacji publicznej i wydaje decyzję w tym przedmiocie, względnie decyzję umarzającą postępowanie (art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej).
Należy również dodać, że zarówno w orzecznictwie, jak i literaturze przedmiotu, prezentowane jest stanowisko, zgodnie z którym organ udzielając informacji publicznej powinien czynić to dokładnie i precyzyjnie, tak aby podmiot wnioskujący nie miał jakichkolwiek wątpliwości, że uzyskana odpowiedź stanowi realizację jego żądania. Przedstawienie informacji innej niż ta, na którą oczekuje wnioskodawca, informacji niepełnej lub wymijającej, czy wręcz nieadekwatnej do treści wniosku, i tym samym niewyczerpującej żądania wniosku, świadczy o bezczynności podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej, do którego skierowano wniosek o jej udostępnienie, co niewątpliwie narusza regulację zawartą w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. (por. I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej, Komentarz, Wydanie 2 Lexis Nexis).
W rozpoznawanej sprawie Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że odpowiedź udzielona stronie w piśmie z dnia 18 września 2013 r. może zostać uznana za odpowiedź pełną. Wyjaśnić należy, że pytania ujęte przez P.O. w pkt 1 jego wniosku z 18 maja 2013 r. były sformułowane w sposób konkretny i precyzyjny. Strona chciała uzyskać informacje dotyczącą okresu realizacji świadczeń socjalnych na [..]przez ASS, oraz jakie sumy środków wpływały do ASS w poszczególnych latach i z jakiego tytułu. W piśmie z dnia 18 września 2013 r., którym organ udzielił odpowiedzi na wniosek skarżącego, wskazano zestawienie wydatków na usługi opiekuńcze w latach 2005-2012 r. przekazanych na konto wykonawcy usług ASS oraz wyjaśniono skarżącemu, że podstawą tych płatności były umowy zawierane w skutek udzielonych zamówień publicznych zgodnie z przepisami ustawy Prawo zamówień publicznych. Zatem, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, niezrozumiałe są twierdzenia skarżącego, iż organ udzielił odpowiedzi na wniosek w sposób nieprawidłowy, bowiem wymagała ona znacznie bardziej szczegółowych danych.
Odnośnie zarzutu orzeczenia przez Sąd I instancji z naruszeniem art. 149 § 1 P.p.s.a., w zakresie stwierdzenia, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, należy stwierdzić, że zarzut ten został nieprawidłowo sformułowany.
Należy bowiem zauważyć, że art. 149 § 1 P.p.s.a. jest jednym z tzw. przepisów wynikowych, podobnie jak art. 146 § 1, art. 147, art. 151, czy art. 145 § 1 P.p.s.a. Warunkiem zastosowania art. 149 § 1 P.p.s.a. jest więc spełnienie hipotezy w postaci stwierdzenia czy niestwierdzenia przez sąd I instancji naruszeń prawa przez organ administracji. Jeżeli z wyroku wynika, że wojewódzki sąd administracyjny nie dopatrzył się naruszeń prawa świadczących nie tylko o bezczynności organu zobowiązanego, ale i o tym, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, to Naczelny Sąd Administracyjny nie może zarzucić takiemu sądowi złamania art. 149 § 1 P.p.s.a, gdyż jego rozstrzygnięcie odpowiada dyspozycji zastosowanego przepisu. Nawet błędne oddalenie skargi na bezczynność organu, czy też błędne zobowiązanie organu do rozpatrzenia wniosku i stwierdzenie, że jego bezczynność nie miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, nie polega samo w sobie na nieprawidłowym zastosowaniu odpowiednio art. 149 § 1 P.p.s.a., lecz może ewentualnie wskazywać na błąd popełniony w fazie kontroli zaskarżonej działalności organu. Powołanie wyłącznie art. 149 § 1 P.p.s.a jako naruszenia prawa procesowego nie jest zatem wystarczające do podważenia zaskarżonego wyroku, przepis ten nie może stanowić samodzielnej podstawy kasacyjnej. Strona skarżąca chcąc postawić zarzut złamania regulacji zawartej w art. 149 § 1 P.p.s.a., zobowiązana jest bezpośrednio powiązać taki zarzut z wytykiem naruszenia innych przepisów, którym- jej zdaniem – uchybił sąd pierwszej instancji w toku rozpatrywania sprawy. Brak takich odniesień oznacza w konsekwencji nieskuteczność zarzutu naruszenia zaskarżonym wyrokiem art. 149 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie jest bowiem uprawniony do przypisywania skarżącemu zamiaru przytoczenia konkretnej podstawy kasacyjnej ani też poszukiwania takiej podstawy, która byłaby najbardziej skuteczna i adekwatna do prawdopodobnego zamysłu strony. Orzekanie w granicach skargi kasacyjnej wyklucza możliwość merytorycznej oceny tak wadliwie skonstruowanego zarzutu naruszenia art. 149 P.p.s.a.
Mając wszystkie te względy na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na zasadzie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło