II SAB/Ol 31/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Adam Matuszak Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Referent-Stażysta Marta Kudła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lipca 2015 r. sprawy ze skargi W. F. na bezczynność Burmistrza w udzieleniu informacji publicznej I. umarza postępowanie w zakresie bezczynności organu; II. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. nie wymierza organowi grzywny; IV. zasądza od Burmistrza na rzecz skarżącej kwotę 100 złotych (słownie: sto złotych), tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu 19 maja 2015 r. W. F. za pośrednictwem Burmistrza A wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skargę na bezczynność w sprawie udostępnienia informacji publicznej. Skarżąca obok wniosku o stwierdzenie bezczynności Burmistrza A zwróciła się również o zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej w terminie 7 dni, o stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, o wymierzenie organowi grzywny w maksymalnej wysokości i zasądzenie kosztów postępowania. Z uzasadnienia skargi wynika, że skarżąca pismem z dnia 30 stycznia 2015 r. zwróciła się do Burmistrza A o udzielenie jej informacji publicznej poprzez przesłanie jej wykazu osób, którym umorzono podatki od nieruchomości i środków transportowych w 2014 r. Skarżąca w dniu 17 lutego 2015 r. otrzymała od organu pismo, z którego wynika, że żądana informacja jest informacją przetworzoną, nadto zostanie ona upubliczniona w biuletynie informacji publicznej do dnia 31 maja 2015 r. Do dnia wniesienia skargi wnioskodawczyni nie otrzymała żądanych informacji. W odpowiedzi na skargę Burmistrz A wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu odpowiedzi organ wskazał, że poinformował skarżącą o tym, iż żądana informacja ma charakter informacji przetworzonej i wezwał ją do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, czego skarżąca nie uczyniła. Nadto skarżąca została poinformowana, że wykaz, o który się zwróciła zostanie umieszczony w Biuletynie Informacji Publicznej, co nastąpiło w dniu 25 maja 2015 r. Organ nie miał obowiązku wcześniejszego udostępniania informacji niż wynikający z ustawy o finansach publicznych, zaś przygotowanie takiego wykazu zdezorganizowałoby pracę urzędu. W odpowiedzi zawarty został też pogląd, że w przypadku uznania, iż bezczynność miała miejsce, to z pewnością nie miała ona miejsca z rażącym naruszeniem prawa, bo wynikała z przekonania organu o słuszności jego postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie, zaś kontrola tej działalności, zgodnie z § 2 pkt 8 tego przepisu, obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a. Badając skargę na bezczynność w przedmiocie udzielenia informacji publicznej trzeba mieć na względzie, że zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), udostępnienie informacji na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni, z wyjątkiem sytuacji przewidzianej w art. 13 ust. 2 i art. 15 ust. 2 ustawy. Udostępnienie informacji publicznej jest czynnością materialno-techniczną. Podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej może odmówić udzielenia tej informacji z uwagi na ochronę informacji niejawnych lub innych tajemnic ustawowo chronionych. Jednakże, jeśli odmawia udostępnienia informacji to obowiązany jest tego dokonać w procesowej formie decyzji administracyjnej. Natomiast w sytuacji, gdy organ wnioskowaną informacją nie dysponuje, jest zobligowany powiadomić pisemnie o tym fakcie wnioskodawcę. Dopiero przejaw działalności organu w jednej z tych form działania, zwalnia podmiot obowiązany do udzielenia informacji publicznej z zarzutu bezczynności. Wyjaśnić także należy, że instytucja skargi na bezczynność organu, o której mowa w art. 149 p.p.s.a., ma na celu ochronę strony przez doprowadzenie do wydania przez organ rozstrzygnięcia w sprawie oraz ustalenia, czy bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Powołany przepis art. 149 w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy nastąpiło to z rażącym naruszeniem prawa albo nie miało charakteru rażącego. Użycie w zdaniu drugim § 1 art. 149 wyrazu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2012 r., sygn. akt II OSK 1360/12 (dostępnym - http://orzeczenia.nsa.gov.pl.), z analizy tego przepisu, w kontekście przepisu art. 4171 § 3 Kodeksu cywilnego, wynika że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo, że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. Należy zatem stwierdzić, że dokonanie żądanej czynności lub wydania żądanego aktu przed rozpoznaniem przez sąd skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego, nie powoduje, stosownie do art. 149 § 1 p.p.s.a., że w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa, postępowanie sądowe stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 tej ustawy (pogląd ten został podzielony w postanowieniach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2012 r., sygn. akt I OSK 2443/12 i z dnia 13 listopada 2012 r., sygn. akt I OSK 2626/12). Nie ulega wątpliwości, że żądanie skarżącej dotyczyło udzielenia jej informacji publicznej, gdyż zwolnienia z podatków są formą dysponowania majątkiem jednostki samorządu terytorialnego. Na skutek udzielonych zwolnień z obowiązku uiszczenia podatków budżet gminy zostaje uszczuplony i okoliczność ta z pewnością jest informacją publiczną. Zauważyć należy, że co do tej kwestii postępowania obie strony wydają się być zgodne. W ocenie Sądu nie było natomiast uzasadnionych podstaw do przyjęcia, że żądanie skarżącej jest wnioskiem o udzielenie informacji przetworzonej. Informacja przetworzona jest jakościowo nową informacją, jej przetworzenie w sensie fizycznym musi się wiązać nie tyle z nakładem pracy i to nawet w znacznym zakresie czasowym, lecz przede wszystkim z formą tego przetworzenia. Stąd też zgodnie z utrwalonym stanowiskiem judykatury i doktryny za takie informacje uznać należy określony zbiór (sumę) informacji prostych, których przetworzenie wymaga dokonania koniecznych analiz, obliczeń, wyciągów, zestawień statystycznych, środków finansowych i osobowych. Tylko jednoznaczne wykazanie, np. ze względu specyfikę gromadzenia i przechowywania dokumentów, ich obszerność, szczególne zasady prowadzenia biurowości, mogłoby w szczególnych sytuacjach uzasadniać uznanie tego typu informacji za informację przetworzoną. Natomiast takie czynności organu jak selekcja dokumentów, w tym poszczególnych decyzji, ich analiza pod względem treści czy anonimizacja danych chronionych, są zwykłymi zabiegami związanymi z rozpatrywaniem wniosku o udzielenie informacji publicznej i nie noszą cech przetwarzania tej informacji. Do odpowiedzi na skargę dołączony został wykaz osób fizycznych i prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, którym m. in. umorzono podatki. Zestawienie to w sposób jednoznaczny przekonuje, że żądana przez skarżącą informacja publiczna nie była informacją przetworzona, w związku z czym powinna być udzielona w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. Z udzielenia skarżącej informacji publicznej w terminie ustawowym nie zwalniało organu to, że na podstawie ustawy o finansach publicznych zobowiązany był on do podania m. in. żądanych informacji w terminie do 31 maja 2015 r. w Biuletynie Informacji Publicznej, gdyż wniosek W. F. powinien być rozpoznany do połowy lutego 2015 r. Tylko informacje publiczne opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej można uznać za udostępnione. Na rozprawie w Sądzie skarżąca potwierdziła, że żądana przez nią informacja ukazała się w Biuletynie, tylko że nastąpiło to ze znacznym opóźnieniem. Udzielenie żądanej informacji nastąpiło z uchybieniem 14- dniowego terminu wynikającego z art. 13 ust. 1 cyt. ustawy, gdyż wniosek złożony został 30 stycznia 2015r., a informacja publiczna została opublikowana w Biuletynie 25 maja 2015 r. Nie budzi wątpliwości to, że informacja publiczna zawarta w Biuletynie Informacji Publicznej jest informacją satysfakcjonującą skarżącą, gdyż W. F. potwierdziła to na rozprawie, jednak udzielona ona została już po wniesieniu skargi w dniu 19 maja 2015 r., dlatego też Sąd, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a., umorzył postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie bezczynności organu. Zaistniała bezczynność nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Samo uchybienie terminowi z art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej nie przesądza o rażącym charakterze bezczynności. Organ nie zignorował żądania skarżącej, a jedynie pozostawał w przekonaniu, że było to żądanie udzielenia informacji przetworzonej. Było to przekonanie błędne, ale w realiach rozpoznawanej sprawy nie można było uznać, iż stanowiło rażące naruszenie prawa, zwłaszcza że skarżąca poinformowana została w jakim terminie informacja ta zostanie opublikowana. Dlatego też Sąd na podstawie art. 149 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w pkt II wyroku. Opisane okoliczności wskazują też na brak podstaw do wymierzenia organowi grzywny o czym orzeczono w pkt III wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na zasadzie art. 205 § 1 p.p.s.a., w pkt IV wyroku.