VII SA/Wa 1661/14
WyrokWSA w Warszawie2014-11-17
Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Tadeusz Nowak, Elżbieta Zielińska-Śpiewak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Stowarzyszenie, które nie brało udziału w postępowaniu administracyjnym, ma legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję administracyjną?Ratio decidendi
Organizacja społeczna ma legitymację do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób tylko wtedy, gdy brała udział w postępowaniu administracyjnym jako uczestnik na prawach strony. Niespełnienie tego warunku skutkuje odrzuceniem skargi. W przypadku braku udziału w postępowaniu administracyjnym, sąd nie bada merytorycznej zasadności skargi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skarg K. B. i Stowarzyszenia "[...]" na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju, która uchyliła część decyzji Wojewody o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej (budowa drogi ekspresowej) i orzekła w tym zakresie, a w pozostałej części utrzymała decyzję w mocy. Skarżący K. B. zarzucił naruszenie przepisów KPA i błędne ustalenia dotyczące oddziaływania inwestycji na środowisko. Stowarzyszenie wniosło o uchylenie decyzji, podnosząc zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd oddalił skargę K. B. i odrzucił skargę Stowarzyszenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę K. B., odrzucono skargę Stowarzyszenia "[...]" i zwrócono Stowarzyszeniu wpis sądowy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka, , Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2014 r. sprawy ze skarg K. B. i Stowarzyszenia "[...]" na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2014 r. znak [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej I. oddala skargę K. B., II. odrzuca skargę Stowarzyszenia "[...]", III. zwrócić na rzecz Stowarzyszenia "[...]", ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpis sądowy w kwocie 500 zł (pięćset złotych).
Decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r. znak: [...] Minister Infrastruktury i Rozwoju na podstawie art. 138 §1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.) zwanej dalej "kpa" oraz art. 11 g ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 687, ze zm.) zwanej dalej "specustawą drogową", po rozpatrzeniu odwołań K. B., Towarzystwa [...] oraz D. M., od decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...], o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej pn.: "Budowa drogi ekspresowej [...] na odcinku od [...] do [...]",
- uchylił załącznik Nr 2 zaskarżonej decyzji (omyłkowo oznaczony przez organ I instancji jako załącznik Nr 1), stanowiący mapy z projektami podziałów nieruchomości – w zakresie dotyczącym obrębu: [...], woj. [...], pow. [...], m. [...] i orzekł w tym zakresie poprzez ustalenie, w miejsce uchylenia, nowej mapy w skali 1:1000 z projektem podziału nieruchomości – w zakresie dotyczącym obrębu: [...], woj. [...], pow. [...], m. [...], będącej załącznikiem nr 1 do niniejszej decyzji,
- uchylił w sentencji zaskarżonej decyzji, znajdujący się na stronie 13, zapis stanowiący dotychczasową treść pkt VII. i orzekł w tym zakresie ustalając nową treść pkt VII: Termin wydania nieruchomości. Działając na podstawie art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, określił termin wydania nieruchomości na 120 dzień od dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stała się ostateczna.
W pozostałej części zaskarżoną decyzję utrzymał w mocy.
W uzasadnieniu organ przedstawił następujący przebieg postępowania: Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad zwany dalej "inwestorem", działając na podstawie art. 11 a ust. 1 specustawy drogowej , wnioskiem z dnia [...] kwietnia 2013 r. wystąpił do Wojewody [...] o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej dla zadania pn.: "Budowa drogi ekspresowej [...] na odcinku od km [...] do km [...]". Jednocześnie , działając na podstawie art. 17 ust. 1 wniósł o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności oraz o przeprowadzenie ponownej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2013 r., poz. 1235, ze zm.), zwanej dalej "ustawą o udostępnianiu informacji o środowisku".
Ocena taka została przeprowadzona i postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w [...] uzgodnił realizację projektowanej inwestycji i określił warunki jej realizacji.
Po przeprowadzeniu postępowania, działając na podstawie art. 11 a ust. 1, art. 11 f, art. 17 ust. 1 specustawy drogowej, Wojewoda [...] wydał w dniu [...] grudnia 2013 r., decyzję nr [...], o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej oraz nadał jej rygor natychmiastowej wykonalności.
Od decyzji Wojewody [...] odwołania do Ministra Infrastruktury i Rozwoju, wnieśli K. B., Towarzystwo [...], reprezentowane przez W. N. oraz D. M.
Ponownie rozpoznając sprawę na skutek wniesionych odwołań Minister Infrastruktury i Rozwoju zmienił zaskarżoną decyzję we wskazanym powyżej zakresie. Wyjaśnił, że dostrzegł nieprawidłowości dotyczące podziału działki nr ewid. [...], w wyniku którego powstały działki o numerze ewid. [...] (przeznaczona pod planowaną inwestycję) oraz [...] i [...] (pozostające przy obecnym właścicielu). Podjęte w tym zakresie postępowanie wyjaśniające doprowadziło do przekazania przez inwestora organowi odwoławczemu 4 egzemplarzy mapy z prawidłowo sporządzonym projektem podziału działki nr ewid. [...].
Nadto, podzielając zarzut odwołania wniesionego przez Towarzystwo [...] określił termin wydania nieruchomości; w pozostałym zakresie nie znalazł podstaw do zmiany bądź uchylenia zaskarżonej decyzji.
Uzasadniając utrzymanie decyzji w pozostałym zakresie, organ odwoławczy wskazał, iż projektowana inwestycja obejmuje budowę drogi ekspresowej [...] na odcinku węzeł "[...]" – węzeł "[...]", od km [...] do km [...]. Długość projektowanego odcinka wynosi 2,20 km i przebiega przez tereny gminy Marki na odcinku od km [...] do km [...] oraz tereny gminy [...] na odcinku od km [...] do km [...].
Zakres inwestycji obejmuje: budowę drogi ekspresowej, budowę dróg serwisowych, dojazdowych, chodników i ścieżek rowerowych, budowę obiektów inżynierskich, budowę oświetlenia i odwodnienia dróg, budowę urządzeń bezpieczeństwa ruchu i ochrony środowiska, przebudowę kolidujących z projektem urządzeń różnych branż, zabezpieczenie koryta rzeki [...] w sąsiedztwie obiektów inżynierskich oraz rozbiórkę obiektów.
W niniejszej sprawie inwestor do wniosku o zezwolenie na budowę wskazanego odcinka drogi ekspresowej [...] wraz z projektem budowlanym przedłożył wszystkie niezbędne opinie, uzgodnienia pozwolenia oraz dokumenty wymagane przepisami prawa. Postępowanie administracyjne przeprowadzone zostało prawidłowo z zachowaniem przepisami określonych procedur.
Dalej organ szczegółowo i wyczerpująco odniósł się do zarzutów odwołań. Podkreślił jednak, że nie zasługują one na uwzględnienie, bowiem decyzja odpowiada prawu.
Skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju wnieśli K. B. i Stowarzyszenie [...] "[...]".
Skarżący K. B. zarzucił decyzji naruszenie art. 7 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie zarzutów odwołania dotyczących istotnych błędów projektu budowlanego – załącznika nr 1 do decyzji organu I instancji oraz naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. z uwagi na brak możliwości wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów przed wydaniem decyzji ostatecznej.
Rozwijając podniesione zarzuty wskazał, iż w projekcie budowlanym Raport oddziaływania na środowisko - załącznik nr 5.1 (wersja pierwotna) - obszar zabudowy pomiędzy projektowaną drogą [...] po lewej stronie (północnej) oraz ulicą [...] został zakwalifikowany jako zabudowa jednorodzinna, ten sam obszar według załącznika nr 5.1 z aneksu nr 2 do Raportu oddziaływania na środowisko został zakwalifikowany jako zabudowa wielorodzinna (mimo, że obszar zabudowy po drugiej stronie ulicy [...] nadal pozostał jako zabudowa jednorodzinna).
Zdaniem skarżącego jest to niezgodne ze stanem faktycznym oraz zapisami "Raportu oddziaływania na środowisko". Wniósł o ponowną zmianę klasyfikacji w/w obszaru zabudowy jako zabudowy jednorodzinnej i przyjęcie wskazanych w skardze wartości dopuszczalnego poziomu hałasu w środowisku.
Dalej wskazał, że prognozowane natężenie ruchu na projektowanej drodze [...] zostało przyjęte na podstawie "Prognozy ruchu dla drogi ekspresowej [...] na odcinku od km [...] do km [...], sporządzonej przez "[...] " Sp. z o.o. Prognoza ta nie uwzględnia natężenia ruchu, który znacząco wzrośnie po utworzeniu [...] Obwodnicy [...]. Dane do analiz środowiskowych zostały przyjęte na podstawie symulacji komputerowej, której wyniki nie są wiarygodne i budzą wiele wątpliwości, o czym mówi "Raport oddziaływania na środowisko" w punkcie 5.4 (strony nr 63-64).
Nadto, jako dowód na to, że prognozowane natężenie ruchu i prędkość ruchu na podstawie symulacji jest niewłaściwe, powołał raporty z pomiarów hałasu, przeprowadzone w ostatnich latach:
- analizy porealizacyjne drogi [...] na odcinku [...] - [...] oraz
- raport "Okresowe pomiary hałasu od drogi ekspresowej [...] na odcinku [...] - [...] od km [...] do km [...] " z listopada 2013 r.
Oznacza to, w ocenie skarżącego, że zaprojektowane ekrany akustyczne nie spełnią swojego zadania w fazie eksploatacji drogi [...]. Ponieważ ulegną zmianie prognozowane wartości dopuszczalnego poziomu hałasu wniósł o analizę i przyjęcie dodatkowo do pomiarów kontrolnych emisji hałasu wskazanych lokalizacji w ramach analizy porealizacyjnej.
[...] w decyzji zarzucił:
- naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. z uwagi na to, że decyzja organu I instancji w części utrzymanej w mocy w postępowaniu odwoławczym jest obciążona istotnym naruszeniem prawa materialnego - art. 72 ust. 1 pkt 10, art. 86, art. 92 i art. 93 ust. 1 ustawy "ocenowej", jak również art. 11 a ust. 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych,
- naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.) - co oznacza naruszenie przez Ministra Infrastruktury i Rozwoju art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., poprzez jego zastosowanie i art. 138 § 2 k.p.a. – poprzez jego niezastosowanie - z powodu zmian dokonanych przez organ odwoławczy wskutek wymiany, po przeprowadzeniu postępowania w trybie art. 136 k.p.a., części załącznika (mapa wraz z projektem podziału nieruchomości), stanowiącego integralną część decyzji Wojewody [...] Nr [...],
- niespójność osnowy decyzji organu I instancji, z jej uzasadnieniem (odnośnie wykonania obowiązku zawieszenia i okresowej konserwacji 150-200 skrzynek lęgowych w Nadleśnictwie [...]),
- nierozpatrzenie wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniach od decyzji Nr [...] Wojewody [...] dwóch osób fizycznych i Towarzystwa [...] ([...]), jak również zarzutów wobec postanowienia RDOŚ w [...] z dnia [...] października 2013r.,
- brak uchylenia postanowienia nr [...] Wojewody [...] z dnia [...].11.2013 r. o podjęciu zawieszonego postępowania, które nie zostało prawidłowo obwieszczone stronom.
Podnosząc powyższe zarzuty Stowarzyszenie "[...]" wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargi Minister Infrastruktury i Rozwoju wniósł o ich oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko i argumentację przedstawioną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd kontrolował decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2014 r. zezwalającą na realizację inwestycji drogowej pn. Budowa drogi ekspresowej [...] na odcinku od km [...] do km [...].
Pozwolenie na realizację inwestycji drogowej wydane na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r., o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, stanowi rodzaj skonsolidowanego orzeczenia administracyjnego ustalającego lokalizację drogi, udzielającego pozwolenia na jej budowę oraz stanowiącego o zatwierdzeniu podziału nieruchomości i oznaczeniu nieruchomości, które przechodzą na własność Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego (art. 11 a ust. 1 oraz art. 11 f ust. 1 cyt. ustawy).
Należy także wskazać, ze inwestycja w zakresie realizacji drogi publicznej ma na celu zapewnienia realizacji określonych potrzeb wszystkim użytkownikom danej drogi, zatem jest inwestycją określonego celu publicznego. Specyfika uregulowań ustawowych wyraża się w uproszczeniu postępowania administracyjnego w sprawach związanych z nabyciem nieruchomości oraz dysponowania nimi przez inwestora na cele budowy drogi publicznej. Interes społeczny i gospodarczy, który znajduje oparcie w omawianym akcie prawnym i który w tym wypadku ma prymat nad słusznym interesem strony, przemawia za szybką i sprawną realizacją przedsięwzięcia inwestycyjnego polegającego na budowie drogi, z jednej strony znacznie zwiększając uprawnienia inwestora, natomiast z drugiej zdecydowanie ograniczając uprawnienia właścicieli nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania inwestycji.
Zgodnie z art. 11 a ust. 1 specustawy drogowej wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych wydaje decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej na wniosek właściwego zarządcy drogi. Organ administracji nie jest uprawniony do oceny zasadności, celowości zamierzonej inwestycji czy jej przebiegu. O tym decyduje inwestor, wybierając najbardziej korzystne dla niego rozwiązanie lokalizacyjne i techniczno-wykonawcze. To inwestor wyznacza miejsce oraz sposób realizacji drogi. Wydając decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej organ orzekający dokonuje jedynie oceny formalnoprawnej dopuszczalności lokalizacji tej inwestycji. Odmowa wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej może być oparta wyłącznie o ustalenia organu, z których wynikałoby, że przebieg inwestycji zaproponowany przez inwestora narusza obowiązujące przepisy prawa. W przeciwnym wypadku, stosownie do art. 11a ust. 1 ustawy organ zobligowany jest wydać decyzję zezwalającą na realizację inwestycji drogowej. Nie można bowiem uzależniać zezwolenia na realizację inwestycji drogowej od spełnienia świadczeń lub warunków nieprzewidzianych obowiązującymi przepisami (por. wyrok NSA z dnia 20 stycznia 2011 r., sygn. akt II OSK 2416/10 - dostępny pod adresem internetowym: http://orzeczenia.nsa.gov.pl ).
Nadto stosownie do art. 11 i specustawy drogowej w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. A zatem - zgodnie z treścią art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego zw. z art. 11 i specustawy drogowej w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 , art. 35 oraz art. 32 ust. 4 właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę
Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie.
Z akt postępowania wynika, że inwestor ubiegając się o wydanie decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej złożył wszystkie wymagane w danej sprawie dokumenty wymienione w art. 11 d, a wydana decyzja zawiera niezbędne elementy określone w art. 11 f ust. 1 specustawy drogowej, w tym wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, określenie linii rozgraniczających teren inwestycji, mapę w odpowiedniej skali przedstawiającą proponowany przebieg drogi z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu.
Decyzja zawiera także zatwierdzenie podziału nieruchomości - mapy z projektem podziału w skali 1:1000, w formie załącznika stanowiącego integralną część decyzji. Strony postępowania zostały w sposób prawidłowy powiadomione o wydaniu decyzji w formie obwieszczeń i doręczeń.
Organ uznał także zasadność wniosku o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze K. B. wyjaśnić należy, że droga ekspresowa [...] realizowana w ramach niniejszej inwestycji stanowi fragment [...] Obwodnicy [...], dla której wydana została decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia z dnia [...] października 2007 r. dla odcinka od węzła "[...]" do węzła "[...]". Obejmuje ona zatem szerszy zakres niż projektowana inwestycja dotycząca odcinka od węzła "[...]" do węzła "[...]", dla którego wydane zostało postanowienie Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] z dnia [...] października 2013 r. w wyniku ponownej oceny oddziaływania projektowanej inwestycji na środowisko przeprowadzonej na wniosek inwestora.
Jednym z aspektów badanych w toku postępowania zakończonego wydaniem postanowienia RDOŚ była kwestia usytuowania ekranów akustycznych. W postanowieniu organ nałożył na inwestora obowiązek wykonania ekranów akustycznych w celu zminimalizowania oddziaływania hałasu na terenach chronionych akustycznie, wskazując jednocześnie ich lokalizację i parametry. W postanowieniu uszczegółowiono lokalizację i parametry ekranów akustycznych w oparciu o aktualną prognozę rozprzestrzeniania się hałasu drogowego wykonaną przez autorów raportu oddziaływania na środowisko. Zmiana parametrów, lokalizacji i wysokości ekranów akustycznych była ponadto wynikiem uszczegółowienia rozwiązań projektowych w ramach opracowania projektu budowlanego oraz zmiany rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 czerwca 2007 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku (Dz. U. z 2014 r., poz. 114).
Trafnie Minister Infrastruktury i Rozwoju wskazał, że zarówno z postanowienia RDOŚ, jak i z Raportu wynika, że badania wykonane w ramach analizy porealizacyjnej pozwolą na weryfikację prognozowanych poziomów hałasu. Wyniki pomiarów będą podstawą do podjęcia technicznych i organizacyjnych działań naprawczych. W przypadku, gdy pomiar porealizacyjny wykaże przekroczenie poziomu hałasu u odbiorcy, wskazano na konieczność zainstalowana m. in. w postaci budowy nowych lub zwiększenia parametrów istniejących ekranów akustycznych, dodatkowych zabezpieczeń akustycznych. W przypadku braku środków, technicznych lub projektowych umożliwiających zapewnienie normatywnego poziomu hałasu, konieczne będzie podjęcie decyzji zmierzającej do utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Ponadto w Raporcie wskazano, że po utworzeniu obszaru ograniczonego użytkowania możliwe będzie zastosowanie indywidualnego zabezpieczenia budynków mieszkalnych poprzez wzmocnienie izolacyjności akustycznej zewnętrznych przegród budowlanych (wymiana stolarki okiennej). Możliwe będą również inne działania zmierzające do definitywnego rozwiązania problemu np. wykup budynków przez inwestora.
W ocenie Sądu należy podzielić stanowisko organu, iż zawarte w Raporcie prognozy hałasu są miarodajne, a dane służące do obliczenia przewidywanego poziomu jego natężenia uzyskane zostały w zgodnie z obowiązującą metodyką.
Z tych względów Minister Infrastruktury i Rozwoju uznał za przedwczesne i obecnie nieuzasadnione stanowisko skarżącego dotyczące skali rzeczywistego oddziaływania akustycznego inwestycji na środowisko po jej zrealizowaniu.
Ewentualne przekroczenie dopuszczalnych norm hałasu może spowodować wstrzymanie przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska, oddania do użytkowania zabudowanego odcinka drogi. Ocenę tę Sąd w pełni podziela.
Podsumowując powyższe rozważania Sąd uznał, że zarzuty skargi K. B. nie znajdują oparcia w przepisach prawa, a zważywszy na to, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń prawa procesowego lub materialnego, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Skargę na decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2014 r. złożyło także Stowarzyszenie [...] "[...]".
Stosownie do treści art. 50 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r, poz. 270 ze zm.) uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym.
Wyliczona w art. 50 § 1 kolejność podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi nie jest przypadkowa, a wynika z wagi chronionych wartości w demokratycznym państwie prawnym. To właśnie ochrona praw podmiotowych jednostki jest podstawową wartością, którą ma chronić postępowanie sądowoadministracyjne. Regulacja przyznająca legitymację innym podmiotom nie może być oparta na wykładni rozszerzającej, oznacza bowiem otwarcie ingerencji w ukształtowane prawa jednostki. Dając wagę konstytucyjnej zasadzie praworządności przyznano legitymację prokuratorowi, a dla ochrony praw człowieka legitymację przyznano Rzecznikowi Praw Obywatelskich i Rzecznikowi Praw Dziecka. Do konstrukcji prawnej legitymacji tych podmiotów nie wprowadzono przesłanek materialnoprawnych ograniczających tę legitymację.
Artykuł 50 § 1 p.p.s.a. przyjął natomiast inną konstrukcję legitymacji organizacji społecznej, wprowadzając dodatkowo przesłankę materialnoprawną - organizacja społeczna ma legitymację do wniesienia skargi w zakresie jej statutowej działalności. Przesłanka materialnoprawna wymaga, dla stwierdzenia jej wystąpienia, ustalenia merytorycznego związku treści rozstrzygnięcia działania organu administracji publicznej z celami statutowymi organizacji społecznej.
Drugą przesłanką uprawniającą organizację społeczną do wniesienia skargi w sprawach dotyczących innych podmiotów jest udział organizacji społecznej w postępowaniu administracyjnym.
Legitymacja skargowa przysługuje organizacji społecznej tylko wówczas, gdy brała udział w postępowaniu administracyjnym, jako uczestnik na prawach strony. Musi to być zatem organizacja społeczna, która zgłosiła żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego lub dopuszczenia jej do udziału w postępowaniu, a żądanie to zostało uznane przez organ administracji publicznej za uzasadnione.
Niespełnienie chociażby jednego z wymienionych w art. 50 § 1 p.p.s.a. warunków powoduje, że organizacja społeczna nie posiada legitymacji skargowej (por. post. NSA z 4.07.2013 r., II OSK 1588/13, Lex 1346311).
Z tych przyczyn, zważywszy na to, że Stowarzyszenie [...] "[...]" nie brało udziału w postępowaniu administracyjnym zakończonym zaskarżoną decyzję Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia [...] czerwca 2014 r., skargę należało odrzucić w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło