II OSK 2905/15
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-07-28
Skład orzekający: Andrzej Gliniecki, Andrzej Jurkiewicz, Sławomir Pauter
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych odmawiające uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy, dotyczące działki leśnej, zostało wydane prawidłowo, z uwzględnieniem przepisów o ochronie gruntów leśnych i planowaniu przestrzennym, w szczególności w kontekście nieobowiązujących planów miejscowych?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Dyrektor Generalny Lasów Państwowych wydał postanowienie przedwcześnie, nie wyjaśniając w sposób należyty, czy działka objęta wnioskiem o warunki zabudowy była objęta zgodą na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne przy sporządzaniu uproszczonego planu zagospodarowania przestrzennego Osiedla Choszczówka. Sąd pierwszej instancji również naruszył prawo, dokonując samodzielnych ustaleń faktycznych w tej kwestii, zamiast kontrolować legalność działań organów administracji. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i postanowienie, nakazując organowi odwoławczemu ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazówek sądu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego na działce leśnej. Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych odmówił uzgodnienia, wskazując na niespełnienie warunku z art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, tj. brak zgody na zmianę przeznaczenia gruntu leśnego. Dyrektor Generalny Lasów Państwowych utrzymał tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R.K. na postanowienie Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych. R.K. wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i zaskarżone postanowienie Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych. Zasądza od Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych na rzecz R.K. kwotę 400 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędziowie Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz ( spr.) Sędzia del. WSA Sławomir Pauter Protokolant starszy asystent sędziego Łukasz Pilip po rozpoznaniu w dniu 20 lipca 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej R.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 lipca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 1114/15 w sprawie ze skargi R.K. na postanowienie Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy 1. uchyla zaskarżony wyrok i zaskarżone postanowienie, 2. zasądza od Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych na rzecz R. K. kwotę 400 (czterysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrokiem z dnia 22 lipca 2015 r. sygn. akt IV SA/Wa 1114/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R.K. na postanowienie Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia [...] grudnia 2014r. nr [...] w przedmiocie odmowy uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy.
Wyrok ten został wydany w następującym stanie sprawy:
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2014 r. nr 204/14 Dyrektor Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych w W., na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 6, art. 60 ust. 1 oraz art. 55 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2012 r., poz. 647) oraz art. 106 § 5 k.p.a., odmówił uzgodnienia przedłożonego w zakresie ochrony gruntów leśnych projektu decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie wolno stojącego budynku mieszkalnego jednorodzinnego z garażem wraz z infrastrukturą towarzyszącą i zagospodarowaniem terenu na działce ewidencyjnej nr [...] w obrębie [...], położonej przy ul. [...], wraz z budową zjazdu z ul. [...] (działka ewid. nr [...]) na ww. posesję, na terenie Dzielnicy [...] w W.
W uzasadnieniu organ ten wyjaśnił, że nie został spełniony warunek z art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Podniósł przy tym, że grunt leśny znajdujący się na działce ewidencyjnej nr [...] nie został pozbawiony statusu lasu ochronnego oraz nie uzyskano decyzji wyrażającej zgodę na zmianę przeznaczenia gruntu leśnego na cele nieleśne.
Na skutek wniesionego przez R.K. zażalenia, postanowieniem z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] Dyrektor Generalny Lasów Państwowych utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu wydanego postanowienia organ stwierdził, że z treści projektu decyzji o warunkach zabudowy wynika, iż działka na której planowana jest inwestycja (nr [...]), stanowi grunt leśny (użytek: LsVI) o powierzchni 0,2322 ha. W przypadku braku aktualnego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nowe zainwestowanie jest możliwe po uzyskaniu decyzji o warunkach zabudowy. Dalej organ podniósł, że organ pierwszej instancji jako organ właściwy w sprawach ochrony gruntów leśnych (art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych), uzgodnienie przedłożonego projektu decyzji dokonuje w oparciu o art. 53 ust. 4 pkt 6 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dlatego też możliwe jest wykorzystanie zapisów zawartych w nieobowiązujących miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, na co wskazuje ww. art. 61 ust. 1 pkt 4.
Przedłożony do uzgodnienia projekt decyzji zawiera informację, że działka objęta niniejszym wnioskiem nie uzyskała zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne (inwestycyjne) w planie zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy, zatwierdzonym uchwałą Rady m.st. Warszawy Nr XXXV/199/92 z dnia 28 września 1992 r., który utracił moc na podstawie art. 87 ust 3 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dlatego też, zgodnie z brzmieniem art. 61 ust. 1 pkt 4 ww. ustawy, w ocenie organu odwoławczego, organ pierwszej instancji nie mógł uzgodnić ww. projektu decyzji o warunkach zabudowy. Miejscowy plan ogólny zagospodarowania przestrzennego dopuszczał lokalizację domów mieszkalnych wyłącznie pod warunkiem m.in. pozbawienia terenu statusu lasu ochronnego. Organ odwoławczy podniósł także, iż z ustaleń organu pierwszej instancji jak i posiadanej dokumentacji nie wynika, żeby omawiany teren został pozbawiony statusu lasu ochronnego. Skarżący również nie wykazał zaistnienia powyższej przesłanki. W projekcie decyzji o warunkach zabudowy powołano się
i przytoczono zapisy planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego z 1992 r. Zawarto też informację o braku decyzji wyrażając zgodę na przeznaczenie gruntu leśnego na nieleśny.
Dalej, jak wskazał Sąd pierwszej instancji, z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika, że Rada Gminy Białołęka uchwałą z dnia 29 listopada 1994 r. nr VII/91/94 podjęła uproszczony plan miejscowy dla Osiedla Choszczówka (położonego w Gminie Warszawa-[...]), obowiązujący do końca grudnia 2003 r. Zgodnie z jego treścią przedmiotowa działka ewidencyjna nr [...] położona była w strefie D, w granicach terenu przeznaczonego pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną i mieszkaniową jednorodzinną na działkach leśnych. Przedmiotowy teren znajdował się w strefie ochronnej - otulinie lasu, wynoszącej 100 m od granicy. Zgodnie z ustaleniami ogólnymi zasad realizacji planu, na działkach leśnych istniała możliwość zabudowy jedynie po uprzednim wystąpieniu właściciela działki i zgodzie Wydziału Ochrony Środowiska i Leśnictwa Urzędu Wojewódzkiego odnośnie "Odlesienia" (pismo Urzędu m.st. Warszawy z dnia 18 lutego 2014 r.). Działka objęta niniejszym wnioskiem nie uzyskała zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne (inwestycyjne).
Skargę na powyższe postanowienie wniósł R.K., domagając się wyeliminowania tego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji z obrotu prawnego, zarzucając naruszenie art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym oraz art. 106 § 4, art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał argumentację zawartą
w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniesiona skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, co skutkowało jej oddaleniem na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.".
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że ustalenia faktyczne i prawne szczegółowo omówione w uzasadnieniach postanowień organów obu instancji nie budzą żadnych wątpliwości. Następnie wyjaśnił, iż przywołany przez organy art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym statuuje przesłanki pozytywnego rozpatrzenia wniosku o wydanie warunków zabudowy. Jednym z koniecznych warunków jest taka sytuacja, że teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze
i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r.
o zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz.U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.).
Jak ustalono działka nr [...] to użytek leśny oznaczony symbolem "Ls" klasy VI. Mając taki status bez wątpienia jest gruntem objętym ochroną ustaloną przepisami ustawy z dnia 3 lutego 1995 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2013 r., poz. 1205 ze zm.) co oznacza, że wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia z gruntu leśnego na cele nieleśne. Działka ta nie jest objęta aktualnie obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego. Niemniej organ ustalił, że działka nr [...] w poprzednio obowiązującym planie miejscowym zatwierdzonym uchwałą Rady m.st. Warszawy z dnia 28 września 1992 r. nr XXXV/199/92, nie uzyskała zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne (inwestycyjne), która tak jak i obecnie, była wymagana w oparciu o poprzednio obowiązującą ustawę z dnia 26 marca 1982 r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 11, poz. 79 ze zm.), która w art. 7 regulowała tryb uzyskiwania takiej zgody. Podobnie, wbrew twierdzeniom strony skarżącej, uchwalony w 1994 r. ww. szczegółowy plan miejscowy dla Osiedla Choszczówka (gmina Warszawa-[...]), zgodnie z którym przedmiotowa działka nr [...] położona była na terenie, gdzie przewidziano realizację zabudowy mieszkalnej jednorodzinnej, nie mógł zostać uwzględniony, albowiem przedmiotowa działka nie uzyskała stosownej zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych. Stanowisko skarżącego, iż decyzja o zmianie przeznaczenia, niezależnie od formy jej wydania, musiała zostać wydana skoro umieszczono taki zapis w planie miejscowym dla Osiedla Choszczówka z 1994 r., nie może zostać uwzględnione, gdyż organy administracyjne nie mogą opierać się na domniemaniu, że taka decyzja została wydana, w braku jakichkolwiek dowodów, iż w istocie doszło do zmiany przeznaczenia terenu.
Następnie Sąd wyjaśnił, że w toku procedury uchwalania ww. planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego Miasta Warszawy z dnia 28 września 1992 r. brak było zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne. Zgoda taka mogła być ewentualnie udzielona w toku procedury uchwalania szczegółowego planu miejscowego, który został podjęty przez Radę Gminy Białołęka uchwałą z dnia 29 listopada 1994 r. nr VII/91/94 dla Osiedla Choszczówka, jednakże w toku jego obowiązywania (do końca grudnia 2003 r.) taka zgoda również nie została udzielona. A skoro takiej zgody nie uzyskano to nie było możliwe pozytywne uzgodnienie przedłożonego projektu decyzji w zakresie ochrony gruntów leśnych, objętego wnioskiem o wydanie warunków zabudowy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł R.K., kwestionując wydany wyrok w całości i domagając się uchylenia zarówno tego wyroku, jak i uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu pierwszej instancji, a także zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie:
I. przepisów prawa materialnego tj.:
art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w zw. z art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 2 i ust. 3 Konstytucji RP przez błędną wykładnię polegającą na nietrafnym przyjęciu, że zapis o przeznaczeniu gruntu leśnego na cele budowlane w planie miejscowym szczegółowym, który utracił moc na podstawie przepisu art. 67 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, nie stanowi dowodu na okoliczność uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntu na cele nieleśne przy sporządzaniu ww. planu;
II. przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1/ art. 3 § 1 i § 2 pkt 2 p.p.s.a. przez merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy za organ zamiast dokonania kontroli legalności zaskarżonego postanowienia, co przejawia się w:
- nierozważeniu trafności motywów rozstrzygnięcia organu centralnego,
- sformułowaniu odmiennych motywów rozstrzygnięcia niespójnych z treścią uzasadnienia zaskarżonego postanowienia,
- ustalenie nowych faktów, które nie były przedmiotem badania organów obydwu instancji i do których organy się nie ustosunkowały w wydanych rozstrzygnięciach,
a które zdaniem Sądu pierwszej instancji miały kluczowe znaczenie dla sprawy;
2/ art. 151 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 i art. 106 § 1 i § 4 k.p.a. przez błędne uznanie, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu, podczas gdy należało uchylić zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji z uwagi na ich wydanie z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
3/ art. 133 § 1 i 134 § 1 p.p.s.a. przez niestaranną analizę akt sprawy, w tym zaskarżonego postanowienia z dnia [...] grudnia 2014 r. i formułowanie dowolnych wniosków, nieopartych na zgromadzonym materiale dowodowym, co przejawia się w:
- przytaczaniu w uzasadnieniu wyroku (jako pochodzących od organu) tez, które
nie zostały sformułowane w zaskarżonym postanowieniu,
- przeoczeniu faktu, że postanowienie z dnia [...] grudnia 2014 r. zawiera uzasadnienie zmienione w sposób zasadniczy w porównaniu z treścią postanowienia organu pierwszej instancji,
- nieuwzględnieniu treści planu miejscowego szczegółowego z 1994 r., w tym m.in. załącznika graficznego do tego planu, z którego wynika, że przedmiotowa nieruchomość położona jest na terenie przeznaczonym pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną na terenie leśnym, a także, że przedmiotowa nieruchomość już wówczas (w 1994 r.) stanowiła teren leśny, podczas gdy Sąd mylnie uznał, że las na tej nieruchomości ma mniej niż 20 lat;
4/ art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez:
- niestaranne i lakoniczne sformułowanie argumentacji powołanej na poparcie tezy, że w odniesieniu do przedmiotowej nieruchomości nie wyrażono zgody, o której mowa w art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 647 ze zm.) oraz właściwego opisu toku rozumowania Sądu oraz
- nieodniesienie się do zarzutów sformułowanych w skardze na postanowienie z dnia [...] grudnia 2014 r.
W uzasadnieniu przytoczono argumenty na poparcie ww. podstaw kasacyjnych.
Dyrektor Generalny Lasów Państwowych w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie od skarżącego na rzecz organu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, zatem przedmiotową sprawę należało rozpoznać w granicach zakreślonych podniesionymi w złożonej skardze kasacyjnej zarzutami. Zaś tak rozpoznawana skarga kasacyjna, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zasługiwała na uwzględnienie.
Przystępując do wyjaśnienia przesłanek uwzględnienia wniesionego środka odwoławczego podkreślić należy, iż jako usprawiedliwiony Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 77, 80 i 106 § 1 i § 4 k.p.a. Zasadniczo rację ma bowiem skarżący, iż zaskarżone postanowienie organu odwoławczego zostało wydane przedwcześnie, czego nie dostrzegł Sąd pierwszej instancji.
Jak wynika z akt sprawy Prezydent m.st. Warszawy przedstawił do uzgodnienia projekt decyzji ustalający warunki zabudowy w postaci domu jednorodzinnego wraz z infrastrukturą towarzyszącą i zagospodarowaniem terenu na działce nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...] w W. (Dzielnica [...]). Z informacji z rejestru gruntów wynika w sposób niesporny, że teren ten stanowi lasy – oznaczenie użytku LsVI. Przyczyną odmowy uzgodnienia projektu decyzji było to, iż zdaniem organu nie został spełniony warunek z art. 61 ust. 1 pkt 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Z przepisu tego wynika, że wydanie decyzji o warunkach zabudowy jest możliwe jedynie w przypadku łącznego spełnienia wymienionych warunków, w tym teren nie wymaga uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne albo jest objęty zgodą uzyskaną przy sporządzaniu miejscowych planów, które utraciły moc na podstawie art. 67 ustawy, o której mowa w art. 88 ust. 1;
W sprawie nie budzi wątpliwości, iż przedmiotowa działka była objęta miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy zatwierdzonym uchwałą Rady m.st. Warszawy z dnia 28 września 1992 r. nr XXXV/199/92. Plan ten utracił moc na podstawie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nie jest sporne także, że w planie tym działka nie uzyskała zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne. Jednakże na etapie postępowania zażaleniowego okazało się, że sporna działka była także objęta uproszczonym planem zagospodarowania przestrzennego osiedla Choszczówka – uchwała Rady Gminy Białołęka z dnia 29 listopada 1994 r. nr VII/91/94.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego słusznie zarzuca skarżący, iż organ odwoławczy nie wyjaśnił, czy omawiana działka została objęta zgodą przy sporządzeniu ww. uproszczonego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla Choszczówka. Z pisma z dnia 18 lutego 2014 r. sporządzonego przez Naczelnika Wydziału Planowania Miejscowego Biura Architektury i Planowania Przestrzennego m.st. Warszawy (kierowanego do skarżącego) wynika, że w uproszczonym planie sporna działka znajdowała się w granicach terenu przeznaczonego pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Przy czym działka ta znajdowała się w strefie ochronnej lasu (otulina lasu). Z powyższego skarżący wywodzi, że taka zgoda przy uchwalaniu uproszczonego planu, w stosunku do działki nr [...] była udzielona. A zatem rzeczą organu odwoławczego, w ramach postępowania zażaleniowego, było zweryfikowanie twierdzeń skarżącego w tym zakresie. Tymczasem Dyrektor Generalny Lasów Państwowych nie tylko nie zweryfikował tych twierdzeń, ale pozostawił to zagadnienie poza zakresem swych rozważań, wskazując jedynie w motywach zaskarżonego postanowienia, iż plan szczegółowy dla Osiedla Choszczówka nie został powołany w projekcie decyzji o ustaleniu warunków i tylko wobec rozwiązań planu ogólnego skoncentrował swe rozważania.
Naczelny Sąd Administracyjny dostrzega, że w przypadku uzgodnień o których mowa w ust. 4 art. 53 właściwe organy w zakresie ochrony gruntów leśnych winny zająć stanowisko w terminie dwóch tygodni od dnia doręczenia wystąpienia o uzgodnienie. Bowiem w przypadku niezajęcia stanowiska przez organ uzgadniający w tym terminie uzgodnienie uważa się za dokonane. A zatem czas na podjęcie czynności wyjaśniających jest ograniczony. Powyższe nie wpływa jednak zasadniczo na kwestię możliwości przeprowadzenia uzupełniającego postępowania wyjaśniającego przez organ odwoławczy. Co prawda w projekcie decyzji o warunkach zabudowy nie powołano się na uproszczony plan zagospodarowania przestrzennego Osiedla Choszczówka, nie zwalnia to jednak organu odwoławczego z obowiązku zbadania tej kwestii, w sytuacji gdy na ten plan powołuje się strona, wywodząc dla siebie skutki istotne dla wyniku postępowania uzgodnieniowego. W tej sytuacji rozstrzygnięcie organu odwoławczego należy uznać za przedwczesne, czego nie dostrzegł Sąd pierwszej instancji. W realiach tej sprawy, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, organ odwoławczy winien przeprowadzić postępowanie w trybie art. 136 k.p.a. w celu uzupełnienia dowodów i materiałów co do tego, czy działka nr [...] była objęta zgodą na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne uzyskaną przy sporządzaniu uproszczonego planu zagospodarowaniu przestrzennego dla Osiedla Choszczówka.
Niezależnie od powyższego, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd pierwszej instancji naruszył także podniesione przez skarżącego normy art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. Rację ma bowiem skarżący, iż Sąd ten sformułował tezę o braku uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych na cele nieleśne przy sporządzaniu uproszczonego planu zagospodarowania przestrzennego dla Osiedla Choszczówka z 1994 r., mimo że w aktach sprawy brak jest wystarczających informacji w tym przedmiocie. Ponadto Sąd pierwszej instancji nie może we własnym zakresie dokonywać ustaleń faktycznych w przedmiocie objętym sprawą administracyjną. Sąd ten bada, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których decyzje zostały zaskarżone, odpowiadają prawu (zobacz: wyrok NSA z 23.01.2007 r. II FSK 72/06, ONSAiWSA 2008, nr 2, poz. 31; zob. także motywy do uchwały pełnego składu NSA z 26.10.2009 r. I OPS 10/09, opubl. ONSA WSA 2010, nr 1, poz. 1). Tymczasem w niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji dokonał samodzielnych ustaleń faktycznych co do tego, że przedmiotowa działka w planie uproszczonym dla Osiedla Choszczówka nie uzyskała stosownej zgody na zmianę przeznaczenia gruntów leśnych i to w sytuacji gdy okoliczność ta, na tym etapie postępowania, nie wynika w sposób niebudzący wątpliwości z akt sprawy, bowiem konieczne jest podjęcie przez organ stosownych czynności celem uzupełnienia materiału dowodowego w tym zakresie, a i nie wypowiadał się w tym zakresie w motywach swego rozstrzygnięcia organ odwoławczy, co już także wyżej zauważono.
Również w uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji przedstawiając stan faktyczny sprawy wynikający z zaskarżonego postanowienia sformułował odmienne motywy zaskarżonego rozstrzygnięcia, niespójne z treścią uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Bowiem wskazane przez Sąd motywy rozstrzygnięcia w szczególności przedstawione na stronie 4 uzasadnienia wyroku nie odpowiadają tym, jakie zamieszczono w zaskarżonym postanowieniu, gdyż organ odwoławczy nie sformułował tezy o braku uzyskania zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne przy sporządzaniu uproszczonego planu zagospodarowania przestrzennego dla Osiedla Choszczówka z 1994 r., lecz w tym zakresie zupełnie się nie wypowiadał, o czym było już wyżej. Natomiast stanowisko Sądu pierwszej w tym zakresie wynika z samodzielnej oceny pisma z dnia 18 lutego 2014 r. kierowanego do skarżącego, lecz bez materiałów dotyczących planu uproszczonego ocena taka w opisanym przedmiocie była niedopuszczalna.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, iż także i zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. zasługiwał na uwzględnienie, albowiem uzasadnienie zaskarżonego wyroku tak naprawdę nie przedstawia właściwego stanu faktycznego sprawy wynikającego w szczególności z zaskarżonego aktu w oparciu o jaki rozstrzygał organ odwoławczy, co prowadzi do przyjęcie poglądu, że również doszło na naruszenia cytowanego wyżej przepisu.
Jako zasadny należy także uznać zarzut naruszenia sformułowanego w pkt II ppkt 1 petitum skargi kasacyjnej. Przepis art. 3 § 1 p.p.s.a. zawiera normę o charakterze ustrojowym. Przyjmuje się, że przesłanka wskazująca na naruszenie tego przepisu mogłaby wystąpić, gdyby Sąd pierwszej instancji odmówił rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, nie przeprowadził kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego lub dokonał tej kontroli według kryteriów innych niż zgodność z prawem lub zastosował środek nieprzewidziany w ustawie (zobacz: wyrok NSA z 9.08.2016 r. II OSK 2929/14; wyrok NSA z 23.03.2016 r. II GSK 2340/14). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w tej sprawie Sąd pierwszej instancji nie przeprowadził w sposób właściwy kontroli zgodności zaskarżanego aktu z prawem. Rzeczą sądu nie jest bowiem zastępowanie organu administracji w ustalaniu stanu faktycznego sprawy, ale ocena czy ten stan faktyczny został ustalony prawidłowo. W rozpoznawanej sprawie należy zgodzić się ze skarżącym, iż Sąd pierwszej instancji dokonał ustalenia faktów (dot. braku zgody na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne w planie uproszczonym z 1994 r.), które nie były przedmiotem badania organów obu instancji i do których organy obu instancji się nie ustosunkowały, a przecież miały one kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia w tej sprawie.
Natomiast zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego a to art. 61 ust. 1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, z uwagi na przyczynę uwzględnienia skargi kasacyjnej, nie mógł być przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Stanowisko w tym zakresie, wobec konieczności poczynienia wskazanych w tym uzasadnieniu ustaleń, byłoby przedwczesne.
Konkludując, wobec uznania za usprawiedliwione zarzutów naruszenia przepisów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 188 p.p.s.a. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r., poz. 658), w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok uznając jednocześnie, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona na obecnym etapie postępowania z punktu widzenia kryterium kontroli przeprowadzonej przez sąd administracyjny, co uzasadniało również uchylenie zaskarżonego postanowienia. Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy uwzględni wskazania zawarte w uzasadnieniu niniejszego wyroku, a w szczególności w ramach postępowania uzupełniającego ustali czy przedmiotowa nieruchomość objęta była zgodą na przeznaczenie gruntów leśnych na cele nieleśne uzyskaną przy sporządzaniu uproszczonego planu zagospodarowania przestrzennego Osiedla Choszczówka w Warszawie.
Z powyższych przyczyn orzeczono jak w punkcie 1 sentencji.
Natomiast o kosztach postępowania sądowego w tej sprawie orzeczono na podstawie art. 203 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło