III SA/Gd 354/15
WyrokWSA w Gdańsku2015-09-10
Skład orzekający: Jacek Hyla, Felicja Kajut, Elżbieta Kowalik-Grzanka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy celne prawidłowo zaklasyfikowały towar (płyty podeszwowe) do kodu TARIC 3921 19 00 99, czy też powinien on być klasyfikowany do kodu TARIC 4008 11 00?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy celne nie przeprowadziły prawidłowo postępowania dowodowego w celu ustalenia właściwej klasyfikacji taryfowej towaru. Brak jednoznacznych wyników badań laboratoryjnych oraz nieuwzględnienie dowodów przedstawionych przez stronę skarżącą, w tym opinii niezależnego instytutu, uniemożliwiły sądowi ocenę prawidłowości zastosowanego przez organy przepisu prawa materialnego. Konieczne jest ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wszystkich dowodów i ewentualne dopuszczenie dowodu z opinii biegłego.Stan faktyczny
Skarżący importował płyty podeszwowe, deklarując klasyfikację taryfową jako "płyty podeszwowe na bazie kauczuku" (kod TARIC 4008 11 00). Organy celne, opierając się na badaniach laboratoryjnych, zaklasyfikowały towar jako płyty podeszwowe z tworzyw sztucznych (kod TARIC 3921 19 00 99), określając wyższe należności celne i podatkowe. Skarżący kwestionował wyniki badań organów, przedstawiając własne dowody i zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych oraz prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Celnej oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego i zasądził od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jacek Hyla, Sędziowie Sędzia WSA Felicja Kajut (spr.), Sędzia WSA Elżbieta Kowalik-Grzanka, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Kinga Czernis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2015 r. sprawy ze skargi W. S. na decyzję Dyrektora Izby Celnej [...] z dnia 27 lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie weryfikacji zgłoszenia celnego co do klasyfikacji taryfowej towaru, określenia długu celnego oraz podatku od towarów i usług 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Celnego [...] z dnia 19 listopada 2014 r. nr [...], 2. zasądza od Dyrektora Izby Celnej [...] na rzecz skarżącego W. S. kwotę 1417 (jeden tysiąc czterysta siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia 27 lutego 2015 r. (nr [...]) Dyrektor Izby Celnej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego z dnia 19 listopada 2014 r. (nr [...]), którą organ pierwszej instancji orzekł o klasyfikacji taryfowej towaru importowanego przez W. S. oraz określił należności celne i podatkowe.
W sprawie zaistniały następujące okoliczności faktyczne i prawne:
W dniu 14 kwietnia 2014 r. Agencja Celna [...]dt (Polska) Sp. z o.o. działając jako przedstawiciel bezpośredni W. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "[...]. W. S., złożyła zgłoszenie celne o objęcie procedurą dopuszczenia do obrotu towaru w postaci "płyt podeszwowych na bazie kauczuku" na podstawie faktury nr [...] z dnia 25.02.2014r. Dla importowanego towaru zadeklarowano kod TARIC 4008 11 00, dla którego w dniu importu obowiązywała stawka celna 3% i stawka podatku VAT 23 %. Zgłoszenie zostało przyjęte i zarejestrowane pod nr [...].
Przedmiotowe zgłoszenie poddano weryfikacji polegającej na kontroli zgłoszenia celnego i rewizji celnej. W wyniku przeprowadzonej rewizji stwierdzono towar w postaci płyt podeszwowych. Pobrano próbkę towaru i przekazano do Referatu Laboratorium Celne Izby Celnej celem przeprowadzenia badań fizykochemicznych niezbędnych do dokonania weryfikacji zadeklarowanej klasyfikacji taryfowej.
Wynik analizy próbki wskazał, że przedmiotem odprawy były płyty podeszwowe z tworzyw sztucznych, a nie jak zadeklarowano w dniu odprawy celnej na bazie kauczuku.
Decyzją z dnia 19 listopada 2014 r. Naczelnik Urzędu Celnego :
1. określił dla towaru objętego ww. zgłoszeniem celnym klasyfikację do kodu TARIC 39211900 99 ze stawką cła 6,5 %;
2. określił niezaksięgowaną kwotę należności celnych (A00), podlegającą retrospektywnemu zaksięgowaniu w wysokości 2 385,00 zł;
3. orzekł o poborze odsetek wynikających z art. 65 ust. 5 ustawy Prawo celne od ww. kwoty cła,
4. określił podatek od towarów i usług (B00) w wysokości 16 695,00 zł;
5. orzekł o poborze odsetek wynikających z art. 37 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług od kwoty 549,00 zł.
Przedmiotowa decyzja została wydana na podstawie art. 207 § 1 w zw. z art. 165 § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), art. 20 ust. 1, 3 i 6, art. 67 – 68, art. 71, art. 201, art. 214 ust. 1, art. 220 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. Urz. WE L 302 ze zm.), rozporządzenia Komisji (UE) nr 1001/13 z dnia 4 października 2013 r. zmieniającego załącznik nr I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. Urz. UE L 290 ze zm.), art. 23 ust. 3 – 4 i art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r., poz. 727 ze zm.) oraz art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 19a ust. 9, art. 30b ust. 1, art. 33 ust. 2, 4 i 6, art. 37 ust. 1 i art. 41 ust. 1w zw. z art. 146a pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity: Dz. U. z 2011 r., Nr poz. 1054 ze zm.).
W uzasadnieniu organ celny wskazał, że w zgłoszeniu celnym ujęto towar zadeklarowany jako płyty podeszwowe na bazie kauczuku wyprodukowane w Chinach. Z uwagi na to, że zgodnie z deklaracją Strony sprowadzone towary wykonane z kauczuku zaklasyfikowano je do pozycji 4008 Wspólnej Taryfy Celnej obejmującej płyty, arkusze, taśmy, pręty i kształtowniki, z gumy, innej niż ebonit.
Na podstawie zebranych dowodów organ I instancji uznał, iż przedmiotowy towar winien być klasyfikowany do kodu Taric 3921 19 00 99, który obejmuje pozostałe płyty, arkusze, folie, taśmy i pasy, z tworzyw sztucznych, komórkowe.
Organ wyjaśnił, że podstawą takiej klasyfikacji było w głównej mierze Sprawozdanie z badań znak [...] z dnia 14.05.2014r. przeprowadzone przez Referat Laboratorium Celne Izby Celnej . Przedmiotem badań była jedna z trzech próbek zabezpieczonych w trakcie kontroli zgłoszenia celnego, oznakowanej jako 03/03.
Przeprowadzona analiza fizykochemiczna wykazała, iż importowana płyta podeszwowa zawiera w swym składzie pasma charakterystyczne dla polietylenu oraz stwierdzono pasma absorpcji, które mogą wskazywać na obecność tworzywa o nazwie octan winylu. Wykonano również analizę mikroskopową, która wykazała, iż wyrób posiada cechy tworzywa komórkowego o otwartych komórkach, rozproszonych w całej masie. Dodatkowo przeprowadzono badanie mięknięcia wyrobu, które wykazało, iż wyrób pod wpływem temperatury mięknie, ulega lekkiemu odkształceniu, po czym po wystygnięciu powraca do stanu pierwotnego.
Wzięto też pod uwagę Wiążącą Informacją Taryfową wydaną przez Dyrektora Izby Celnej o sygnaturze [...] z dnia 29.01.2009r. dotyczącą towaru o nazwie handlowej [...]. Produkt ten stanowił kopolimeru etylenu i octanu winylu (EVA), z dodatkiem kauczuku etylenowo - propylenowego (EPR), napełniaczy mineralnych, środków spieniających, pigmentów. Proces usieciowania kopolimeru EVA prowadzony był z zastosowaniem nadtlenków organicznych; proces spieniania - z zastosowaniem poroforów. Niemniej jednak informacja ta stanowiła jedynie materiał poglądowy w celu jednolitego stosowania przepisów dotyczących klasyfikacji taryfowej.
Odnosząc się do dokumentów przedstawionych przez stronę, w tym sprawozdania z badań Laboratorium Badawczego [...] organ pierwszej instancji wskazał, że próby towaru inne niż pobrane przez organ nie pozwalają uznać wyników badań za wiarygodne i w związku z tym nie mogą stanowić istotnego dowodu w sprawie.
W odwołaniu od wyżej wskazanej decyzji W. S. wniósł o stwierdzenie nieważności wydanego rozstrzygnięcia, względnie o zmianę zakwestionowanej decyzji i uznanie zgłoszenia celnego za prawidłowe lub uchylenie zakwestionowanej decyzji w całości i przekazanie sprawy organowi celnemu pierwszej instancji do ponownego rozpoznania.
Wyżej wskazana decyzja została utrzymana w mocy decyzją wydaną przez Dyrektora Izby Celnej z dnia 27 lutego 2015 r.
W podstawie prawnej własnego rozstrzygnięcia organ odwoławczy przywołał art. 233 § 1 pkt 1 ustawy – Ordynacja podatkowa w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy – Prawo celne.
W uzasadnieniu wydanego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał że organ pierwszej instancji wydając decyzję w sprawie wziął pod uwagę dowody w postaci:
- sprawozdania z badań z dnia 14 maja 2014 r. wydanego przez Referat Laboratorium Celne Izby Celnej ;
- sprawozdania z badań z dnia 1 sierpnia 2014 r. wydanego przez Laboratorium Badawcze "[...]" oraz Karty Danych Wyrobu wystawionej przez producenta importowanego towaru – [...] wraz z jego urzędowym tłumaczeniem.
Na podstawie tych dokumentów organ pierwszej instancji uznał, że importowany towar winien być klasyfikowany do kodu Taric 3921 19 00 99, który obejmuje pozostałe płyty, arkusze, folie, taśmy i pasy, z tworzyw sztucznych, komórkowe. Naczelnik Urzędu Celnego w sposób zasadny odrzucił ponadto dowody przedstawione przez stronę w postaci opinii Laboratorium Badawczego "[...]" z uwagi na brak możliwości stwierdzenia tożsamości towarów będących przedmiotem opisu w przedmiotowych dokumentach.
Dyrektor Izby Celnej podał, że w realiach sprawy podstawowe znaczenie ma badanie przeprowadzone przez Referat Laboratorium Celne Izby Celnej . Z uwagi na powstałe wątpliwości Dyrektor Izby Celnej zwrócił się do Centralnego Laboratorium Celnego Izby Celnej celem wykonania badań próbek wtórników. Wyniku tego badania w dniu 9 lutego 2015 r. wydano sprawozdanie z badań. Jak wskazał organ, pomiar wykonany metodą Identyfikacji IR próbek stałych i ciekłych, zakres spektralny 400-4000 cm1, tech. Gołden Gate wskazuje na obecność pasm absorpcji pochodzących od grupy metylenowej (-CH2-), grupy metylowej (-CH3) oraz charakterystycznych pasm pochodzących od węglanu wapnia. Jakościowe określenie składu pierwiastkowego wykazało obecność pasm charakterystycznych dla wapnia (Ca), żelaza (Fe), cynku (Zn). Natomiast analiza mikroskopowa pozwoliła ustalić strukturę produktu. Próbka posiada strukturę porowatą, o porach otwartych, niejednorodnych. Nie stwierdzono natomiast pasm absorpcji charakterystycznych dla wiązań występujących pomiędzy grupami atomów charakterystycznych dla octanu winylu.
W związku z tym przedmiotem przywozu były płyty podeszwowe wykonane z elastomeru kopolimeru etylenowo - oktenowego z polietylenem, napełniaczy mineralnych (węglan wapnia) i środków sieciujących. Taki skład potwierdza dane zawarte w Karcie Danych Wyrobu wystawionej przez eksportera produktu tj. [...].
Organ wyjaśnił, że z uwagi 4 a) do działu 40 Wspólnej Taryfy Celnej jasno wynika, iż aby uznać wyrób za produkt wytworzony z kauczuku syntetycznego powinien on po przeprowadzeniu wulkanizacji (siarka) / usieciowania (innymi substancjami sieciującymi) przekształcić się w substancję nietermoplastyczną. W Notach wyjaśniających do Nomenklatury Scalonej do działu 40 uściślono co oznacza substancja nietermoplastyczną w rozumieniu Wspólnej Taryfy Celnej'. Do celów uwagi 4a) do tego działu określenie "substancje nietermoplastyczne" oznacza substancje, które nie mogą być zmiękczone powtórnie z zastosowaniem obróbki cieplnej na tyle, żeby nadać im kształt poprzez formowanie lub wytłaczanie.
Badanie mięknięcia wykonane w Referacie Laboratorium Celne wykazało, że cyt.: "wyrób pod wpływem temperatury (ok. 150 st. C) mięknie, ulega lekkiemu odkształceniu, po czym po wystygnięciu powraca do stanu pierwotnego. Powyższe cechy nie są specyficzne dla gumy, a oddają charakter tworzywa termoplastycznego. "
Oznacza to, że w rozumieniu zapisów Wspólnej Taryfy Celnej wszelkie kauczuki syntetyczne wulkanizowane siarką lub innymi środkami sieciującymi stają się substancjami nietermoplastycznymi. W przedmiotowej sprawie natomiast mamy do czynienia z wyrobem, który jest tworzywem termoplastycznym. Z uwagi na to badany produkt jest wyłączony z działu 40 Wspólnej Taryfy Celnej ponieważ nie spełnia podstawowego wymagania zawartego w uwadze 4 do tego działu. Treść Not wyjaśniających do pozycji 4002 natomiast jasno wskazuje, iż pozycja nie obejmuje m. in. elastomerów, które nie odpowiadają warunkom przedstawionym w uwadze 4. do tego działu (na ogół dział 39).
Zatem przedmiotem importu w niniejszej sprawie są płyty podeszwowe na bazie kopolimeru etylenowo - oktenowego z polietylenem o cechach przedstawionych powyżej, a wynikających z przeprowadzonych badań fizykochemicznych. Tego typu elastomery należy klasyfikować do działu 39 obejmującego tworzywa sztuczne i artykuły z nich.
Ponieważ, przedmiotowe wyroby nie są przeznaczone do stosowania w niektórych rodzajach statków powietrznych lecz do wyrobu podeszew butów właściwym kodem TARIC dla przedmiotowego towaru jest kod 3921 19 00 99, odpowiedni dla pozostałych komórkowych płyt z pozostałych tworzyw sztucznych.
Odnosząc się do zarzutów Strony dotyczących naruszenia art. 247 § 1 pkt. 2, 3 i 7 w związku z art. 197 § 3 i art. 130 § 1 pkt, 1,2 i 6 Ordynacji podatkowej, organ wyjaśnił, że istotą postępowania nadzwyczajnego o stwierdzenie nieważności decyzji jest to, iż organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej. Ta regulacja prawna oznacza, że ostateczna decyzja administracyjna musi realnie i obiektywnie istnieć w obrocie prawnym. W przedmiotowej sprawie natomiast w obrocie prawnym istnieje jedynie decyzja nieostateczna.
Dyrektor Izby Celnej nie doszukał się także w decyzji organu I instancji którejkolwiek z kwalifikowanych wad wskazywanych przez Stronę. Została ona wydana z przywołaniem prawidłowej podstawy prawnej. Nietrafny był również zarzut odnoszący się do treści przepisów art. 187 § 1 w związku z art. 188 i 191 ustawy – Ordynacja podatkowa.
Co do wydania decyzji na podstawie opinii Referatu Laboratorium Celnego Izby Celnej organ wyjaśnił, że z zarządzenia nr 28 Ministra Finansów z dnia 28 czerwca 2013r. w sprawie nadania statutów izbom celnym i urzędom celnym (t. j. Dz. Urz. MF. 2014.56 z późn. zm.) wynika, że laboratoria celne wchodzą w skład izb celnych, których organem jest dyrektor izby celnej. W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji wykorzystał Sprawozdanie z badań znak [...] z dnia 14 maja 2014r. przeprowadzone przez Referat Laboratorium Celne Izby Celnej, czyli jednostkę uprawnioną ustawowo do wykonywania tej czynności.
Organ podał, że ww. sposób przeprowadzenia dowodu w postępowaniu dotyczącym klasyfikacji taryfowej jest regulacją szczególną wynikającą z przepisów prawa celnego, zatem nie ma zastosowania art. 130 § 1 pkt 1, 2 , 6 oraz art. 197 § 1 o.p..
Organ podał, że Referat Laboratorium Celne Izby Celnej Laboratorium Celne wdrożyło w 2006 roku i utrzymuje system zarządzania jakością zgodny z wymaganiami normy [...] "Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących".
Odnośnie zarzutu pominięcia dowodu w postaci wyników badań Instytutu Inżynierii Materiałów Polimerowych i Barwników Oddział Elastomerów i Technologii Gumy w Piastowie Laboratorium Badawcze [...] organ wyjaśnił, iż przedmiotowy dokument nie został pominięty przez Naczelnika Urzędu Celnego . Dowód ten został odrzucony, ponieważ wskazane laboratorium wykonało analizę próbki, której tożsamość jest nieznana, a badanie wykonano po kilku miesiącach w dniu 1 sierpnia 2014r., natomiast zgłoszenie celne miało miejsce w dniu 14 kwietnia 2014r. Zatem nie było żadnego dowodu na to, że przedmiotem analiz były próbki towaru sprowadzonego z Chin i odprawionego zgłoszeniem celnym zarejestrowanym pod numerem [...] w dniu 14 kwietnia 2014r. Zapisy zawarte w powyższym dokumencie w żaden sposób nie identyfikują pochodzenia badanej próbki.
Niezasadny był także zarzut dotyczący braku powiązania opinii Referatu Laboratorium Celnego Izby Celnej z badaną próbką przedmiotu importu. Organ II instancji wyjaśnił, że w przedmiotowym Sprawozdaniu obok oznaczenia zleceniodawcy - "Oddział Celny Baza Kontenerowa" oraz dokumentu SAD – [...] z dnia 14 kwietnia 2014r. w "Danych dotyczących próbki 14/280" przywołano Protokół Pobrania Próbek Towaru - rejestr [...] oraz pismo znak [...] z dnia 15 kwietnia 2014r. Oba te dokumenty przywołują przekazanie próbki oznakowanej numerem 03/03.
W ocenie organu odwoławczego brak wskazania w Sprawozdaniu z badań cyt.:,,...urządzeń przy pomocy których dokonano badania,...legalizacji i certyfikacji urządzeń badawczych,...zastosowania metod badań akredytowanych... " nie może decydować o jego nieprzydatności. Ponadto miejsce, w którym jednostka badawcza umieszcza wynik badań nie ma znaczenia dla uzyskanych wyników i komentarzy i nie może stanowić o jego wadliwym przeprowadzeniu, czy nieprawidłowej opinii. Strona nie wniosła zastrzeżeń co do zasadności wykonania tego badania i nie podważa jego prawidłowości.
Nietrafny był także zarzut dotyczący braku powiadomienia Strony o terminie i sposobie przeprowadzanych badań, wyjaśnienia jakie badania będą przeprowadzone i jakie metody badawcze zastosowane, w celu umożliwienia stronie kontroli i weryfikacji przeprowadzonych badań. Organ wyjaśnił, że uprawnienia strony do czynnego udziału przy przeprowadzaniu dowodu w postaci opinii biegłego wyraża się możliwością zadawania pytań biegłym oraz ustosunkowania się na bieżąco do przeprowadzonego dowodu w formie złożenia wyjaśnień, z których strona korzysta w trakcie przesłuchiwania biegłego. W sprawie natomiast nie została przeprowadzona czynność dowodowa polegająca na przesłuchaniu biegłego. Wykonano badanie dotyczące określenia stanu towaru. Strona natomiast postanowieniem z dnia 19 maja 2014r. została powiadomiona o zebranym materiale dowodowym, tym samym miała więc możliwość wypowiedzenia się co do danych zawartych w Sprawozdaniu z badań.
Odnośnie kolejnego zarzutu dotyczącego powołania się na Wiążącą informację Taryfową wydaną przez Dyrektora Izby Celnej o sygnaturze [...] z dnia 29 stycznia 2009r. organ wyjaśnił, że podstawowe regulacje, stanowiące podstawę prawną do wydawania wiążących informacji taryfowych (WIT) to art. 12 WKC oraz art. od 5 do 14 przepisów wykonawczych do Wspólnotowego Kodeksu Celnego (Rozporządzenie Komisji (EWG) Nr 2454/93 z dnia 2 lipca 1993 r. ustanawiające przepisy w celu wykonania rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny - Dziennik Urzędowy Wspólnot Europejskich L 253 z 11.10.1993 r. ze zmianami). Z przepisów tych wynika, że z wiążącej informacji taryfowej wynikają prawa jedynie dla osoby, na którą wystawiono tę informację i jedynie w zakresie towarów, które są w niej wskazane. Dlatego przywołany w zaskarżonej decyzji WIT może służyć jedynie jako materiał pomocniczy do zastosowania prawidłowej klasyfikacji.
Organ wyjaśnił także, że podejmującym rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie jest Dyrektor Izby Celnej . Natomiast organ, pod który podlega ww. Centralne Laboratorium Celne to Dyrektor Izby Celnej. Są to dwa odrębne organy Służby Celnej. Ponadto Sprawozdanie Centralnego Laboratorium zawiera tylko propozycję dotyczącą klasyfikacji taryfowej towary, a ostateczną decyzję w tej kwestii podejmuje Zleceniodawca - naczelnik urzędu celnego lub dyrektor izby celnej.
W. S. zaskarżył wyżej wskazaną decyzję organu odwoławczego skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o stwierdzenie jej nieważności bądź uchylenia. W skardze wniesiono również o zasądzenie od organu odwoławczego kosztów postępowania według norm przepisanych wraz z kosztami zastępstwa i kosztami stawiennictwa według spisu przedstawionego na rozprawie – według trzykrotnej stawki minimalnej, z uwagi na znaczny nakład pracy pełnomocnika w sprawie.
Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie:
1. art. 247 § 1 pkt 2 w zw. z art. 200 § 1 ustawy – Ordynacja podatkowa (dalej w skrócie: "o.p.") z powodu rażącego naruszenia prawa i pozbawienia strony możliwości obrony jej praw;
2. art. 197 § 3 w związku z art. 130 § 1 pkt 2 o.p., poprzez: oparcie orzeczenia w sprawie na opiniach biegłych laboratoriów celnych i w W., w sytuacji gdy przedmiotowe jednostki badawcze są jednostkami całkowicie uzależnionymi od organu celnego i pozostają z organem celnym w takim stosunku, że rozstrzygnięcie sprawy może mieć wpływ na ich prawa lub obowiązki; oparcie decyzji na opinii organu, który nie miał właściwych kompetencji do wydania opinii, nie był i nie jest organem certyfikowanym do wydawania opinii w sprawie; fakt, że wydane opinie wkraczały w sferę wykładni norm prawnych, które stanowią wyłączną domenę organów celnych; fakt, że opinie nie dotyczyły wyłącznie stanu faktycznego i nie ustosunkowywały się do wyników badań przedstawionych przez importera; przedstawienie istotnych niejasności lub wątpliwości co do stanu prawnego na niekorzyść skarżącego; oparcie orzeczeń na materiale, pomimo tego, że w sprawie zachodzą wątpliwości dotyczące tożsamości towarów;
3. art. 190 w związku z art. 123 o.p. w związku z brakiem powiadomienia o przeprowadzonym badaniu, w celu umożliwienia stronie czynnego udziału w postępowaniu;
4. naruszenie przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej i Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej, a także uwag wyjaśniających do działu 40 oraz not wyjaśniających do pozycji 4008 Wspólnej Taryfy Celnej, poprzez określenie wadliwej klasyfikacji taryfowej towaru;
5. art. 210 § 1 pkt.6 w związku z art. 210 § 4 o.p., poprzez cyt.: "podanie w uzasadnieniu decyzji oczywiście wadliwych i sprzecznych z zasadami logiki i doświadczenia życiowego okoliczności".
Do skargi dołączona została opinia wydana przez prof. M. Z.. Dyrektora Instytutu Technologii Polimerów i Barwników Politechniki. Skarżąca złożyła wniosek o dopuszczenie dowodu z ww. opinii.
W obszernym uzasadnieniu skargi skarżący podniósł m.in., że organ niezgodne z prawem powoływał się na potwierdzenie prawidłowości pracy laboratorium dokonującego analizy stosowanych przez laboratorium metod badawczych, wyników badań, terminów ważności odczynników, czy wzorcowań i legalizacji stosowanej aparatury badawczej do badań chemicznych gumy, kauczuku, mieszanki, wyrobów gumowych oraz metod badawczych identyfikujących polimery, gdyż nie obejmuje tego zakres wydanej akredytacji. Wskazany w zakresie akredytacji AB 907 i numer AB 411 brak kompetencji do wykonywania badań chemicznych gumy, kauczuku, mieszanki, wyrobów gumowych oraz metod badawczych identyfikujących polimery nie może uprawniać do wyrażania opinii i propozycji na temat klasyfikacji taryfowej, która posłużyła za podstawy do wydanej decyzji.
Szczególnym naruszeniem był brak powiadomienia strony i jej pełnomocnika o pobraniu próbek lub zamiarze ich pobrania, o okazaniu próbki, o terminie przeprowadzenia badania i brak umożliwienia stronie bycia obecnym przy badaniu, z uwagi na brak powiadomienia i brak możliwości czynnego uczestniczenia w czynnościach. Organ celny przeprowadził pobór próbek w sposób, z którego nie można określić, który rodzaj płyt podeszwowych będących przedmiotem importu pobrano do badań. Uniemożliwienie stronie czynnego uczestniczenia w czynnościach może budzić wątpliwości jaki towar badano i czy tak przeprowadzona kontrola i analiza może być jedynym uznanym przez Naczelnika Urzędu Celnego dowodem w sprawie po odrzuceniu dowodów przedstawionych przez stronę.
Skarżący twierdził ponadto, że organ II instancji uniemożliwił stronie czynny udział w badaniu, ponieważ strona nie została poinformowana, że organ będzie korzystał z usług innego laboratorium celnego. Tego typu działania organu winno również skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej decyzji. W sposób oczywisty została narusza treść art. 187§ 1 o.p. oraz treść art. 190 § 1 ustawy.
Zdaniem skarżącego wady te, jako naruszające treść art. 187, 188 i 189 o.p., całkowicie uniemożliwiły wydanie prawidłowej decyzji oraz uniemożliwiły stronie obronę jej praw.
Ponadto organ naruszył treść art. 190 w zw. z art. 123 o.p., ponieważ nie powiadomił strony o badaniu i uniemożliwił jej uczestniczenie czynne w badaniu oraz zadawanie biegłym pytań. Strona zgłaszała poważne wątpliwości co do opinii biegłych z laboratoriów celnych, przedkładając wyniki badań z Laboratorium "[...]" i przedstawiając je organowi celnemu, organ celny nie wyjaśnił jednak stosownych rozbieżności między wynikami badań, co całkowicie dyskwalifikuje sposób oceny dowodów przez organ celny.
W związku z tym, że zdaniem skarżącego w sprawie nie został ustalony w sposób niebudzący wątpliwości przez laboratorium celne rodzaj importowanego towaru, a wręcz przeciwnie został on ustalony w sposób oczywiście błędny, to tym samym doszło do naruszenia ogólnych reguł interpretacji nomenklatury scalonej.
Dalej skarżący twierdził, że prawidłowe określenie przedmiotu importu wymaga wiedzy wysoko specjalistycznej. Natomiast w sprawie organ celny posłużył się opiniami laboratoriów, które w ogóle nie posiadały akredytacji co do możliwości przeprowadzenia tego rodzaju badań. Wobec tego dalsze wywody organu co do pozycji nomenklatury scalonej, są oczywiście błędne i rażąco wadliwe. Organ celny bowiem nie przestrzegał not wyjaśniających do Działu 40 w sposób wyżej podany, w związku z tym klasyfikacja musiała być oczywiście błędna, co stanowi naruszenie prawa materialnego. Tym samym, wobec braku wyjaśnienia podstawowych okoliczności mających wpływ na klasyfikację towarową, zaskarżona decyzja powinna zostać uchylona.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
W pismach procesowych z dnia 19 maja 2015 r., 17 czerwca 2015 r., 16 lipca 2015 r. oraz 17 sierpnia 2015 r. strona skarżąca rozwinęła argumentację zarzutów skargi, do czego organ odniósł się w pismach procesowych z dnia 29 maja 2015 r., 30 czerwca 2015 r. i 24 lipca 2015 r.
Na rozprawie w dniu 10 września 2015 r. pełnomocnik złożył zestawienie kosztów i wydatków, wnosząc m.in. o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego wg. dwukrotności stawki minimalnej.
Na rozprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku dopuścił dowód uzupełniający z opinii przedłożonej przez skarżącego wraz ze skargą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Z kolei w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej w skrócie jako "p.p.s.a."), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrola zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o wyżej wskazane kryterium prowadzi do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli sądowej jest decyzja Dyrektora Izby Celnej z dnia 27 lutego 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji ustalającą klasyfikację taryfową towaru – płyty podeszwowe na bazie kauczuku do kodu TARIC 3921 19 00 99 oraz określającą kwotę należności celno - podatkowych.
Zasadniczą kwestią w niniejszej sprawie było ustalenie prawidłowej klasyfikacji taryfowej towaru zgłaszanego jako "płyty podeszwowe na bazie kauczuku".
Zgodnie z art. 20 ust. 2 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz.U.UE. L. 92. 302.1 ze zm.), zwanego dalej: WKC, należności celne ustalane są na podstawie Taryfy Celnej Wspólnot Europejskich, która została wprowadzona rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz.U.UE. L. 87. 256.1). Przedmiotowego zgłoszenia celnego dokonano w dniu 14 kwietnia 2014 r., gdy obowiązywało rozporządzenia Komisji (UE) nr 1001/13 z dnia 4 października 2013 r. zmieniającego załącznik nr I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej (Dz. U. UE. L. 290 ze zm.).
W zgłoszeniu celnym towaru zgłaszający wskazał kod TARIC 4008 11 00. Pozycja 4008 Wspólnej Taryfy Celnej obejmuje "płyty, arkusze z taśmy, pręty i kształtowniki, z gumy, innej niż ebonit". W ramach pozycji 4008 podpozycja 11 obejmuje – płyty, arkusze z taśmy.
Organy celne uznały natomiast, że przedmiotowy towar należy klasyfikować do pozycji 3921 właściwej dla pozostałych płyt, arkuszy, folii, taśm i pasów, z tworzyw sztucznych - komórkowych. W ocenie organów sporny towar w postaci płyt (arkuszy) z tworzyw sztucznych do produkcji podeszw do obuwia winien być zgłoszony do procedury dopuszczenia do obrotu z zastosowaniem kodu TARIC 3921 19 00 99.
W wydanych rozstrzygnięciach organy powołały się na Noty wyjaśniające, stanowiące załącznik do obwieszczenia Ministra Finansów z dnia 1 czerwca 2006r. w sprawie wyjaśnień do Taryfy celnej (M.P 86, poz. 880) wskazując m.in., że pozycja 3921 obejmuje płyty, arkusze, folie i taśmy z tworzyw sztucznych, inne niż te objęte pozycją - wyroby komórkowe lub takie, które zostały wzmocnione, laminowane, osadzone na podłożu lub w podobny sposób połączone z innymi materiałami. Przywołując uwagę numer 10 do działu 39 organy wskazały, że wyrażenie "płyty, arkusze, folie i taśma" stosuje się jedynie do płyt, arkuszy, folii i taśm oraz bloków o regularnym kształcie geometrycznym, nawet nie drukowanych lub w inny sposób obrobionych powierzchniowo (np. polerowanych, wytłaczanych, barwionych, lekko zakrzywionych lub fałdowanych), nie pociętych lub pociętych w prostokąty (włącznie z kwadratami), lecz niepoddanych dalszej obróbce (nawet, jeżeli na skutek takiego pocięcia stają się one artykułami gotowymi do użytku). Przywołując z kolei uwagi do Działu 40 Taryfy celnej organ wskazał, że określenie "wulkanizowany" odnosi się z reguły do kauczuku (włącznie z kauczukiem syntetycznym), który został usieciowany siarką lub jakimkolwiek innym czynnikiem wulkanizacyjnym (takim jak chlorek siarki, niektóre tlenki metali wielowartościowych, selen, tellur, di- i tetrasiarczek tiuramu, niektóre nadtlenki organiczne i niektóre polimery syntetyczne), nawet z zastosowaniem ciepła lub ciśnienia, lub za pomocą wysokiej energii, promieniowania, w wyniku czego przechodzi on ze stanu plastycznego w stan elastyczny. Należy mieć na względzie, że kryterium dotyczące wulkanizacji siarką istotne jest jedynie do celów uwagi 4., tzn. do określenia, czy dana substancja jest kauczukiem syntetycznym, czy też nie. Jeżeli substancja została zdefiniowana jako kauczuk syntetyczny do celów pozycji od 4007 do 4017, produkty wykonane z niej są uważane za wyroby z kauczuku wulkanizowanego, niezależnie od tego, czy były wulkanizowane siarką, czy też innym środkiem wulkanizującym.
W ocenie Sądu przeprowadzone postępowanie nie dało podstaw do rozstrzygnięcia przyjętego przez organy administracji celnej.
Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, że nietrafny jest zarzut naruszenia art. 247 § 1 pkt 2 ustawy Ordynacja podatkowa ( Dz.U. t.j. z 2012r. poz. 749 ze zm.), dalej zwana "o.p.", i art. 200 § 1 tej ustawy. Wskazać należy, że zaskarżona decyzja nie została wydana bez podstawy prawnej. Inna kwestią natomiast pozostaje czy w świetle przeprowadzonego postępowania organy zastosowały prawidłowy przepis prawa materialnego, do czego Sąd odniesie się w dalszej części uzasadnienia.
Zauważyć należy, że zgodnie z art. 73 ust.1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. – Prawo celne (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 727 ze zm.) do postępowań w sprawach celnych stosuje się odpowiednio przepisy /.../ działu IV ordynacji podatkowej, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów prawa celnego. Powyższe oznacza, że z mocy art. 91 Prawa celnego badania lub analizy towaru mogą być wykonywane przez laboratoria celne lub inne laboratoria, akredytowane zgodnie z odrębnymi przepisami, a także instytuty naukowe i badawcze dysponujące wyposażeniem niezbędnym dla danego rodzaju badań. Opiniom wydanym na podstawie ww. przepisu ustawa nie przyznaje jednak mocy wiążącej. Przepis ten nie wyłącza zatem zasady, że w postępowaniu celnym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a co nie jest sprzeczne z prawem (art. 180 § 1 o.p. w zw. z art. 73 ust.1 Prawa celnego). Brak więc podstaw by uznać, że regulacja z art. 91 Prawa celnego wyłącza możliwość stosowania art. 197 § 1 o.p. Dodać też należy, że co do zasady opiniom sporządzonym na zlecenie strony nie można przypisać waloru dowodu z opinii biegłego, nawet jeśli sporządzone zostały przez osoby posiadające wiedzę fachową. Opiniom takim przydaje się walor dokumentów prywatnych. Odróżnić je należy od dowodu z opinii biegłych (por. wyrok NSA z dn. 28.01.2014r sygn. I GSK 1238/12. Tymczasem pełnomocnik skarżącego błędnie uznał, że badanie towaru przez laboratoria celne ( i w W.) są opiniami biegłych powołanych przez organy na podstawie art. 197 §1 o.p. Powyższe rozważania służyć mają wyjaśnieniu skarżącemu, że organy zlecając badanie laboratorium celnemu nie były zobowiązane powiadomić skarżącego o ich terminie albowiem do badań tych nie ma zastosowania procedura przewidziana przy powołaniu biegłego. Z tej przyczyny nie ma także zastosowania art. 130 § 1 pkt 2 o.p.
W konkluzji uznać należy za chybiony zarzut naruszenia art. 197 w związku z art. 130 § 1 pkt 2 o.p.
Nadto podkreślić trzeba, że pobrane w sprawie do badania próbki udokumentowane zostały protokołem podpisanym przez osobę uprawnioną przez importera i brak podstaw do uznania tej czynności za wadliwą, wbrew zarzutom skargi.
Sąd nie podziela również wątpliwości skarżącej, że przedmiotem badania laboratoriom celnego nie była próbka towaru pobrana do badań w dniu 15 kwietnia 2014 r.. To, że badaniu poddano ww. próbkę, wynika z danych identyfikujących próbkę zawartych w sprawozdaniu z badań przeprowadzonych w laboratorium w dniu 14 maja 2014 r. Nadto z faktury handlowej dołączonej do przedmiotowego zgłoszenia wynika, że przedmiotem importu były m.in. płyty o grubości 6/16 mm, w ww. Sprawozdaniu stwierdzono natomiast, że poddana badaniu próbka ma ok. 15 mm grubości. Podobnie w przypadku badań wykonanych przez laboratorium celne w W. - ze sprawozdania z badań z dnia 9 lutego 2015 r. wynika, że badano próbkę pobraną do badań w dniu 15 kwietnia 2014 r..
Skarżąca podnosiła również, że laboratoria nie przeprowadziły badania tego samego towaru, bowiem ich opis w sprawozdaniach badań był różny tj. chodzi o cechy charakterystyczne ( grubość), jak również identyfikację materiału, z którego płyty zostały wykonane. Nie podzielając takiego stanowiska skarżącej Sąd wskazuje, że z faktury nr [...] dołączonej do zgłoszenia celnego wynika, że przedmiotem zgłoszenia były płyty o różnych wymiarach, natomiast z przedstawionej przez skarżącą w toku postepowania Karcie Danych Wyrobu wystawionej przez eksportera produktu tj. [...] wynika, że wszystkie płyty podeszwowe, bez względu na ich wymiary, to ten sam produkt. Z kolei odnośnie różnic w wynikach badań obu laboratoriów, należy zauważyć, że zwrócił na to uwagę organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji. Wskazał przy tym, że po zapoznaniu się z zarzutami podniesionymi w odwołaniu, przesłał kolejną próbkę do badań w innym laboratorium celnym. W wyniku tego ostatniego badania uzyskano wyniki wskazujące, że skład badanej płyty jest taki sam jak podany w ww. Karcie Danych Wyrobu. Dodać należy, że wyniki te różniły się od wyników badań uzyskanych w laboratorium celnym , nie oznacza to jednak, że badaniu poddano różne towary.
Sąd również nie widzi podstaw do kwestionowania, co do zasady, wyników badań przeprowadzonych przez laboratorium badawcze posiadające akredytację w odniesieniu do normy ISO/IEC 17025:2005 oznaczającej spełnienie wymagań dotyczących kompetencji technicznych i systemu zarządzania, koniecznych dla zapewnienia wiarygodnych technicznie wyników badań. Odnośnie zarzutu strony dotyczącego przeprowadzenia badań przez akredytowane laboratorium w oparciu o nie objęte akredytacją metody badań, to Sąd w niniejszym składzie stoi na stanowisku, że o ile istnieje obowiązek wykonywania badań laboratoryjnych wyłącznie przez laboratoria akredytowane (art. 91 Prawa celnego), to obowiązku takiego nie wprowadzono w odniesieniu do metod badania. Stąd też nie ma podstaw do podważania wyników badań wyłącznie z tej przyczyny, że uzyskane zostały przy pomocy nieakredytowanych metod badań.
Natomiast w świetle materiału dowodowego zebranego w sprawie, zdaniem Sądu, wyniki przeprowadzonych przez laboratoria celne badań nie dają podstaw do przyjęcia stanowiska, że doszło do wyjaśnienia sprawy w sposób nie budzący wątpliwości. Zauważyć bowiem trzeba, że skarżący przedstawił w postępowaniu przed organem pierwszej instancji sprawozdanie z badań przeprowadzonych na zlecenie strony przez Instytut Inżynierii Materiałów Polimerowych i Barwników Oddział Elastomerów i Technologii Gumy w P.. Laboratorium Badawcze "[...]" – jednostki posiadającej certyfikat akredytacji w zakresie badania surowców, mieszanek i gumy, których wynik potwierdzał stanowisko skarżącego. Przy czym argumenty organów co do braku pewności w zakresie tożsamości towaru, nie są dla Sądu wystarczające. Zważywszy, że skarżący kwestionował wyniki badań przeprowadzonych w laboratoriach celnych, które w jego ocenie doprowadziły do wadliwej kwalifikacji taryfowej wyrobu, należało rozważyć możliwość skorzystania z wiedzy specjalistycznej w formie opinii niezależnego od stron biegłego. Zwłaszcza, że uznane za podstawę rozstrzygnięcia badania nie dały jednoznacznej odpowiedzi na pytanie czy wyrób poddany im, nie jest "substancją nietermoplastyczną" w rozumieniu uwagi do działu 40 Not wyjaśniających do nomenklatury scalonej Unii Europejskiej (Dz.U.UE.C.2011.137.1). Zwrócić nadto uwagę należy, że jakkolwiek organ celny zasadnie podniósł, iż nie mógł w zaskarżonej decyzji odnieść się do opinii Dyrektora Instytutu Technologii Polimerów i Barwników Politechniki prof. dr hab. M. Z.., to nie sposób podzielić oceny organu odwoławczego, że w swoich wnioskach opinia ta jest zbieżna ze stanowiskiem organów celnych. Zdaniem organu wykonane przez laboratorium celne badanie mięknięcia, wskazało na cechę materiału, z którego wykonano towar, specyficzną dla materiału termoplastycznego. Tymczasem z opinii tej wynika, że towar poddany badaniu może być przetwarzany jak klasyczne tworzywa sztuczne lub po dodaniu zespołu wulkanizacyjnego (nadtlenku) jak klasyczną mieszankę gumową. Tym samym konieczne zdaniem Sądu jest ustalenie , czy materiał z którego wykonany jest towar może być zmiękczony powtórnie z zastosowaniem obróbki cieplnej na tyle, żeby nadać mu kształt poprzez formowanie lub wytłaczanie – jeśli odpowiedź na to pytanie okaże się pozytywna, to zasadne będzie kwalifikować towar do kodu wskazanego przez organ. Nie jest bowiem zdaniem Sądu, wystarczający do rozstrzygnięcia na podstawie uwagi ogólnej do działu 40, wynik badań laboratorium celnego, zgodnie z którym " wyrób pod wpływem temperatury (ok.150 st. C) mięknie, ulega lekkiemu odkształceniu, po czym po wystygnięciu powraca do stanu pierwotnego. Powyższe cechy nie są specyficzne dla gumy, a oddają charakter tworzywa termoplastycznego".
Mając na uwadze powyższe, organy celne winny odnieść się do dowodów zgłoszonych przez stronę w toku całego postępowania a przede wszystkim rozważyć zasadność dopuszczenia dowodu z opinii biegłego, ze wskazaniem konieczności ustalenia cech towaru istotnych z uwagi na zastosowanie prawidłowego kodu taryfy celnej.
W tym stanie rzeczy – przy braku prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy – odniesienie się do zarzutów naruszenia unormowań związanych z prawidłowością taryfikacji uznać należy za przedwczesne.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy celne uwzględnią poczynione uwagi.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i 209 p.p.s.a. oraz § 2 ust. 1 i 2 w zw. z § 6 pkt 3 i w zw. z § 14 ust. 2 pkt 1a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2013 r., poz. 490), mając na uwadze nakład pracy pełnomocnika skarżącego. Na zasądzone koszty postępowania w łącznej kwocie 1417 zł składają się uiszczony wpis sądowy w kwocie 200 zł, opłata od pełnomocnictwa w kwocie 17 zł oraz koszty zastępstwa procesowego w kwocie 1200 zł (600 zł x 2).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło