III SA/Gl 716/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędziowie Sędzia NSA Anna Apollo Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 24 września 2015 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. w M. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu różnicy podatku oddala skargę. |Uzasadnienie | | | |Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. o nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w K. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Drugiego [...] | |Urzędu Skarbowego w B. z [...]r . nr [...] , którym organ I instancji postanowił przedłużyć termin zwrotu różnicy podatku naliczonego i | |należnego podatnika – "A" sp. z o.o. w M. – wykazanego w deklaracji VAT-7, za styczeń 2013r. - do czasu zakończenia weryfikacji | |rozliczenia podatnika. | |Jako podstawę prawną powołano art. 216, 274b, 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z| |2012 r. poz. 749 ze zm. – dalej O.p.) oraz art. 87 ust. 1 i ust. 2 ustawy z 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z | |2011r. Nr 177, poz. 1054 ze zm. – dalej ustawa o VAT). | |W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny sprawy i regulacje prawne w przedmiotowym zakresie. | |Na wstępie podniósł, że 26 lutego 2013r. do urzędu wpłynęła deklaracja podatkowa dla podatku od towarów i usług VAT-7 za styczeń 2013 r., w| |której "A" sp. z o.o. wykazała kwotę różnicy podatku VAT do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości [...] zł, w terminie 60 dni, zatem | |termin zwrotu przypadał na 26 kwietnia 2013r. | |Organ wskazując na art. 87 ust. 2 ustawy o VAT podkreślił, że jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu | |skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia postępowania wyjaśniającego rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach | |czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej. Natomiast 22 marca | |2013r. wszczęto postępowanie kontrolne za w/w okres. Protokół kontroli został podpisany 18 kwietnia 2013r. W trakcie kontroli wystosowano | |wnioski o przeprowadzenie czynności sprawdzających u kontrahentów spółki, o wynikach których do dnia wydania postanowienia organ nie został| |zawiadomiony. Dlatego też Naczelnik Drugiego [...] Urzędu Skarbowego w B. postanowił przedłużyć termin zwrotu do czasu zakończenia | |weryfikacji rozliczenia podatnika. | |Jako podstawę tego przedłużenia wskazano brak odpowiedzi na wysłane w trakcie kontroli podatkowej zapytania dotyczące kontrahentów | |kontrolowanej Spółki. | |W trakcie kontroli w zakresie VAT obejmującej grudzień 2012r. i styczeń 2013r. Naczelnik Drugiego [...] Urzędu Skarbowego w B. wystąpił o | |przeprowadzenie czynności sprawdzających lub kontroli podatkowych do 156 organów podatkowych właściwych dla kontrahentów kontrolowanego | |podatnika a także, z uwagi na fakt, iż wśród kontrahentów były podmioty zagraniczne (słowackie i czeskie), w ramach pomocy prawnej wystąpił| |do administracji czeskiej i słowackiej (sformułował łącznie 11 zapytań SCAC). | |W związku z wydanym przez organ podatkowy postanowieniem z [...]r . o przedłużeniu terminu zwrotu, Spółka, pismem z [...] r. złożyła | |wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia wraz z zażaleniem na powyższe postanowienie. Rozpatrując powyższy wniosek i | |zażalenie organ odwoławczy stwierdził niedopuszczalność zażalenia. Powyższe rozstrzygnięcie stało się przedmiotem skargi podatnika, | |wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uznał, iż stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej stwierdzające | |niedopuszczalność zażalenia na postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu było niewłaściwe i uchylił zaskarżone postanowienie. | |Rozpatrując, z uwzględnieniem wyroku wydanego w tej sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, wniosek o przywrócenie | |terminu do złożenia zażalenia oraz zażalenie na postanowienie organu podatkowego w sprawie wydłużeniu terminu zwrotu VAT, Dyrektor Izby | |Skarbowej w K. przywrócił termin do złożenia zażalenia a następnie postanowieniem z 2 lutego 2015r. utrzymał w mocy zaskarżone | |postanowienie Naczelnika Drugiego [...] Urzędu Skarbowego w B. z 26 kwietnia 2013r. o przedłużeniu terminu zwrotu VAT za styczeń 2013r. | |Na powyższe postanowienie skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach i zarzucił: | |1. Naruszenie art. 217 § 2 oraz art. 210 § 4 w związku z art. 219 ustawy z 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa poprzez brak | |wyczerpującego uzasadnienia faktycznego postanowienia, co stanowi wadę prawną mogącą mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy i | |jednocześnie uniemożliwiającą skarżącej zapoznanie się z podstawami do wydania takiego rozstrzygnięcia; | |2. Naruszenie art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy z 1 marca 2004r. o podatku od towarów i usług poprzez brak uprawdopodobnienia zaistnienia| |przesłanek do jego zastosowania, co uniemożliwia zweryfikowanie, czy organy podatkowe zebrały materiał dowodowy w sprawie i wyjaśniły | |okoliczności faktyczne w stopniu uzasadniającym zastosowanie uznania administracyjnego w kwestii przedłużenia terminu do zwrotu różnicy | |podatku VAT; | |3. Naruszenie art. 87 ust. 1 i 2 ustawy o VAT poprzez ich niewłaściwą wykładnię polegającą na uznaniu, iż są to regulacje przyznające | |uprawnienia wyłącznie Naczelnikowi Drugiego [...] Urzędu Skarbowego w B. , z zupełnym pominięciem uprawnień Spółki jako podatnika; | |4. Naruszenie art. 291 § 4 Ordynacji podatkowej oraz art. 284b § 3, polegające na uznaniu, iż w ramach kontroli podatkowej czynności | |weryfikujące rozliczenie podatkowe Spółki mogą być dokonywane także po doręczeniu Spółce protokołu kontroli; | |5. Naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 120. art. 121, art. 122 oraz 125 Ordynacji podatkowej poprzez brak ich zastosowania | |polegający na niepełnym przeanalizowaniu stanu faktycznego oraz nieuwzględnieniu naruszeń prawa materialnego, jak i procesowego przez organ| |podatkowy I instancji a także niepodejmowaniu przez organy podatkowe wszelkich niezbędnych działań celem wyjaśnienia sprawy, podczas gdy z | |przepisów tych wynika obowiązek prowadzenia postępowania na podstawie przepisów prawa, w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, | |oraz w celu załatwienia sprawy. | |Mając na uwadze powyższe pełnomocnik Spółki wniósł o: | |1) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, a ponadto o | |2) zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. | | | |W uzasadnieniu wskazano na dotychczasowy przebieg postępowania. Następnie zaakcentowano, że 22 marca 2013r. została wszczęta kontrola | |podatkowa w zakresie złożonych rozliczeń VAT-7 i zakończono ją 18 kwietnia 2013r. z wynikiem pozytywnym. Pozytywny wynik kontroli nie może | |uzasadniać przedłużenia zwrotu wykazanej różnicy podatku VAT. Kontrola została bowiem zakończona, nie wszczęto postępowania podatkowego, a | |mimo to zwrot różnicy podatku nie został dokonany. Natomiast organ i instancji nie przedstawił Spółce żadnych konkretnych wątpliwości co do| |złożonego rozliczenia podatkowego za styczeń, ani czynności podejmowanych w celu ich wyjaśnienia, co stanowi naruszenie przepisów. | |Działanie to naruszyło zarówno przepisy prawa procesowego, jak i materialnego, tj. art. 87 ust. 2 zd. 3. ustawy o VAT. Strona skarżąca | |zaakcentowała także, że uzasadnienie postanowienia było nieprawidłowe, bo nie zawierało podstaw faktycznych i prawnych jego wydania, co | |uniemożliwia stronie ocenę, czy organy nie naruszyły zasady swobodnej oceny organu. Organy podatkowe, dysponując różnymi instrumentami | |służącymi weryfikacji zasadności zwrotu podatku VAT powinny używać ich zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz zasadami prawa | |podatkowego. Prowadzenie kontroli podatkowej po upływie terminu wyznaczonego na jej przeprowadzenie jest bezskuteczne, a dokumenty | |zgromadzone w toku takich czynności nie mogą stanowić dowodu w postępowaniu podatkowym. Stoi temu na przeszkodzie art. 284b § 3 O.p. Sposób| |prowadzenia postepowania jest niezgodny z zasadami postępowania podatkowego, wskazanymi w O.p., w szczególności zasadą legalizmu poprzez | |przyjęcie błędnej wykładni przepisów prawa materialnego tj. art. 87 ust. 2 ustawy o VAT oraz zasadą prowadzenia postepowania w sposób | |budzący zaufanie do organu podatkowego, poprzez brak należytego uzasadnienia prawnego zajętego w sprawie stanowiska. Podsumowując wskazano,| |że organ nie przedstawił spółce żadnych konkretnych wątpliwości co do złożonego przez nią rozliczenia za styczeń 2013 r., które nie | |zostałyby wyjaśnione w ramach kontroli podatkowej, a która zakończyła się 18 kwietnia 2013r. Od tamtej pory organy nie podjęły kroków | |zmierzających do finalizacji weryfikacji rozliczenia podatnika. Zatem nie można uznać, że dotychczasowa weryfikacja prowadzona była zgodnie| |z przepisami regulującymi jej przebieg. | |W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi. | |Wskazując na regulacje art. 87 ust. 2 ustawy o VAT podkreślił, że 22 marca 2013r. na podstawie upoważnienia rozpoczęto kontrolę podatkową i| |w wyniku analizy materiału dowodowego wystąpiły dodatkowe kwestie wymagające sprawdzenia. Przedstawił podejmowane czynności sprawdzające | |oraz wystąpienie o weryfikację transakcji wobec 156 kontrahentów Spółki, w tym z innych państw członkowskich UE, zaś procedura SCAC jest | |procedurą określoną i sformalizowaną, a organ nie ma wpływu na czas jej trwania. Organ wskazał, że konieczność zachowania ostrożności przy | |dokonywaniu zwrotu wynika także z faktu, że Prokuratura Okręgowa w K. prowadziła postępowanie dot. skarżącej spółki za okres od lutego do | |lipca 2012r. Zaznaczył, że z treści art. 87 ust. 2 ustawy o VAT wynika uprawnienie organu do przedłużenia terminu zwrotu, dlatego nie | |podzielił stanowiska strony co do tego, że przedłużając ten termin naruszył jej uprawnienia. Przedłużenie terminu zwrotu do czasu | |zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika było uzasadnione trwającymi czynnościami sprawdzającymi u kontrahentów, gdyż rozmiar i rodzaj| |prowadzonej przez Spółkę działalności wymaga wielowątkowego postępowania wyjaśniającego. Natomiast uciążliwości w postaci braku zwrotu | |nadwyżki w ustawowym terminie są stronie rekompensowane odsetkami za zwłokę. | |Nie jest też prawdziwy zarzut, że organ podejmuje czynności po zakończeniu kontroli podatkowej, gdyż wnioski o przeprowadzenie kontroli | |podatkowej lub czynności sprawdzających u kontrahentów spółki zostały wystosowane w trakcie kontroli prowadzonej u skarżącej. Jedynie | |wyniki tych czynności spływały do organu po jej zakończeniu, na co organ nie miał już wpływu. | |Nie zgodził się także z zarzutami procesowymi stwierdzając, że chybiony jest zarzut, że organ nie podejmuje wszelkich działań w celu | |ustalenia stanu faktycznego, gdyż takie czynności podejmuje i to właśnie jest powodem przedłużenia terminu zwrotu. | |Podniósł, że w toku dokonywanych czynności organ winien zachować równowagę, gdyż jeśli bada sprawę wnikliwie i drobiazgowo naraża się na | |zarzut przewlekłości, w przeciwnym razie – braku należytej staranności czy powierzchowności. Na zakończenie organ podkreślił, że ilość | |wniosków o dokonanie czynności w stosunku do kontrahentów była znaczna, a część organów napotkała na trudności w ich przeprowadzeniu, co | |skutkowało opóźnieniami w przekazaniu materiałów organowi właściwemu dla skarżącej i wydłużeniem czasu koniecznego na całościowe | |załatwienie sprawy. | |Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: | |Skarga okazała się niezasadna. | |Na mocy art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy | |administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod | |względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej, przy czym art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o | |postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.), stwierdza, iż | |kontrola ta obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo | |kończące postępowanie i na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. | |Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia wykazało, że skarga nie | |zasługuje na uwzględnienie, bowiem nie można organom podatkowym skutecznie zarzucić, iż przy rozstrzyganiu sprawy naruszyły obowiązujące | |przepisy prawa procesowego czy materialnego. | |Wskazać należy, że przedmiotowa sprawa dotyczy skargi na czynność Naczelnika Drugiego [...] Urzędu Skarbowego w B. , który to | |postanowieniem z [...] r. przedłużył "A" z o.o. termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za styczeń 2013 r. Zdaniem strony | |organ zobowiązany był do zwrotu nadwyżki podatku za przedmiotowy okres w terminie 60 dni, a organ w myśl art. 87 ust. 2 ustawy o VAT | |postanowił przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika. | |Stosownie do art. 87 ust. 2 ustawy o VAT - zwrot różnicy podatku pomiędzy podatkiem naliczonym a należnym, z zastrzeżeniem ust. 6, | |następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika (...). Jeżeli zasadność zwrotu | |wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia | |podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji| |podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. | |W ocenie Sądu wskazana instytucja służy zabezpieczeniu interesów zarówno Skarbu Państwa (przed dokonaniem nieuprawnionego zwrotu), jak i | |podatnika, który – jeśli okaże się, że przedłużenie zwrotu było niezasadne – będzie uprawniony do otrzymania odsetek, za okres od upływu | |terminu, kiedy zwrot winien był nastąpić do czasu, gdy w istocie został dokonany. Dlatego wykładni tego przepisu należy dokonywać z | |uwzględnieniem celu, jakiemu służy. | |Z tego względu uznać trzeba, że cytowany przepis wskazuje kompetencję organu podatkowego pierwszej instancji do podjęcia takich czynności, | |jakie uzna za stosowne dla realizacji celu, jakim jest zbadanie zasadności zwrotu. W ocenie Sądu do tego właśnie ustalenia zmierzały | |działania podjęte przez organ podatkowy pierwszej instancji. Naczelnik Drugiego [...] Urzędu Skarbowego 21 marca 2013r. wydał "Imienne | |upoważnienia do przeprowadzenia kontroli podatkowej" w "A" Sp. z o.o. w M. , ustalając datę rozpoczęcia na 22 marca 2013r. Upoważnienie to| |zostało doręczone 22 marca 2013r. pełnomocnikowi Spółki wraz z pouczeniem o przysługujących uprawnieniach. Faktem jest, że kontrola | |zakończyła się wynikiem pozytywnym dla podatnika. Z drugiej zaś strony jest faktem, że organ dysponował pismami Prokuratury Okręgowej w K. | |z [...]., z których wnikało odpowiednio, że prowadzone są z udziałem strony skarżącej postępowania "w sprawie" za okres od lutego 2012r. do| |lipca 2012r. oraz od września 2011r. do grudnia 2012r. Nadto 20 czerwca 2013 r. organ otrzymał z UKS informację o wszczęciu postępowań | |kontrolnych za dalsze okresy, zaś 8 listopada 2013r. Prokuratura Okręgowa wystąpiła do UKS z wnioskiem o przeprowadzenie kontroli m.in. za | |styczeń 2013r. | |Zatem na datę wydawania skarżonego obecnie przez Spółkę postanowienia z 26 kwietnia 2013r. zakończona była już kontrola podatkowa, gdyż | |zakończyła się 18 kwietnia 2013r., tym niemniej nie odpadła przesłanka zastosowania art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, jako że ujawniły się | |okoliczności wskazujące, że zasadność dokonania zwrotu wymaga sprawdzenia. | |Nadto fakt, że w dacie wydania postanowienia o przedłużeniu nie trwały już w stosunku do podatnika procedury określone w tym przepisie, nie| |stanowi wady uniemożliwiającej wydanie takiego postanowienia. Jak wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt I FSK 435/14 | |"Zastosowanie przepisu art. 87 ust. 2 zdanie drugie u.p.t.u. opiera się na uznaniu administracyjnym, przy czym jest ono limitowane | |okolicznością warunkującą możliwością skorzystania z przewidzianego w tym przepisie uprawnienia, w postaci stwierdzenia przez organ, że | |"zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania". Stwierdzenie to powinno być dokonywane w oparciu o co najmniej uprawdopodobnione | |przesłanki. Przewidziany w art. 87 ust. 2 u.p.t.u. warunek zakłada, że przed upływem ustawowego terminu zwrotu (zdanie pierwsze) podjęte | |zostały czynności zmierzające do zweryfikowania jego zasadności, lecz nie dały one jeszcze rezultatu lub jest on niejednoznaczny", a | |warunki te zostały w niniejszej sprawie spełnione. | |Jak bowiem wskazuje organ, jeszcze w czasie trwania postępowania kontrolnego (tj. między 22 marca 2013r, a 18 kwietnia 2013r.) wystąpił on| |do organów podatkowych właściwych dla 156 kontrahentów spółki o przeprowadzenie kontroli podatkowej lub czynności sprawdzających, | |sformułował też 11 wniosków SCAC. Z tego wynika, że – tak jak to wskazał NSA w powołanym wyroku - przed upływem ustawowego terminu zwrotu | |podjęte zostały kroki zmierzające do zweryfikowania zasadności zwrotu, lecz nie dały jeszcze rezultatu, albowiem organ na dzień wydania | |zaskarżonego rozstrzygnięcia nie otrzymał jeszcze wyników ustaleń innych organów poczynionych w odniesieniu do kontrahentów skarżącej. | |Sąd orzekający podziela pogląd, że WSA w Łodzi, że "zawarty w art. 87 ust. 2 ustawy o VAT zwrot "...w ramach czynności sprawdzających, | |kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego...", nie może być utożsamiany z czasem trwania tych czynności i postępowań. Takie | |rozumienie powyższego sformułowania prowadziłoby do wniosku, iż postanowienie o przedłużeniu terminu, może zostać wydane wyłącznie w | |trakcie, tj. w toku tych postępowań lub czynności sprawdzających, nie zaś po ich zakończeniu. Tymczasem dopiero po zakończeniu czynności | |sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego, na podstawie ustaleń poczynionych w ramach tych procedur, organ może | |stwierdzić, czy zwrot jest zasadny, czy też budzi wątpliwości i wymaga przeprowadzenia dalszych działań, których organ nie zdoła zakończyć | |w terminie przewidzianym do zwrotu nadwyżki podatku." (Wyrok WSA w Łodzi I SA/Łd 861/10). | |Ze swej strony Sąd orzekający w niniejszej sprawie wskazuje, że sformułowanie "na podstawie ustaleń poczynionych w ramach tych procedur" | |rozumie szeroko. Chodzi tu nie tylko o wiedzę, którą w toku tych czynności już powziął, ale także o tę, którą dopiero uzyska na skutek | |czynności podjętych w ramach procedur wskazanych w art. 87 ust.2 zd.2, nawet w sytuacji, gdy uzyska ją już po ich zakończeniu, np. na | |skutek zapoznania się z wynikami kontroli prowadzonej przez inny organ, czy opinią biegłego, której sporządzenie może nastąpić po | |zakończeniu kontroli. | |Taka wykładnia cytowanego przepisu znajduje oparcie w art. 122 O.p., obligującym organ do podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu | |dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a które to działania organ właśnie podjął. Wskazuje to, że zawarty w | |skardze zarzut naruszenia tego przepisu nie jest zasadny. | |Tak więc dopuszczalność przedłużenia terminu zwrotu "do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach ..." | |należy zatem rozumieć w ten sposób, że postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu winno pozostawać w związku z koniecznością weryfikacji | |rozliczenia, która nastąpi na podstawie działań podjętych przez organ w ramach czynności sprawdzających (kontroli podatkowej lub | |postępowania podatkowego), choćby ustalenia z tych działań wynikające stały się znane organowi już po zakończeniu czynności sprawdzających | |etc. | |W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 kwietnia 2014 r. o sygn. akt I FSK 610/2013 wyrażono pogląd, że nie zasługuje na aprobatę | |taka wykładnia art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, która ogranicza stosowanie instytucji przedłużenia terminu zwrotu do takiego stopnia, że w | |istocie prowadzi do niemożności spełnienia celu jej ustanowienia, tj. umożliwienia organowi tymczasowego wstrzymania się ze zwrotem podatku| |do momentu zakończenia weryfikacji zasadności tego zwrotu w przypadku zaistnienia dostatecznych wątpliwości w tym zakresie. | |Organ podatkowy może więc przedłużyć ustawowy termin zwrotu podatku jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania. Przesłankami| |zweryfikowania zasadności zwrotu będą z pewnością podejrzenia czy też wątpliwości co do zasadności tego zwrotu (vide: Wyrok NSA z 18 | |czerwca 2013 r., I FSK 1065/2012), a – wobec informacji uzyskanych od organów ścigania - tak było w niniejszej sprawie, mimo, że kontrola | |nie wykazała nieprawidłowości. | |Konkludując powyższe należało więc stwierdzić, że organ I instancji wszczął kontrolę podatkową 22 marca 2013r. i podjął czynności w celu | |ustalenia stanu faktycznego w zakresie niezbędnym do stwierdzenia zgodności z przedstawionymi dokumentami i potwierdzenia prawidłowości | |deklarowanych dostaw, w tym wewnatrzwspólnotowych. To zaś jest przesłanką uzasadniającą przedłużenie terminu zwrotu nadpłaty w tym podatku,| |co wskazuje na bezzasadność wywiedzionej skargi w zakresie zarzutu wskazanego w jej pkt. 4. | |Za rozwiązaniem przyjętym przez organ podatkowy przemawiają także względy ekonomii procesowej. Gdyby organ podatkowy wszczął postępowanie | |podatkowe, a następnie wydał postanowienie w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu do czasu jego zakończenia, to rozstrzygnięcie takie | |nie zmieniłoby sytuacji skarżącej i byłoby analogiczne do zaskarżonego w tym sensie, że skarżąca i tak nie otrzymałaby zwrotu nadwyżki | |podatku w terminie 60 dni. Natomiast w sytuacji, gdyby organy administracji podatkowej kontrahentów Spółki potwierdziły prawidłowość | |dostaw, to organ podatkowy winien byłby umorzyć zbędnie wszczęte postępowanie podatkowe. | |Należało stwierdzić, że w dacie wydawania zaskarżonego postanowienia z 26 kwietnia 2013r. wszczęta była już od 22 marca 2013r. kontrola | |podatkowa, a w jej trakcie podjęto działania w celu weryfikacji rozliczenia skarżącej poprzez przeprowadzenie kontroli podatkowych albo | |czynności sprawdzających u jej kontrahentów, co wypełniło przesłankę z art. 87 ust, 2 zd. 2 ustawy o VAT. Fakt, że kontrola ta została | |zakończona przed wydaniem zaskarżonego postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu nie może być interpretowany w ten sposób, że – wobec | |faktu, że kontrola już się nie toczy - czyni to niemożliwym przedłużenie terminu zwrotu, albowiem zakończyła się co prawda kontrola, ale | |nie zakończyła się jeszcze weryfikacja rozliczenia, a to ona była podstawą przedłużenia terminu zwrotu. Odmienna wykładnia powołanego | |przepisu niweczyłaby bowiem istotę i cel instytucji przedłużenia. Zarówno bowiem kontrola podatkowa, jak i postępowanie podatkowe | |ograniczone są przepisami prawa co do czasu ich trwania. Art. 83 ust.1 ustawy z 2 lipca 2004r. o swobodzie działalności gospodarczej (t.j. | |Dz. U. z 2015r., poz. 584) wskazuje bowiem ile może wynosić czas trwania wszystkich kontroli organu kontroli u przedsiębiorcy w jednym roku| |kalendarzowym. Natomiast art. 139 § 1 O.p. wskazuje, że załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno | |nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu 2 | |miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej. | |Gdyby wiec stanąć na stanowisku, że przedłużenie terminu zwrotu może nastąpić tylko do zakończenia tych czynności oznaczałoby to w | |praktyce, że w szczególnie skomplikowanych stanach faktycznych, np. przy wielości podmiotów, dużej liczbie transakcji, niemożności | |przeprowadzenia czynności, konieczność dochowania limitu okresu kontroli albo postępowania podatkowego praktycznie uniemożliwiałaby | |przeprowadzenie weryfikacji rozliczenia strony i powodowała konieczność dokonania zwrotu, który mógłby stanowić nadużycie, co z pewnością | |nie jest zgodne z celem regulacji art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, jakim jest ochrona budżetu Państwa przed dokonywaniem nieuprawnionych | |zwrotów. Nadto zwalczanie oszustw podatkowych jest celem, którego realizacji służy nie tylko prawo krajowe, ale też celem aprobowanym i | |wspieranym przez przepisy unijne i orzecznictwo TSUE, na co Trybunał zwracał uwagę w różnych wyrokach. Wreszcie zauważyć należy, że w | |sytuacji, gdyby przedłużenie terminu zwrotu okazało się jednak niezasadne, stronie przysługują odsetki za zwłokę za okres przedłużenia, co | |wskazuje, że chroniony jest nie tylko interes Skarbu Państwa, ale także podatnika. | |Świadczy to także o bezzasadności 3. z zarzutów skargi, a odnoszącego się do naruszenia art. 87 ust.1 i 2 O.p. poprzez uznanie, że jest to | |przepis przyznający uprawnienia wyłącznie organowi z pominięciem uprawnień podatnika. Nadto zauważyć trzeba, że stosownie do art. 87 ust. | |2a zd. 1 ustawy o VAT w przypadku wydłużenia terminu na podstawie ust. 2 zdanie drugie, urząd skarbowy na wniosek podatnika dokonuje zwrotu| |różnicy podatku w terminie wymienionym w ust. 2 zdanie pierwsze, jeżeli podatnik wraz z wnioskiem złoży w urzędzie skarbowym zabezpieczenie| |majątkowe w kwocie odpowiadającej kwocie wnioskowanego zwrotu podatku, przy czym zabezpieczenie to może być złożone m. in. w formie | |gwarancji bankowej lub ubezpieczeniowej, poręczenia banku, weksla z poręczeniem wekslowym banku, czeku potwierdzonego przez krajowy bank | |wystawcy czeku, papierów wartościowych na okaziciela o określonym terminie wykupu wyemitowanych przez Skarb Państwa lub Narodowy Bank | |Polski (art. 87 ust. 4a ustawy o VAT). Świadczy to o niezasadności stanowiska strony, zawartego w piśmie adresowanym do organu I instancji | |(karta 6/2 akt administracyjnych I instancji) co do tego, że "bezprawne wstrzymanie zwrotu nadpłaty przyczynia się do wyrządzenia szkody | |podatnikowi, który zmuszony jest do pozyskiwania alternatywnych źródeł finansowania (m.in. kredyty bankowe). | |Odnosząc się do zarzutów skargi, a w szczególności 1. z nich, w którym strona wskazuje na braki w uzasadnieniu postanowienia o przedłużeniu| |terminu zwrotu należy zauważyć, że w rozstrzygnięciu organu I instancji wskazano, że "w trakcie kontroli wystosowano wnioski o | |przeprowadzenie czynności sprawdzających w stosunku do kontrahentów spółki. Z uwagi na to, że do dnia dzisiejszego nie otrzymano wszystkich| |informacji o przeprowadzonych czynnościach sprawdzających, postanowiono jak w sentencji." Faktem jest, że jest to uzasadnienie dość | |lakoniczne, ale jasno informuje stronę o przyczynach podjęcia postanowienia, zaś weryfikacja zasadności zwrotu jest bezspornym uprawnieniem| |organu. Dlatego zasadnie organ II instancji nie stwierdził, że orzeczenie organu I instancji z tego powodu jest wadliwe. Nadto w swoim | |rozstrzygnięciu organ II instancji – nawiązując do czynności wobec kontrahentów – wskazał, że "materiał dowodowy nie pozwalał Naczelnikowi | |na jednoznaczne zajęcie stanowiska w sprawie, z uwagi na wątpliwości w przebiegu transakcji i niekompletność materiału spowodowaną m.in. | |brakiem odpowiedzi na wystosowane zapytania." (Str. 3 postanowienia z 2 lutego 2015r., akapit 4.). | |Ustosunkowując się do zarzutów procesowych wyrażonych w punkcie 2. skargi, Sąd stwierdził, że organy nie naruszyły prawa uznając, że | |postępowania dotyczące skarżącej, prowadzone przez Prokuraturę Okręgową w K. (jakkolwiek prowadzone "w sprawie") dostatecznie | |uprawdopodabniają zaistnienie przesłanek do zastosowania art. 87 ust. 2 ustawy o VAT. | | | | | |Odnośnie pkt. 5. skargi, Sąd wskazuje, że art. 122 O.p. był już przedmiotem jego oceny. Zarzut dot. obrazy art. 125 O.p., nakazującego | |organowi działanie szybkie, ale i wnikliwe, nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem w ocenie Sądu było ono wnikliwe, a szybkie na tyle, na| |ile pozwalał stan faktyczny sprawy. Odnośnie zarzutu dotyczącego art. 120 O.p. stwierdzić trzeba, że nie jest on uzasadniony, gdyż – wbrew | |twierdzeniu strony - organ działał na podstawie przepisów prawa upoważniających go zarówno do przedłużenia terminu zwrotu, przeprowadzenia | |kontroli, jak i wystąpienia do innych organów o ich przeprowadzenie w doniesieniu do podmiotów, dla których są właściwe. Podobnie nie | |doszło do obrazy art. 121, nakazującego prowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych i informowanie strony o | |przepisach prawa pozostających w związku z jego przedmiotem, gdyż – co do pierwszego nakazu – działania organu zmierzały do wszechstronnego| |wyjaśnienia sprawy, a to z pewnością leży też w interesie strony, zaś – co do drugiego z nich – strona nie wskazała, w jakim zakresie organ| |nie udzielił jej koniecznych informacji. | |Mając na uwadze powyższe, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, zatem stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o | |postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić. | | | | |