II OZ 81/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 3 listopada 2015 r. sygn. akt II SA/Gd 506/15 o odmowie przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi Z. L. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] lipca 2015 r. nr [...] w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 3 listopada 2015 r. sygn. akt II SA/Gd 506/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku, w sprawie ze skargi Z. L. na decyzję Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia [...] lipca 2015 r. w przedmiocie rozbiórki obiektu budowlanego, odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że po otrzymaniu postanowienia Sądu z dnia 14 października 2015 r. skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu do skargi na opisaną wyżej decyzję. W uzasadnieniu swej prośby wskazał, że czytając pismo sądu z dnia 8 września 2015 r. nie skojarzył, że wpis sądowy to jest to samo co opłata sądowa i stąd przeoczenie w tej sprawie. Podał też, że od dwóch lat opiekuje się żona po ciężkim wylewie. Rozpoznając powyższy wniosek Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że skarżący nie uprawdopodobnił by uchybił termowi do uiszczenia wpisu od skargi bez swojej winy. W ocenie Sądu przywołane we wniosku argumenty nie stanowią podstawy dla innej, niż opartej na mierniku obiektywnej staranności, oceny obowiązku zachowania staranności w sytuacji, gdy strona pozostając w takiej samej sytuacji osobistej od dwóch lat inicjuje tryb postępowania sądowego i jest w stanie zachować terminy zarówno w postępowaniu administracyjnym jak i poprzez terminowe wniesienie skargi do sądu. Wobec tego Sąd uznał, że uchybienie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nosi znamiona niedbalstwa, niemniej również ta lekka postać winy wyłącza dopuszczalność przywrócenia terminu. Z powyższych przyczyn na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, podnosząc, że po otrzymaniu postanowienia odrzucającego jego skargę poradził się w biurze informacyjnym Sądu i uzyskał informację, że wystarczy uiścić zaległy wpis i wysłać do sądu stosowny wniosek z odpowiednim uzasadnieniem, co też niezwłocznie zrobił. Ponadto wskazał, że w jego ocenie w polskim prawie występuje "takie coś jak wznowienie terminu", czego Sąd wydający postanowienie nie rozumie. Z powyższych przyczyn skarżący wniósł o uchylenie zakwestionowanego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 P.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W świetle art. 87 § 1 i § 2 P.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, zaś w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Ponadto, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 P.p.s.a.). Oznacza to, że sąd może przywrócić termin jedynie pod warunkiem wniesienia prośby o jego przywrócenie w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu z równoczesnym dopełnieniem czynności, dla której termin był określony oraz uprawdopodobnieniem przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. Przy czym brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy oraz przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Przywrócenie terminu ma bowiem charakter wyjątkowy i nie jest możliwe, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadniają niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (por. postanowienie NSA z dn. 8.07.2008 r. sygn. akt II OZ 712/08, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny – wymagający od strony staranności (por. postanowienie SN z dn. 7.02.2000 r. sygn. akt I CKN 1261/99, publ. Biuletyn SN 2000/5/12; patrz także postanowienie NSA z dn. 17.09.2014 r. sygn. akt I OZ 779/14, npubl.). W niniejszej sprawie we wniesionym zażaleniu skarżący nie podważył stanowiska Sądu pierwszej instancji w zakresie braku po swojej stronie winy w uchybieniu terminu do dokonania wpisu. Rację ma bowiem ten Sąd, że choroba żony skarżącego w tym konkretnym przypadku nie pozwala na przyjęcie stanowiska, że uchybił on terminowi bez swojej winy. Jak wynika z wniosku strony i załączonej dokumentacji choroba żony skarżącego miała miejsce we wrześniu 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny nie kwestionuje twierdzenia skarżącego, że od tego czasu żona skarżącego wymaga opieki, jednakże skarżący nie wykazał, by w okresie otwartym do uiszczeniu wpisu nastąpiło takie zdarzenie związane ze stanem zdrowia żony, które uniemożliwiło mu podjęcie jakichkolwiek działań związanych z uiszczeniem wpisu. Tym samym stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 P.p.s.a., orzeczono jak w sentencji.