II SA/Op 387/15

WyrokWSA w Opolu2015-11-10

Skład orzekający: Grażyna Jeżewska, Ewa Janowska, Elżbieta Naumowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku stwierdzenia w roku realizacji wieloletniego zobowiązania rolnośrodowiskowego (np. w roku 2013) nieprawidłowości, takich jak zmniejszenie powierzchni trwałych użytków zielonych lub nierealizowanie wymogów pakietu, beneficjent jest zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranych płatności również za lata wcześniejsze (np. 2011 i 2012)?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że w przypadku stwierdzenia w roku realizacji wieloletniego zobowiązania rolnośrodowiskowego nieprawidłowości, beneficjent jest zobowiązany do zwrotu nienależnie pobranych płatności nie tylko za rok, w którym stwierdzono uchybienia, ale również za lata wcześniejsze, w których płatności zostały przyznane. Wynika to z wieloletniego charakteru programu i konieczności oceny wywiązania się z obowiązków w całym okresie zobowiązania. Niewywiązanie się z warunków w jednym roku skutkuje obowiązkiem zwrotu płatności za cały okres ich pobierania.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę W. Z. na decyzję Dyrektora ARiMR w Opolu, która utrzymała w mocy decyzję ustalającą kwotę nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych w wysokości 63.298,08 zł. Sprawa dotyczyła wieloletniego zobowiązania rolnośrodowiskowego, w ramach którego w roku 2013 stwierdzono nieprawidłowości, takie jak zmniejszenie powierzchni trwałych użytków zielonych i nierealizowanie wymogów pakietu "Ochrona gleb i wód". Skarżący kwestionował obowiązek zwrotu płatności za lata 2011 i 2012, argumentując, że nieprawidłowości wystąpiły dopiero w roku 2013.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Jeżewska. Sędziowie Sędzia WSA Ewa Janowska – spr. Sędzia WSA Elżbieta Naumowicz Protokolant Sekretarz sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2015 r. sprawy ze skargi W. Z. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 14 lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu przez W. Z. jest decyzja Dyrektora Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 14 lipca 2015 r., nr [...], (dalej ARiMR), wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm. - dalej zwanej K.p.a.) w związku z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r., poz. 1438, z późn. zm. - dalej zwanej ustawą), utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku z dnia 11 maja 2015 r., nr [...], ustalającą W. Z. kwotę nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych w łącznej wysokości 63.298,08 zł. W ustaleniach stanu faktycznego organ odwoławczy podał, że wnioskiem z dnia 16 maja 2011 r. W. Z. zwrócił się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych na rok 2011, deklarując w ramach pakietu 1 "Zrównoważony sposób gospodarowania", wariant 1.1 "Zrównoważony system gospodarowania", działki rolne o powierzchni 145,43 ha, a w ramach pakietu 8 "Ochrona gleb i wód" w wariancie 8.2.1 "Międzyplon ozimy" 31,66 ha oraz w wariancie 8.3.1"Międzyplon ścierniskowy" 36,46 ha. W następstwie powyższego, decyzją z dnia 12 grudnia 2011 r., nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku przyznał wnioskodawcy płatność rolnośrodowiskową w wysokości 71.227,72 zł, w tym w pakiecie 1 wariant 1.1 w wysokości 43.466,52 zł (do powierzchni 141,79 ha) z kolei w pakiecie 8 wariant 8.2.1 w wysokości 13.297,20 zł (do powierzchni 31,66 ha) oraz w wariancie 8.3.1 w wysokości 14.464,00 zł (do powierzchni 36,16 ha). Następnie, decyzją z dnia 29 października 2012 r., nr [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu stwierdził nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku z dnia 12 grudnia 2011 r., nr [...], ze względu na przyznanie płatności do powierzchni niezgodnej z powierzchnią deklarowaną przez stronę. Ponownie rozstrzygając o przyznaniu płatności rolno środowiskowej, Kierownik Biura Powiatowego w Kluczborku dokonał weryfikacji powierzchni kwalifikującej się do przyznania płatności w zakresie działek ewidencyjnych zadeklarowanych we wniosku i następnie wydał decyzję nr [...] z dnia 14 maja 2013 r., którą przyznał W. Z. płatność rolnośrodowiskową w wysokości 70.504,37 zł, w tym w ramach pakietu 1, w wariancie 1.1 w wysokości 42.743,17 zł (do powierzchni 137,73 ha) oraz pakietu 8 w wariancie 8.2.1 w wysokości 13.297,20 zł (do powierzchni 31,66 ha) oraz w wariancie 8.3.1 w wysokości 14.464,00 zł (do powierzchni 36,16 ha). Wynikłą różnicę płatności w kwocie 723,35 zł, która powstała po stwierdzeniu nieważności decyzji i wydaniu nowej decyzji, wnioskodawca zwrócił w ramach dobrowolnego zwrotu. Kolejnym wnioskiem z dnia 15 maja 2012 r. W. Z. zwrócił się do ARiMR o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2012, deklarując w ramach pakietu 1, wariant 1.1 działki rolne o powierzchni 148,15 ha oraz w ramach pakietu 8 w wariancie 8.3.1 działki rolne o powierzchni 45,28 ha. W korekcie powyższego wniosku, wnioskodawca skorygował powierzchnię działek rolnych Aa, Ab oraz Ac oraz złożył oświadczenie, że nie wnioskował w latach 2010- 2012 o płatność rolnośrodowiskową w wariancie 1.1 dla działek ewidencyjnych nr a, nr b, nr c, nr d, nr e oraz nr f. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku decyzją z dnia 14 maja 2013 r., nr [...], przyznał stronie płatność rolnośrodowiskową w wysokości 60.903,40 zł, w tym ramach pakietu 1 wariant 1.1 w wysokości 42.791,40 zł (do powierzchni 137,73 ha) oraz w ramach pakietu 8 w wariancie 8.3.1 w wysokości 18.112,00 zł (o powierzchni 45,28 ha). Organ odwoławczy wskazał także, że powyższą decyzję, zgodnie z art. 20 ust. 4 ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich, nie doręczono stronie, gdyż o to nie wnioskowała a przyznane środki finansowe zostały przekazane na rachunek bankowy wskazany przez producenta rolnego we wniosku o wpis do ewidencji producentów w dniu 7 czerwca 2013 r. Kolejnym wnioskiem z dnia 15 maja 2013 r. W. Z. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR w Kluczborku wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2013, deklarując w ramach pakietu 1 "Zrównoważony sposób gospodarowania", w wariancie 1.1 "Zrównoważony system gospodarowania" działki rolne o powierzchni 149,00 ha oraz w ramach pakietu 8 "Ochrona gleb i wód" w wariancie 8.2.1 "Międzyplon ozimy" działki rolne o powierzchni 20,79 ha oraz w wariancie 8.3.1 "Międzyplon ścierniskowy" działki rolne o powierzchni 82,82 ha. Tym samym zmienił deklarację w stosunku do działek rolnych Ad oraz Ae oraz zmienił deklarację w zakresie pakietu 8 Ochrona gleb i wód w wariancie 8.3.1 "Międzyplon ścierniskowy", w ramach którego zgłosił do płatności działki rolne o powierzchni 103,61 ha oraz wycofał deklarację działek rolnych w ramach wariantu 8.2.1 "Międzyplon ozimy". Równocześnie ze zmianą do wniosku do Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie wpłynęła korekta wniosku, w której wnioskodawca podtrzymał powierzchnie zgłaszane do pakietów rolnośrodowiskowych w ramach wniosku i zmiany do wniosku. Przedmiotowa korekta dotyczyła również deklaracji dotyczących działek rolnych g, h, i, j, k, l, m. W dniu 29 maja 2013 r. gospodarstwo rolne W. Z. zostało wytypowane do kontroli na miejscu, która została przeprowadzona w dniach od 15 do 25 października 2013 r. w zakresie wzajemnej zgodności, której ustalenia utrwalono w formie protokołu nr [...] oraz w zakresie działania Programu rolnośrodowiskowego. Ustalenia kontroli zawarto w protokole nr [...]. W ramach czynności sprawdzających stwierdzono między innymi niezgodności w zakresie przestrzegania norm wzajemnej zgodności (kod GR5). Na powierzchni 0,84 ha doszło do naruszenia norm N.04 (na łąkach lub pastwiskach okrywa roślinna nie była koszona i usuwana co najmniej raz w roku, w terminie do dnia 31 lipca, lub nie były wypasane na nich zwierzęta) oraz N.04.1 (rolnik nie przeprowadził na łąkach lub pastwiskach wymaganego koszenia i usuwania okrywy roślinnej w terminie lub nie były na nich wypasane zwierzęta). Stwierdzono również, iż w odniesieniu do działek rolnych n, o, p, r, s, t, u, w brak deklarowanej uprawy w międzyplonie (kod W21). Do powyższych działek przypisano kod W18 oznaczający, iż rolnik nie wykonał siewu roślin ozimych jako międzyplon ścierniskowy. Stwierdzono także szereg rozbieżności w powierzchniach deklarowanych działek rolnych zielonych na działce rolnej z o powierzchni 0,14 ha, która została zaorana. Po przeprowadzeniu kontroli administracyjnej, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku decyzją z dnia 17 kwietnia 2014 r., nr [...], przyznał W. Z. płatność rolnośrodowiskową na rok 2013 w łącznej wysokości 30.268,87 zł. W uzasadnieniu przedmiotowego rozstrzygnięcia wskazano między innymi, iż z uwagi na stwierdzone w ramach kontroli na miejscu nieprawidłowości, płatność w odniesieniu do pakietu 8.2.1 wynosiła po zmniejszeniach 0,0 zł, natomiast płatność w ramach pakietu 1.1 uległa zmniejszeniu o kwotę 14.094,62 zł. W odwołaniu od powyższej decyzji W. Z. stwierdził, że na działkach ewidencyjnych nr x i y dokonał siewu poplonu 30 września 2013 r. Jako przyczynę braku użytków zielonych na obszarze 0,14 ha wskazał konieczność przeorania tego terenu, z uwagi na podjętą przez Ochotniczą Straż Pożarną w [...] akcję gaśniczą. Do odwołania dołączył oświadczenie o zasianiu na działkach ewidencyjnych nr x i y poplonu w dniu 30 września 2013 r. oraz oświadczenie Prezesa OSP w [...] o podjęciu akcji gaśniczej. Na skutek rozpoznania odwołania, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu decyzją z dnia 14 lipca 2014 r., nr [...], uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, jako wydaną z naruszeniem przepisów proceduralnych. Po ponownym przeprowadzeniu kontroli administracyjnej Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku decyzją z dnia 11 września 2014 r., nr [...], przyznał W. Z. płatność rolnośrodowiskową na rok 2013 w łącznej wysokości 30.268,87 zł. W uzasadnieniu przedmiotowego rozstrzygnięcia wskazano między innymi, iż z uwagi na stwierdzone w ramach kontroli na miejscu nieprawidłowości, płatność w odniesieniu do pakietu 8.2.1 wynosiła po zmniejszeniach 0,0 zł, natomiast płatność w ramach pakietu 1.1 uległa zmniejszeniu o kwotę 15.986,73 zł i przyznana została do areału 137,09 ha. Organ wskazał szczegółowo powierzchnie przyjęte do wyliczenia płatności, podstawy prawne i sposób dokonywanych wyliczeń w odniesieniu do stanu faktycznego sprawy. W odwołaniu od powyższej decyzji W. Z. zarzucił, że organ nie uwzględnił jego oświadczenia z dnia 25 października 2013 r., akcentując jednocześnie, że w piśmie odwoławczym z dnia 6 maja 2014 r. uzasadnił okoliczności nadzwyczajne, jakie wystąpiły w jego gospodarstwie. W wyniku rozpoznania odwołania, Dyrektor Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia 18 lutego 2015 r., nr [...], utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał m.in., iż nie dopatrzył się uchybień w zakresie ustaleń dokonanych w trakcie kontroli na miejscu i zawartych w raportach z czynności kontrolnych. Zauważył nadto, że strona nie skorzystała z prawa odwołania się od ustaleń zawartych w raportach z kontroli. Odnosząc się do braku zachowania trwałych użytków zielonych na obszarze 0,14 ha, co spowodowane było przeoraniem trwałego użytku zielonego przez straż pożarną, organ odwoławczy stwierdził, że w sytuacjach wyjątkowych, niezależnych od rolnika, prawodawstwo unijne i krajowe, daje możliwości przyznania płatności przez organy Agencji przy założeniu, iż spełnione zostaną stosowne warunki. Wyjątkowe sytuacje, określono jako tzw. przypadki działania siły wyższej lub okoliczności nadzwyczajnych, a podstawą dla ich uznania jest § 45 rozporządzenia. Samo jednak, wskazanie tych okoliczności w przepisach prawa oraz ewentualne ich faktyczne wystąpienie nie daje organom Agencji prawa do przyznania płatności do gruntów rolnych, na których wymogi nie zostały dochowane. W niniejszej sprawie, zgodnie z ustaleniami kontroli na miejscu i treścią odwołania, mamy do czynienia z niedochowaniem ww. wymogów poprzez przeoranie. Organ Agencji podkreślił, że mógłby uznać, kwestionowane do płatności powierzchnie gruntów rolnych, pod warunkiem spełnienia przez wnioskodawcę wymogów określonych w art. 47 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1974/2006 z dnia 15 grudnia 2006 roku ustanawiającego szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW), który mówi, iż przypadki siły wyższej lub wyjątkowych okoliczności są zgłaszane przez beneficjenta lub przez upoważnioną przez niego osobę na piśmie właściwemu organowi, wraz z odpowiednimi dowodami wystarczającymi dla właściwych organów, w ciągu 10 dni roboczych od dnia, w którym beneficjent lub upoważniona przez niego osoba są w stanie dokonać tej czynności. W świetle powyższego, obowiązkiem producenta rolnego było poinformowanie Kierownika Biura Powiatowego Agencji o fakcie wystąpienia nadzwyczajnych okoliczności w terminie 10 dni roboczych Dalej organ odwoławczy podał, że w dniu 10 kwietnia 2014 r. Kierownik Biura Powiatowego w Kluczborku wszczął z urzędu postępowanie w sprawie ustalenie kwoty nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego przyznanych na mocy decyzji nr [...] oraz nr [...] z dnia 14 maja 2013 r. Następnie, decyzją z dnia 11 maja 2015 r., nr [...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku ustalił W. Z. kwotę nienależnie pobranych płatności z tytułu programu rolnośrodowiskowego w wysokości 63.298,08 zł. W uzasadnieniu Kierownik Biura Powiatowego w Kluczborku wskazał, że zgodnie z § 39 ust. 1 ww. rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi, jeżeli rolnik nie realizuje całego zobowiązania rolnośrodowiskowego. Natomiast zgodnie z § 38 ust. 6 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, jeżeli rolnik nie zachował któregokolwiek z występujących w gospodarstwie rolnym i określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałych użytków zielonych, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego, płatność rolnośrodowiskową (cała, tj. wynikająca z realizacji wszystkich pakietów i bez względu na wielkość powierzchni dokonanego zmniejszenia trwałego użytku zielonego), przysługuje temu rolnikowi w wysokości zmniejszonej o 20 % w roku, w którym stwierdzono takie uchybienie. Zmniejszenie, o którym mowa § 38 ust. 6 rozporządzenia rolnośrodowiskowego nie ma zastosowania, jeżeli niezachowanie występujących w gospodarstwie i określonych w planie działalności rolnośrodowiskowej powierzchni trwałych użytków zielonych wynika z przeniesienia w drodze umowy posiadania gruntów rolnych, na których występują takie użytki lub utraty posiadania takich gruntów, a do powierzchni tych gruntów nie została przyznana płatność rolnośrodowiskową. Mając na uwadze przepisy § 38 ust. 6 rozporządzenia rolnośrodowiskowego oraz przepisy określające odstępstwa od zastosowania 20% sankcji z tytułu niezachowania występujących w gospodarstwie i określonych w planie działalności trwałych użytków zielonych, organ I instancji wskazał, że dodatkowo w przypadku zastosowania w roku 2013 nieprawidłowości 06, zastosowanie będzie miał także art. 7 rozporządzenia Komisji (UE) nr 809/2014 oraz art. 35 ust. 4 Komisji (UE) nr 640/2014 - zwrot płatności, w stosunku do płatności, które zostały wypłacone w poprzednich latach. Nie godząc się z powyższą decyzją W. Z. wniósł odwołanie domagając się ponownego przeanalizowania sprawy ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności. Dodatkowo podniósł, że nie podpisywał przy przystąpieniu do realizacji pakietu rolnośrodowiskowego zobowiązań mogących działać wstecz, to jest w latach 2011 i 2012, mimo że nieprawidłowości powodujące dochodzenie kwot nienależnie pobranych płatności powstały w roku 2013. W uzasadnieniu prawnym opisanej na wstępie decyzji organ odwoławczy wskazał, że W. Z., na skutek złożonego wniosku na kampanię 2011, rozpoczął pięcioletnie zobowiązanie w ramach programu rolnośrodowiskowego w pakiecie 1 "Zrównoważony sposób gospodarowania" oraz w ramach pakietu 8 "Ochrona gleb i wód", które kontynuował w roku 2012 i 2013, a zebrany w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że w roku 2013 nie zachował na terenie gospodarstwa powierzchni trwałych użytków zielonych, który to obowiązek wynika wprost z § 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia. Dlatego w decyzji o przyznaniu płatności na rok 2013 zastosowano z tego tytułu pomniejszenie płatności, a stosownie do regulacji zawartych w art. 18 ust. 1 rozporządzenia nr 65/2011, zmniejszenie takie należało także zastosować w odniesieniu do płatności na rok 2011 i 2012. Z uwagi na to, że płatności za te lata zostały przekazane na konto wnioskodawcy, należało ustalić kwotę nienależnie pobranych płatności, co uczyniono w zaskarżonej decyzji. Uwzględniając sposób prowadzenia postępowania oraz zastosowanie przepisów prawnych, organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu pierwszej instancji prawidłowo rozstrzyga o obowiązku strony, a kwota nienależnie pobrana została wyznaczona w sposób niebudzący wątpliwości. Uznał przy tym, że w sprawie nie mają zastosowania przesłanki ograniczające obowiązek zwrotu określone w art. 5 rozporządzenia nr 65/2011, gdyż wypłata płatności rolnośrodowiskowych za lata 2011- 2012 nie wynikała z pomyłki ARiMR. Płatności te zostały przekazane na skutek złożonych wniosków. Wnioskodawca winien natomiast liczyć się z tym, że w sytuacji niedochowania wymagań w roku 2013, obowiązany będzie w myśl art. 18 ust. 1 rozporządzenia nr 65/2011, zwrócić część płatności pobranych w roku 2011 i 2012. Organ zwrócił też uwagę, że stosownie do art. 3 ust. 1 akapit drugi zdanie drugie rozporządzenia Rady (WE, Euratom) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich, ustalona kwota nienależnie pobranych płatności nie uległa przedawnieniu, bowiem w przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia biegnie od momentu ostatecznego zakończenia programu. Analizując kwestię całkowitego odstąpienia od ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności ustalił natomiast, w świetle art. 28a ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, że kwota nienależnie pobranych płatności znacznie przekracza równowartość 100 euro, a tym samym nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności. Analizując z kolei kwestię związaną z możliwością zastosowania przepisów odnoszących się do działania beneficjenta w dobrej wierze, stwierdził, że dla płatności rolnośrodowiskowych przyznanych na podstawie wniosków złożonych od 2010 r. przepisy regulujące powyższe kwestie tj. art. 5 rozporządzenia 65/2011, nie zawierają regulacji odnoszących się do dobrej wiary beneficjenta. Reasumując, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu, działając jako organ odwoławczy, zobowiązany do powtórnego rozpatrzenia przedmiotowej sprawy, nie dopatrzył się uchybień w rozstrzygnięciu organu I instancji, a niezadowolenie odwołującego z rozstrzygnięcia nie mogą być samoistną podstawą do uchylenia skarżonej decyzji. We wniesionej skardze W. Z. - reprezentowany przez pełnomocnika - zarzucił decyzji odwoławczej naruszenie: a) § 38 ust. 2 oraz § 38 ust. 8 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, w jego brzmieniu znowelizowanym rozporządzeniem z dnia 12 marca 2014 r. zmieniającym rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 - poprzez jego bezpodstawne zastosowanie do instytucji zwrotu płatności otrzymanych przez rolnika za poprzednie lata realizacji programu, podczas gdy instytucję zwrotu regulują normy § 39 tego samego rozporządzenia i to one wskazują prawne przesłanki ewentualnego zwrotu płatności.; b) art. 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 r. w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz., WE nr L 25 z dnia 28 stycznia 2011 r. ze zm., str. 8) - poprzez jego zastosowanie, jako podstawy prawnej do nałożenia sankcji nie wynikającej z tych, ani jakichkolwiek innych norm w zaistniałym, bezspornym stanie faktycznym sprawy. c) § 39 i § 40 Rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu (...) - poprzez ich niezastosowanie, jako norm właściwych do ustalenia, czy okoliczności faktyczne sprawy odpowiadają przesłankom zwrotu przez skarżącego płatności otrzymanych w latach 2010-2012; d) art. 6, art. 7 oraz art. 8 K.p.a. - poprzez wydanie rozstrzygnięcia, które nie znajduje oparcia w żadnym obowiązującym przepisie prawa, w tym w szczególności w normach prawa materialnego wymienionych w pkt 1, 2 i 3. Uzasadniając sformułowane zarzuty skarżący wywodził, że organ zobowiązał go do zwrotu płatności przyznanych z uwagi na fakt wystąpienia w jego gospodarstwie nieprawidłowości związanych z pomniejszeniem obszaru realizacji zobowiązania w ramach wariantu 1.1., niezgodności z wymogami wariantu 8.3. oraz zmniejszenie w gospodarstwie powierzchni TUZ, które powstały dopiero w 2013 r. Nie stwierdzono natomiast, aby nieprawidłowości te powstały w 2011 czy też 2012 r., co uzasadniałoby zmniejszenie płatności również za ten okres, z zastosowaniem tego samego procentowego pomniejszenia. Zdaniem skarżącego, do płatności wypłaconych w latach 2011-12 zastosowanie winien znaleźć przepis § 39 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z 2013 r., który reguluje kwestię zwrotu wypłaconych już płatności rolnośrodowiskowych. Organ nie był natomiast uprawniony do zastosowania sankcji procentowej, wynikającej z § 38 ust. 2 oraz § 38 ust. 8 tego rozporządzenia, bowiem sankcję tę nakłada się wyłącznie w roku, w którym zaistniała opisana nieprawidłowość. W ocenie skarżącego § 39 rozporządzenia z dnia 13 marca 2013 r. nie przewiduje instytucji zwrotu płatności za dany rok w przypadku stwierdzenia naruszenia przez stronę wymogów określonych w załączniku nr 3 do rozporządzenia, a które to naruszenie nastąpiło dopiero w późniejszych latach. Reasumując stwierdził, że naliczenie przez organ kwoty płatności podlejącej zwrotowi, a uzyskanej w latach 2011-2012, wobec naruszenia w roku 2013 wymogów dla poszczególnych wariantów programu rolnośrodowiskowego, jak również zmniejszenie w roku 2013 powierzchni TUZ w jego gospodarstwie, jest niezgodne z prawem. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Odnosząc się do zarzutów skargi, wyjaśnił, że przepisy § 38 ust. 2 i ust. 8 rozporządzenia MRiRW z dnia 13 marca 2013 r. nie zostały zastosowane do obowiązku zwrotu nienależnie pobranych płatności za lata ubiegłe. Przepis ten został jednie powołany, jako przyczyna zmniejszenia płatności za rok 2013 r. Skoro w obrocie prawnym znajduje się decyzja z dnia 11 września 2014 r. o przyznaniu płatności w pomniejszonej wysokości, to następstwem powyższego było zastosowanie przez organ pierwszej instancji regulacji odpowiadającej przepisom art. 18 ust. 1 rozporządzenia nr 65/2011 oraz przepis § 39 ust. 1 i 39 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia, prowadzące do wydania decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych w latach 2011 i 2012 r. Zdaniem organu odwoławczego, norma prawna zawarta w art. 18 nie wymaga wyrażenia jej w przepisach krajowych i powinna być stosowana bezpośrednio. Dodatkowo organ wyjaśnił, że powołał w treści decyzji § 39 ust. 1 rozporządzenia, bowiem nierealizowanie zobowiązania rolnośrodowiskowego w ramach pakietu 8 wynikało z niewysiania w odpowiednim terminie określone uprawy w międzyplonie, co miało miejsce w roku 2013. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Ponadto, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Ostatnio poczyniona uwaga wydaje się konieczna, ponieważ Sąd nie był uprawniony do badania tych zarzutów skargi, które wychodziły poza granice sprawy zwrotu nienależnie pobranych płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, a które dotyczyły prawidłowości prowadzonych czynności kontrolnych w gospodarstwie rolnym skarżącego. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji, pod wskazanym wyżej kątem, Sąd stwierdził, że nie zawiera ona wad skutkujących - w świetle art. 145 § 1 P.p.s.a. - koniecznością jej uchylenia albo stwierdzenia nieważności. Przed podaniem motywów takiego stanowiska wskazać należy, że postępowanie w sprawie zakończonej zaskarżoną decyzją dotyczyło ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności rolnośrodowiskowych za rok 2011 i 2012 w łącznej wysokości 63.298,08 zł. Zostało ono wszczęte na skutek ustalenia przez organ, że w roku 2013 w ramach realizowania wieloletniego zobowiązania rolnośrodowiskowego, stwierdzono u skarżącego:1) nieprawidłowości dotyczące różnicy między powierzchnią deklarowaną w ramach pakietu "Rolnictwo zrównoważone" a powierzchnią faktycznie stwierdzoną, 2) zmniejszenie powierzchni trwałych użytków zielonych w gospodarstwie (zaoranie działki rolnej stanowiącej TUZ na powierzchni 0,18ha) oraz 3) nierealizowanie w roku 2013 wymogów dotyczących pakietu "Ochrona gleb i wód", polegające na niewysianiu w terminie upraw w międzyplonie. Postępowanie to powadzone było w trybie art. 29 ust.1, ust. 2 i ust. 8 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 2014 r., poz. 1438). Prawidłowość zastosowania tego trybu w odniesieniu do pomocy, która w przypadku skarżącego przyznana została na podstawie ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. z 2013 r., poz.173), wynika z art. 28 ust. 3 tej ustawy. Wyjaśnić należy, że postępowanie, o którym mowa w art. 29 ust. 1 wskazanej ustawy, jest samodzielnym postępowaniem, w którym w drodze decyzji następuje ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych pochodzących z funduszy Unii Europejskiej oraz krajowych, przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej i finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej. Przedmiotem tego postępowania jest zbadanie, czy doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z funduszy wymienionych w tym przepisie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że warunkiem koniecznym wydania w omawianym trybie decyzji ustalającej kwoty nienależnie, czy nadmiernie pobranych środków nie jest przy tym uprzednie wzruszenie ostatecznych decyzji przyznających płatności (por. wyroki NSA: z 11 kwietnia 2013 r., sygn. akt II GSK 96/12 oraz z 15 listopada 2012 r., sygn. akt II GSK 1518/11, dostępne na stronie internetowej - Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych; http://orzeczenia.nsa.gov.pl.). Z sytuacją, w której dochodzi do nienależnego pobrania środków przyznanych w ramach działań objętych programem rozwoju obszarów wiejskich, zwanych "pomocą", mamy do czynienia nie tylko wówczas, gdy pomoc zostaje przyznana i wypłacona na podstawie decyzji, która została wyeliminowana z porządku prawnego, ale także wtedy, gdy beneficjent nie dotrzymuje podjętego zobowiązania przez cały wymagany okres, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie. Powyższe oznacza, że dla ustalenia kwot świadczeń nienależnie pobranych przez skarżącego w roku 2011 i 2012 nie było konieczne wzruszenie decyzji przyznających pomoc i dopuszczalne jest uznanie za nienależnie pobrane płatności za ten okres w sytuacji, gdy w porządku prawnym pozostają ostateczne decyzje przyznające płatności za poszczególne lata. W przedmiotowej sprawie, zastosowanie znalazły również przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2013, poz. 361, z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem rolnośrodowiskowym z dnia 13 marca 2013 r. Do stanu faktycznego niniejszej sprawy nie ma bowiem zastosowania przepis § 46 tego aktu, który odsyła do stosowania przepisów wskazywanego w skardze rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. nr 33, poz. 262, z późn. zm.), które obowiązywało do dnia 15 marca 2013 r., czyli do dnia wejścia w życie rozporządzenia rolnośrodowiskowego z dnia 13 marca 2013 r. Zauważyć bowiem należy, że postępowanie w rozpoznawanej sprawie, jako odrębne od postępowania w sprawie przyznania pomocy, wszczęte zostało na skutek zawiadomienia z dnia 10 kwietnia 2015 r., a więc już pod rządzami aktualnego rozporządzenia rolnośrodowiskowego z dnia 13 marca 2013 r., które zgodnie z jego § 59 weszło w życie z dniem 15 marca 2013 r. Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 3 i pkt 4 rozporządzenia rolnośrodowiskowego z dnia 13 marca 2013 r., koniecznymi warunkami przyznania płatności rolnośrodowiskowej - obok wymogów określonych w pkt 1 i 2 - jest realizacja przez rolnika 5-letniego zobowiązania rolnośrodowiskowego, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L z 2005 r. nr 277, s. 1, z późn. zm.), zwanego nadal rozporządzeniem nr 1698/2005. Powyższe "zobowiązanie rolnośrodowiskowe", obejmuje wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej (pkt 3) oraz spełnienie warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określonych w rozporządzeniu. Jak stanowi natomiast § 4 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia nr 1698/2005, rolnik realizujący zobowiązanie rolnośrodowiskowe zachowuje występujące w gospodarstwie rolnym i określone w planie działalności rolnośrodowiskowej trwałe użytki zielone w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z dnia 29 października 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników (Dz. Urz. UE L z 2009 r. nr 316, s. 1, z późn. zm.), zwane dalej "trwałymi użytkami zielonymi" (TUZ), oraz elementy krajobrazu rolniczego nieużytkowane rolniczo, tworzące ostoje dzikiej przyrody. Realizując 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe skarżący zobowiązany był zatem utrzymać trwałe użytki zielone przez cały zadeklarowany okres. Wywiązanie się z obowiązków przyjętych w ramach programu ocenia się bowiem w całym okresie 5-letniego zobowiązania, a stwierdzenie uchybień w realizacji tego programu oznacza niedotrzymanie zobowiązania i powoduje obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności za cały okres ich pobierania. Z treści ww. rozporządzenia wynika, że płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi, który obok innych warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej, realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia nr 1698/2005, obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej, na gruntach, na których rolnik zadeklarował realizację tego zobowiązania we wniosku o przyznanie pierwszej i kolejnych płatności rolnośrodowiskowych, a ponadto jeżeli rolnik spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu. W tym miejscu wskazać przyjdzie, że zasada, zgodnie z którą, beneficjent zobowiązany jest do zwrotu nienależnie dokonanej płatności ustalona została w art. 5 ust. 1 rozporządzenia nr 65/2011 ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich. Przepis ten stanowi, że w przypadku dokonania nienależnej płatności beneficjent zwraca odnośną kwotę powiększoną o odsetki obliczone zgodnie z ust. 2. Wyjątki w tym zakresie przewidziane zostały jedynie w okolicznościach określonych w ust. 3. Słusznie też zauważyły organy, że w myśl art. 18 ust. 1 zdanie drugie tego rozporządzenia, w przypadku zobowiązań wieloletnich, zmniejszenia pomocy, wykluczenia i odzyskiwanie mają zastosowanie również do kwot wypłaconych już z tytułu tego zobowiązania w latach wcześniejszych. W świetle powyższego dostrzec trzeba, że zarówno ustawa, jak i wydane na jej podstawie rozporządzenie rolnośrodowiskowe przewidują, stosownie do art. 5 i art. 18 ust. 1 zdanie drugie rozporządzenia nr 65/2011, obowiązek zwrotu nienależnie pobranych płatności. Obowiązek ten realizowany jest na zasadach określonych w rozporządzeniu rolnośrodowiskowym. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy przypomnieć należy, że w dniu 16 maja 2011 r. skarżący złożył w ARiMR w Kluczborku wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2011. Decyzją z dnia 12 grudnia 2011 r. Kierownik Biura Powiatowego wydał decyzję o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej w wysokości na łączną kwotę 71.227,72 zł, w tym za pakiet 1, wariant 1.1 – w wysokości 43.466,52 zł (do powierzchni 141,79 ha) z kolei za pakiet 8, wariant 8.2.1 w wysokości 13.297,20 zł (do powierzchni 31,66 ha) oraz za wariant 8.3.1 w wysokości 14.464,00 zł (do powierzchni 36,16 ha). Kolejną decyzją z dnia 29 października 2012 r., nr [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu stwierdził nieważność decyzji Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Kluczborku z dnia 12 grudnia 2011 r., nr [...], ze względu na przyznanie płatności do powierzchni niezgodnej z powierzchnią deklarowaną przez stronę i decyzją nr [...] z dnia 14 maja 2013 r., którą przyznał W. Z. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości 70.504,37 zł, w tym za pakietu 1, wariant 1.1 w wysokości 42.743,17 zł (do powierzchni 137,73 ha), za pakiet 8, wariant 8.2.1 w wysokości 13.297,20 zł (do powierzchni 31,66 ha) oraz za wariant 8.3.1 w wysokości 14.464,00 zł (do powierzchni 36,16 ha). Na skutek rozpoznania kolejnego wniosku, decyzją z dnia 14 maja 2013 r., nr [...], organ pierwszej instancji przyznał stronie płatność rolnośrodowiskową na rok 2012 w wysokości 60.903,40 zł, w tym ramach pakietu 1, wariant 1.1 w wysokości 42.791,40 zł (do powierzchni 137,73 ha) oraz w ramach pakietu 8, wariant 8.3.1 w wysokości 18.112,00 zł (do powierzchni 45,28 ha). Przeprowadzona w gospodarstwie kontrola na miejscu w dniach od 15 do 25 października 2013 r. w zakresie wzajemnej zgodności, której ustalenia utrwalono w formie protokołu nr [...] oraz w zakresie działania Programu rolnośrodowiskowego, której ustalenia zawarto w protokole nr [...], wykazała niezgodność w zakresie przestrzegania norm wzajemnej zgodności (kod GR5), brak deklarowanej uprawy w odniesieniu do działek rolnych n, o, p, r, s, t, u, w (kod W21), brak siewu roślin ozimych w stosunku do ww. działek (kod W18) oraz rozbieżności w powierzchniach deklarowanych działek rolnych a także zaoranie na działce rolnej z o powierzchni 0,14 ha, a tym samym niedotrzymania zobowiązań rolnośrodowiskowych. Opierając się o wyniki inspekcji, Kierownik Biura Powiatowego w dniu 11 września 2014 r., wydał decyzję mocą, której przyznał W. Z. płatność rolnośrodowiskową w pomniejszonej wysokości na łączną kwotę 30.268,87 zł, w tym, za pakiet 1, wariant 1.1. – 30.268,87 zł, z kolei za pakiet 8 wariant 8.3.1. – kwotę 0,0 zł. Uwzględniając przedstawiony stan faktyczny, stwierdzić należy, że skarżący podjął pięcioletnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, a w kolejnych latach realizacji zobowiązania rolnośrodowiskowego otrzymał płatności rolnośrodowiskowe na mocy decyzji z dnia 12 grudnia 2011 r. na rok 2011 r. – następnie zmienioną decyzją z dnia 14 maja 2013 r., decyzji z 14 maja 2013 r. na rok 2012 i z 17 kwietnia 2014 r. na rok 2013. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, że obowiązek zwrotu ma charakter wsteczny, co uzasadnione jest celem i kompleksowym charakterem programu rolnośrodowiskowego. Program ten ma bowiem charakter wieloletni i beneficjent pomocy zobowiązany jest do jego realizacji w każdym kolejnym roku na uzgodnionych warunkach. Wywiązanie się strony z obowiązków przyjętych w ramach programu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych musi być oceniana w okresie całego pięcioletniego okresu zobowiązania. Zaprzestanie realizacji warunków, zgłoszonego do płatności projektu rolnośrodowiskowego, w danym roku powoduje nie tylko nieprzyznanie płatności za ten rok, lecz także skutkuje obowiązkiem zwrotu płatności wcześniej przyznanych obejmujących okres zobowiązania wieloletniego (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 września 2013 r., sygn. akt II GSK 714/12, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 25 listopada 2014 r., sygn. akt I SA/Bk 480/14, Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 października 2014 r., sygn. akt III SA/Wr 417/14- dostępne na ww. stronie internetowej www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zgodnie z § 39 ust. 1 tego rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi, jeżeli rolnik nie realizuje całego zobowiązania rolnośrodowiskowego, w szczególności w związku z nieprzestrzeganiem planu działalności rolnośrodowiskowej albo sporządzeniem go niezgodnie z wymogami określonymi w rozporządzeniu, lub nie spełnia innych warunków przyznania płatności rolnośrodowiskowej określonych w rozporządzeniu. Płatność rolnośrodowiskowa podlega zwrotowi również w przypadku, gdy rolnik zmniejszył obszar, na których powinien realizować zobowiązanie rolnośrodowiskowe, przy czym zwrotowi podlega ta część płatności, która została przyznana do całej działki rolnej objętej zmniejszeniem (§ 39 ust. 2 pkt 2 ). Gdy rolnik nie złożył informacji, o której mowa w § 23 ust. 3 (informację o gruntach, na których realizuje zobowiązanie rolnośrodowiskowe w zakresie tego wariantu w danym roku, wskazując ich położenie i powierzchnię) zwrotowi podlega ta część płatności, która została przyznana na realizację tego wariantu (§ 39 ust. 2 pkt 4 rozporządzenia rolnośrodowiskowego). W przypadku ustalenia, iż rolnik prowadził działalność rolniczą w ramach zobowiązań rolnośrodowiskowych na mniejszych powierzchniach działek niż deklarowane, tak jak w niniejszej sprawie, należy przyjąć, że nie realizuje on wieloletniego zobowiązania rolnośrodowiskowego na działkach, na których stwierdzono powyższe nieprawidłowości. Z treści przedstawionych powyżej przepisów wynika, zatem bezspornie, że w razie zmiany warunków realizacji przyjętego zobowiązania rolnośrodowiskowego bez poinformowania organów Agencji o przyczynach tego stanu, istnieje - co do zasady - podstawa do wydania decyzji ustalającej wysokość kwoty pobranych płatności przypadających do zwrotu. Gwarancją zachowania tych warunków jest właśnie zawarta w § 39 ust. 1 rozporządzenia rolnośrodowiskowego zasada zwrotu wypłaconej uprzednio płatności. Przepis ten znajduje umocowanie w art. 18 ust. 1 in fine rozporządzenia Komisji (WE) Nr 65/2011 z dnia 27 stycznia 2011 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) N 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich (Dz. Urz. UE Nr L 25, str. 8 z 28 stycznia 2011 r. ze zm.), zgodnie z którym w przypadku zobowiązań wieloletnich zmniejszenia pomocy, wykluczenia i odzyskiwanie maja zastosowania do kwot wypłaconych już z tytułu zobowiązania w latach wcześniejszych. Rozporządzenie to, jako akt ustawowy i bezpośrednio skuteczny prawa unijnego, znajduje zastosowanie w systemie krajowym zgodnie z zasadami pierwszeństwa prawa unijnego i skutku bezpośredniego. Stąd, w przypadku stwierdzenia w roku 2013 niespełnienia któregokolwiek z wymogów w ramach określonych pakietów i ich wariantów, na podstawie art. 18 rozporządzenia nr 65/2011, płatność rolnośrodowiskową przyznana w roku 2011 i 2012 podlega odzyskaniu w części, której dotyczy niespełnienie wymogu. Mając na uwadze powyższe oraz wyniki z kontroli na miejscu przeprowadzonej w gospodarstwie skarżącego w okresie od 15 do 25 października 2013 r., zaaprobować należy stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, że skarżący zobowiązany jest do zwrotu za rok 2011 i 2012 płatności w łącznej kwocie 63.298,08 zł ze względu na zmniejszenie powierzchni trwałych użytków zielonych oraz niedotrzymanie zobowiązań wieloletnich z tytułu płatności rolnośrodowiskowych. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu, że w decyzji z dnia 11 maja 2015 r. Kierownik Biura Powiatowego w prawidłowy sposób ustalił kwotę do zwrotu w wysokości 63.298,08 zł stanowiącą iloczyn niedochowanych powierzchni zobowiązania rolnośrodowiskowego i stawek niedochowanych wariantów poszczególnych pakietów, według obliczeń wyszczególnionych w decyzji, w tym: za rok 2011: 36.468,73 zł, - za rok 2012: 26.829,35 zł. Zgodzić należało się również z organami, że w przedmiotowej sprawie nie nastąpiło przedawnienie, bowiem zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE Euroatom) nr 2988/95 z dnia 18 grudnia 1995 r. w sprawie ochrony interesów finansowych Wspólnot Europejskich, w przypadku programów wieloletnich okres przedawnienia biegnie od momentu ostatecznego zakończenia programu. W przedmiotowej sprawie program ten nie został jeszcze zakończony, a zatem nie można mówić o przedawnieniu. Ponadto, jak słusznie wywodził organ, w świetle art. 28a ustawy o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich, kwota nienależnie pobranych płatności znacznie przekracza równowartość 100 euro, tym samym nie zachodzą przesłanki uzasadniające odstąpienie od ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych płatności. W konkluzji należy stwierdzić, że kwota płatności rolnośrodowiskowej w wysokości 63.298,08 zł, jest płatnością nienależną w rozumieniu art. 5 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 65/2011, którą rolnik zwraca powiększoną o odsetki. Reasumując, w przekonaniu Sądu, organy administracji rolnej ustaliły istotne w sprawie fakty, a postępowanie prowadzone było z zachowaniem zasad postępowania. Tym samym, Sąd nie dopatrzył się naruszenia norm procesowych, czy też norm materialnych, które skutkowałyby uchyleniem zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło