I SA/Ke 592/15
WyrokWSA w Kielcach2015-11-26
Skład orzekający: Ewa Rojek, Artur Adamiec, Mirosław Surma
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przychody uzyskane przez spółkę cypryjską z tytułu wypłaty przez polskie fundusze inwestycyjne zamknięte przychodów ze zbycia lokat lub dochodów tych funduszy, stanowią przychody z realizacji praw z instrumentów finansowych w rozumieniu art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) ustawy o CIT, co może skutkować nadaniem tej spółce statusu zagranicznej spółki kontrolowanej (CFC)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przychody uzyskane przez spółkę cypryjską z tytułu wypłaty przez polskie fundusze inwestycyjne zamknięte przychodów ze zbycia lokat lub dochodów tych funduszy, stanowią przychody z realizacji praw z instrumentów finansowych w rozumieniu art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) ustawy o CIT. Certyfikaty inwestycyjne, będące podstawą tych przychodów, są instrumentami finansowymi w postaci papierów wartościowych, a przepis ten nie ogranicza się wyłącznie do instrumentów pochodnych. W związku z tym, osiągnięcie takich przychodów przez spółkę cypryjską może skutkować nadaniem jej statusu zagranicznej spółki kontrolowanej.Stan faktyczny
Spółka E.-A. sp. z o.o. wystąpiła o interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób prawnych. Pytanie dotyczyło tego, czy przychody uzyskane przez jej spółkę zależną (cypryjską) z tytułu wypłat od polskich funduszy inwestycyjnych zamkniętych (ze zbycia lokat lub dochodów funduszy) będą stanowić przychody z realizacji praw z instrumentów finansowych, co mogłoby skutkować nadaniem spółce cypryjskiej statusu zagranicznej spółki kontrolowanej (CFC). Minister Finansów uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe, stwierdzając, że takie przychody są przychodami z realizacji praw z instrumentów finansowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Rojek, Sędzia WSA Artur Adamiec (spr.),, Sędzia WSA Mirosław Surma, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Szyszka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2015 r. sprawy ze skargi E.-A. sp. z o.o. w K. na interpretację indywidualną Ministra Finansów z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych oddala skargę.
I SA/Ke 592/15
Uzasadnienie
1. Akt organu administracji publicznej i przedstawiony przez organ tok postepowania.
1.1.W indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego z [...] roku nr [...] Minister finansów stwierdził, że stanowisko E.-A. Spółki z o.o. w K. (dalej: wnioskodawca, spółka, skarżący) przedstawione we wniosku z dnia 11 marca 2015 r. o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych jest nieprawidłowe.
1.2. Z przedstawionego we wniosku stany faktycznego wynika, że wnioskodawca jest spółką kapitałową będącą polskim rezydentem podatkowym i podlegającą na terytorium Polski opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania (nieograniczony obowiązek podatkowy). Pytanie wnioskodawcy dotyczyło ustalenia, czy przychody uzyskane przez Spółkę cypryjską, w której wnioskodawca posiada udziały, z tytułu wypłaty przez Fundusze na jej rzecz Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy stanowią przychody, o których mowa w art. 24a ust. 3pkt 3 lit a ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 851, z późn. zm.; dalej: ustawa CIT).
Wnioskodawca wskazał, że posiada udziały w kapitale zakładowym spółki prawa cypryjskiego (spółka typu Private company limited by shares będąca odpowiednikiem polskiej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością) mającej siedzibę i zarząd na terytorium Republiki Cypru (dalej: "Spółka cypryjska"). Przy czym należy zaznaczyć, że w świetle przepisu art. 24a ust. 3 pkt 3 lit a Ustawy CIT Wnioskodawca posiadać będzie bezpośrednio ponad 25% udziałów w kapitale Spółki cypryjskiej nieprzerwalnie przez okres przekraczający 30 dni. Podstawowym przedmiotem działalności gospodarczej Spółki cypryjskiej jest działalność inwestycyjna. Spółka cypryjska posiada certyfikaty inwestycyjne stanowiące tytuły uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych zamkniętych (dalej: "Fundusze") z siedzibą w Polsce.
W przyszłości, niewykluczone jest, że zgodnie ze statutem Funduszy, na rzecz Spółki cypryjskiej zostaną dokonane wypłaty z tytułu przychodów ze zbycia lokat Funduszy (dalej: "Przychody ze zbycia lokat Funduszy"), tj. zgodnie z art. 198 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2004 r. Nr 146, poz. 1546, z późn. zm., dalej: "UFI").
Możliwe również, że na podstawie statutu Funduszy, na rzecz Spółki cypryjskiej zostaną wypłacone dochody tych Funduszy, tj. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 13 UFI (dalej: "Dochody Funduszy"). Wypłaty Przychodów ze zbycia lokat Funduszy, jak i Dochodów Funduszy nie będą wymagać wykupywania przez Spółkę cypryjską certyfikatów inwestycyjnych w Funduszach. Jeżeli dojdzie do wypłaty przez Fundusze Przychodów ze zbycia lokat Funduszy, jak również wypłat Dochodów Funduszy na rzecz Spółki cypryjskiej, możliwe, że na moment dokonania wypłat, przychody (dochody) z ich tytułu będą podlegać zwolnieniu z opodatkowania podatkiem dochodowym na C..
Niewykluczone, że przychody będące przedmiotem niniejszego wniosku mogą stanowić ponad 50% przychodów Spółki c..
1.3. W związku z powyższym opisem zadano następujące pytanie:
"Czy w świetle tak przedstawionego zdarzenia przyszłego, przychody, które uzyska Spółka cypryjska z tytułu wypłaty przez Fundusze na jej rzecz Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy, stanowią przychód, o których mowa w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT, a w szczególności, czy osiągnięcie przez Spółkę cypryjską przedmiotowych przychodów powinno być traktowane jako dochód którego osiągnięcie przez Spółkę cypryjską może spowodować nadanie jej statutu zagranicznej spółki kontrolowanej Wnioskodawcy (przy spełnieniu pozostałych warunków wskazanych w art. 24a ust. 3 pkt 3 Ustawy CIT)?"
1.4. Zdaniem wnioskodawcy, przychody które uzyska Spółka c. z tytułu wypłaty przez Fundusze na jej rzecz Przychodów ze zbycia lokat Funduszy, jak również wypłat Dochodów nie stanowią przychodów, o których mowa w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT a tym samym, ich osiągnięcie nie powinno spowodować nadania Spółce cypryjskiej statusu zagranicznej spółki kontrolowanej (przy spełnieniu pozostałych warunków wskazanych w art. 24a ust. 3 pkt 3 Ustawy CIT). W ocenie wnioskodawcy przychody opisane w stanie faktycznym wniosku nie stanowią przychodów ze zbycia wierzytelności, odsetek pożytków od wszelkiego rodzaju pożyczek, poręczeń gwarancji, a także przychodów z praw autorskich, praw własności przemysłowej, w tym z tytułu zbycia tych praw. Jak wskazano również w przypadku otrzymywania przedmiotowych przychodów nie będzie dochodziło również do zbywania certyfikatów inwestycyjnych. Tym samym, w ocenie wnioskodawcy przedmiotowe przychody nie będą się również mieścić w kategorii przychodów ze zbycia instrumentów finansowych.
W ocenie wnioskodawcy, przedmiotowe przychody nie będą się również mieścić w kategorii przychodów z realizacji instrumentów finansowych. Zgodnie z brzmieniem art. 2 ust. 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, instrumentami finansowymi są zarówno papiery wartościowe, jaki niebędące papierami wartościowymi m.in. opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy, waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności lub inny instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne. Papierami wartościowymi natomiast, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt a) Ustawy o obrocie instrumentami finansowymi są m.in. certyfikaty inwestycyjne.
Pomimo, że certyfikaty inwestycyjne jako papiery wartościowe stanowią de facto instrumenty finansowe, zdaniem spółki nie można utożsamiać przychodu z realizacji praw z instrumentów finansowych z uzyskiwaniem przez Spółkę cypryjską Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy, powyższe bowiem stanowią dochody z tytułu uczestnictwa w funduszach kapitałowych. W opinii wnioskodawcy pod pojęciem realizacji prawa z instrumentów finansowych należy rozumieć czynność w ramach której strona określonego kontraktu, tj. instrumentu pochodnego, np. opcji, SWAP itp.) realizuje swoje prawa z niego wynikające w odniesieniu do instrumentu bazowego poprzez, np. dostawę papieru wartościowego po określonej cenie. W wyniku powyższych czynności sam instrument finansowy wygasa. Czynności te należy zatem przeciwstawić sprzedaży danego instrumentu kiedy to prawa z niego wynikające przechodzą na nabywcę (np. sprzedaż opcji). Uzyskiwanie przedmiotowych przychodów z Funduszy nie stanowi zatem realizacji praw z instrumentów finansowych (realizacji praw wynikających z certyfikatów inwestycyjnych) bowiem nie dochodzi do jakiejkolwiek operacji w odniesieniu do jakiegokolwiek instrumentu bazowego, a byt prawny certyfikatów inwestycyjnych nie wygasa (co by miało miejsce w przypadku np. realizacji prawa wynikającego z opcji). Za takim podejściem wskazuje wykładnia systemowa, gdzie wyraźnie rozróżniony jest przychód z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających (art. 17 ust. 1 pkt 10 Ustawy PIT) od przychodów z tytułu udziału w funduszach kapitałowych (art. 17 ust. 1 pkt 5 Ustawy PIT). Należy zauważyć, że również Ustawa CIT w art. 12 ust. 3f, przewiduje moment powstania przychodów wyłącznie z realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, a nie z wypłat dokonanych przez Fundusz Inwestycyjny Zamknięty (w art. 16 ust. 1 pkt 8b Ustawa CIT odracza również prawo do zaliczenia wydatków na nabycie pochodnych instrumentów finansowych do momentu realizacji praw z tych instrumentów). W ocenie Wnioskodawcy realizacja instrumentów finansowych odnosi się zatem wyłącznie do realizacji instrumentów pochodnych i nie dotyczy realizacji certyfikatów inwestycyjnych — uzyskiwania Przychodów ze zbycia lokat Funduszy, jak również wypłat Dochodów Funduszy. Potencjalnie, w ocenie wnioskodawcy, przychody będące przedmiotem niniejszego wniosku mogłyby zostać uznane jedynie za dochody z dywidend i innych przychodów z udziału w zyskach osób prawnych.
Wnioskodawca wskazał także, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy CIT dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1 pkt 4a i 4b Ustawy CIT, jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału (akcji). Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 12 ust. 1 pkt 4a Ustawy CIT przychodem dla uczestników funduszy inwestycyjnych są otrzymane dochody funduszu, w przypadku gdy statut przewiduje wypłacanie tych dochodów bez odkupywania jednostek uczestnictwa albo wykupywania certyfikatów inwestycyjnych.
Na podstawie przepisów UFI, certyfikaty inwestycyjne stanowią papiery wartościowe, imienne lub na okaziciela, emitowane przez fundusze inwestycyjne zamknięte. Należy wskazać, iż charakter certyfikatów inwestycyjnych czyni je również kategorią odmienną w rozumieniu Kodeksu spółek handlowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1030, z późn. zm. dalej: "Ksh") od udziałów i akcji, zaś charakter funduszy inwestycyjnych czyni je kategorią prawną odrębną choćby nawet od spółki z ograniczoną odpowiedzialnością łub spółki akcyjnej.
Wnioskodawca stwierdził, że zastosowanie przez ustawodawcę wyłączenia spoza zakresu art. 10 ust. 1 Ustawy CIT kategorii przychodów wskazanych w art. 12 ust. 1 pkt 4a Ustawy CIT, jak również odmienny charakter certyfikatów inwestycyjnych od udziałów (akcji) oznacza, że dochody uzyskiwane przez uczestników funduszy inwestycyjnych, bez odkupywania jednostek uczestnictwa albo wykupywania certyfikatów inwestycyjnych, a określone statutem funduszy nie stanowią przychodów z dywidend (które stanowią zysk spółki kapitałowej przeznaczony do podziału pomiędzy wspólników/akcjonariuszy) oraz z udziałów w zyskach osób prawnych.
W związku z powyższym, w opinii wnioskodawcy, nie ma podstaw do zakwalifikowania przychodów z tytułu wypłaty przez Fundusze na rzecz Spółki c. Przychodów ze zbycia lokat Funduszy oraz wypłat Dochodów Funduszy, do kategorii przychodów z tytułu dywidend oraz udziału w zyskach osób prawnych, o których mowa w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT. Podsumowując, wnioskodawca stwierdził, że przychody które uzyska Spółka cypryjska z tytułu wypłaty przez Fundusze na jej rzecz Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów nie stanowią źródła przychodów, o których mowa w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT.
1.5 Organ w zaskarżonej interpretacji uznał, że stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego jest nieprawidłowe.
1.6. W uzasadnieniu interpretacji organ stwierdził, że przychody, które uzyska Spółka cypryjska z tytułu wypłaty przez Fundusze na jej rzecz Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy, będą stanowić przychód, o którym mowa w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT, tj. przychód z realizacji praw z instrumentów finansowych.
Zaznaczył, że zgodnie z treścią art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 157, z późn. zm) statut funduszu określa zasady wypłacania uczestnikom funduszu inwestycyjnego zamkniętego dochodów funduszu - w przypadku gdy statut funduszu przewiduje wypłacanie tych dochodów. W tym zakresie należy wskazać, że statut Funduszu przewiduje wypłacanie na rzecz uczestników dochodów ze zbycia lokat funduszu (przychodów ze zbycia lokat pomniejszonych o koszty działania funduszu związane bezpośrednio lub pośrednio ze zbytymi lokatami zgodnie z zasadami szczegółowo określonymi w statucie Funduszu). Uczestnicy mają możliwość uzyskiwania dochodów samego funduszu bez wykupywania certyfikatów, jeżeli przewiduje to statut funduszu.
W myśl art. 21 w/w ustawy dochodami funduszu inwestycyjnego są przychody z lokat netto funduszu inwestycyjnego lub zrealizowany zysk (strata) ze zbycia lokat.
Stosownie do treści art. 198 ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, statut funduszu inwestycyjnego aktywów niepublicznych może przewidywać wypłacanie na rzecz uczestników funduszu przychodów ze zbycia lokat funduszu, pomniejszonych o koszty działania funduszu związane bezpośrednio ze zbytymi lokatami oraz o część kosztów działania funduszu przypadającą na takie lokaty proporcjonalnie do ich wartości w stosunku do wartości portfela inwestycyjnego funduszu.
Charakterystykę certyfikatów inwestycyjnych i związanych z nimi uprawnień określa również publikacja "Prawa uczestnika funduszu inwestycyjnego i sposób ich realizacji", która została wydana nakładem Komisji Papierów Wartościowych i Giełd Warszawa 2004, wydanie II zaktualizowane. Według tej publikacji certyfikaty inwestycyjne są tytułami uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych zamkniętych. Certyfikaty są papierami wartościowymi, jednakże zarówno ich cechy, jak i zakres związanych z nimi uprawnień może być różny w zależności od postanowień statutu danego funduszu, który je wyemitował.
Certyfikaty inwestycyjne są niepodzielne. Wyklucza to możliwość kreowania i obracania ułamkowymi częściami certyfikatu (inaczej niż rzecz się ma w przypadku jednostek uczestnictwa). W konsekwencji prowadzi to do nie rozdrabniania praw wyrażonych w certyfikacie inwestycyjnym. Oczywiście certyfikaty mogą być przedmiotem współwłasności, do wykonywania której stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego, jednakże i wówczas sposób wykonywania lub zniesienia współwłasności nie może prowadzić do podziału certyfikatu na części.
Prawa związane z certyfikatami inwestycyjnymi to:
1) prawo do udziału w wartości aktywów netto pozostałych do podziału po przeprowadzeniu likwidacji funduszu,
2) prawo do części dochodów funduszu, w przypadku gdy statut przewiduje wypłatę tych dochodów,
3) prawo do przychodów funduszu, w przypadku gdy statut przewiduje ich wypłacanie,
4) prawo do udziału i głosowania na radzie inwestorów lub zgromadzeniu inwestorów,
5) prawo pierwszeństwa do objęcia nowych certyfikatów inwestycyjnych kolejnej emisji. Uprawnienie takie może przyznawać statut określając jednocześnie sposób, tryb i zasady wykonania prawa pierwszeństwa,
6) niekiedy statut może także przyznawać uczestnikom dodatkowe możliwości i uprawnienia, jak choćby związane z umową gwarancji odkupienia certyfikatów od uczestników przez podmiot wskazany przez funduszu w czasie i po cenie określonej w statucie.
Po zakończeniu okresu rozliczeniowego, którego dotyczą wydane certyfikaty, nabywca certyfikatów jest uprawniony do zwrócenia się do funduszu o realizację wynikających z nich praw. Warunkiem powstania roszczeń o realizację praw wynikających z certyfikatów jest osiągnięcie przez fundusz w danym okresie rozliczeniowym określonego liczbowo poziomu przychodów, dochodów.
Zatem, podstawowym uprawnieniem związanym z posiadaniem certyfikatów inwestycyjnych, jest prawo do udziału w aktywach netto lub dochodzie funduszu proporcjonalnie do wartości wkładów poszczególnych uczestników.
Organ stwierdził, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem wnioskodawcy, że pomimo, iż certyfikaty inwestycyjne jako papiery wartościowe stanowią de facto instrumenty finansowe nie można utożsamiać przychodu z realizacji praw z instrumentów finansowych z uzyskiwaniem przez Spółkę cypryjską Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy, powyższe bowiem stanowią dochody z tytułu uczestnictwa w funduszach kapitałowych. Niesłuszne jest też twierdzenie wnioskodawcy, że pod pojęciem realizacji prawa z instrumentów finansowych należy rozumieć czynność w ramach której strona określonego kontraktu, tj. instrumentu pochodnego, np. opcji, SWAP itp. realizuje swoje prawa z niego wynikające w odniesieniu do instrumentu bazowego poprzez, np. dostawę papieru wartościowego po określonej cenie, ponieważ strona w przedmiotowej sprawie uzyskując Przychody ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłaty Dochodów Funduszy nie będzie realizowała praw z instrumentu pochodnego.
Stanowiska wnioskodawcy nie potwierdzają wskazane przez niego we wniosku przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT), ponieważ przepisy te nie są przedmiotem niniejszej interpretacji. Ponadto w przedmiotowej sprawie nie występuje przychód z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych. Natomiast wskazany przez wnioskodawcę przepis w art. 12 ust. 3f Ustawy CIT dotyczy momentu powstania przychodów z realizacji i praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych, natomiast w przedmiotowej sprawie chodzi o przychód z realizacji praw z certyfikatów inwestycyjnych jako instrumentów finansowych.
W konsekwencji powyższego organ stwierdził, że certyfikaty inwestycyjne są instrumentami finansowymi stanowiącymi papiery wartościowe. Zatem, nie stanowią pochodnego instrumentu finansowego w rozumieniu art. 3 pkt 28a ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.
Biorąc pod uwagę przedstawiony we wniosku opis zdarzenia przyszłego oraz powołane przepisy prawa podatkowego organ uznał, że przychody, które uzyska Spółka cypryjska z tytułu wypłaty przez Fundusze na jej rzecz Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy, stanowią przychód, o których mowa w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT, którego osiągnięcie przez Spółkę cypryjską powinno być traktowane jako dochód którego osiągnięcie przez Spółkę cypryjską może spowodować nadanie jej statusu CFC Wnioskodawcy (przy spełnieniu pozostałych warunków wskazanych w art. 24a ust. 3 pkt 3 ww. ustawy).
Wymienione dochody, które uzyska Spółka cypryjska z Funduszy będą, zdaniem Organu, dochodami z tytułu realizacji praw z certyfikatów inwestycyjnych, o których mowa w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT.
1.7. Wnioskodawca wezwał Ministra Finansów do usunięcia naruszenia prawa, podtrzymując dotychczasową argumentację.
1.8. W odpowiedzi Minister Finansów stwierdził brak podstaw do zmiany interpretacji prawa podatkowego.
2.Skarga do Sądu.
2.1. Na powyższą interpretację spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach.
2.2.Wniosła o uchylenie zaskarżonej interpretacji w całości.
2.3.Zarzuciła organowi dopuszczenie się błędu wykładni co do zastosowania przepisu prawa materialnego, tj, art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2011 r. Nr 74, poz. 397 ze zm., dalej: "Ustawa CIT") poprzez uznanie, iż przychody z tytułu odsetek od lokat, które osiąga i będzie osiągać w przyszłości spółka cypryjska z tytułu wypłaty na jej rzecz Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy stanowią przychód z realizacji praw z instrumentów finansowych, co w konsekwencji spowoduje, iż osiągnięcie przez spółkę cypryjską przedmiotowych przychodów może spowodować nadanie jej statutu zagranicznej spółki kontrolowanej wnioskodawcy.
Zarzuciła także naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 14c §1 i §2, art. 121 § 1 w zw. z art. 14 h ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.; dalej: "Ordynacja podatkowa") poprzez naruszenie zasady prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych poprzez wydanie interpretacji indywidualnej opartej na błędnie zinterpretowanych przepisach prawa podatkowego, błędnej oceny stanowiska spółki oraz sporządzeniu uzasadnienia w sposób niespełniający ustawowych wymogów.
2.4. W uzasadnieniu skargi spółka stwierdziła, powtarzając argumentacje zawartą we wniosku o udzielenie interpretacji, że Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy nie należy utożsamiać z przychodem z realizacji instrumentów finansowych zawartym w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) ustawy CIT, z uwagi na fakt, iż jest to inna kategoria przychodów. W ocenie Spółki, wykładnia poczyniona przez Organ podatkowy ma charakter rozszerzający, co w konsekwencji prowadzi do sytuacji, w której praktycznie każdy przychód z tytułu posiadania jakichkolwiek papierów wartościowych osiągany przez zagraniczną spółkę stanowiłby przychód z realizacji praw z instrumentów finansowych. Ponownie skarżąca podkreśliła, że pojęcie realizacji prawa z instrumentów finansowych odnosi się wyłącznie do realizacji instrumentów pochodnych, nie dotyczy uzyskiwania przychodów z tytułu posiadania certyfikatów inwestycyjnych. Pod pojęciem realizacji prawa z instrumentów finansowych należy rozumieć zatem czynność odnoszącą się do instrumentów pochodnych, w ramach której strona określonego kontraktu (np. opcji, SWAP itp.) realizuje swoje prawa z niego wynikające w odniesieniu do instrumentu bazowego poprzez np. dostawę papieru wartościowego po określonej cenie. W wyniku powyższych czynności sam instrument finansowy wygasa. Czynności te należy zatem przeciwstawić sprzedaży danego instrumentu kiedy to prawa z niego wynikające przechodzą na nabywcę (np. sprzedaż opcji). Uzyskiwanie przedmiotowych przychodów z Funduszy nie stanowi zatem realizacji praw z instrumentów finansowych (realizacji praw wynikających z certyfikatów inwestycyjnych) bowiem nie dochodzi do jakiejkolwiek operacji w odniesieniu do jakiegokolwiek instrumentu bazowego a byt prawny certyfikatów inwestycyjnych nie wygasa (jak ma to miejsce w przypadku np. realizacji prawa wynikającego z opcji). Spółka ponownie podkreśliła, że zarówno przepisy Ustawy CIT jak i Ustawy PIT rozróżniają kategorie przychodów z tytułu udziału w Funduszach od przychodów z tytułu realizacji praw z instrumentów pochodnych. Bez względu na to, czy przepisy dotyczą momentu powstania przychodu, momentu rozpoznania kosztu uzyskania przychodu, czy uregulowane są w ustawie PIT czy też w ustawie CIT powinny być brane pod uwagę przy ocenie stanowiska wnioskodawcy. W ocenie Skarżącego, realizacja instrumentów finansowych odnosi się bowiem wyłącznie do realizacji instrumentów pochodnych i nie dotyczy uzyskiwania Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy.
Uzasadniając zarzucane naruszenie przepisów postepowania skarżący wskazał, że
zasada prowadzenia postępowania w sprawie o wydanie interpretacji indywidualnej w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych wymaga merytorycznego rozważenia przedstawianych przez podatników argumentów i równego traktowania interesów podatnika i interesów Skarbu Państwa. W ocenie Spółki, zasada ta jest naruszona w sytuacji gdy Organ podatkowy dokonuje wybiórczej lub niepełnej analizy argumentów Spółki.
2.5. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył co następuje.
3.1.Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej również ,,ustawa p.p.s.a.", kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach. Treść art. 57a p.p.s.a. stanowi, że skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Natomiast zgodnie z art. 134§1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a.
3.2.Dokonując oceny zaskarżonej interpretacji należało stwierdzić, że skarga nie zasługiwała na uwzględnienie , a zarzuty skarżącej są bezzasadne.
3.3.Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów naruszenia przepisów postepowania stwierdzić należy, że nie znajdują one potwierdzenia.
Zgodnie z art. 14h ustawy Ordynacja podatkowa, w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 120, art. 121 § 1, art. 125, art. 126, art. 129, art. 130, art. 135-137, art. 140, art. 143, art. 165 § 3b, art. 165a, art. 168, art. 169 § 1-2, art. 170 i art. 171 oraz przepisy rozdziału 5, 6, 10 i 23 działu IV.
Z przepisów tych wynika, że przy wydawaniu interpretacji indywidualnych należy stosować ogólne zasady postępowania podatkowego, w tym wynikającą z art. 120 Ordynacji podatkowej zasadę, że organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Taka sytuacja miała też miejsce w rozstrzyganej sprawie. Organ w sposób pełny i logiczny przedstawił swoje stanowisk do rozumienia treści przepisów prawa podatkowego i sposobu ich zastosowania w odniesieniu do przedstawionego przez wnioskodawcę zdarzenia przyszłego. Swoje stanowisko i podjęte rozstrzygnięcie organ należycie uzasadnił. Wskazał w sposób precyzyjny i zrozumiały na treść przepisów które będą miały zastosowania, sposób ich rozumienia i interpretacji.
Tym samym zarzuty naruszenia przepisów postepowania zawarte w skardze nie znajdują uzasadnienia.
3.4.Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego należy wskazać, że ustawą z dnia 29 sierpnia 2014 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2014 r., poz. 1328) wprowadzono przez art. 1 ust. 22 do ustawy o CIT regulacje m.in. w zakresie zagranicznych spółek kontrolowanych (art. 24a ustawy). Zgodnie z treścią art. 24a ust. 3 ustawy CIT zagraniczną spółką kontrolowaną jest:
1) zagraniczna spółka mająca siedzibę lub zarząd na terytorium lub w kraju wymienionym w rozporządzeniu wydanym na podstawie art. 9a ust. 6 albo
2) zagraniczna spółka mająca siedzibę lub zarząd na terytorium państwa innego niż wskazane w pkt 1, z którym:
a) Rzeczpospolita Polska nie zawarła umowy międzynarodowej, w szczególności umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, albo
b) Unia Europejska nie zawarła umowy międzynarodowej
- stanowiącej podstawę do uzyskania od organów podatkowych tego państwa informacji podatkowych, albo
3) zagraniczna spółka spełniająca łącznie następujące warunki:
a) w spółce tej podatnik, o którym mowa w art. 3 ust. 1, posiada nieprzerwanie przez okres nie krótszy niż 30 dni, bezpośrednio lub pośrednio, co najmniej 25% praw głosu w organach kontrolnych łub stanowiących lub 25% udziałów związanych z prawem uczestnictwa w zyskach,
b) co najmniej 50% przychodów tej spółki osiągniętych w roku podatkowym, o którym mowa w ust. 6, pochodzi z dywidend i innych przychodów z udziału w zyskach osób prawnych, przychodów ze zbycia udziałów (akcji), wierzytelności, odsetek i pożytków od wszelkiego rodzaju pożyczek, poręczeń i gwarancji, a także przychodów z praw autorskich, praw własności przemysłowej, w tym z tytułu zbycia tych praw, a także zbycia i realizacji praw z instrumentów finansowych,
c) co najmniej jeden rodzaj przychodów, o których mowa w lit. b), uzyskiwanych przez tę spółkę, podlega w państwie jej siedziby lub zarządu opodatkowaniu według stawki podatku dochodowego obowiązującej w tym państwie niższej o co najmniej 25% odstawki, o której mowa w art. 19 ust. 1, lub zwolnieniu lub wyłączeniu z opodatkowania podatkiem dochodowym w tym państwie, chyba że przychody te podlegają zwolnieniu od opodatkowania w państwie siedziby lub zarządu spółki je otrzymującej na podstawie przepisów dyrektywy Rady 2011/96/UE z dnia 30 listopada 2011 r. w sprawie wspólnego systemu opodatkowania mającego zastosowanie w przypadku spółek dominujących i spółek zależnych różnych państw członkowskich (Dz. Urz. UE L 345 z 29.122011, str. 8, z późn. zm.).
Istota sporu w sprawie sprowadza się do oceny czy przychody które uzyska Spółka cypryjska z tytułu wypłaty przez Fundusze na jej rzecz Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów będą przychodami z realizacji praw z instrumentów finansowych, a zatem nie stanowią źródła przychodów, o których mowa w art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT jak stwierdził organ, czy też nie, jak wskazywał wnioskodawca.
3.5. Zdaniem Sądu należy zaakceptować stanowisko organu.
W pierwszej kolejności należy podkreślić że przepis art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT wskazuje jako jedno ze źródeł przychodu realizację praw z instrumentów finansowych. Przepis ten nie zawiera dalszego dookreślenia , czy też zawężenia poprzez wskazanie czy to kategorii, czy też rodzajów instrumentów finansowych z których prawa miałyby być przez podatnika realizowane. Nie zawiera stwierdzenia, że ma to dotyczyć wyłącznie – jak interpretuje wnioskodawca- realizacji praw z pochodnych instrumentów finansowych. Interpretacja wnioskodawcy w tym zakresie musi być uznana za zawężającą stosowanie art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) Ustawy CIT i niezgodną z brzmieniem powołanego przepisu.
Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu, że przepis art. 24a ust. 2 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób, prawnych wskazuje, iż określenie instrumenty finansowe oznacza instrumenty finansowe wymienione w art. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi.
Zgodnie z treśvią art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2014 r., poz. 94, z późn. zm.) instrumentami finansowymi w rozumieniu ustawy są papiery wartościowe oraz instrumenty finansowe niebędące papierami wartościowymi wymienione w ust. 1 pkt 2 tego artykułu, w tym m.in. tytuły uczestnictwa w instytucjach wspólnego inwestowania, instrumenty rynku pieniężnego, opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową, inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest papier wartościowy, waluta, stopa procentowa, wskaźnik rentowności lub inny instrument pochodny, indeks finansowy lub wskaźnik finansowy, które są wykonywane przez dostawę lub rozliczenie pieniężne, opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward na stopę procentową oraz inne instrumenty pochodne, których instrumentem bazowym jest towar i które są wykonywane przez rozliczenie pieniężne lub mogą być wykonane przez rozliczenie pieniężne według wyboru jednej ze stron,
Na podstawie art. 3 pkt 1 lit a ww. ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o papierach wartościowych
- rozumie się przez to akcje, prawa poboru w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz. U. z 2013 r., poz. 1030, z późn. zm.), prawa do akcji, warranty subskrypcyjne, kwity depozytowe, obligacje, listy zastawne, certyfikaty inwestycyjne i inne zbywalne papiery wartościowe, w tym inkorporujące prawa majątkowe odpowiadające prawom wynikającym z akcji lub z zaciągnięcia długu, wyemitowane na podstawie właściwych przepisów prawa polskiego lub obcego.
Jak wskazuje treść art. 3 pkt 1 lit. a ww. ustawy o obrocie instrumentami finansowymi, certyfikaty inwestycyjne są instrumentami finansowymi stanowiącymi papiery wartościowe. Natomiast w myśl art. 3 pkt 28a ustawy o obrocie instrumentami finansowymi
- przez instrumenty pochodne należy rozumieć opcje, kontrakty terminowe, swapy, umowy forward oraz inne prawa majątkowe, których cena zależy bezpośrednio lub pośrednio od ceny lub wartości instrumentów finansowych, walut stóp procentowych, rentowności, indeksów finansowych, wskaźników finansowych, towarów, zmian klimatycznych, stawek frachtowych, poziomów emisji, stawek inflacji lub innych oficjalnych danych statystycznych, a także innych aktywów, praw, zobowiązań, indeksów lub wskaźników (instrumentów bazowych) oraz instrumenty pochodne dotyczące przenoszenia ryzyka kredytowego.
Zgodnie z brzmieniem art. 18 ust. 2 pkt 13 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 157, z późn. zm.), statut funduszu określa zasady wypłacania uczestnikom :funduszu inwestycyjnego zamkniętego dochodów funduszu w przypadku gdy statut funduszu przewiduje wypłacanie tych dochodów.
Art. 21 w/w ustawy stanowi, że dochodami funduszu inwestycyjnego są przychody z lokat netto funduszu inwestycyjnego lub zrealizowany zysk (strata) ze zbycia lokat.
Stosownie do treści art. 198 ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, statut funduszu inwestycyjnego aktywów niepublicznych może przewidywać wypłacanie na rzecz uczestników funduszu przychodów ze zbycia lokat funduszu, pomniejszonych o koszty działania funduszu związane bezpośrednio ze zbytymi lokatami oraz o część kosztów działania funduszu przypadającą na takie lokaty proporcjonalnie do ich wartości w stosunku do wartości portfela inwestycyjnego funduszu.
Z opisu zdarzenia przyszłego wynika, iż możliwe, że na podstawie statutu Funduszy, na rzecz Spółki cypryjskiej zostaną wypłacone dochody tych Funduszy, tj. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 13 UFI. Wypłaty Przychodów ze zbycia lokat Funduszy, jak i Dochodów Funduszy nie będą wymagać wykupywania przez. Spółkę c. certyfikatów inwestycyjnych w Funduszach.
Trafnie wskazał organ (powołując się na publikacja "Prawa uczestnika funduszu inwestycyjnego i sposób ich realizacji", która została wydana nakładem Komisji Papierów Wartościowych i Giełd Warszawa 2004, wydanie II zaktualizowane) i stanowisko to Sąd w pełni podziela, że prawami związanymi z certyfikatami inwestycyjnymi są prawo do części dochodów funduszu, w przypadku gdy statut przewiduje wypłatę tych dochodów czy też prawo do przychodów funduszu, w przypadku gdy statut przewiduje ich wypłacanie.
Słusznie zatem organ stwierdził, że podstawowym uprawnieniem związanym z posiadaniem certyfikatów inwestycyjnych, jest prawo do udziału w aktywach netto lub dochodzie funduszu proporcjonalnie do wartości wkładów poszczególnych uczestników. Trafnie więc ocenił, że nie można więc zgodzić się ze stanowiskiem skarżącej spółki, że. pomimo, iż certyfikaty inwestycyjne jako papiery wartościowe stanowią de facto instrumenty finansowe nie można utożsamiać przychodu z realizacji praw z instrumentów finansowych z uzyskiwaniem przez Spółkę cypryjską Przychodów ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłat Dochodów Funduszy, powyższe bowiem stanowią dochody z tytułu uczestnictwa w funduszach kapitałowych.
W treści wskazanych przepisów brak jest także podstaw by zaakceptować twierdzenia wnioskodawcy, że pod pojęciem realizacji prawa z instrumentów finansowych należy rozumieć czynność w ramach której strona określonego kontraktu, tj. instrumentu pochodnego, np. opcji, SWAP itp. realizuje swoje prawa z niego wynikające w odniesieniu do instrumentu bazowego poprzez, np. dostawę papieru wartościowego po określonej cenie, ponieważ strona w przedmiotowej sprawie uzyskując Przychody ze zbycia lokat Funduszy jak również wypłaty Dochodów Funduszy nie będzie realizowała praw z instrumentu pochodnego. Wbrew twierdzeniom skarżącej, co zasadnie wskazał organ, stanowiska takiego nie potwierdzają, wskazane przez we wniosku przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT), ponieważ przepisy te nie są przedmiotem niniejszej interpretacji, a w rozstrzyganej sprawie nie występuje przychód z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych.
Jednocześnie wskazany przez skarżącą przepis w art 12 ust. 3f ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych dotyczy momentu powstania przychodów z realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych. W niniejszej sprawie istotą jest realizacja praw z certyfikatów inwestycyjnych jako instrumentów finansowych. Bezspornie certyfikaty inwestycyjne są instrumentami finansowymi stanowiącymi papiery wartościowe. Zatem, nie stanowią pochodnego instrumentu finansowego w rozumieniu art 3 pkt 28a ustawy o obrocie instrumentami finansowymi.
Zasadna zatem jest ocena organu, że art. 24a ust. 2 pkt 2 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wskazuje, że określenie instrumenty finansowe oznacza instrumenty finansowe wymienione w art 2 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi. W rozumieniu art. 2 ust. 1 ustawy o obrocie instrumentami finansowymi - instrumentami finansowymi są m.in. papiery wartościowe. Z kolei w myśl art. 3 pkt 1 lit. a) ww. ustawy do papierów wartościowych zalicza się również certyfikaty inwestycyjne. Zatem, zastosowanie przepisu. art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych tylko do przychodów z realizacji praw z pochodnych instrumentów finansowych stanowiłoby niewłaściwe i nieuprawnione zawężenie zastosowania tego przepisu wbrew intencji ustawodawcy.
Z uwagi na powyższe za bezzasadny należało uznać zarzut skarżącej , że organ dopuścił się błędu wykładni co do zastosowania przepisu prawa materialnego, tj, art. 24a ust. 3 pkt 3 lit. b) ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych.
3.6.Z tych względów na podstawie art.151 p.p.s.a. orzeczono jak w wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło