I SA/Łd 927/15
WyrokWSA w Łodzi2015-12-03
Skład orzekający: WSA Paweł Kowalski, NSA Bogusław Klimowicz, NSA Paweł Janicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego z faktur, które stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane, a kontrahent nie posiadał możliwości realizacji takich transakcji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawo do odliczenia podatku naliczonego nie przysługuje, gdy faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane, a kontrahent nie posiadał możliwości ich realizacji. W ocenie sądu, organy podatkowe prawidłowo zakwestionowały prawo skarżącego do obniżenia podatku należnego o naliczony wynikający z przedmiotowych faktur, uznając, że nie dokumentują one rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Podatnik nie dochował należytej staranności przy wyborze kontrahenta.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy prawa do odliczenia podatku naliczonego przez E. P. w związku z fakturami wystawionymi przez firmę PPHU "B" A. W. Organy podatkowe uznały, że faktury te nie dokumentują rzeczywistych transakcji, ponieważ firma "B" nie posiadała możliwości ich realizacji, ani odpowiedniego zaplecza technicznego, magazynowego czy transportowego. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak możliwości czynnego udziału w postępowaniu i oparcie się na dowodach z innego postępowania.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski Sędziowie Sędzia NSA Bogusław Klimowicz (spr.) Sędzia NSA Paweł Janicki Protokolant Sekretarz sądowy Przemysław Cieślarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi E. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie w podatku od towarów i usług za sierpień 2006 r. oddala skargę.
Decyzją z [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. określił dla E.P. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za sierpień 2006 r. w wysokości 24.619 zł. Organ podatkowy stwierdził nieprawidłowości w zakresie ustalenia przez stronę momentu powstania obowiązku podatkowego dla wykonanych usług transportowych oraz odliczenia w niewłaściwym okresie podatku naliczonego wykazanego na fakturze z 1 września 2006 r. wystawionej przez PRM "A" Sp. jawna w D.
W wyniku prowadzonego przez organ kontroli skarbowej postępowania kontrolnego wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne i nowe dowody nieznane Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w B. w dniu wydania decyzji z [...] r.
Po wznowieniu z urzędu postępowania podatkowego w zakresie rozliczenia przez podatnika podatku VAT za sierpień 2006 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. decyzją z [...] r. uchylił w całości własną decyzję z [...] r. oraz określił dla E. P. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 8.279 zł.
Powyższa decyzja została uchylona decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. [...] r. a sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy decyzją z [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. uchylił w całości własną decyzję z [...] r. i w wyniku wznowionego postępowania podatkowego określił E. P. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym za sierpień 2006r. do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy w wysokości 8.374 zł. Organ podatkowy zakwestionował w szczególności – na podstawie art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług – prawo strony do odliczenia podatku naliczonego z dwóch faktur wystawionych przez PPHU "B" A. W. w Z. Zdaniem organu I instancji przedmiotowe faktury stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane.
Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. po rozpatrzeniu odwołania strony decyzją z [...]r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano w szczególności, że faktury wystawione przez PPHU "B" nie dokumentują faktycznie dokonanych transakcji sprzedaży wyrobów stalowych. Potwierdza to m.in. decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. z [...] r. wydana dla firmy "B" dotycząca podatku od towarów i usług za okres I-XII 2006 r. W powyższym rozstrzygnięciu organ kontroli skarbowej uznał, że A. W. obowiązana jest do zapłaty podatku wynikającego z wystawionych faktur z wykazaną kwotą podatku na podstawie art. 108 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. W omawianym przypadku nie wystąpił obrót towarem i usługami, nastąpiła jedynie czynność techniczna wystawienia dokumentu o nazwie "faktura VAT", która nie rodzi obowiązku podatkowego.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że wszystkie zakupione i zaksięgowane w PPHU "B" A. W. w 2006 r. materiały były odnoszone bezpośrednio w koszty działalności na konto 401-1 materiały pomocnicze i 401-2 materiały podstawowe, a ilość i wartość zakupu świadczy o tym, że zużywane były na potrzeby bieżącej działalności, a nie były przeznaczone do handlu. Z ksiąg prowadzonych przez PPHU "B" i zeznań pracowników wynika, że firma ta prowadziła działalność m.in. w zakresie usług księgowych, wykonywania i montażu haków holowniczych, produkcji przyczepek, wykonania drobnych konstrukcji oraz świadczyła szereg drobnych usług ślusarskich, w których wykorzystała tego rodzaju materiały. Organ wskazał, że przesłuchani w charakterze świadków pracownicy zatrudnieni w PPHU "B" nie wymienili sprzedaży wyrobów hutniczych jako przedmiotu działalności przedsiębiorstwa w trakcie ich zatrudnienia. Natomiast zeznali, że firma "B" w 2006 r. świadczyła usługi w zakresie produkcji i montażu haków holowniczych w Z. przy ul. A 53 (por. zeznania: Pana S. N., Pana J. M., Pana A. K., Pana M. Z., Pani A. O.), usługi prowadzenia biura rachunkowego i przedszkola w Z. przy ul. B 2 (por. zeznania: Pana G. C., Pani K. L., Pani E. K., Pani M. L., Pani B. M., Pani J. Ż., Pani S. K.), natomiast w Z., przy ul. C usługi montażu haków do samochodów dostawczych (por. zeznania: Pana M. A., Pana J. M.) i usługi remontu toalet przenośnych (por. zeznania Pana M. P.).
Firma "B" zawarła umowy dzierżawy z [...] Spółką Restrukturyzacji Kopalń Sp. z o.o. Zakład KWK C B., ul. D 52:
- działek o łącznej pow. 457 m2 wraz z posadowionym na nich budynkiem o po w. 115 m2 przeznaczonym na pomieszczenia biurowe,
- działek o łącznej pow. 565 m2 wraz z posadowionym na nich budynkiem Stacji [...] o pow. 157 m2 z przeznaczeniem na biuro rachunkowe i lokale biurowe, znajdujących się w Z. – R. przy ul. B 2.
Natomiast przedmiotem nieodpłatnego użyczenia od firmy PPHU "D" A. P., Z., ul. A 53, były:
- pomieszczenia warsztatowe, biuro oraz pomieszczenia socjalne o łącznej pow. 60 m2 znajdujące się w Z., ul. A 53,
- pomieszczenia hal warsztatowych, biura i pomieszczenia socjalne o łącznej pow. 110 m2 zlokalizowane w Z., ul. C 2.
W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. firma PPHU "B" nie mogła prowadzić działalności polegającej na sprzedaży hurtowych ilości wyrobów hutniczych, gdyż budynki oraz place, z których korzystała, były niewystarczające do prowadzenia tego rodzaju działalności. Firma A. W. nie dysponowała również niezbędnym sprzętem (np. dźwignicami, suwnicami, żurawiami) do przeprowadzania załadunku lub rozładunku hurtowych ilości wyrobów hutniczych. W ewidencji środków trwałych za 2006 r. wykazany został jedynie aparat spawalniczy SBA 1250 i ciągnik siodłowy Renault 340TI, co do którego -jak wynika z ustaleń Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w K. - firma nie posiadała żadnych dowodów świadczących o jego używaniu (brak zakupu paliwa, części zamiennych, opłat, ubezpieczeń itd.). Znajdujące się w aktach sprawy zestawienie samochodów, których dane widniały na fakturach zakupu paliwa lub innych dokumentach będących w posiadaniu PPHU B w latach 2005-2006, zawierało informacje tylko o autach osobowych.
Ponadto firma "B" nie posiadała dowodów świadczących o używaniu samochodu STAR 742, który został sprzedany w dniu 16 lipca 2006 r., czy też LUBLIN - nabytego w dniu 4 sierpnia 2006 r., a zbytego 30 września 2006 r. Z materiału dowodowego w sprawie nie wynika, że ww. firma zakupiła usługi transportowe, czy też ponosiła wydatki związane z najmem, dzierżawą pojazdów transportowych, czy też sprzętu niezbędnego do wykonywania usług załadunku, rozładunku znacznych ilości wyrobów hutniczych. Dodatkowo ustalono, że spośród pracowników ww. firmy jedynie A. K. posiadał prawo jazdy zezwalające na prowadzenie samochodów ciężarowych, jednak osoba ta nie była zatrudniona w okresie, w którym wystawione były sporne faktury (zatrudniony był w okresie od 2 lutego 2004 r. do 14 marca 2005 r.). Jak sam zeznał, nie był zatrudniony na stanowisku kierowcy, wykonywał jedynie prace fizyczne polegające na układaniu kostki, wykonaniu parkingu na ul. B w Z. oraz prace porządkowe.
W prawomocnym i ostatecznym rozstrzygnięciu z 30 września 2010 r. Dyrektor UKS w K. wskazał, że łączna kwota faktur wystawionych w 2006 r. przez A. W. na rzecz różnych podmiotów, które nie dokumentują rzeczywistych transakcji wynosi 13.358.639,50 zł. Kontrolowana nie posiadała ani technicznych, ani technologicznych, ani kadrowych możliwości zrealizowania sprzedaży o takiej wartości.
Złożone w toku postępowania zeznania strony, członków jego rodziny oraz pracowników nie dostarczyły żadnych dowodów świadczących, że firma "B" faktycznie dostarczała towary wyszczególnione na spornych fakturach. S.H. – pracownik firmy "B" wskazała jedynie, że wytyczne odnośnie wystawiania faktur otrzymywała od A. W., ale nie potwierdziła, że dochodziło do faktycznej sprzedaży towarów. Z kolei W. S. w sposób szczegółowy opisała, jak na polecenie A. W. dokonywała zapisów księgowych nie popartych dowodami księgowymi.
W myśl art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy o podatku od towarów i usług nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego oraz zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego faktury i dokumenty celne w przypadku gdy wystawione faktury, faktury korygujące lub dokumenty celne stwierdzają czynności, które nie zostały dokonane. Również z przepisów VI Dyrektywy Rady z dnia 17 maja 1997 r. (77/338/EWG) w sprawie haromonizacji ustawodawstw Państw Członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych - wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku wynika, że kwota podatku, który nie jest należny z racji wykonania konkretnych czynności nie podlega odliczeniu, co potwierdza orzecznictwo TSUE.
W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. podatnik dokonując zakupów towarów wskazanych na spornych fakturach nie dołożył należytej staranności. Zdaniem organu II instancji świadczy o tym fakt, iż podatnik nie podjął żadnych kroków celem sprawdzenia wiarygodności firmy, towar był zamawiany telefonicznie, do nawiązania kontaktów handlowych zachęciły podatnika niskie ceny towarów, za które płacił kierowcom wyłącznie gotówką, nigdy nie był w firmie B, w trakcie czteroletniej współpracy z B nie zawarł z tą firmą pisemnej umowy, nie był w stanie podać, z jakich hut pochodził towar, nie dostawał żadnych certyfikatów jakościowych, wszystkie dokumenty odbierał od kierowców, nie weryfikując czy są to osoby uprawnione do odbioru gotówki.
W ocenie Dyrektora to na nabywcy towarów lub usług ciąży ryzyko wyboru niewłaściwego, w tym nieuczciwego, kontrahenta i to on ponosi ewentualne konsekwencje prawne (w tym podatkowe) takiego wyboru.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania organ II instancji wskazał, że zebrano wszelki możliwy do zgromadzenia materiał dowodowy, w tym protokoły przesłuchań pracowników firmy B. Do akt sprawy włączono też protokoły przesłuchań S. H. i W. Ś. (nazwisko rodowe S.). Podjęto również próbę przesłuchania A. W., ale skorzystała ona z prawa do odmowy składania zeznań.
W skardze do sądu administracyjnego na powyższą decyzję E.P. wniósł o jej uchylenie podnosząc następujące zarzuty:
I. przepisów postępowania, tj.:
1. art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez zaniechanie podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego;
2. art. 123 § 1 w zw. z art. 190 § 2 Ordynacji podatkowej, poprzez pozbawienie skarżącego możliwości realizacji prawa do czynnego udziału w każdym stadium postępowania, polegające na oparciu się na dowodach (zwłaszcza protokołach zeznań pracowników firmy P.P.H.U. "B" A. W.) zgromadzonych w toku innego postępowania, w którym E.P. nie był stroną, mimo że skarżący zażądał przesłuchania świadków w jego obecności, celem umożliwienia czynnego udziału w postępowaniu wyjaśniającym, w tym zadawania pytań świadkom;
3. art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez odmowę przeprowadzenia dowodów z przesłuchania w charakterze świadków pracowników firmy "B" zatrudnionych w 2005 i 2006 r., a tym samym uniemożliwienia Stronie i jej pełnomocnikowi zadawania świadkom pytań, mimo że ich przeprowadzenie mogło przyczynić się do wyjaśnienia sprawy;
4. art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez zaniechanie zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w szczególności poprzez odmowę przeprowadzenia wnioskowanych przez stronę dowodów oraz brak wyczerpującego rozpatrzenia zgromadzonych w sprawie dowodów;
5. art. 188 Ordynacji podatkowej, poprzez odmowę uwzględnienia wniosków Strony m.in. o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków - pracowników firmy "B" zatrudnionych w 2005 i 2006 r., mimo że przedmiotem dowodu były okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy;
6. art. 121 Ordynacji podatkowej, poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów która przybrała cechy oceny dowolnej cyt: "(...) choćby w zakresie -w jakim:
- organ odwoławczy antycypuje treść wnioskowanych przez stronę dowodów jeszcze przed ich przeprowadzeniem i uznaje wszystkie okoliczności sprawy za wyjaśnione, mimo że strona wniosła o przeprowadzenie dowodów z zeznań świadków celem wykazania, że sporne faktury dokumentują rzeczywiste zdarzenia gospodarcze;
- organ odwoławczy ustala, że sporne faktury nie dokumentowały rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, mimo że z logicznych, wzajemnie uzupełniających się zeznań świadków T. P., K. P.-F., S. H., J. P., J. W. wynika, że transakcje te rzeczywiście miały miejsce";
7. art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w całości, podczas gdy decyzję tę należało uchylić i umorzyć postępowanie w całości;
8. art. 193 § 1, 2 i 4 Ordynacji podatkowej, poprzez odmowę uznania za dowód ksiąg podatkowych w postaci ewidencji nabycia VAT i uznania ich za nierzetelne, mimo że dokonywane w nich zapisy odzwierciedlały stan rzeczywisty;
II. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 88 ust. 3a pkt 4 lit a ustawy o podatku od towarów i usług, poprzez niewłaściwe zastosowanie w sytuacji, gdy zakwestionowane faktury stwierdzały czynności, które zostały dokonane.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd administracyjny w Łodzi zważył, co następuje;
Skarga nie jest zasadna.
Wbrew zarzutom skargi dotyczącym naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 122, art. 180 § 1, art. 188, art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, materiał dowodowy niniejszej sprawy został zgromadzony i oceniony w sposób wszechstronny i kompletny, a zakres postępowania dowodowego jest prawidłowy.
W sprawie organy przeprowadziły wszelkie działania niezbędne i konieczne dla ustalenia (wyjaśnienia) istotnych okoliczności faktycznych. W toku tego postępowania, co potwierdzają akta administracyjne, organy podatkowe nie ograniczyły się do zgromadzenia materiałów z prowadzonych postępowań przez właściwy dla kontrahenta strony skarżącej tj. PPHU B organ skarbowy, ale i przeprowadziły we własnym zakresie postępowanie wyjaśniające. W celu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy organy przesłuchały skarżącego, jego żonę, syna, córkę oraz pracowników firmy skarżącego.
Nie tylko zeznania świadków, ale również inne, co istotne obiektywne, dowody choćby w postaci prowadzonej przez A. W. dokumentacji podatkowej jej firmy w sposób jednoznaczny wskazywały na fikcyjność zakwestionowanych w tym postępowaniu transakcji. Oceniając zgromadzony przez organy materiał dowodowy podnieść nadto należy, iż obejmuje on również materiały źródłowe dotyczące prowadzonej przez kontrahenta skarżącego działalności gospodarczej. Tak zgromadzony materiał dowodowy pozwolił organom, w ocenie Sądu, na ustalenie, iż nie doszło do rzeczywistego obrotu między skarżącym a A. W. towarami zgodnie z zakwestionowanymi przez organ fakturami. Ustalenie okoliczności faktycznych na podstawie materiałów dowodowych z innych postępowań było dopuszczalne, zgodnie bowiem z art. 181 Ordynacji podatkowej, dowodami w postępowaniu podatkowym mogą być w szczególności księgi podatkowe, deklaracje złożone przez stronę, zeznania świadków, opinie biegłych, materiały i informacje zebrane w wyniku oględzin, informacje podatkowe oraz inne dokumenty zgromadzone w toku czynności sprawdzających lub kontroli podatkowej, z zastrzeżeniem art. 284a § 3, art. 284b § 3 i art. 288 § 2, oraz materiały zgromadzone w toku postępowania karnego albo postępowania w sprawach o przestępstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe. Z przepisu tego wynika, iż Ordynacja podatkowa nie nakłada na organy podatkowe obowiązku bezpośredniego przeprowadzania dowodów, lecz zasadę pośredniości w postępowaniu dowodowym, polegającą na tym, że ustalenie stanu faktycznego jest możliwe na podstawie dowodów przeprowadzonych przez inny organ w innym postępowaniu. W tym zakresie ustawodawca odstąpił od zasady bezpośredniości przeprowadzania dowodów, na korzyść zasady prawdy obiektywnej. Oznacza to w konsekwencji między innymi niemożność uczestniczenia podatnika (strony postępowania podatkowego) w przeprowadzanych dowodach. W tej sytuacji jedyną powinnością organów podatkowych jest umożliwienie podatnikowi wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów, co w niniejszej sprawie miało miejsce, jak i poddanie tak uzyskanych dowodów ocenie zgodnej z regułami art. 191 Ordynacji podatkowej.
W zeznaniach pracowników firmy "B" nie występują sprzeczności, czy niejasności i w tej sytuacji brak było podstaw do ich ponownego przesłuchania. Wobec tego stwierdzić należy, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia art. 123 § 1 Ordynacji podatkowej w związku z art. 190 § 2 tej ustawy. W ocenie Sądu, organ w sposób szczegółowy uzasadnił okoliczność nierzetelności zakwestionowanych faktur i prawidłowo przyjął, że księgi podatkowe w zakresie obejmującym sporne faktury nie stanowią dowodu potwierdzającego zakup towarów od A. W.
Organ odwoławczy odniósł się nadto do podnoszonych w odwołaniu zarzutów, dokonując ich analizy i przedstawiając stanowisko organu wraz z argumentacją, a zawarta przez organ w uzasadnieniu decyzji ocena okoliczności sprawy została dokonana na podstawie całokształtu materiału dowodowego sprawy, jest prawidłowa, logiczna i zgodna z doświadczeniem życiowym, zaś wywody – konsekwentne, jasne i zrozumiałe, co wyklucza naruszenie art. 191 Ordynacji podatkowej.
W ocenie Sądu, organy podatkowe obu instancji zasadnie zakwestionowały prawo skarżącego do obniżenia podatku należnego o naliczony wynikający z przedmiotowych faktur, uznając, iż faktury te nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, a zgromadzony materiał dowodowy w sposób jednoznaczny, spójny i wzajemnie zgodny dowodzi, iż A. W. nie mogła być ich dostawcą. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, sporządzonego w oparciu o ustalenia dokonane na podstawie zawartych w aktach administracyjnych materiałów wynika, iż organy podatkowe nie kwestionowały faktu posiadania przez skarżącego wskazanych w fakturach towarów, a jedynie zakwestionowały ich pochodzenie oraz wiarygodność przedłożonych przez skarżącego dokumentów, mających dokumentować ich nabycie, tj. faktur wystawionych przez A. W. Uznały one bowiem, iż skarżący nie mógł nabyć wskazanych w fakturach materiałów, gdyż jej firma nie posiadała, jak słusznie stwierdziły organy, materiałów, jaki zgodnie z fakturami miał od niej nabyć skarżący. Z sald księgowych PPHU B wynika, iż był on niezmienny przez cały okres od 2005 do 2006 r., a wszystkie dokonane przez tę firmę zakupy materiałów w tym okresie były księgowane bezpośrednio w koszty bieżącej działalności tej firmy, co oznacza, iż stan zapasów wskazany na koniec 2004 r. nie został sprzedany w badanym okresie, lecz pozostał do końca 2006 r. Nadto, ilość i wartość zakupu tego rodzaju materiałów. świadczy, iż były one zużywane na potrzeby jej własnej bieżącej działalności, nie zaś do dalszej ich odsprzedaży. Analiza ksiąg firmy A. W. za 2006 r. prowadzi nadto do wniosku, iż nie funkcjonują w niej konta zakupu towarów handlowych i kosztu własnego sprzedawanych towarów handlowych, a w dokumentach źródłowych brak jest faktur zakupu towarów w celach handlowych, w bilansach na koniec 2004, 2005 i 2006 r. stan aktywów trwałych w pozycji towary handlowe wynosił "0".
Organy podatkowe wykazały również, że A. W. nie dysponowała sprzętem niezbędnym do sprzedaży hurtowych ilości materiałów hutniczych, odpowiednimi magazynami czy środkami transportu, nie dokonywała zakupu usług transportowych, czy paliwa do samochodów ciężarowych. Zeznania skarżącego, członków jego rodziny czy pracowników nie pozwalają na ustalenie, że strona dokonywała zakupów w firmie B a nie jest kwestionowane, że skarżący odbierał towar i płacił za niego. W świetle zgromadzonego materiału dowodowego nie może natomiast budzić wątpliwości, że towar ten nie został sprzedany przez firmę A. W. Wyjaśnienia A. W. złożone w postępowaniu karnym nie mają żadnego potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Zachodziły więc podstawy do zastosowania przepisu art. 88 ust. 3a pkt 4 lit. a ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.
Zwrócić należy nadto uwagę na to, że na podstawie ostatecznej decyzji Dyrektora UKS z dnia [...]r. A. W. na podstawie art. 108 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług została zobowiązana do zapłaty podatku z tytułu wystawienia faktur nie dokumentujących rzeczywistych transakcji gospodarczych, w tym faktur dokumentujących rzekome transakcje ze skarżącym. Decyzja ta posiada walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 O.p. Dopóki treść tej decyzji nie zostanie zmieniona, ma ona zwiększoną moc dowodową a wynikające z niej domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą są wiążące.
Nie bez znaczenia dla oceny fikcyjności zakwestionowanych transakcji między firmą skarżącego a firmą B są też zeznania zatrudnionej w tej ostatniej firmie W. Ś. z domu S. Opisując w swoich zeznaniach szczegółowo dokonywanie na polecenie A. W. zapisów księgowych nie popartych dowodami księgowymi oraz sposób wystawiania fikcyjnych faktur, wskazała między innymi, iż właścicielka rozmawiała z właścicielami firm czy przygotowane przez świadka rozliczenie VAT i na podatek dochodowy może zostać, czasami kazała jej jakąś kwotę doksięgować, ale nie dostawała wtedy dokumentu źródłowego na tę kwotę, lecz dopiero za kilka dni, według niej był to dokument sporządzony na potrzeby tego rozliczenia, jeśli chodzi o fikcyjne faktury to otrzymywała od A. W. tylko kwoty do wpisania do ewidencji księgowych sprzedaży i zakup, by następnie w deklaracji PIT-5 i VAT-7 wychodziła kwota jak najmniejsza lub żadna do zapłaty, a kwoty te były podawane przez A. W. po uzgodnieniu telefonicznie lub osobiście z właścicielami poszczególnych firm. Często zdarzało się też, iż na polecenie A. W. z rejestru usuwała jedne firmy i zastępowała je innymi lub dopasowywała kwoty. Wbrew zarzutom skargi z zeznań W. Ś. wynikają nie tylko nieprawidłowości wobec firm, dla których A. W. prowadziła księgi podatkowe. Zeznania te potwierdzają też jednoznacznie, że faktury wystawiane przez PPHU B były wynikiem konsultacji telefonicznych a nie faktycznie realizowanych dostaw.
Reasumując stwierdzić należy, że stanowisko organów podatkowych co do odmowy odliczenia przez skarżącego podatku VAT wynikającego z faktur zakupu wystawionych przez A. W. zasługuje w pełni na akceptację.
W zaskarżonej decyzji trafnie też wskazano na okoliczności pozwalające na stwierdzenie, że E. P. nie dochował staranności jakiej można wymagać od przedsiębiorcy dbającego o transparentność swoich transakcji. Współpraca skarżącego z firmą B trwała kilka lat, przedmiotem dostaw miały być towary o wartościach liczonych w setkach tysięcy złotych (w skali roku). Ceny towarów były niższe mimo tego, że towar miał być transportowany przez sprzedawcę i to z dalszej odległości (Z.). Płatność zawsze odbywała się gotówką do rąk kierowców, którzy przywozili towar. Te okoliczności, także w świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej powinny skłonić podatnika do podjęcia działań mających na celu sprawdzenie wiarygodności dostawcy i pochodzenia oraz jakości nabywanych wyrobów. Tymczasem skarżący przyznał, że najważniejsze była dla niego otrzymanie towaru i jego niższa cena. Podatnik bez sprawdzenia, czy kierowcy są uprawnieni do odbioru pieniędzy przez wystawce faktury przekazywał do ich rąk kwoty liczone w setkach tysięcy złotych (rocznie). Skarżący mógł wiec przewidywać, że uczestniczy w transakcjach, które wiążą się z nieprawidłowościami popełnionymi na wcześniejszym etapie obrotu.
Z powyższych względów, wobec braku uzasadnionych podstaw skargi z mocy art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) Sąd oddalił skargę.
ak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło