II GZ 1042/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-01-27

Skład orzekający: Joanna Zabłocka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych z powodu oczywistej bezzasadności skargi, gdy skarga została wniesiona z uchybieniem terminu, a skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu?
Ratio decidendi
Prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi, która może być stwierdzona bez potrzeby głębszej analizy prawnej. Uchybienie terminu do wniesienia skargi, skutkujące jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 P.p.s.a., stanowi przesłankę do odmowy przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 P.p.s.a., zwłaszcza gdy skarżący nie złożył wniosku o przywrócenie terminu.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając skargę za oczywiście bezzasadną z powodu uchybienia terminu do jej wniesienia. Skarżąca wniosła skargę z opóźnieniem, a wniosek o przywrócenie terminu złożyła dopiero po wydaniu postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w S. z dnia 4 grudnia 2015 r. sygn. akt II SA/Sz 1355/15 w zakresie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi K.P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] września 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w S. postanowieniem z dnia 4 grudnia 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 1355/15 odmówił K.P. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie z jej skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w S. z dnia [...] września 2015 r. w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry. Sąd I instancji na podstawie art. 247 p.p.s.a., odmówił przyznania prawa pomocy ze względu na oczywistą bezzasadność skargi w postaci uchybienia terminu do jej wniesienia. Jak wyjaśnił zaskarżona decyzja została doręczona K.P. w dniu 12 września 2015 r. Przesyłka zawierająca skargę została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 9 października 2015 r. i wpłynęła do Sądu w dniu 12 października 2015 r. W dniu 13 października 2015 r. skarga została nadana przez Sąd na adres właściwego organu, tj. Dyrektora Izby Celnej w S., za pośrednictwem którego powinna była zostać wniesiona do Sądu. Zdaniem WSA w S. skarga została wniesiona do Sądu za pośrednictwem organu dopiero w dniu 13 października 2015 r., a więc z przekroczeniem terminu, który upływał w dniu 12 października 2015 r. Uchybienie to zdaniem Sądu skutkuje odrzuceniem skargi. K.P. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie zarzucając naruszenie przepisów postępowania tj. art. 247 p.p.s.a., poprzez jego zastosowanie tym samym wnosząc o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 247 p.p.s.a., prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Chodzi więc o sytuację, w której obowiązujące prawo wyklucza możliwość uwzględnienia żądania skarżącego. Oznacza to, że zastosowanie powołanego przepisu jest dopuszczalne wówczas, gdy stan faktyczny i prawny danej sprawy nie budzi najmniejszych wątpliwości, co do braku szans na uwzględnienie skargi. W szczególności dotyczy to sytuacji, w której skarga kwalifikuje się do odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. (por. J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, str. 573). Ponieważ odmowa przyznania prawa pomocy z powodu oczywistej bezzasadności skargi nie może pozbawić strony prawa do sądu, zatem może być orzeczona tylko przy zachowaniu najwyższej staranności. Odmowa przyznania prawa pomocy z tej przyczyny może być orzeczona, o ile strona nie złoży wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi oraz kwestia niezachowania terminu jest jednoznaczna i wynika wprost z przepisu prawa (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2014 r., sygn. akt II OZ 371/14). Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia. Jeżeli zatem skarga została wniesiona z uchybieniem terminu, to uprawnia to sąd do odmowy przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 lipca 2013 r. sygn. akt II GZ 465/13, publ. www.cbois.nsa.gov.pl). Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że słuszne jest stanowisko WSA w S., iż skarżąca uchybiła terminowi na wniesienie skargi i tym samym zaistniała określona w art. 247 p.p.s.a. przesłanka oczywistej bezzasadności skargi. Istotny jest także fakt, że do momentu wydania zaskarżonego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy skarżąca nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi. Wniosek taki złożyła dopiero z dniem 16 grudnia 2015 r. tj. w tej samej dacie co zażalenie na zaskarżone postanowienie. Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji zasadnie odmówił skarżącej przyznania wnioskowanego prawa pomocy powołując się na kryterium oczywistej bezzasadności w rozumieniu art. 247 p.p.s.a. Na marginesie należy zaznaczyć, że zawarty w zażaleniu kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezzasadny bowiem Naczelny Sąd Administracyjny bada zgodność z prawem postanowienia Sądu I instancji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło