II GZ 287/15

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-06-24

Skład orzekający: Wojciech Kręcisz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej karę pieniężną powinien zostać uwzględniony, gdy strona skarżąca uprawdopodobniła możliwość wystąpienia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, w tym potencjalną upadłość spółki?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nakładającej karę pieniężną nie zasługuje na uwzględnienie, jeśli strona skarżąca nie wykazała w sposób dostateczny, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sama strata finansowa czy potencjalna utrata płynności finansowej nie są wystarczające, zwłaszcza gdy zapłata należności pieniężnej jest odwracalna i podlega zwrotowi wraz z odsetkami w przypadku uwzględnienia skargi.
Stan faktyczny
Spółka R. sp. z o.o. wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej nakładającą karę pieniężną za urządzanie gier hazardowych bez zezwolenia. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że grozi to utratą płynności finansowej i upadłością. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że strona nie wykazała wystarczająco przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Spółka złożyła zażalenie na to postanowienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 marca 2015 r. sygn. akt V SA/Wa 715/15 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. sp. z o.o. w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 17 [...] 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach o niskich wygranych bez zezwolenia postanawia: oddalić zażalenie Pismem z dnia 31 października 2014 r., R. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej Skarżąca) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 17 [...] 2014 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach o niskich wygranych bez zezwolenia. Jednocześnie Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, że jej wykonanie spowoduje wystąpienie znacznej szkody oraz trudne do odwrócenia skutki. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że w wyniku nieuprawnionych działań organów celnych musiała całkowicie zaprzestać prowadzenia działalności gospodarczej i obecnie nie generuje żadnych dochodów. Przeprowadzenie egzekucji nałożonej kary pieniężnej w wysokości [...] zł może spowodować zablokowanie rachunków bankowych Spółki i utratę płynności finansowej, a w dalszej kolejności może skutkować koniecznością złożenia przez Skarżącą wniosku o ogłoszenie upadłości Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd I instancji wskazał, iż okoliczności, odnoszące się do prawidłowości aktu lub czynności, której dotyczy wniosek o wstrzymanie nie mogą być uzasadnieniem dla wstrzymania wykonania aktu lub czynności. Sąd ten wskazał także, iż potencjalna możliwość zaprzestania prowadzenia działalności nie stanowi dostatecznej podstawy do przyjęcia, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, czy trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca nie powiązała wskazanych przez siebie skutków wykonania decyzji z obecną kondycją finansową spółki. Nie ulega wątpliwości, że wykonanie decyzji nakładającej obowiązek zapłaty określonego świadczenia pieniężnego ma dla jej adresata niekorzystne konsekwencje. Rodzaj obowiązku objętego tą decyzją nie wywołuje jednak stanu, który byłby nieodwracalny, gdyż odnosi się do świadczenia pieniężnego, z natury rzeczy przecież odwracalnego. Podkreślił, że w sytuacji uwzględnienia skargi istnieje możliwość zwrotu nadpłaconych kwot. R. Sp. z o.o. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie wnosząc o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji do czasu rozpoznania skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Ponadto na podstawie art. 196 p.p.s.a. wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia przedmiotowego zażalenia. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez niewstrzymanie wykonania w całości lub w części decyzji wydanej przez Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 17 [...] 2014 r., mimo podniesienia przez skarżącą istotnych okoliczności przemawiających za wstrzymaniem przedmiotowej decyzji, przez co doszło do narażenia spółki na wystąpienie trudnych do odwrócenia dla niej skutków finansowych oraz znacznego pogorszenia jej płynności finansowej. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca podniosła, że wystarczająco uprawdopodobniła okoliczności przytoczone we wniosku, wobec tego wystąpiły określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanki dotyczące przede wszystkim niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, co powoduje, że zażalenie jest uzasadnione. Zdaniem skarżącej do spełnienia przesłanek z powołanego powyższej przepisu p.p.s.a. wystarczające jest prawdopodobieństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie spółki z okoliczności sprawy jasno wynika, że jej kapitał własny nie pokryje nałożonych kar. Utrata płynności finansowej w istocie skutkuje niemożnością powadzenia działalności gospodarczej co w efekcie grozi upadłością spółki (stąd wykonanie zaskarżonej decyzji rozumiane szeroko, jako wywołanie skutków prawnych spowoduje trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę). Ponadto Spółka wskazała na podstawie zeznania podatkowego za rok 2014, że poniosła stratę w wysokości [...] zł, przy przychodzie w wysokości [...] zł, natomiast w 2013 r. poniosła stratę w wysokości [...] zł, przy przychodzie w wysokości [...] zł. Zdaniem Spółki powyższe zastawienia świadczą o jej niestabilnej sytuacji, a realizacja nałożonej kary rażąco krzywdzi interes Skarżącej, a także doprowadzi do utraty płynności finansowej i w konsekwencji do upadłości. Tym samym skarżąca uprawdopodobniła okoliczności, które mogły spowodować istotną i trwałą zmianę rzeczywistości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie znajduje usprawiedliwionych podstaw. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Brak należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienie NSA z dnia 6 marca 2013 r., sygn. akt II GZ 87/13). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo ocenił wniosek skarżącej, stwierdzając, że nie zachodzą przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Należy podzielić pogląd wyrażony w zaskarżonym postanowieniu, iż skarżąca nie wykazała, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca na etapie postępowania przed Sądem I instancji nie wykazała, że zachodzą przesłanki udzielenia jej ochrony tymczasowej. Również z dokumentów dołączonych do zażalenia nie wynika, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę. Wskazać bowiem należy, że z dokumentacji przedłożonej przez skarżącą wynika, że spółka poniosła stratę z działalności gospodarczej (2014 r. – stratę [...] zł, 2013 r. [...] zł) co nie oznacza automatycznie utraty płynności finansowej. Wykazywanie przy dużych obrotach równocześnie wysokich kosztów uzyskania przychodów, nie przesądza że spółka nie dysponuje środkami finansowymi. Strata mająca znaczenie dla rozliczeń podatkowych nie oznacza realnego braku środków finansowych. W rozpoznawanej sprawie z dokumentów przedstawionych przez skarżącą w żaden sposób nie wynika również żeby sytuacja finansowa spółki była na tyle trudna, aby konieczne było ogłoszenie upadłości. Spółka nadal funkcjonuje i brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że utraciła płynność finansową. Samo gołosłowne twierdzenie, że wykonanie decyzji może doprowadzić do ogłoszenia upadłości spółki, nie jest wystarczające dla przyjęcia, że wystąpiły określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanki zastosowania ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego z akt sprawy nie wynika również, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować trudne do odwrócenia skutki w postaci "realizacji nałożonej kary pieniężnej, która rażąco skrzywdzi interes skarżącej". Podkreślenia wymaga, że zapłata należności oznaczonej w decyzji jest odwracalna. W przypadku uchylenia decyzji, uiszczona należność podlega bowiem zwrotowi (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2011r., sygn. akt I GZ 217/11, publik. Lex nr 1149086). Każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Skutki w tym zakresie są oczywiste i zawsze prowadzą do ujemnych następstw polegających na zmniejszeniu majątku zobowiązanego. Nie bez znaczenia dla oceny wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. jest to, iż w przypadku ewentualnego uwzględnienia skargi uiszczone, a nienależne zobowiązanie będzie podlegać zwrotowi wraz z odsetkami, stanowiącymi swoistą formę odszkodowania, co dodatkowo przemawia za "odwracalnością" skutków, które wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować dla strony. Podsumowując, z przedstawionych przez skarżącą argumentów nie wynika, aby w aktualnej sytuacji egzekwowanie należności pieniężnych wynikających z wydanych w sprawie decyzji administracyjnych mogło wywołać skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Oznacza to, że zaskarżone rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło