I SA/Gd 1464/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędziowie Sędzia NSA Elżbieta Rischka (spr.), Sędzia NSA Małgorzata Tomaszewska, Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Maria Flisikowska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 20 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi "A" Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 20 maja 2015 r., nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 rok oddala skargę. W dniu 30 grudnia 2014 r. Wójt Gminy wydał postanowienie, którym wszczął z urzędu postępowanie podatkowe zakończone decyzją z dnia 20 stycznia 2015 r., określającą wysokość zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2012 r. "A" S.A. w W. w kwocie 105.511 zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że podatek naliczono od gruntów i budynków pozostałych oraz związanych z działalnością gospodarczą, stanowiących byłą Parowozownię. Powołano się przy tym na stanowisko prezentowane przez orzecznictwo sądowo administracyjne, wedle którego nie można było przyjąć aby wobec tego obiektu wystąpiły względy techniczne uniemożliwiające jego wykorzystanie do działalności gospodarczej. Od decyzji tej odwołała się strona podnosząc, że opodatkowana nieruchomość od lat nie była wykorzystywana przez Spółkę, ponieważ zlikwidowano tory dojazdowe do niej, a tym samym nie można jej traktować jako związanej z działalnością gospodarczą Spółki w świetle prawa podatkowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 20 maja 2015 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z ustawą z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 849 z późn. zm., dalej jako "u.p.o.l.") obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości ciąży na podmiotach, które są właścicielami nieruchomości oraz wieczystymi użytkownikami gruntów. Przy czym za grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej ustawa ta uważa grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych lub gruntów związanych z tymi budynkami, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych (art. 1a ust. 1 pkt 3). W ocenie SKO z akt sprawy wynikało, że w roku podatkowym nieruchomość stanowiąca Parowozownię nie była wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej, a w dniu 14 stycznia 2015 r. została sprzedana, w związku z czym obowiązek podatkowy wygasł w dniu 1 lutego 2015 r. Jednakże dla kwestii opodatkowania tej nieruchomości istotne znaczenie miał nie sam fakt jej wykorzystywania przez właściciela, a posiadanie przez przedsiębiorcę i ewentualne względy techniczne uniemożliwiające trwałe jej wykorzystywanie do tej działalności. Strona jako spółka prawa handlowego niewątpliwie jest przedsiębiorcą, a nieruchomość w roku podatkowym znajdowała się w jej posiadaniu. W tej sytuacji decydujące znaczenie dla sprawy miał stan techniczny nieruchomości, który jest podmiotem sporu. Dla rozstrzygnięcia tego zagadnienia odwołano się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2015 r. (sygn. akt. II FSK 395/13). Biorąc to pod uwagę SKO przyjęło, że opodatkowana nieruchomość choć nie wykorzystana do prowadzenia działalności gospodarczej przez stronę to jednak mogła być wykorzystana do tego celu przez inny podmiot. Potwierdzeniem tej okoliczności również był fakt jej sprzedaży w roku 2015 i prowadzenie w niej remontu, o czym informował organ podatkowy pierwszej instancji w decyzji. W ocenie SKO powyższe wskazuje, że zarzuty Spółki zawarte w odwołaniu nie mogą przesądzić o uznaniu opodatkowanej nieruchomości za znajdującą się w stanie technicznym uniemożliwiającym wykorzystanie jej do prowadzenia działalności gospodarczej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 1a ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. e) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Uzasadnienie tego zarzutu w skardze w ocenie strony prowadziło do konieczności uchylenia decyzji. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., określanej dalej jako p.p.s.a.). Ponieważ prawo wspólnotowe począwszy od dnia 1 maja 2004 r. stało się częścią polskiego porządku prawnego, dokonywana przez Sąd ocena legalności decyzji dotyczy jej zgodności z prawem stanowionym, tak przez polskiego ustawodawcę, jak i ustawodawcę wspólnotowego. Z przepisu art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności tylko do zarzutów i wniosków skargi. Posiadając tak określony zakres swojej kognicji Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co byłoby podstawą wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.o.p.l. grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej stanowią grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Powyższy przepis formułuje definicję gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. W rozpatrywanej sprawie nie budzi wątpliwości fakt, że strona prowadzi działalność gospodarczą. Z kolei zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, to grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą (...) zatem z samego faktu, że strona jest przedsiębiorcą, w rozumieniu art. 1a ust. 3 i 4 u.p.o.I. w związku z art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (t. j. Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 ze zm.) wynika, w myśl art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.I., że znajdujące się w jej władaniu grunty, budynki i budowle uważane są za związane z tą działalnością. W orzecznictwie sądowym nie nasuwa większych wątpliwości, że do uznania danego obiektu za związany z prowadzeniem działalności gospodarczej nie jest konieczne wykorzystywanie nieruchomości na cele związane z działalnością gospodarczą, albowiem wystarczy sam fakt jej posiadania przez przedsiębiorcę. Pojęcie budynków "związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej" jest szerszym od pojęcia "zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej" i obejmuje także pośrednie związanie budynku lub jego części z działalnością gospodarczą (por. wyrok NSA z dnia 16 grudnia 2009 r. sygn. akt II FSK 667/09, wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 17 sierpnia 2011 r. sygn. akt I SA/Bd 268/11 czy wyrok WSA w Lublinie z dnia 22 września 2010 r. sygn. akt I SA/Lu 297/10). Należy wskazać, że nie są uważane za związane z prowadzeniem działalności gospodarczej jedynie takie przedmioty opodatkowania znajdujące się w posiadaniu przedsiębiorcy, które do prowadzenia tej działalności nie są i nie mogą być wykorzystywane ze względów technicznych. Pojęcie "względów technicznych" nie obejmuje swoim zakresem technologicznych, ekonomicznych, jak również finansowych przyczyn braku możliwości wykorzystywania przedmiotu opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej. Ma ono normatywny kontekst determinowany kryteriami formalnymi właściwymi dla przepisów ustawy - Prawo budowlane. "Względy techniczne" w rozumieniu ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, to takie, które mają tego rodzaju związek z nieruchomością gruntową lub budowlaną, że ze swej natury nieruchomość ta nie jest i nie może być wykorzystywana do prowadzenia danej działalności gospodarczej. W sprawach dotyczących sporów na tle niemożności wykorzystywania przedmiotów opodatkowania do prowadzenia działalności gospodarczej ze względów technicznych zasadnicze znaczenie mają okoliczności występujące w konkretnej sprawie. Istotna wskazówka co do kierunku interpretacji omawianego przepisu (art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.) zawarta jest jednak w jego konstrukcji, opartej na zastosowaniu wyjątku od zasady. Wyjątek ustawowy powinien być interpretowany ściśle, a więc wykładnia rozszerzająca tego wyjątku jest niedopuszczalna. Normatywna treść pojęcia "względy techniczne", jak również redakcja art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.I., na gruncie którego ustawodawca posłużył się koniunkcją - (dosłownie: "przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany") wskazuje nie tylko na stan obecny tego przedmiotu, ale także na ulokowane w przyszłości, możliwości jego wykorzystywania. Zatem tylko i wyłącznie w sytuacji łącznego ziszczenia się stanów faktycznych objętych hipotezą tego przepisu nieruchomość będzie podlegała opodatkowaniu według innych stawek, niż związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W odniesieniu do gruntów, przez względy techniczne należy rozumieć w szczególności specyficzne warunki geologiczne, uniemożliwiające ich wykorzystanie do prowadzenia działalności gospodarczej do czasu przeprowadzenia kosztownych prac ziemnych, bądź zmiany przeznaczenia gruntów, skażenie chemiczne, radioaktywne lub bakteriologiczne gruntu, które uniemożliwia jego użytkowanie. Natomiast przeszkoda ograniczająca pod względem prawnym korzystanie z części nieruchomości - wskutek obciążenia jej służebnością gruntową - nie stanowi przeszkody w rozumieniu względów technicznych, jakimi ustawodawca posługuje się w przepisie art. la ust. 1 pkt 3 u.p.o.l. (wyrok WSA w Gdańsku z dnia 18 stycznia 2012 r., I SA/Gd 1160/11). Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, w ocenie Sądu prawidłowo uznał organ odwoławczy, że zły stan techniczny budynku (Parowozowni) czy też zdemontowanie torów dojazdowych do niego nie uzasadnia zwolnienia z podatku od nieruchomości ze względów technicznych. Opodatkowana nieruchomość choć nie była wykorzystana do prowadzenia działalności przez stronę to jednak może (i mogła) być wykorzystywana do celów działalności przez samą skarżącą czy też przez inny podmiot. Potwierdzeniem tej okoliczności jest fakt jej sprzedaży w 2015 r. i prowadzenie w niej remontu, o czym mowa w decyzji organu I instancji. W ocenie Sądu nie budzi również wątpliwości sposób wyliczania powierzchni budynku podlegającej opodatkowaniu i zastosowania właściwej stawki podatku od nieruchomości. Reasumując organy podatkowe przeprowadziły w niniejszej sprawie postępowanie podatkowe w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych i nie naruszyły przepisów Ordynacji podatkowej w zakresie prowadzenia postępowania dowodowego co uzasadniałoby uchylenie zaskarżonej decyzji. Organy podatkowe wydały prawidłowe rozstrzygnięcia w zakresie podatku od nieruchomości, szczegółowo uzasadniając swoje stanowisko z podaniem podstawy faktycznej i prawnej. Organy podatkowe nie dopuściły się uchybień w zakresie gromadzenia materiału dowodowego oraz przedstawionej wykładni przepisów prawa materialnego, znajdujących zastosowanie w rozpoznawanej sprawie. Ze wskazanych wyżej powodów wydając niniejsze rozstrzygnięcie Sąd nie podzielił argumentacji i odstąpił od poglądu wyrażonego w wyrokach tut. Sądu z dnia 5 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Gd 1465/15 i I SA/Gd 1466/15 wydanych dla Spółki w przedmiocie podatku od nieruchomości za lata 2013 i 2014. Mając powyższe na uwadze, Sąd na mocy art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.