II SA/Kr 1447/15

WyrokWSA w Krakowie2016-01-21

Skład orzekający: Renata Czeluśniak, Joanna Tuszyńska, Anna Szkodzińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania z powodu naruszenia przepisów postępowania, w szczególności pominięcia strony postępowania?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, ponieważ ustalenie, że S. N. był inwestorem, skutkowało koniecznością powtórzenia części postępowania administracyjnego z uwagi na naruszenie art. 10 kpa (pominięcie strony). Sąd podzielił stanowisko organu odwoławczego, że wątpliwości co do pominięcia osoby, której przysługiwał status strony, obligowały do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki wiaty wybudowanej przez M. N. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Organ pierwszej instancji wydał decyzję nakazującą rozbiórkę. Organ odwoławczy uchylił tę decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na naruszenie art. 10 kpa (pominięcie S. N. jako strony) oraz wątpliwości co do zgodności wiaty z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę M. N. i S. N. na decyzję organu odwoławczego, podzielając jego ustalenia co do naruszenia przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak Sędziowie: NSA Joanna Tuszyńska (spr.) NSA Anna Szkodzińska Protokolant: st. sekr. sąd. Katarzyna Paszko-Fajfer po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 stycznia 2016 r. sprawy ze skargi M. N. i S. N. na decyzję nr [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 15 września 2015 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją z dnia 22.01.2015 r., na podstawie art. 48 ust. 1 w związku z art. 48 ust. 4 ustawy z dnia 7.07.1994 r. - Prawo budowlane (t.j.: Dz.U. z 2013 r., poz. 1409 ze zm.) nakazał M. N. rozbiórkę na własny koszt wiaty związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą, wybudowanej na działce nr [...], położonej w miejscowości O., gmina M., woj. [...], o kształcie nieregularnym, wymiarach w rzucie poziomym ok. 27,38 x 6,04 m, o konstrukcji drewnianej szkieletowej, częściowo na fundamencie punktowym, dachu dwuspadowym o pokryciu blachą od strony północnej i zachodniej istniejącego budynku mieszkalnego o numerze posesyjnym [...] w O.. W uzasadnieniu organ wskazał, że postanowieniem z dnia 10.02.2014 r., zmienionym postanowieniem z dnia 14.08.2014 r. wydanym w trybie art. 48 ust. 2 i ust. 3 ustawy wstrzymał roboty budowlane prowadzone na ww. działce przy budowie wiaty związanej z prowadzoną działalnością gospodarczą, o kształcie nieregularnym, wymiarach w rzucie poziomym ok. 27,38 x 6,04 m, o konstrukcji drewnianej szkieletowej, częściowo na fundamencie punktowym, dachu dwuspadowym o pokryciu blachą od strony północnej i zachodniej istniejącego budynku mieszkalnego o numerze posesyjnym [...] w O., z równoczesnym nałożeniem na inwestora M. N. obowiązku przedłożenia w terminie do 31.08.2014 r. dokumentów i opracowań określonych w art. 48 ust. 3 ustawy. Nałożony w/w postanowieniem obowiązek wynikał z ustalenia, że inwestor przystąpił do prowadzenia robót budowlanych bez pozwolenia wydanego przez organ administracji architektoniczne - budowlanej. Na podstawie wydanej przez Główny Ośrodek Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej ortofotomapy, organ ustalił, że obiekt powstał na przełomie lat 2003 - 2009. M. N. właściciel i władający w/w obiektem budowlanym zobowiązała się do doprowadzenia wybudowanego obiektu do stanu zgodnego z prawem. W związku jednak z bezskutecznym upływem terminu określonego w w/w postanowieniu i nie przedłożeniu do dnia 31.12.2014 roku żądanych dokumentów i opracowań, w przedmiotowej sprawie, w celu usunięcia powstałego naruszenia obowiązku prawnego w budownictwie, należało w drodze decyzji nakazać rozbiórkę. Organ podkreślił, że ustawa Prawo budowlane nie daje uprawnień do oceny celowości wykonanej inwestycji, jak też do oceny innych zaistniałych okoliczności m.in. poniesionych wydatków, związanych z budową itp. Ponadto o konieczności rozbiórki obiektu budowlanego decydują konkretne przepisy prawa, a nie uznanie organu nadzoru budowlanego. Racje celowościowe czy też społeczne nie mogą być brane pod uwagę w toku postępowania administracyjnego. Wreszcie, jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, legalizacja obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę lub zgłoszenia jest uprawnieniem strony, a nie obowiązkiem. Odwołanie od powyższej decyzji złożyli M. N. i S. N., zaskarżając jednocześnie postanowienie z dnia 10.02.2014 r. wstrzymujące roboty budowlane i nakładające obowiązek przedłożenia dokumentów oraz postanowienie z dnia 5.01.2015 r. odmawiające zmiany terminu wykonania obowiązku. Wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie: - art. 48 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ust. 4 ustawy Prawo budowlane poprzez ich przedwczesne i nierzetelne zastosowanie w sprawie; organ nie badając ustawowych przesłanek umożliwiających legalizację, uznał w oparciu o błędne ustalenia faktyczne, że skarżący wykonał obiekt budowlany bez wymaganego prawem pozwolenia na budowę, a następnie wydał zaskarżone postanowienie legalizacyjne i decyzję o nakazie rozbiórki; - art. 28 kpa poprzez niewłaściwe ustalenie stron postępowania; - art. 7, art. 77, art. 80 kpa w związku z art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego sprawy, bez podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności zmierzających do załatwienia sprawy; ponadto nie odniesiono się ani nie wzięto pod rozwagę argumentów zawartych we wniosku o przedłużenie terminu wykonania obowiązku; - art. 11, art. 107 § 3 kpa poprzez nienależyte uzasadnienie podstaw prawnych faktycznych, a w tym m.in. poprzez nie zawarcie w postanowieniach i w decyzji uzasadnień prawnych. W uzasadnieniu odwołujący zakwestionowali ustalenie organu, że obiekt stanowi samodzielną budowlę, niepołączoną konstrukcyjnie i funkcjonalnie z budynkiem sąsiednim, podczas gdy budowa stanowi rozbudowę istniejącego budynku. Wskazali również, że wszystkie czynności związane z budową były wykonywane wspólnie przez obydwojga odwołujących, zatem decyzja winna zostać skierowana również do S. N.. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 15.09.2015 r., znak: [...], na podstawie art. 138 § 2 kpa oraz art. 48 ust. 1 ustawy Prawo budowlane, uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że PINB dokonał prawidłowej kwalifikacji przedmiotu postępowania administracyjnego. W stanie faktycznym miała miejsce budowa wiaty. Wprawdzie ustawa Prawo budowlane nie definiuje tego pojęcia, ale na podstawie utrwalonego orzecznictwa sądowo - administracyjnego możliwe jest określenie cech charakterystycznych "wiaty". Wiata zaliczana jest do kategorii budowli, którą zgodnie z art. 3 pkt 3 u.p.b. jest każdy obiekt budowlany nie będący budynkiem lub obiektem małej architektury, wiata składająca się z fundamentu oraz dachu posadowionego na słupach i nieposiadająca ścian jest budowlą, a nie budynkiem, czy obiektem małej architektury. Przedmiotowa wiata o konstrukcji drewnianej szkieletowej posadowiona jest na fundamencie punktowym. Jej wymiary w rzucie poziomym to ok. 27,38 x 6,04 m. Organ odwoławczy podzielił również stanowisko organu I instancji dotyczące czasu powstania przedmiotowej wiaty na działce o nr ewid. [...] w miejscowości O.. Właściciel nieruchomości M. N. oświadczyła, że obiekt ten powstał w latach 90-tych ubiegłego stulecia. Jednak prawidłowo organ dokonał ustaleń w tym zakresie na podstawie pozyskanych ortofotomap. Organ odwoławczy zacytował treść art. 29 ust. 1 pkt 2 u.p.b. wskazując, że w ustawie Prawo budowlane brak jest definicji legalnej pojęcia powierzchnia zabudowy. Pomocniczo sięgnąć w tym przypadku można do Polskiej Normy - Właściwości użytkowe w budownictwie - Określanie i obliczanie wskaźników powierzchniowych i kubaturowych, PN-ISO-9836. Zgodnie z zamieszczoną w niej definicją pod pojęciem zabudowy należy rozumieć powierzchnię terenu zajętą przez budynek w stanie wykończonym. Powierzchnia zabudowy jest wyznaczona przez rzut pionowy zewnętrznych krawędzi budynku na powierzchnię terenu. W niniejszej sprawie za powierzchnię zabudowy przyjąć należy powierzchnię prostokąta wyznaczoną poprzez filary podtrzymujące dach. W świetle powyższego stwierdzić należy, że na budowę wiaty garażowej o powierzchni zabudowy 165.37 m2 wymagane było uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. M. N. nie posiadała decyzji administracyjnej w przedmiocie udzielenia zgody na wzniesienie przedmiotowej wiaty. M. N. i S. N. w odwołaniu podnieśli, że oboje byli inwestorami przedmiotowych robót budowlanych polegających na budowie wiaty. Organ pismem z dnia 16.03.2015 r. wezwał S. N. do wykazania, że był inwestorem. W odpowiedzi, S. N. przedłożył oświadczenia trzech świadków: S. N., A. N. i M. P. w trybie 233 kodeksu karnego, poświadczające iż S. N. był inwestorem przedmiotowych robót budowlanych. W związku z tym organ II instancji uznał, że inwestorami wiaty są M. i S. N.. Powyższe powoduje konieczność uchylenia zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie art. 10 kpa, gdyż odwołujący nie brał udziału w postępowaniu, nie otrzymał postanowienia wydanego w trybie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy Prawo budowlane, a także zaskarżonej decyzji. Ponadto organ II instancji zwrócił uwagę, że dla terenu na którym znajduje się obiekt budowlany będący przedmiotem postępowania, uchwalony został miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego. Działka o nr ewid. [...] w miejscowości O. objęta została miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego Gminy [...] wsi O. zatwierdzonym uchwałą nr XXVIII/232/04 Rady Gminy Mszana Dolna z dnia 31.08.2004 r.( Dz.U. Woj. Małopolskiego Nr 307 poz. 3278 z późn. zm). Zgodnie z zapisami obecnie obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego działka o nr ewid. [...] zlokalizowana jest w terenach gruntów rolnych w strefie otuliny konserwatorskiej, komunikacji (drogi powiatowe klasy Z, drogi wewnętrzne) oraz tereny infrastruktury technicznej- główne kolektory ściekowe objętych strefą obszaru ochrony sanitarnej-strefą cmentarną oraz strefą otuliny konserwatorskiej "B". W świetle powyższego, organ odwoławczy powziął wątpliwości, co do zasadności wdrażania procedury legalizacyjnej przez organ I instancji. Zgodnie z zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest dopuszczalna budowa obiektów budowlanych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż rolna. Niewątpliwie działalność gospodarcza polegająca na produkcji palet nie jest działalnością rolną. W tej sytuacji przy ponownym rozpatrywaniu sprawy konieczne jest pozyskanie stanowiska Burmistrza Miasta w sprawie zgodności przedmiotowej wiaty z mpzp. S. N. i M. N. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K.. Zaskarżonej decyzji zarzucili naruszenie art. 7, art. 77, art. 80 w związku z art. 136 i art. 138 § 2 kpa poprzez przedwczesne i błędne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, bez podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności mających wpływ na ostateczne rozstrzygnięcie. W dalszym ciągu wątpliwości budzi zakwalifikowanie przedmiotu postępowania jako "budowa wiaty", bez rozważenia podniesionej w odwołaniu rozbudowy i posiadanych przez obiekt cech budynku, co ma istotny wpływ na późniejsze obliczenie opłaty legalizacyjnej. O braku dokładnego wyjaśnienia sprawy świadczy również opieranie stanu faktycznego i prawnego na nieaktualnych ustaleniach miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...]. WINB błędnie i niedokładnie wskazał, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz poprzedzającej ją decyzji organu l instancji oraz zasądzenie (zwrot) kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazali, że organ nie dostrzegł ewidentnych uchybień jakie popełnił organ I instancji, w szczególności poprzez nierzetelne zgromadzenie i weryfikację materiału dowodowego oraz brak odniesienia do wszystkich postawionych zarzutów. Podkreślili, że błędne ustalenie stanu faktycznego będzie miało swoje konsekwencje dla późniejszego naliczenia opłaty legalizacyjnej. Wielkość opłaty legalizacyjnej zależy bowiem od przyporządkowania obiektu do odpowiedniej kategorii obiektu, a zatem właściwa kwalifikacja obiektu już na samym początku ma istotne znaczenie dla ostatecznego rozstrzygnięcia. Ponownie podnieśli, że przedmiotowy obiekt nie stanowi samodzielnej budowli, niepołączonej konstrukcyjnie i funkcjonalnie z budynkiem sąsiednim. Jak widać wyraźnie na zdjęciach załączonych do akt sprawy, elementy konstrukcyjne przedmiotowego obiektu, m.in. płatwie i krokwie dachu zostały zakotwione w ścianie konstrukcyjnej budynku stojącego obok. Jest to połączenie trwałe, utrzymujące dach wykonanego obiektu. Ściana istniejącego obok budynku stanowi więc element wspólny z przedmiotem postępowania. Ponadto do wnętrza wybudowanego obiektu doprowadzono instalację elektryczną, która również funkcjonuje z uwagi na sąsiedni budynek. Poza tym komunikacja miedzy budynkiem obok a przedmiotowym obiektem odbywa się poprzez bramę zamontowaną na ścianie oddzielającej obiekty. Wszystkie wymienione okoliczności świadczą dobitnie, że PINB błędnie wskazał na brak połączenia konstrukcyjnego i funkcjonalnego, a twierdzenie że mamy do czynienia z "budową" a nie z "rozbudową" było co najmniej przedwczesne. Skarżący stwierdzili, że wątpliwości budzi również zakwalifikowanie przedmiotu postępowania jako "wiaty". Argumentacja WINB jest tu nieścisła i niespójna, ponieważ odwołuje się do definicji wiaty jako konstrukcji składającej się z dachu i wspierających ją podpór, a tymczasem obiekt posiada także ściany, a więc przegrody budowlane wydzielające ją z przestrzeni. Ściany obiektu są trwałe i konstrukcyjne, a nie jedynie osłonowe, a ponadto jedna ze ścian konstrukcyjnych jest wspólna z budynkiem istniejącym obok. Istniejąca na fragmencie jednej ze ścian przestrzeń jest otwierana jedynie w porze letniej, w porze zimowej i jesiennej jest ona zamykana bramą, całkowicie zamykając obiekt z każdej jego strony. O braku rzetelności organów świadczy także, zdaniem skarżących, powoływanie się na nieaktualne ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...], albowiem według dokonanej w dniu 30.04.2014 r. zmiany planu miejscowego podjętej uchwałą Rady Gminy Mszana Dolna nr XLIV/496/2014, jest to obecnie teren mieszkalno-usługowy o symbolu planu MU. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt administracyjny według kryterium zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie jego wydania. Zgodnie z treścią art.3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie, nie będąc przy tym związanymi granicami skargi (art. 134 ustawy). Z brzmienia art. 145 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wynika natomiast, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas - w zależności od rodzaju naruszenia - uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, albo stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Cytowana regulacja prawna nie pozostawia zatem wątpliwości co do tego, że zaskarżona decyzja lub postanowienie mogą ulec uchyleniu tylko wtedy, gdy organom administracji publicznej można postawić uzasadniony zarzut naruszenia prawa, czy to materialnego, czy to procesowego, jeżeli naruszenie to miało, bądź mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wskazać również należy, że zgodnie z przepisem art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż sąd przy ocenie legalności decyzji bierze pod uwagą okoliczności, które z akt tych wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w pełni podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, że "skoro wyrok wydawany jest na podstawie akt sprawy, to tym samym badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd ocenia jej zgodność z prawem materialnym i procesowym w aspekcie całości zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym materiału dowodowego" (wyrok NSA W-wa z dnia 9.07.2008 r., sygn. II OSK 795/07, LEX nr 483232). Stosownie do treści art.138 § 2 kpa, będącego podstawą prawną zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Użycie w art. 138 § 2 k.p.a. spójnika "a" oznacza, że samo stwierdzenie naruszenia przepisów postępowania, chociaż jest konieczną przesłanką uchylenia zaskarżonej decyzji, nie jest przesłanką wystarczającą; konieczne jest bowiem dodatkowo wykazanie, że "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie". Określenie "konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie" jest określeniem niejasnym i nieprecyzyjnym. Należy przyjąć, że stwierdzenie "koniecznego do wyjaśnienia zakresu sprawy" jest równoznaczne z nieprzeprowadzeniem przez organ pierwszej instancji postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, co uniemożliwia organowi II instancji merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Decyzja przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia (decyzja kasacyjna) stanowi wyjątek od zasady orzekania i może być podjęta tylko i wyłącznie, jeśli zaistnieją przesłanki wymienione w treści art. 138 § 2 k.p.a. Żadne inne wady decyzji nie dają organowi odwoławczemu podstaw do wydania decyzji kasacyjnej tego typu. Ten rodzaj decyzji stanowiąc wyłom od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy jest dopuszczony wyjątkowo. Nie można przy jego stosowaniu przyjmować wykładni rozszerzającej. Wskazać jednakże należy, że instytucja rozstrzygnięcia kasacyjnego organu drugiej instancji chroni prawo strony do dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy, a więc prawo strony do realizacji wyrażonej w art. 15 k.p.a. i doprecyzowanej w art. 127 k.p.a., zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Z powyższego wynika, że podstawę wydania decyzji kasacyjnej może stanowić wyłącznie okoliczność nie wyjaśnienia przez organ I instancji, z naruszeniem przepisów postępowania, sprawy w takim zakresie, że miało to istotny wpływ na treść wydanej przez niego decyzji. Organ I instancji dokonując ustaleń faktycznych w przedmiotowej sprawie oparł się między innymi na wyjaśnieniach złożonych przez inwestora M. N. w dniach 18.11.2013 r. i 27.11.2013 r. Skarżąca oświadczyła wtedy, że jest "inwestorem i użytkownikiem" przedmiotowego obiektu. W pismach z dnia 11.08.2014 r. i 28.12.2014 r. zawierających wniosek o zmianę terminu wykonania postanowienia wydanego w trybie art. 48 ust. 2 i 3 M. N. w dalszym ciągu występowała jako jedyny inwestor przeprowadzonych robót budowlanych. Dopiero w odwołaniu, które wniosła wraz z mężem S. N. zawarta została informacja, że S. N. również był inwestorem, albowiem wszelkie nakłady finansowe małżonkowie wykonywali wspólnie. Na wezwanie organu odwoławczego S. N. przedłożył oświadczenia trzech osób potwierdzające powyższą okoliczność. W opisanym stanie faktycznym, sąd podzielił stanowisko organu II instancji, że powstałe, uzasadnione wątpliwości co do pominięcia w postępowaniu osoby której przysługiwał status strony obligowały go do uchylenia decyzji organu I instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Ustalenie, że S. N. był inwestorem skutkować musi powtórzeniem części postępowania administracyjnego. Sąd nie podziela argumentacji skarżących przytoczonej w skardze odnośnie niewłaściwego zakwalifikowania wykonanych robót budowlanych W pierwszej kolejności wypada wskazać, że prawidłowo organ odwoławczy zastosował jako materialną podstawę rozstrzygnięcia przepisy ustawy Prawo budowlane w ich brzmieniu z przed dokonanej zmiany ustawą z dnia 20.02.2015 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 27.03.2015 r.) w oparciu o jej przepis art. 6 ust.1. Stosownie zatem do treści art. 3 ustawy Prawo budowlane, w dotychczasowym jego brzmieniu przez obiekt budowlany należy rozumieć budynek, budowlę bądź obiekt małej architektury (pkt 1), przez budynek należy rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach (pkt 2), z kolei przez budowlę, należy rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury. Obiekt małej architektury zgodnie z art. 3 pkt 4 Prawa budowlanego to: niewielkie obiekty, w szczególności: a) kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury, b) posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej, c) użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki, drabinki, śmietniki. Wprawdzie w Prawie budowlanym brakuje definicji legalnej wiaty, to jednak w orzecznictwie sądowym zgodnie wskazuje się na cechy charakterystyczne wiaty. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12.07.2012 r., sygn. akt II OSK 728/11, wiata to najczęściej lekka budowla składająca się z konstrukcji dachowej wspartej na słupkach, niekiedy ze ściankami z boku. Z kolei Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w wyroku z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt II SA/Gl 265/13, opub. w LEX nr 1355045 stwierdził, że wiata jest lekką, zadaszoną konstrukcją, częściowo lub zupełnie pozbawioną ścian. Wiata powinna mieć trwały dach i jedynie częściowo wypełnione ściany i podłogę. Ten kierunek definiowania wiaty sąd w tej sprawie akceptuje. W orzecznictwie sądowym ugruntowane jest również stanowisko, że wiata nie może być zaliczona ani do obiektów małej architektury, ani do tymczasowych obiektów budowlanych, a zatem winna zostać uznana za budowlę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22.08.2000 r., sygn. akt IV SA 1020/98; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20.10.2004 r., sygn. akt IV SA 1517/03). Z protokołu oględzin z dnia 25.09.2013 r. oraz dołączonego do niego materiału zdjęciowego - zdjęcia nr 1-6,9,10 wynika, że przedmiotowy obiekt budowlany odpowiada definicji wiaty (konstrukcji drewniana szkieletowa, obiekt częściowo posadowiony na fundamencie punktowym, dach dwuspadowy o pokryciu blachą, z niepełnymi ścianami), zatem organy dokonany prawidłowej kwalifikacji. Okoliczność, że budowla przylega do istniejącego budynku gospodarczego oraz posiada z nim wspólny dach nie mają wpływu na powyższą ocenę. Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w orzecznictwie w którym wyraźnie wskazuje się, że wiata może być obiektem wolnostojącym, ale także może przylegać do już istniejącego budynku oraz może mieć dach odrębny, jak i dach wspólny (przedłużenie dachu) z innym budynkiem (tak też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 23.09.2015 r., sygn. akt II SA/Kr 760/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w wyroku z dnia 9.10.2012 r., sygn. akt II SA/Bd 807/12, oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 20.10.2009 r., sygn. akt VII SA/Wa 1171/09). Podobnie, dokonanej kwalifikacji nie może zmienić sygnalizowanie w skardze, że do wnętrza wybudowanego obiektu doprowadzono instalację elektryczną, która funkcjonuje z uwagi na sąsiedni budynek, oraz, że komunikacja miedzy budynkiem obok a przedmiotowym obiektem odbywa się poprzez bramę zamontowaną na ścianie oddzielającej obiekty. Trudno w tym miejscu nie zauważyć, że skarżąca M. N. składając wyjaśnienia w dniach 18.11.2013 r. i 27.11.2013 r. oświadczyła, że obiekt nie jest połączony funkcjonalnie i konstrukcyjnie z istniejącym budynkiem gospodarczym. Zaprzeczanie przez skarżącą swoim wcześniejszym oświadczeniom w zakresie bycia jedynym inwestorem oraz charakteru budowy podważa jej wiarygodność i nakazuje podchodzić do jej wyjaśnień z dużą ostrożnością. Niezależnie od powyższego, wskazać należy, że treść protokołu oględzin oraz analiza zdjęć znajdujących się w aktach sprawy nie pozwalają na stwierdzenie, że powyższa wiata wyposażona jest w bramę, która w porze jesiennej i zimowej zamyka obiekt z każdej strony (jak podano w skardze). Okoliczność ta wymaga dodatkowego sprawdzenia w ponownie prowadzonym postępowaniu. Ponadto sąd zwraca uwagę, że zdjęcia załączone do protokołu oględzin z dnia 25.09.2013 r. nie zostały precyzyjnie opisane i można się jedynie domyślać, że zdjęcia oznaczone numerami 7 i 8 to zdjęcia budynku gospodarczego, do którego przylega wiata (a nie sama wiata). Słusznie skarżący zwrócili uwagę na zmianę miejscowego planu dokonaną uchwałą Nr XLIV/496/2014 Rady Gminy Mszana Dolna z 30 kwietnia 2014 r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy [...] wsi O., która weszła w życie 30 maja 2014 r. Zmiana dotyczyła działki 2620 i w § 8 ust. 3 postanowiono, że "utrzymuje się istniejący budynek mieszkalny, gospodarcze, wiatę, garaż z dopuszczeniem remontu, przebudowy i rozbudowy z możliwością dostosowania bryły budynków do istniejącej architektury obiektów". Zacytowane uregulowanie, poprzez wymienienie wprost, pośród obiektów znajdujących się na nieruchomości wiaty, dodatkowo potwierdza słuszność prezentowanego stanowiska odnośnie dokonanej przez organy kwalifikacji. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ppsa sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło