II FZ 289/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-05-25

Skład orzekający: Tomasz Zborzyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skutecznie obaliła domniemanie doręczenia przesyłki zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi, jeśli operator pocztowy potwierdził pozostawienie awizo, a pracownik poczty, który miałby być świadkiem braku pozostawienia awizo, został wprowadzony w błąd?
Ratio decidendi
Zażalenie nie jest zasadne. Domniemanie doręczenia przesyłki poprzez awizo, zgodnie z art. 73 P.p.s.a., jest wzruszalne, ale ciężar jego obalenia spoczywa na stronie skarżącej. Skuteczne przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego jest jednym ze sposobów obalenia tego domniemania. W sytuacji, gdy operator pocztowy potwierdził pozostawienie awiz, a pracownik poczty, który miałby zaprzeczyć temu faktowi, został wprowadzony w błąd, strona nie obaliła skutecznie domniemania doręczenia. Zwrotne potwierdzenie odbioru, jako dokument urzędowy, korzysta z domniemania prawdziwości, a dowody przeciwne muszą być zdecydowanie przekonywujące.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę O. S.A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach w sprawie wznowienia postępowania podatkowego z powodu nieuzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi w wyznaczonym terminie. Strona wniosła zażalenie, twierdząc, że nie otrzymała awizo i nie miała wiedzy o pozostawionej przesyłce, co potwierdzali jej pracownicy. Operator pocztowy w odpowiedzi na reklamację potwierdził pozostawienie awiz, jednocześnie wskazując, że pracownik poczty został wprowadzony w błąd co do braku pozostawienia awizo.
Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Tomasz Zborzyński po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia O. S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 25 stycznia 2016 r., sygn. akt I SA/Gl 1432/15 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi O. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 28 września 2015 r., nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r. postanawia: oddalić zażalenie Zaskarżonym postanowieniem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę O. S.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji wskazano, że na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 16 grudnia 2015 r., wezwano pełnomocnika strony skarżącej do usunięcia braku formalnego skargi przez złożenie pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., zwanej dalej: P.p.s.a.), udzielonego zgodnie z działem 2 rubryka 1 podrubryka 1 złożonego do akt sprawy odpisu pełnego KRS-u albo udokumentowania, że osoba, która podpisała pełnomocnictwo z dnia 31 marca 2014 r., była już w tym czasie członkiem zarządu skarżącej – w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Ponadto wezwano pełnomocnika strony skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Wezwanie to opatrzone zostało tym samym rygorem. Wezwania zostały doręczone pełnomocnikowi skarżącego z dniem 11 stycznia 2016 r. w trybie art. 73 P.p.s.a. Termin do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi upływał z dniem 18 stycznia 2016r. Z akt sprawy wynika, że skarżąca nie uzupełniła w terminie braków skargi. Wobec tego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. i art. 220 § 3 P.p.s.a., Sąd skargę odrzucił. Na powyższe postanowienie pełnomocnik skarżącej wniósł zażalenie, wskazując, że z akt wynika, iż przesyłka zawierająca odpis zarządzenia do uiszczenia wpisu oraz wezwanie do uzupełnienia braku formalnego była awizowana 28 grudnia 2015 r. oraz 5 stycznia 2016 r. Pełnomocnik twierdzi tymczasem, że nie dotarło do niego żadne awizo. W dniu 28 grudnia 2015 r. G. sp. k. (adresat przesyłki) nie pracowała. W dniach 4-5 stycznia 2016 r., tj. w okresie drugiego awizo spółka pracowała zaś w pełnym zakresie. W tych dniach pracownik poczty doręczał korespondencję kierowaną do spółki, jednakże żadnego awizo nie pozostawił. Fakt ten potwierdzają pracownicy spółki - adresata. Co więcej potwierdza to również pracownik Poczty Polskiej S.A. doręczający tego dnia korespondencję. Postępowanie podmiotu doręczającego korespondencję, który nie pozostawił awizo, gdyż jak wynika z oświadczenia jego pracownika fizycznie ich nie otrzymał, spowodowało, że strona nie miała szansy odebrać wspomnianej przesyłki, gdyż o niej nie wiedziała. Jeżeli strona nie miała wiedzy o pozostawionej przesyłce, to nie można jej przypisać winy za uchybienie terminowi do uzupełnienia braków skargi. Jednocześnie pełnomocnik zaznaczył, że podjęte zostały kroki w celu wyjaśnienia zaistniałej sytuacji w urzędzie pocztowym - skierowano do Poczty Polskiej pismo reklamacyjne. W nadesłanej przez pełnomocnika skarżącego odpowiedzi Poczty Polskiej na pismo reklamacyjne, operator twierdzi, że ze względu na zamknięty lokal adresata w dniu 28 grudnia 2015 r., przesyłki zostały złożone do odbioru w odpowiednim Urzędzie Pocztowym, a stosowne zawiadomienia pozostawiono w drzwiach adresata, podobnie postąpiono z wygenerowanymi w placówce pocztowej w dniu 05 stycznia 2016 r. awizacjami powtórnymi. Dodatkowo w odpowiedzi na pismo wystosowane przez WSA w Gliwicach z prośbą o wyjaśnienie okoliczności dotyczących pozostawienia w/w zawiadomień, operator twierdził jak powyżej. Nadmienił, że procesy związane z podjęciem próby doręczenia przesyłek oraz pozostawieniem zawiadomień o ich nadejściu nie przewidują uwierzytelniania wykonania tych czynności. Ustalenie przyczyny niedotrzymania zawiadomienia po doręczeniu jest znacznie utrudnione. Odnosząc się do oświadczenia pracownika, w którym twierdził, że w dniu 5 stycznia nie pozostawił w siedzibie adresata awiz, operator poinformował, że pracownik nie pamięta, czy rzeczowe zawiadomienie doręczał oraz, że został wprowadzony w błąd, przez osobę, która przedstawiła do podpisu przedmiotowe oświadczenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie jest zasadne. Podstawą odrzucenia skargi przez Sąd pierwszej instancji było uznanie, że pełnomocnikowi skarżącej skutecznie doręczono wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi oraz do uiszczenia wpisu od wniesionego pisma. W konsekwencji WSA w Gliwicach przyjął, że z dniem 11 stycznia 2016 r. zaczął biec termin do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych skargi, który upłynął z dniem 18 stycznia 2016 r. Przyjmując zaistnienie skutku procesowego w postaci doręczenia przesyłki, Sąd oparł się na domniemaniu, że została ona awizowana, zgodnie z procedurą określoną w art. 73 § 1 i § 2 P.p.s.a. Domniemanie to ma jednak charakter wzruszalny, a jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych: "Ciężar obalenia domniemania doręczenia przesyłki przez awizo ciąży na stronie skarżącej. Jednym ze sposób jest skuteczne przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego" (por. np. postanowienia NSA: z 27 września 2012 r., sygn. akt II OZ 811/12 oraz z 17 listopada 2015 r., sygn. akt II FZ 857/15). Pełnomocnik skarżącej wszczął postępowanie reklamacyjne. Operator pocztowy w swojej odpowiedzi potwierdził pozostawienie awiz przez swojego pracownika w dniach 28 grudnia 2015 r. oraz 5 stycznia 2016 r. w siedzibie adresata. Nadto operator pocztowy wyjaśnił w swoich pismach, że pracownik, oświadczając, że w dniu 5 stycznia 2016 r. nie pozostawiał żadnych zawiadomień w siedzibie adresata, został wprowadzony w błąd przez osobę, która przedstawiła do podpisu przedmiotowe oświadczenie. Mając powyższe na uwadze należy przyjąć, że pełnomocnik skarżącej nie obalił domniemania doręczenia poprzez przeprowadzenie postępowania reklamacyjnego. Jak wynika z akt sprawy, pełnomocnik skarżącej został prawidłowo wezwany do uzupełnienia braku formalnego oraz uiszczenia wpisu od skargi w tej sprawie. Wezwanie nie zostało odebrane, a przesyłka została prawidłowo dwukrotnie awizowana, co wynika z adnotacji na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że dokument urzędowy, jakim jest zwrotne potwierdzenie odbioru, jeśli jest sporządzony w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Korzysta on z domniemania prawdziwości i zgodności z prawdą tego, co zostało w nim stwierdzone. Przedmiotowe domniemanie może być obalone, jednakże podejmując próbę dokonania tego należy mieć na względzie, iż dokumenty urzędowe są najbardziej wiarygodnymi środkami dowodowymi. Co za tym idzie, dowody przeciwne muszą być zdecydowanie przekonywujące. Za taki dowód, jak już wspomniano wcześniej, nie można uznać oświadczenia pracownika poczty, gdyż zgodnie z wyjaśnieniami operatora, pracownik został wprowadzony w błąd. Z całą pewnością domniemania tego nie może obalić gołosłowne twierdzenie pełnomocnika skarżącej, że w siedzibie adresata nie pozostawiono awizo. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy jednoznacznie wynika że przesyłka została dwukrotnie awizowana przez pocztę: w dniu 28 grudnia 2015 r. i 05 stycznia 2016 r., o czym doręczyciel poinformował stronę poprzez pozostawienie awiza w siedzibie adresata. W związku z tym należy domniemywać, że skutek doręczenia przesyłki na zasadzie art. 73 § 4 P.p.s.a. nie został przez pełnomocnika skarżącej obalony. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło