I OSK 756/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-01-27
Skład orzekający: Zbigniew Ślusarczyk, Jan Paweł Tarno, Jerzy Krupiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa wydania zezwolenia na przebudowę zjazdu indywidualnego na zjazd publiczny jest uzasadniona względami bezpieczeństwa ruchu drogowego, w szczególności lokalizacją zjazdu w obszarze oddziaływania skrzyżowania i brakiem wymaganej widoczności?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad prawidłowo odmówił wydania zezwolenia na przebudowę zjazdu indywidualnego na zjazd publiczny. Sąd podkreślił, że zasada bezpieczeństwa w ruchu drogowym ma prymat nad interesem wnioskodawcy, a lokalizacja zjazdu w obszarze skrzyżowania oraz brak wymaganej widoczności stanowią wystarczające podstawy do odmowy, nawet jeśli wnioskodawca zamierza prowadzić działalność gospodarczą.Stan faktyczny
Skarżący wystąpił o zezwolenie na przebudowę zjazdu indywidualnego na zjazd publiczny z drogi krajowej nr 79. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad odmówił wydania zezwolenia, wskazując na lokalizację zjazdu w obszarze oddziaływania skrzyżowania oraz niewystarczającą widoczność, co zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę skarżącego, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk Sędziowie: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędzia del. NSA Jerzy Krupiński (spr.) Protokolant asystent sędziego Katarzyna Kudrzycka po rozpoznaniu w dniu 27 stycznia 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T.I. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 stycznia 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 2287/13 w sprawie ze skargi T.I. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na przebudowę zjazdu indywidualnego na zjazd publiczny oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 9 stycznia 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 2287/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę T.I. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w Warszawie (dalej zwany też "Dyrektorem"), z dnia [...] lipca 2013 r., nr [...], w przedmiocie odmowy wydania zezwolenia na przebudowę zjazdu indywidualnego na zjazd publiczny.
Wyrok wydany został w następujących, ustalonych przez Sąd I instancji, okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Wnioskiem z dnia 25 lutego 2013 r., uzupełnionym pismem z dnia 18 kwietnia 2013 r., skarżący wystąpił o wydanie zgody na wykonanie zjazdu publicznego z drogi krajowej nr 79 na działkę nr 1, położoną w [...] w miejsce istniejącego zjazdu indywidualnego, zlokalizowanego w km [...]. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...], odmówił wydania zezwolenia na lokalizację przedmiotowego zjazdu. W wyniku rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ten sam organ decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., znak [...], działając na podstawie art. 29 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2013 r., poz. 260 ze zm.), oraz art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), zwanej dalej K.p.a., uchylił decyzję organu pierwszej instancji i odmówił wydania zezwolenia na przebudowę zjazdu indywidualnego z drogi krajowej nr 79 na działkę nr 1 położoną w [...], na zjazd publiczny. W uzasadnieniu organ wskazał, że rzeczywistą wolą strony było uzyskanie zezwolenia na przebudowę istniejącego zjazdu indywidualnego do swojej nieruchomości, który jest zlokalizowany w km [...], na zjazd publiczny, o czym świadczy nie tylko treść ww. wniosku, ale również wniosku z dnia 22 maja 2013 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zaskarżona decyzja z dnia [...] kwietnia 2013 r. nie precyzowała prawidłowo żądania strony, dlatego też należało ją uchylić i orzec w zakresie zgodnym z faktycznym przedmiotem żądania strony. Organ wskazał, że zarządzeniem nr 80 Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie klas istniejących dróg krajowych, ulica [...] w [...] została ustalona jako klasa G (droga główna) drogi krajowej nr 79. Organ przywołał § 77, 78 i 113 ust. 7 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. nr 43, poz. 430 ze zm.), zwanego dalej "rozporządzeniem", podkreślając, że z akt sprawy wynika, iż przedmiotowy zjazd publiczny, który powstałby w wyniku przebudowy istniejącego zjazdu indywidualnego, byłby zlokalizowany nie tylko w obszarze oddziaływania skrzyżowania drogi krajowej nr 79 (ul. [...]) z ulicą podporządkowaną (ul. [...]), ale wręcz miałby zostać posadowiony w obrębie tego skrzyżowania, o czym świadczy istniejące w tym miejscu poszerzenie jezdni drogi krajowej, spowodowane wysepką kanalizującą ruch. Zjazd nie zapewnia ponadto wymaganej widoczności przy wjeżdżaniu na drogę krajową nr 79. Zgodnie z ust. 5 załącznika nr 2 do rozporządzenia, przy wjeżdżaniu na drogę ze zjazdu w odległości nie mniejszej niż 3,0 m od krawędzi jezdni powinna być zapewniona widoczność drogi z pierwszeństwem przejazdu, co najmniej na odległość widoczności L2 określoną w tabeli, którą zawiera ten ustęp. Dla prędkości miarodajnej Vm = 50 km/h, określonej zgodnie z § 13 ust. 1 pkt 3 omawianego rozporządzenia, widoczność drogi z pierwszeństwem przejazdu powinna być zapewniona na odległość widoczności L2 = 70 m, tymczasem widoczność ta w kierunku północno-zachodnim jest zapewniona na odległość tylko 40 m, ponieważ na dalszą odległość skutecznie ogranicza ją przyuliczna zabudowa. Zatem zjazd zaplanowano w miejscu zagrażającym bezpieczeństwu ruchu drogowego, gdzie sytuowanie zjazdów publicznych jest zabronione. Organ nie miał natomiast obowiązku badania stopnia tego zagrożenia, ponieważ obszar oddziaływania skrzyżowania i miejsce, w którym nie jest zapewniona wymagana widoczność wjazdu na drogę, zalicza się do miejsc określonych w § 113 ust. 7 rozporządzenia, gdzie zawsze występuje sytuacja zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego. Ponadto organ zauważył, że omawiane przepisy rozporządzenia, do których odsyła art. 29 ust. 4 ustawy o drogach publicznych, nie pozostawiają żadnych wątpliwości co do tego, że w sprawach lokalizacji zjazdu publicznego uznanie administracyjne zostało wyłączone w sytuacjach, gdy zjazd z drogi miałby zostać urządzony w miejscu zagrażającym bezpieczeństwu ruchu drogowego. W takich sytuacjach prymat zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym nad słusznym interesem wnioskodawcy jest powszechnie akceptowany w orzecznictwie sądów administracyjnych. Średni dobowy ruch na rozpatrywanym odcinku drogi krajowej nr 79 jest bardzo duży (17429 poj./dobę - dane z "Generalnego pomiaru ruchu na drogach krajowych w 2010 roku"), a jest oczywiste, że im większy ruch na drodze, tym ograniczenie jego płynności i prawdopodobieństwo wystąpienia wypadku lub kolizji przy skręcaniu pojazdów z drogi na zjazd i ze zjazdu na drogę, w szczególności w przypadku zjazdu publicznego, jest większe. Pismem z dnia [...] kwietnia 2002 r., nr [...], Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Warszawie uzgodniła wprawdzie bez uwag projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego osiedla [...] w [...], ale opinia ta dotyczyła jedynie obsługi komunikacyjnej dużych obszarów przyległych do drogi krajowej nr 79, a nie konkretnych działek. Podnoszona przez stronę okoliczność, że ul. [...] jest drogą jednokierunkową, na której natężenie ruchu drogowego jest niewielkie, oraz że na rozpatrywanym odcinku drogi krajowej nr 79 obowiązuje ograniczenie prędkości pojazdów do 40 km/h, nie wpływają na możliwość odmiennej oceny sprawy. Istniejący zjazd do działki nr 1 w km [...] jest zjazdem indywidualnym, ponieważ w Banku Danych Drogowych, który prowadzi Rejon w [...], zjazd ten jest zewidencjonowany jako zjazd indywidualny, a podjęcie prowadzenia działalności gospodarczej w obiekcie, do którego był wcześniej zapewniony zjazd indywidualny, nie oznacza automatycznie konieczności uwzględnienia wniosku dot. zmiany charakteru tego zjazdu na publiczny; niezbędne jest w tej sytuacji uzyskanie zezwolenia zarządcy drogi na przebudowę zjazdu. Organ nie dopatrzył się też naruszenia konstytucyjnej zasady równości obywateli wobec prawa, ponieważ zjazdy, na istnienie których strona się powołuje, pochodzą sprzed wielu lat, kiedy natężenie ruchu na drodze było znacznie mniejsze niż obecnie, a ich lokalizacja nie stwarzała zagrożenia bezpieczeństwa ruchu drogowego.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie T.I. podniósł, że organ dokonał nieprecyzyjnej, uznaniowej i niekorzystnej dla skarżącego interpretacji jego żądania, zawartego we wniosku z dnia 25 lutego 2013 r. Wskazał, że we wniosku nie występował o wydanie zezwolenia na przebudowę zjazdu, tylko o pozytywne uzgodnienie takiego zamierzenia inwestycyjnego, zatem decyzja dotknięta jest kwalifikowaną wadą wymienioną w art. 156 § 1 pkt 1 K.p.a., gdyż została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości. Ponadto wskazał, że zaskarżona decyzja jest sprzeczna z uzgodnieniem z 2002 r., tym samym jest także wadliwa w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 7 K.p.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, opisanym na wstępie wyrokiem skargę oddalił i uznał, że organ prawidłowo ocenił, iż zaistniały przesłanki do odmowy wydania zezwolenia na lokalizację przedmiotowego zjazdu publicznego. Lokalizacja zjazdu musi spełniać rygory przewidziane w przepisach prawa powszechnie obowiązującego oraz nie może zagrażać bezpieczeństwu ruchu drogowego, a ponadto nie może naruszać wymogów związanych z klasą drogi. Sąd powołał się na poglądy wyrażane w orzecznictwie, że uwarunkowania dotyczące bezpieczeństwa ruchu drogowego nie są pojęciem abstrakcyjnym, ale mają bezpośrednie przełożenie na ochronę takich wartości jak zdrowie i życie ludzkie, które są podobnie jak prawo własności również wartościami chronionymi konstytucyjnie. Ponadto zasada bezpieczeństwa w ruchu drogowym jest podstawowym kryterium wyrażania zgody na lokalizację zjazdów z dróg publicznych. Zasada ta może ograniczać uprawnienia właścicieli nieruchomości w swobodnym korzystaniu ze swojej własności. Prawo własności może doznawać szeregu ograniczeń, jeżeli wynikają one z przepisów prawa, w tym także z przepisu art. 29 ust. 4 ustawy o drogach publicznych. Podkreślił, podobnie jak organ, że sporny zjazd publiczny byłby zlokalizowany nie tylko w obszarze oddziaływania skrzyżowania, ale wręcz w na jego obszarze i nie gwarantowałby przewidzianych przepisami prawa koniecznych warunków widoczności. Organ nie był związany zapisami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, gdyż związanie zarządcy drogi treścią planu co do obsługi komunikacyjnej określonych terenów, w tym możliwości lokalizacji zjazdów z drogi publicznej, skutkowałoby bezprzedmiotowością regulacji art. 29 ustawy o drogach publicznych. Charakter tego przepisu wskazuje, że ewentualne wyrażenie zgody bądź jej odmowa następuje w formie decyzji administracyjnej, w ramach tzw. uznania administracyjnego, co oznacza, że organ ma możliwość wyboru treści rozstrzygnięcia, jednak wybór ten powinien wynikać z wszechstronnego i obiektywnego rozważenia okoliczności faktycznych sprawy. Kontrola zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że wydana została w postępowaniu, które przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasad procesowych, w oparciu o prawidłowo powołane i omówione przepisy prawa materialnego, które zastosowano przy zbadaniu zindywidualizowanych okolicznościach niniejszej sprawy.
W skardze kasacyjnej T.I.zarzucił:
- naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 145 § pkt 1c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – powoływanej dalej jako P.p.s.a., w zw. z art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 K.p.a. na skutek przyjęcia, że Sąd I instancji prawidłowo zebrał i ocenił materiał dowodowy w sprawie oraz przez przyjęcie, że w rozpatrywanej sprawie istnieje przesłanka do odmowy wydania pozwolenia na przebudowę zjazdu indywidualnego na zjazd publiczny a także naruszenie art. 151 P.p.s.a. na skutek błędnego jego zastosowania;
- naruszenie przepisów prawa materialnego, a w szczególności art. 29 ust. 4 ustawy o drogach publicznych w zw. z art. 7 K.p.a. na skutek przekroczenia granic uznania administracyjnego oraz art. 32 Konstytucji RP na skutek naruszenia zasady równego traktowania obywateli.
W oparciu o powyższe wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej powtórzył, że Sąd w zaskarżonym wyroku w sposób dowolny ocenił materiał dowodowy sprawy, a w szczególności nie przeprowadził analizy praw i obowiązków skarżącego jako konkretnego podmiotu w konkretnej sytuacji faktycznej i prawnej. Organ nie wyjaśnił na jakiej podstawie przyjął, że widoczność w kierunku północno-zachodnim zapewniona jest tylko na 40 m i dlaczego uznał, że sporny zjazd będzie znajdował się na obszarze skrzyżowania. Uzasadnienie decyzji nie może opierać się na ogólnikowych stwierdzeniach, ale musi odnosić się do konkretnych ustaleń faktycznych, co dotyczy też decyzji uznaniowych. Naruszenia konstytucyjnej zasady równości skarżący upatruje w tym, że sąsiadujące nieruchomości posiadają zjazdy publiczne, umożliwiające prowadzenie działalności gospodarczej, chociaż stwarzają takie samo zagrożenie jak zjazd, o którego urządzenie się ubiega.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) zwanej nadal P.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej bowiem według art. 183 § 1 P.p.s.a., rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 183 § 1 P.p.s.a., obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (por. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt l OPS 10/09, opubl. w ONSAiwsa z 2010 r., nr 1, poz. 1).
W rozpoznawanej sprawie nie można dopatrzeć się okoliczności wskazujących na nieważność postępowania sądowoadministracyjnego.
W pierwszej kolejności należało odnieść się zatem do zarzutów procesowych, dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd jest prawidłowy, albo nie został skutecznie podważony, można przejść do kontroli procesu subsumcji tak ustalonego stanu faktycznego sprawy pod zastosowany przez sąd przepis prawa materialnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 marca 2005 r., sygn. akt FSK 618/04, opubl. w ONSAiwsa z 2005 r., nr 6, poz. 120).
Skarżący kasacyjnie powiązał naruszenie przepisu art. 145 § 1 pkt 1c P.p.s.a. z szeregiem przepisów procedury administracyjnej, wywodząc, że ustalenia faktyczne organu administracyjnego i Sądu I instancji były dowolne. Z nader skrótowego wywodu uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika jednak, na czym miałaby polegać ta dowolność. Wbrew twierdzeniom autora skargi Wojewódzki Sąd Administracyjny w sposób szczegółowy dokonał analizy treści kontrolowanej decyzji oraz skonfrontował poczynione przez organ ustalenia z treścią dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy. W szczególności niezrozumiałe jest kwestionowanie przez skarżącego, wynikającego wprost z załączonych do akt map sytuacyjnych, faktu posadowienia postulowanego zjazdu w obrębie skrzyżowania drogi krajowej nr 79 z ulicą [...] (drogą podporządkowaną). Zjazd ten położony byłby na łuku drogi krajowej o dużym natężeniu ruchu niemal na wprost wysepki strumieniującej ruch pojazdów na tym właśnie skrzyżowaniu. W skardze kasacyjnej nie wskazano jakie dowody zostały pominięte w postępowaniu administracyjnym ani też nie wskazano dokumentów, z których wynikałby stan faktyczny inny, aniżeli ten, jaki przedstawiony został w uzasadnieniu wyroku Sądu I instancji.
Nie można zgodzić się ze stanowiskiem autora skargi kasacyjnej co do przekroczenia przez organ zastrzeżonych w art. 29 ust. 4 ustawy o drogach publicznych granic uznania administracyjnego.
Decyzje podejmowane w ramach uznania administracyjnego, w odróżnieniu od decyzji określanej jako związanej (gdy normy prawa materialnego nie pozostawiają organowi tzw. luzu decyzyjnego w zakresie wyboru konsekwencji prawnych normy prawa materialnego), podejmowane są z woli ustawodawcy w sprawach, w których prawo dopuszcza wybór przez organ stosujący prawo jednej z możliwych konsekwencji normy prawnej. Wprawdzie swoboda uznania organu administracji jest na gruncie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego ograniczona tym, że organ stosujący prawo jest zobowiązany w toku postępowania mieć na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 K.p.a.), ale nie oznacza to narzucenia organowi prymatu jednej z tych wartości. W każdym wypadku wybór właściwego rozwiązania powinien być jednak w sposób przekonywający uzasadniony.
Orzecznictwo odnoszące się do wskazanego unormowania zdaje się być ugruntowane. W uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 13 lipca 2009 r., sygn. I OSK 1243/09 – zamieszczony na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, zwanej dalej CBOSA), stwierdzono, iż zasada bezpieczeństwa w ruchu drogowym jest podstawowym kryterium wyrażania zgody na wykonanie zjazdów z dróg publicznych i może wpływać na uprawnienia właściciela działki w swobodnym korzystaniu z prawa własności, które nie jest prawem absolutnym i może doznawać szeregu ograniczeń, jeżeli wynikają one z przepisów prawa. Do takich norm prawnych należą między innymi przepisy ustawy o drogach publicznych oraz akty wykonawcze do tej ustawy. Przepisy te nie gwarantują każdemu właścicielowi nieruchomości przylegającej do drogi publicznej bezpośredniego zjazdu na tę drogę. Na drodze klasy G zjazdy mogą być stosowane wyjątkowo, w sytuacjach określonych w § 9 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia, a ponadto z zachowaniem - w przypadku zjazdów publicznych - warunków określonych między innymi w § 78 ust. 1 i § 2 oraz § 113 ust. 1 - 10 rozporządzenia. Zjazdy nie mogą być wykonane w miejsca zagrażających bezpieczeństwu ruchu drogowego, w szczególności w obszarze oddziaływania skrzyżowania (§ 113 ust. 7 pkt 1 rozporządzenia) oraz na odcinku występowania dodatkowego pasa ruchu (§ 113 ust. 7 pkt 5 rozporządzenia). Niedopuszczalne jest zatem wyrażenie przez zarządcę drogi zgody na lokalizację zjazdu w takich miejscach, nawet w sytuacjach przewidzianych w § 9 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia.
Na nadrzędność zasady bezpieczeństwa w ruchu drogowym wskazywano także m. in. w wyrokach NSA z dnia 23 grudnia 2004 r., sygn. OSK 986/04 oraz z dnia 21 grudnia 2010 r., sygn. I OSK 319/10 (oba wyroki w CBOSA).
Bez znaczenia są tu wywody skarżącego co do stosunkowo niewielkiego natężenia ruchu na ulicy [...], jako że kwestia prawidłowości zakwalifikowania drogi krajowej nr 79 nie stanowiła przedmiotu sprawy i w żadnym stopniu nie kształtowała sytuacji prawnej wnioskodawców. Konieczność uwzględniania wymogów bezpieczeństwa ruchu pojazdów wynika wprost z przepisu § 9 ust. 1 rozporządzenia dla wszystkich kategorii dróg.
Niewątpliwie zamiar podjęcia działalności gospodarczej na działce, która pierwotnie nie była wykorzystywana do tego celu i miała zjazd indywidualny, a której zagospodarowanie zgodnie z przeznaczeniem uzależnione jest od jej skomunikowania, stwarza dla właścicieli określone problemy faktyczne i prawne, ale nie oznacza to, że po stronie właściwego organu zarządzającego drogą krajową powstaje obowiązek wyrażenia zgody na wykonanie z takiej działki zjazdu, z naruszeniem przepisów prawa powszechnie obowiązującego.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Dyrektora z dnia [...] lipca 2013 r. dokonując interpretacji przepisu art. 29 ust. 4 ustawy, w sposób istotny położono nacisk na względy bezpieczeństwa ruchu drogowego, które sprzeciwiają się lokalizacji zjazdu w miejscu proponowanym przez skarżącego. Oznacza to, że organ miał na względzie interes społeczny, którego istnienie jest w świetle art. 7 K.p.a. jedną z determinant stosowania przepisów w ramach uznania administracyjnego. W tym miejscu należało zwrócić uwagę, że uwarunkowania dotyczące bezpieczeństwa ruchu drogowego nie są pojęciem abstrakcyjnym, ale mają bezpośrednie przełożenie na ochronę takich wartości jak zdrowie i życie ludzkie, które są podobnie jak prawo własności również wartościami chronionymi konstytucyjnie.
Co do zarzutu naruszenia zasady równości wynikającej z przepisu art. 32 Konstytucji RP, to według orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego konstytucyjna zasada równości wobec prawa polega na tym, że wszystkie podmioty prawa (adresaci norm) charakteryzujące się daną cechą istotną (relewantną) w równym stopniu, mają być traktowane równo. A więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących. Z art. 32 Konstytucji w żadnym razie nie można natomiast wyprowadzać wniosku, że ustawa zasadnicza statuuje równość absolutną wszystkim obywatelom i gwarantuje wszystkim właścicielom nieruchomości położonych przy drogach krajowych prawo urządzania zjazdów publicznych na te drogi. Tego typu interpretacja pozbawiłaby możliwości ochrony przed zagrożeniami innych uczestników ruchu drogowego i użytkowników dróg publicznych faworyzując tym samym osoby będące właścicielami nieruchomości. Oznaczałoby to bowiem wskazanie prymatu prawa własności nad innymi wartościami prawnie chronionymi, takimi jak zdrowie i życie użytkowników dróg.
W tym stanie rzeczy skargę kasacyjną, jako opartą na nieusprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 P.p.s.a., należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło