I OSK 1187/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-08-17
Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek, Iwona Bogucka, Arkadiusz Blewązka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo kwestionujące karę umowną i zawierające zapytanie dotyczące podłączenia do kanalizacji, powołujące się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, może być uznane za wniosek o udzielenie informacji publicznej w rozumieniu tej ustawy?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że pismo kwestionujące karę umowną i zawierające zapytanie dotyczące podłączenia do kanalizacji, nawet jeśli powołuje się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie stanowi wniosku o udzielenie informacji publicznej, jeśli jego głównym celem jest zakwestionowanie kary umownej i spór cywilnoprawny. W konsekwencji, organ nie może być uznany za bezczynny w rozpoznaniu takiego pisma.Stan faktyczny
R.R. zakwestionował karę umowną nałożoną przez Wójta Gminy Raniżów i zwrócił się z pytaniem o liczbę mieszkańców podłączonych do kanalizacji, powołując się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej. Wójt Gminy uznał, że pismo nie jest wnioskiem o informację publiczną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał Wójta za bezczynnego i nałożył grzywnę. Wójt Gminy wniósł skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i oddalił skargę; zasądził od R.R. na rzecz Wójta Gminy Raniżów kwotę 280 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędziowie sędzia NSA Iwona Bogucka sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka po rozpoznaniu w dniu 17 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wójta Gminy Raniżów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt II SAB/Rz 99/15 w sprawie ze skargi R.R. na bezczynność Wójta Gminy Raniżów w przedmiocie udzielenia informacji publicznej 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości i oddala skargę; 2. zasądza od R.R. na rzecz Wójta Gminy Raniżów kwotę 280 (dwieście osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt II SAB/Rz 99/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie po rozpoznaniu sprawy ze skargi R.R. na bezczynność Wójta Gminy [..], w pkt 1 zobowiązał Wójta Gminy [..] do rozpoznania do rozpoznania wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej z dnia 24 czerwca 2015 r. w terminie 14 dni od dnia zwrotu akt sprawy organowi; w pkt 2) stwierdził bezczynność Wójta Gminy [..] w rozpoznaniu wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej z dnia 24 czerwca 2015 r.; w pkt 3) stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; w pkt 4) wymierzył Wójtowi Gminy [..] grzywnę w wysokości 2000 zł; oraz w pkt 5) zasądził od Wójta Gminy [..] na rzecz skarżącego kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że R.R. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą Firma Budowlana "[..] " ( dalej: skarżący) zawarł z Gminą [..] umowę na wykonanie zadania pn. "[..]."
W dniu 15 czerwca 2015. Gmina [..] wystawiła notę obciążeniową, zobowiązującą skarżącego do zapłaty kwoty 19.209,06 zł tytułem kary umownej. Skarżący kwestionuje wystawienie tej noty wskazując, że wykonał zobowiązanie.
W piśmie z dnia 24 kwietnia 2015 r. skarżący wskazał, że usterki spisane w protokole zostały usunięte, wyjątkiem jest uszczelnienie kanalizacji, co jak wskazuje skarżący nie było objęte zakresem robót. W związku z powyższym zaproponował zamontowanie syfonu na koszt mieszkańców i w związku z tym zwrócił się z pytaniem: ilu mieszkańców [..] jest podłączonych do kanalizacji.
Z uwagi na brak odpowiedzi, wezwaniem z dnia 14 maja 2015 r. skierowanym do Gminy [..], ponownie wezwał do odpowiedzi na pismo z dnia 24 kwietnia 2015 r. odnośnie przyłączenia do kanalizacji w [..]: ilu mieszkańców jest podłączonych, w jakim czasie byli podłączeni i co robili wcześniej ze ściekami. Jego zdaniem mieszkańcy [..] domów nr 20-60 nielegalnie odprowadzając ścieki, co powoduje wydobywanie się fetoru.
W piśmie z dnia 16 czerwca 2015 r. skierowanym do skarżącego, Wójt Gminy [..] wskazał, że nie znajduje w piśmie skarżącego podstaw prawnych do udzielenia wnioskowanych informacji. Wskazał, że Zakład Gospodarki Komunalnej w [..] prowadzący działalność w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków związany jest m.in. ustawą o ochronie danych osobowych i nie jest władny do przekazywania informacji dotyczących odbiorców usług w zakresie zbiorowego odprowadzania ścieków, żądanych przez skarżącego.
W kolejnym piśmie z dnia 24 czerwca 2015 r. skarżący wskazał, że nota obciążeniowa z dnia 15 czerwca 2015 r. została wystawiona bezpodstawnie, co następnie uzasadnił. Ponadto wskazał, że ma podejrzenie, że część spośród mieszkańców nie jest podpięta do sieci kanalizacji i w sposób nieuprawniony wpuszcza ścieki do studzienek kanalizacyjnych. Tego rodzaju sytuacja może dotyczyć mieszkańców domów od nr 20-60. Wskazał przy tym, że do udzielenia powyższych informacji nie stoi na przeszkodzie ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych ( Dz.U. 2002 r, Nr 101, poz.926; dalej: ustawa o ochronie danych osobowych ), a zobowiązuje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej ( Dz.U. z 2014 r., poz. 782; dalej: ustawa o dostępie do informacji publicznej). Powołując się na kolejne przepisy tej ustawy: art. 2, 3, 4, 6 i 16 wskazał, że organ był obowiązany udzielić mu wnioskowanych informacji.
Pismem z dnia 16 lipca 2015 r. Wójt Gminy [..] wyjaśnił, że wystawienie noty obciążeniowej było uzasadnione obowiązującymi przepisami jak również łączącą strony umową, co następnie uzasadnił.
W skardze złożonej do Sądu skarżący zarzucił Wójtowi Gminy [..] bezczynność oraz naruszenie art. 13 ust. 1 i 2, art. 14 ust. 1 i 2 i art. 16 ustawy o dostępie do informacji publicznej. Domagał się zobowiązania Wójta Gminy [..] do udzielenia wnioskowanej informacji publicznej – tj. odpowiedzi na pytanie czy wszyscy mieszkańcy domów 20 – 60 w [..] są podłączeni do sieci kanalizacyjnej oraz w jakim czasie podłączenia były wykonane; zobowiązanie Wójta Gminy do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dna 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) oraz zasądzenie od organu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
W ocenie organu skarga jest bezzasadna i nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ Wójt Gminy [..] nie pozostaje w bezczynności. Wbrew twierdzeniom skarżącego pisma nie miały charakteru wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności Sąd I instancji podniósł, że w myśl zaś art. 149 § 1 P.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności (pkt 1), zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (pkt 2), stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (pkt 3). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Bezczynność organu administracji publicznej to sytuacja, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żądanych czynności w sprawie lub opieszale prowadził postępowanie, ale - mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności
Tryb udzielania informacji, o jakich mowa w art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, określają ustawy (art. 61 ust. 4 ab initio Konstytucji RP). Aktem prawnym regulującym tę problematykę jest ustawa o dostępie do informacji publicznej, która normuje podstawowe zasady oraz tryby udostępniania tego rodzaju informacji.
Na mocy art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku. W świetle ugruntowanego stanowiska Sądów Administracyjnych pozostawanie w bezczynności przez podmiot obowiązany do udostępnienia informacji publicznej w rozumieniu ustawy, oznacza niepodjęcie przez ten podmiot, w terminie wskazanym w wyżej przytoczonym przepisie stosownych czynności. Do tych czynności należy albo udostępnienie informacji co odbywa się w drodze czynności materialno – technicznej, albo też wydanie decyzji o odmowie jej udzielenia lub decyzji o umorzeniu postępowania.
Sąd I instancji zauważył, że istotne do rozstrzygnięcia sprawy pozostają następujące kwestie: czy uruchomiono tryb informacji publicznej, czy żądana informacja jest informacją publiczną, a ponadto, czy organ jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej.
Zdaniem Sądu I instancji, nie ma racji organ, że skarżący nie składał do Wójta Gminy [..] wniosku o udostępnienie informacji publicznej, który wymagałby uruchomienia i zastosowania trybu określonego w ustawie o dostępie do informacji publicznej. O charakterze złożonego wniosku nie decyduje jego forma lecz treść. To rodzaj informacji o jaką zwraca się strona decyduje o tym czy mamy do czynienia z trybem udzielenie informacji publicznej.
O ile Sąd zgodził się z organem, że pisma z dnia 24 kwietnia 2015 r. i 14 maja 2015 r. mogły wywoływać wątpliwości dotyczące zakresu pytania i stanowić, jak to wskazuje organ, zwykłą wymianę korespondencji pomiędzy podmiotami łączącej je umowy o roboty budowlane co do jej wykonania, o tyle pismo z dnia 24 czerwca 2015 r., w ocenie Sądu, takich wątpliwości już nie wywoływało, bowiem wnioskodawca wyraźnie powołał się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Ponadto Sąd wskazał, że w sytuacji, gdy organ stwierdzi, że żądana przez wnioskodawcę informacja nie jest informacją publiczną obowiązany jest udzielić wnioskodawcy odpowiedzi na piśmie informując go o tym, czego organ nie uczynił.
Zdaniem Sądu, nie powinno również budzić wątpliwości, że Wójt Gminy do którego skarżący zwrócił się o udzielenie odpowiedzi jest jednym z podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej jako organ władzy publicznej, bowiem Wójt Gminy jako organ jednostki samorząd terytorialnego niewątpliwie jest organem władzy publicznej.
Przechodząc do kwestii czy żądana informacja mieści się w zakresie pojęciowym informacji publicznej, Sąd powołał się na ustawę o dostępie do informacji publicznej i wskazał, że zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej należy rozumieć "każdą informację o sprawach publicznych". Przepis art. 6 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej zawiera z kolei przykładowe wyliczenie rodzajów informacji publicznej podlegających udostępnieniu, w którym znalazły się m.in. informacje o podmiotach, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej ustawy o dostępie do informacji publicznej – i zasadach ich funkcjonowania, w tym o przedmiocie ich działalności i kompetencjach (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c ustawy o dostępie do informacji publicznej ) oraz sposobach przyjmowania i załatwiania spraw, stanie przyjmowanych spraw, kolejności ich załatwiania lub rozstrzygania (art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. d i lit. e ustawy o dostępie do informacji publicznej), a także informacje o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć (art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a zdanie pierwsze ustawy o dostępie do informacji publicznej ).
W ocenie Sądu I instancji, skarżący wykonując na zlecenie organu określone zadania ma prawo uzyskać informacje konieczne do prawidłowej realizacji. Ponadto Sąd stwierdził, że żądane informacje, dotyczące odpowiedzi na pytania czy wszyscy mieszkańcy domów nr 20-60 [..] są podłączenie do kanalizacji mają charakter informacji publicznej - dotyczą realizacji zadań publicznych. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnymi ( Dz.U. z 2015 r., poz. 1515) zadania własne gminy obejmują zaspokajanie zbiorowych potrzeb w zakresie między innymi: wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz. Ponadto mieszą się w zakresie pojęciowym wykonywania zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym, o którym mowa w wyżej cytowanym art. 61 Konstytucji.
W świetle powyższego Sąd I instancji uznał, że Wójt Gminy [..] nie udzielając odpowiedzi na powyższe pytanie pozostawał w bezczynności. Jako odpowiedzi nie można potraktować pisma Wójta Gminy [..] z dnia 16 lipca 2015 r., które zawiera informacje inne, aniżeli te, których domagał się skarżący.
W związku z tym, że skarżący ubiegał się o udzielenie mu informacji publicznej od dnia 24 czerwca 2015 r. i do chwili obecnej tej informacji nie uzyskał, Sąd stwierdził, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Wymierzając organowi grzywnę Sąd oparł się na art. 149 § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 P.p.s.a. i podkreślił, że wysokość orzeczonej grzywny tj. 2000 zł, mieści się w połowie wysokości jaką Sąd może wymierzyć, odpowiada stopniowi naruszenia przez organ przepisów i nie jest przy tym nadmierna. Spełni w związku z tym swą dyscyplinującą rolę.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wniósł Wójt Gminy [..], zaskarżając go w całości zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.
1) art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez jego błędne zastosowanie, w sytuacji, gdy skarżący nie złożył wniosku o udzielenie informacji publicznej;
2) art. 149 § 1 pkt l i 3 P.p.s.a. w związku z art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez jego błędne zastosowanie, w sytuacji, gdy Wójt Gminy [..] nie pozostaje w bezczynności, albowiem żądane przez skarżącego informacje nie stanowią informacji publicznej;
3) art. 149 § 1a P.p.s.a. w związku z art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c i art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez jego błędne zastosowanie, w sytuacji, gdy do Wójta Gminy [..] nie wpłynął wniosek skarżącego o udzielenie informacji publicznej, co oznacza, że Wójt Gminy [..] nie pozostaje w bezczynności, a co za tym idzie wadliwe było stwierdzenie przez Sąd I instancji, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
4) art. 149 § 1 pkt 1 i 3, § 1a, § 1b i § 2 P.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c i art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez zastosowanie norm tych przepisów, w sytuacji kiedy skarga jako niezasadna powinna być oddalona stosownie do normy art. 151 P.p.s.a., na skutek błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji, że organ dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa i uzasadniała wymierzenie grzywny;
5) art. 149 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c i art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez bezpodstawne zobowiązanie organu do rozpoznania wniosku skarżącego o udzielenie informacji publicznej, w wyniku wadliwego uznania, że w odniesieniu do treści pisma z dnia 24 czerwca 2015 r. znajdują zastosowanie przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Ponadto organ zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego tj.
1) art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez jego błędną wykładnię, a w konsekwencji jego błędne zastosowanie, poprzez wywiedzenie, że skarżący złożył wniosek z dnia 24 czerwca 2015 r. o udzielenie informacji publicznej, w sytuacji gdy pismo adwokata T.B., działającego w imieniu skarżącego, z dnia 24 czerwca 2015 r., skierowane do Gminy [..], nie było wnioskiem o udzielenie informacji publicznej, a dotyczyło "Noty obciążeniowej z dnia 15 czerwca 2015 r." i zawierało oświadczenie ww. pełnomocnika skarżącego, że "wystawiona przez Gminę [..] nota obciążeniowa z dnia 15 czerwca 2015 r., zobowiązująca wymienionego do zapłaty kwoty 19209,06 zł tytułem kary umownej, została wystawiona bezpodstawnie" oraz informację, iż jego mocodawca "w całości kwestionuje ustalenia poczynione przez Gminę [..] podnosząc, iż należycie wykonał zobowiązania wynikające z zawartej pomiędzy stronami umowy o roboty budowlane nr 1/2012, która dotyczy zadania pn. "[..]";
2) art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, poprzez ich błędną wykładnię, a w konsekwencji ich błędne zastosowanie, polegające na przyjęciu, że żądane przez skarżącego informacje stanowią informację publiczną, podczas gdy w rzeczywistości pismo z dnia 24 czerwca 2015 r., skierowane do Gminy [..] dotyczy w istocie "sprawy związanej z zaistniałym pomiędzy R.R., a Gminą [..] sporem cywilnoprawnym.
W konkluzji skargi kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Ponadto skarżący na podstawie art. 176 § 2 P.p.s.a. oświadczył, iż zrzeka się rozprawy w niniejszej sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy.
Stosownie do przepisu art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania, dlatego Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył się do oceny powołanych w skardze kasacyjnej podstaw.
Skarga kasacyjna oparta została na obu podstawach kasacyjnych, jednakże dla oceny zaskarżonego wyroku kluczowe znaczenie mają zarzuty odnoszące się do naruszenia prawa materialnego, a to art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), zwanej dalej u.d.i.p., gdyż skarżący kasacyjnie stoi na stanowisku, że R.R. nie złożył wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Zarzut ten jest trafny,
Stosownie do art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek.
Zgodnie z art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępniane informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. W myśl art. 14 ust. 2 u.d.i.p, udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku.
Jak wynika z przytoczonych przepisów warunkiem udostępnienia informacji jest złożenie przez osobę zainteresowaną wniosku o udzielenie konkretnej informacji publicznej. Wniosek taki nie wymaga specjalnej formy, ani też wykazania przez wnioskodawcę interesu w uzyskaniu określonych wiadomości. Dopóki jednak wniosek nie zostanie złożony nie można zarzucić organowi zobowiązanemu do udostępnienia informacji publicznej jakichkolwiek nieprawidłowości dotyczących udostępnienia, a przede wszystkim zarzucić że jest bezczynny w rozpoznaniu wniosku.
Należy bowiem wyjaśnić, że z bezczynnością organu w przedmiocie udzielenia informacji publicznej mamy do czynienia wtedy, gdy w ustawowo określonym terminie właściwy organ nie zareagował na wniosek o udostępnienie informacji publicznej albo wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie zakończył postępowania stosownym aktem administracyjnym lub nie podjął wymaganej czynności. Na gruncie spraw z zakresu informacji publicznej bezczynność zachodzi w szczególności wówczas, gdy podmiot zobowiązany do udostępniania informacji publicznych, pomimo dysponowania żądaną informacją publiczną, nie udostępnia jej zgodnie z art. 13 ust. 1 w zw. z art. 14 ust. 1, tj. bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, bądź też w tym terminie nie wydaje na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej (co jest uzasadnione np. wobec stwierdzenia, że żądana informacja objęta jest ograniczeniem opisanym w art. 5 ust. 1 i 2). W razie odmowy udostępnienia informacji publicznej, do wydania rozstrzygnięcia w tym przedmiocie, w formie odpowiadającej decyzji administracyjnej, obowiązane są na mocy art. 17 ust. 1 ustawy poza organami administracji publicznej również inne podmioty wymienione w art. 4.
Z powyższego wynika, że składając wniosek o udzielenie informacji publicznej wnioskodawca nakłada na podmiot zobowiązany określone obowiązki np. co do terminu rozpoznania wniosku, czy formy udzielenia informacji publicznej z uchybieniem którym może wiązać się ewentualna bezczynność podmiotu zobowiązanego.
Innymi słowy dopóki organ, czy inny podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej nie otrzyma stosownego wniosku w ogóle nie może pozostawać w bezczynności.
Powyższe uwagi natury ogólnej są istotne w rozpoznawanej sprawie, ponieważ ma rację skarżący kasacyjnie twierdząc, że R.R. nie złożył wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Znajdująca się w aktach sprawy korespondencja pomiędzy wykonawcą robót budowlanych tj. Firmą Budowlaną "[..] " R.R. , a Gminą [..] dotyczy zagadnień związanych poprawnością, jakością usług wykonanych przez przedsiębiorcę, na którego została nałożona kara umowna z tytułu zwłoki w usunięciu wad i usterek wynikających z nienależytego wykonania umowy o roboty budowlane. W korespondencji tej brak jest wniosku o udzielenie informacji publicznej. Takiego wniosku nie sposób się doszukać w piśmie pełnomocnika R.R. z dnia 24 czerwca 2015r. Pismo to jak wynika z jego oznaczenia oraz treści dotyczy noty obciążeniowej i zawiera stanowisko przedsiębiorcy w tej kwestii. Z analizowanego pisma wynika też, że zapytanie co do tego czy wszyscy mieszkańcy domów nr. 20 – 60 Gminy [..] są podłączeni do kanalizacji kierowane jest w celu ustalenia przyczyny fetoru wydobywającego się z budynku, którego dotyczy umowa o roboty budowlane. Wprawdzie w w/wym. piśmie jego autor odwołuje się także do wybranych przepisów ustawy o ochronie danych osobowych oraz ustawy o dostępie do informacji publicznej, czyni to jednak wyłącznie w celu wykazania że nota obciążeniowa została wystawiona bezpodstawnie.
Z powyższego wynika, że w niniejszej sprawie R.R. nie złożył wniosku o udostępnienie informacji publicznej, składał natomiast wnioski zmierzające do zakwestionowania kary, jaką został obciążony z tytułu nieprawidłowego wykonania umowy.
Skoro w sprawie brak jest wniosku o udostępnienie informacji publicznej to w żadnym wypadku nie można przypisać organowi bezczynności w jego załatwieniu, co uzasadnia zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji art. 149 § 1 P.p.s.a.
W świetle przedstawionej oceny prawnej nie mogą odnieść zamierzonego skutku pozostałe zarzuty skargi kasacyjnej, dotyczące naruszenia art. 1 ust. 1 i art. 6 ust. 1 pkt. 1 lit. c u.d.i.p. W sytuacji braku wniosku o udostępnienie informacji publicznej jakiekolwiek rozważania dotyczące charakteru informacji, której nie zażądano są bowiem bezprzedmiotowe.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 188 § 1 P.p.s.a. i art. 203 pkt. 2 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło