II SA/Wa 1494/13

WyrokWSA w Warszawie2014-01-23

Skład orzekający: Jacek Fronczyk, Sławomir Antoniuk, Adam Lipiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zagrożenie życia i zdrowia wynikające z wykonywania niebezpiecznego zawodu, polegającego na stałym kontakcie z osobami skazanymi, stanowi "ważną przyczynę" uzasadniającą wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej?
Ratio decidendi
Samo poczucie zagrożenia wynikające z wykonywania niebezpiecznego zawodu, nawet w środowisku kryminogennym, nie jest wystarczające do wydania pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej. "Ważna przyczyna" wymaga wykazania stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia lub zdrowia, które musi wynikać z obiektywnych okoliczności, a nie tylko z subiektywnych obaw wnioskodawcy. Incydentalne zdarzenia lub ogólne ryzyko zawodowe nie spełniają tych kryteriów.
Stan faktyczny
P. S., wykonujący niebezpieczny zawód związany z kontaktem z osobami skazanymi, zwrócił się o pozwolenie na broń palną bojową do ochrony osobistej, powołując się na zagrożenie życia i zdrowia. Organ I instancji odmówił, uznając brak stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ II instancji. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że skarżący nie wykazał obiektywnych przesłanek uzasadniających wydanie pozwolenia.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jacek Fronczyk (spr.) Sędziowie WSA Sławomir Antoniuk Adam Lipiński Protokolant starszy referent Marcin Borkowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 stycznia 2014 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej oddala skargę. Wnioskiem z dnia [...] listopada 2012 r. P. S. zwrócił się do Komendanta Wojewódzkiego Policji w G. o wydanie mu pozwolenia na broń palną bojową do ochrony osobistej, podnosząc, że życie i zdrowie jego oraz jego rodziny jest zagrożone, ponieważ od 2010 r. wykonuje niebezpieczny zawód [...], zaś realizując orzeczenia w sprawach karnych, stale kontaktuje się z osobami mającymi powiązania ze środowiskiem przestępczym oraz skazanymi, w tym za pobicia, rozboje i zabójstwa. Zainteresowany powołał się przy tym na charakter i okoliczności czynów popełnionych przez osoby znajdujące się pod jego dozorem, jak również na niejednokrotne kierowanie agresji wobec jego osoby, będące wynikiem wykonywania przez niego obowiązków służbowych (np. sporządzania wniosków o odwołanie warunkowego zwolnienia czy o zarządzenie wykonania kary, której wykonanie warunkowo zawieszono lub wykonania kary zastępczej). Ponadto, P. S. podniósł, że pracując w terenie w środowisku kryminogennym, wśród osób wysoce zdemoralizowanych, narażony jest na odwet z ich strony również w czasie wolnym od pracy, bowiem jego tożsamość można stosunkowo łatwo ustalić, a Policja nie może zapewnić mu stałej ochrony. Na poparcie swego stanowiska przywołał statystyki dotyczące napaści i agresji fizycznej wobec [...], przedstawił też pogląd senatora Z. R. na temat pracy [...]. Jednocześnie zwrócił także uwagę na możliwość kierowania ewentualnych roszczeń odszkodowawczych w sytuacji, gdyby organ Policji nie wydał mu żądanego pozwolenia, a miałoby miejsce jakieś nieszczęśliwe zdarzenie. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w G., działając na podstawie art. 12 ust. 1 i art. 10 ust. 1, ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 576) oraz art. 268a ustawy 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), odmówił P. S. wydania pozwolenia na broń palną bojową w celu ochrony osobistej w ilości jednego egzemplarza. W motywach decyzji organ wyjaśnił, że art. 10 ust. 1 ww. ustawy o broni i amunicji określa, iż organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla siebie samego, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Za ważną przyczynę dla uzyskania pozwolenia na broń do celów ochrony osobistej uważa się w szczególności stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia i zdrowia. Zainteresowany we wniosku podał, że wykonywanie od roku 2010 czynności [...] w Sądzie Rejonowym w Z., gdzie praca strony polega na stałym kontakcie z osobami, które z różnych przyczyn wchodziły lub wchodzą w konflikt z prawem, a więc z osobami popełniającymi przestępstwa (skazanymi), w tym czyny wymierzone przeciwko życiu i zdrowiu (rozboje, zabójstwa), uzasadnia wydanie pozwolenia na broń do celów ochrony osobistej. Jednakże, zdaniem organu Policji, zebrane w sprawie dowody na chwilę rozpatrywania wniosku prowadzą do odmiennej jego oceny, gdyż nie wskazują na istnienie ważnej przyczyny uzasadniającej wydanie takiego pozwolenia. Wnioskodawca nie znajduje się bowiem w stałym, realnym i ponadprzeciętnym zagrożeniu życia i zdrowia. Przesłanki te muszą zaistnieć łącznie, a zagrożenie musi wynikać z obiektywnych okoliczności, a nie tylko z samego przekonania osoby wnioskującej o wydanie pozwolenia na broń. Wnioskodawca może więc powołać każdą okoliczność, która – jego zadaniem – wskazuje na zagrożenie jego bezpieczeństwa osobistego, niemniej jednak ocena, czy spełniony jest wymóg art. 10 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy o broni i amunicji, należy do organu Policji. Oceniając zatem materiał dowodowy, organ nie musi podzielać zdania wnioskodawcy co do konieczności wydania pozwolenia. W przeciwnym wypadku, obowiązany byłby do wydania pozwolenia każdemu wnioskującemu, tylko dlatego, że ten znajduje się w poczuciu zagrożenia lub obawy o swoje bezpieczeństwo. Postępowanie takie byłoby sprzeczne z wolą ustawodawcy, skoro ograniczył on dostęp do prawa posiadania broni, poprzez poddanie możliwości uzyskania tego uprawnienia administracyjnej reglamentacji. Powyższą decyzję P. S. uczynił przedmiotem odwołania do Komendanta Głównego Policji, wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji, celem ponownego rozpatrzenia jego wniosku. Zainteresowany zarzucił naruszenie prawa materialnego, a to art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ww. ustawy o broni i amunicji, polegające na błędnej ich wykładni, czego skutkiem było dokonanie nieprawidłowej oceny, czy zagrożenie, na które narażona jest strona, ma ponadprzeciętny charakter, co w efekcie doprowadziło do naruszenia wyrażonej w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zasady równości obywateli. Ponadto, w ocenie zainteresowanego, organ zastosował dodatkowe, pozaustawowe i dowolnie rozumiane kryteria, których spełnienie możliwe jest wyłącznie w drodze bycia ofiarą przestępstwa z użyciem przemocy, co w konsekwencji spowodowało naruszenie wyrażonej w art. 38 Konstytucji RP zasady bezwarunkowej ochrony życia. P. S. podniósł także zarzut naruszenia przepisów prawa procesowego, które – w jego ocenie – polegało na działaniach sprzecznych z interesem społecznym – art. 7 kpa, tj. na uzależnieniu kwestii wyposażenia strony w broń palną od rozwiązania narażającego Skarb Państwa na dodatkowe koszty w sytuacji, gdy ubiegającym się o pozwolenie na broń jest [...], a więc osoba mająca wkład w porządek oraz bezpieczeństwo publiczne, której zdrowie i życie jest zagrożone, co może stwarzać po jej stronie podstawy do kierowania roszczeń odszkodowawczych, prowadzących do uszczupleń w budżecie Skarbu Państwa. Zdaniem zainteresowanego, takie działanie organu jest sprzeczne z art. 8 kpa, bowiem pozbawia stronę zaufania do organów Policji, stwarzając podstawy do czynienia zarzutu, iż działania organu były działaniami zmierzającymi do celowego wywarcia wpływu na kształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego tak, by stanowił on podstawę do odmowy wydania pozwolenia, o które strona się ubiega, co w efekcie pozwala na postawienie zarzutu błędnej interpretacji treści pism strony i celowego jej deprecjonowania, świadczącego w istocie o działaniu sprzecznym z art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 kpa, gdyż nie zbadano pod względem ilościowym i jakościowym indywidualnego obciążenia strony postępowaniami wykonawczymi przeciwko niebezpiecznym skazanym, tj. dowodów świadczących o stałym, realnym i ponadprzeciętnym – nawet na tle innych osób wykonujących zawód [...] – zagrożeniu zdrowia oraz życia strony, bez wskazania przy tym przyczyn, z powodu których dowodom tym organ odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, czego skutkiem było naruszenie zasady dokonania oceny w oparciu o całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. P. S. zarzucił także organowi działanie sprzeczne z art. 78 § 1 i 2 kpa, polegające na zignorowaniu żądania strony o przeprowadzenie dowodu w ramach prowadzonego postępowania, wskazując również, że niewyjaśnienie wszystkich okoliczności istotnych dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy narusza art. 75 § 1 kpa. Decyzją z dnia [...] maja 2013 r. nr [...]Komendant Główny Policji, stosując art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267) oraz art. 10 ust. 1, ust. 2 pkt 1, ust. 3 pkt 1 i art. 12 ust. 1 ww. ustawy o broni i amunicji, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, nie znajdując podstaw do uwzględnienia odwołania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że zagrożenie może wynikać z rodzaju wykonywanej przez wnioskodawcę pracy lub charakteru zajęcia, ale – zgodnie z orzecznictwem sądów administracyjnych – nie jest to okoliczność wystarczająca do wydania pozwolenia na broń bojową. Istotne jest bowiem wskazanie przez wnioskodawcę, że znajduje się on w sytuacji szczególnego zagrożenia. Odnosząc powyższe do sytuacji strony, organ uznał, iż zagrożenie, na które zainteresowany się powołuje, nie jest w swej charakterystyce stałe, realne i ponadprzeciętne. Wnioskodawca w związku z wykonywanymi czynnościami zawodowymi, jako [...], może obawiać się o swoje bezpieczeństwo, jednakże subiektywne poczucie zagrożenia nie może przekonywać o konieczności wyposażenia strony w broń palną do ochrony osobistej. Zdarzenia, na które strona się powołuje, miały charakter incydentalny i w chwili ich zajścia nie skłoniły jej jednak do wystąpienia z wnioskiem o wydanie pozwolenia, zaś obecnie strona nie wskazała takich, które wyczerpywałyby przesłanki z art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 1 ww. ustawy o broni i amunicji. Natomiast sama obawa wynikająca z przeświadczenia, że osoby pochodzące ze środowisk przestępczych, z którymi strona ma styczność, mogą zachowywać się w sposób agresywny, nie uzasadnia wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję P. S. sformułował analogiczne zarzuty, jakie zawarł w odwołaniu od decyzji organu I instancji, wnosząc o uchylenie obu podjętych w sprawie decyzji, a w konsekwencji tego także o stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości oraz o zasądzenie kosztów postępowania. W ocenie skarżącego, charakter czynności, jakie wykonuje w ramach obowiązków [...], pozwala na przyjęcie stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia jego życia i zdrowia, co powinno stanowić podstawę do wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej. Wbrew twierdzeniom orzekających w sprawie organów Policji, istnienie zagrożenia w postaci ewentualnego zamachu na życie lub zdrowie jest stanem ryzyka, a to – zdaniem skarżącego – czyni zasadnym jego wniosek. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, powołując się na argumenty przedstawione w podjętych w sprawie decyzjach. W pismach procesowych z dnia [...] sierpnia 2013 r. i z dnia [...] grudnia 2013 r. P. S. podtrzymał swoje zarzuty, twierdzenia i wnioski, jakie zawarł w skardze i pismach kierowanych do organów Policji, zwracając uwagę na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 sierpnia 2013 r. o sygn. akt II SA/Wa 739/13, mocą którego wyeliminowana została z obrotu prawnego decyzja Komendanta Głównego Policji w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej w związku z koniecznością wyjaśnienia indywidualizujących stan sprawy przesłanek pod kątem stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia i zdrowia strony. Zdaniem skarżącego, przedstawiona w tym orzeczeniu argumentacja Sądu może być zastosowana w jego sprawie. W piśmie procesowym z dnia [...] września 2013 r. Komendant Główny Policji podtrzymał swoje stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Innymi słowy, sąd administracyjny kontroluje legalność zaskarżonego aktu administracyjnego z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i obowiązującymi przepisami prawa procesowego. Skarga analizowana pod tym kątem nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy zauważyć, że prawo do posiadania broni jest w polskim systemie prawa ściśle reglamentowane w celu zapewnienia bezpieczeństwa i porządku publicznego i w żadnym przypadku nie może być zaliczone do kategorii wolności i praw osobistych obywatela w świetle Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. o sygn. akt II OPS 4/09, publ. "Orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i wojewódzkich sądów administracyjnych" 2010, nr 1, poz. 5; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2012 r. o sygn. akt II OSK 1292/11, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Prawa tego nie gwarantują również przepisy prawa międzynarodowego, w tym również prawa europejskiego. Poza wypadkami określonymi ustawowo, nabywanie, posiadanie oraz zbywanie broni i amunicji jest zabronione. Ustawodawca, ściśle reglamentując cele, na które może być wydane pozwolenie na broń, wskazał szereg właściwości osób, jak np. wiek, określone predyspozycje psychofizyczne, które muszą być spełnione, aby osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń mogła je otrzymać, ewentualnie, w przypadku osoby, która takie pozwolenie już uzyskała – by mogła z niego nadal korzystać. Prawodawca obwarował warunkami zasady przechowywania broni, jej noszenia, zabezpieczenia, kładąc przy tym nacisk na szczególne obowiązki posiadacza broni, jak choćby w zakresie przestrzegania norm porządku prawnego (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 lutego 2013 r. o sygn. akt II SA/Wa 2258/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pozwolenie na broń palną jest zatem uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, że swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu, a jego sytuacja osobista musi wskazywać na istnienie stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia i zdrowia. Stosownie do art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 576 ze zm.), właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Zgodnie z art. 10 ust. 3 pkt 1 cyt. ustawy, za ważną przyczynę dla wydania pozwolenia na broń palną do celów ochrony osobistej uważa się w szczególności stałe, realne i ponadprzeciętne zagrożenie życia, zdrowia lub mienia. Konieczne jest w tym miejscu wskazanie, że po nowelizacji ustawy o broni i amunicji, dokonanej ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz ustawy o wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania i obrotu materiałami wybuchowymi, bronią, amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym (Dz. U. Nr 38, poz. 195), organ Policji pozbawiony został uznaniowości w przedmiocie wydania pozwolenia na broń. W świetle aktualnego, imperatywnego brzmienia art. 10 ust. 1 i 2 ww. ustawy o broni i amunicji, właściwe organy Policji są zobligowane przez ustawodawcę do wydania takiego pozwolenia, jeżeli wnioskodawca spełnia wymogi ustawowe. Należy bowiem odróżnić uznanie administracyjne, którego po nowelizacji cyt. ustawą z dnia 5 stycznia 2011 r. organy Policji zostały w przedmiotowych sprawach pozbawione, od pojęć niedookreślonych, którymi posługuje się ustawodawca m.in. w art. 10 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy o broni i amunicji, który ma zastosowanie w niniejszej sprawie. Nadmienić jednak należy, że wydając pozwolenie na broń, ustawodawca pozostawił organowi uznanie, ale w przedmiocie określenia celu, w jakim zostaje ono wydane oraz rodzaju i liczby egzemplarzy broni (art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji; zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2013 r. o sygn. akt II OSK 1945/12, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl), jak również co do tego, czy wykluczyć lub ograniczyć możliwość noszenia broni (art. 10 ust. 7 ustawy o broni i amunicji). Warto w tym miejscu przytoczyć, za wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 czerwca 2012 r. o sygn. akt II SA/Wa 621/12 (publ. LEX nr 1230649), że zagrożenie życia, zdrowia lub mienia stanowiące ważną przyczynę posiadania broni, o którym mowa w przywołanym wyżej przepisie, aby można było uznać je za stałe, musi się przejawiać permanentnością i aktualnością, zaś jego realność musi być rzeczywista i obiektywna, a nie nacechowana subiektywnością, natomiast ponadprzeciętność nie może sprowadzać się do sytuacji hipotetycznej, lecz musi być nadzwyczajna i niepowszednia. Brak poczucia bezpieczeństwa i to z różnych powodów, deklaruje bowiem bardzo wiele osób. Jednakże nie oznacza to obowiązku wydania pozwolenia na broń każdemu, kto o takie pozwolenie wystąpi, zaś ocena w tych sprawach należy do organów Policji, które mogą prowadzić w tym względzie mniej, lub bardziej rygorystyczną "politykę". Kontroli sądowej podlega zatem to, czy procedowanie w tym względzie nie nosi znamion dowolności i czy przy wydaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa. Podkreślić należy, że wymóg "ponadprzeciętności", o którym mowa w art. 10 ust. 3 pkt 1 ustawy o broni i amunicji, musi być odnoszony do konkretnego środowiska (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 30 marca 2012 r. o sygn. akt II SA/Wa 2603/11, publ. http://orzeczenia.nsa.gov.pl), ustalonego według określonych cech relewantnych, nie zaś względem ogółu obywateli. Z kolei stopień zagrożenia musi być proporcjonalny, tak aby wydanie pozwolenia na broń było odpowiednim środkiem prewencyjnym i obronnym przed nim. W ocenie Sądu, nie budzi wątpliwości trafność stanowiska wyrażonego w sprawie przez organy Policji, że sama subiektywna ocena skarżącego o grożącym mu niebezpieczeństwie nie może stanowić podstawy do wydania mu pozwolenia na broń palną bojową do celów ochrony osobistej. Jest ona szczególnie jasna wobec konieczności możliwie restrykcyjnego wykładania przepisów regulujących dostęp do śmiercionośnego środka, jakim jest broń, w sytuacji, gdy życie ludzkie znajduje się pod szczególną ochroną, co wynika z art. 38 Konstytucji RP. Ocena występowania stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia, zdrowia lub mienia, o którym mowa w art. 10 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy o broni i amunicji, musi być dokonywana przez organ obiektywnie i racjonalistycznie, w odniesieniu do sprawdzalnych argumentów, danych i dowodów. Te oczywiście muszą wynikać ze stanu faktycznego sprawy, wszak tylko konkretne zdarzenia mogą urealniać istniejące w poczuciu skarżącego zagrożenie dla jego życia, zdrowia lub mienia, a tym samym – obiektywizować spełnienie materialnoprawnych podstaw do wydania oczekiwanego przez stronę pozwolenia na broń. Dopiero bowiem na podstawie konkretnych incydentów czy zdarzeń z udziałem strony można przejść do ich oceny pod kątem realnego, stałego i ponadprzeciętnego zagrożenia. Natomiast w rozpoznawanej sprawie tego rodzaju zdarzeń i incydentów z udziałem skarżącego, które mogłyby świadczyć o realnym, stałym i ponadprzeciętnym zagrożeniu dla jego życia, zdrowia i mienia organy Policji nie odnotowały, co ma istotne znaczenie prawne w kontekście twierdzeń strony o istniejącym niebezpieczeństwie wynikającym z wykonywanego zawodu [...] i wywodzonej z tego potrzebie prowadzenia dodatkowych czynności dowodowych, których celem, jak wskazuje skarżący, miałoby być prowadzenie pogłębionych analiz i obserwacji środowiska, w którym wykonuje swoje obowiązki służbowe. Czynienie przez organ Policji analiz, badań czy kontrolowanych doświadczeń, które miałyby potwierdzać stałość, realność i ponadprzeciętność zagrożenia, musi być podyktowane nie tyle samą obawą strony o jej życie, zdrowie czy mienie wynikającą z podejmowanych przez nią w określonym środowisku społecznym czynności służbowych, ale musi wynikać z faktów, które pozwolą na zrelatywizowanie zagrożenia w celu dokonania jego obiektywnej oceny. Jeżeli zatem strona nie wskazuje na występowanie w jej praktyce zawodowej zdarzeń i incydentów o znamionach czynów przestępczych w stopniu, który wskazywałby na istnienie choćby zwiększonego ryzyka, a swoje twierdzenia opiera jedynie na obawach, wówczas nie ma podstaw, by organ Policji czynił dodatkowe analizy, badania czy kontrolowane doświadczenia w ramach pełnienia przez nią obowiązków służbowych czy też poza jej godzinami pracy. W sprawie, na którą skarżący się powołuje w swym piśmie procesowym z dnia [...] grudnia 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 29 sierpnia 2013 r. o sygn. akt II SA/Wa 739/13 wyeliminował z obrotu prawnego decyzję Komendanta Głównego Policji w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej, ale w sprawie tej, w odróżnieniu od niniejszej, stan faktyczny był odmienny i wymagał poczynienia dodatkowych dowodów oraz analiz ze strony organu Policji z uwagi na istniejące w sprawie wątpliwości co do prawidłowości oceny zdarzeń i incydentów, jakich strona doświadczyła, i które przy zachowaniu obiektywnych kryteriów oceny mogłyby wskazywać na istnienie stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia życia i zdrowia strony, nie zaś jedynie na jej obawy czy zwiększone ryzyko. Stąd ww. wyroku, na tle przedstawionej w nim analizy prawnej, Sąd zobowiązał organ do dokonania ponownej oceny stanu sprawy pod kątem faktów i empirii. W rozpoznawanej sprawie zdarzenia, na które powołuje się skarżący, miały miejsce w przeszłości, tj. w lipcu 2010 r. i grudniu 2011 r., kiedy funkcję [...] pełnił on jeszcze społecznie. Jednak nie wystąpił wtedy z wnioskiem o pozwolenie na broń, uczynił to natomiast dopiero po upływie niemalże roku od daty drugiego zdarzenia. Zatem prawidłowo organ Policji stwierdza, że – kierując się zasadami logiki i doświadczenia życiowego – jeżeli strona, posiadająca z racji wykonywanego zawodu ponadprzeciętną świadomość prawną, bezpośrednio po tych zdarzeniach nie zgłosiła organom ścigania obaw o własne i swojej rodziny bezpieczeństwo, to z dużą dozą prawdopodobieństwa można domniemywać, że nie przywiązywała do nich nadmiernej wagi w kontekście zagrożenia życia i zdrowia swojego oraz swojej rodziny, a raczej postrzegała je jako element "ryzyka zawodowego". Z tego powodu poinformowała o nich wyłącznie swojego przełożonego. Odnotowane zdarzenia dotyczyły kierowanej wobec niej agresji werbalnej w postaci wyzwisk i gróźb, a ostatnie zdarzenie, tj. z 2011 r., nie miało związku z wykonywanymi przez nią obowiązkami służbowymi. Zdarzenie to miało miejsce na klatce schodowej w budynku, w którym zamieszkiwała podopieczna skarżącego, do której przybył on w ramach wykonywanego nad nią dozoru. Strona zainteresowała się płaczącą i pobitą starszą kobietą, której syn – kiedy to zauważył – zareagował gwałtownie i zaczął werbalnie grozić stronie. Zatem, jak słusznie wskazuje organ, sytuacja ta mogła dotyczyć de facto każdej innej osoby, która w tym czasie znalazłaby się w tym budynku i zainteresowała sytuacją starszej kobiety. Istnienie obaw o własne życie i zdrowie, a wynikających z przebywania w środowisku kryminogennym, niewątpliwie wchodzi w zakres wspomnianego "ryzyka zawodowego". Jednakże same obawy i wynikająca z nich jedynie hipotetyczność przewidywań strony nie spełniają przesłanki realności i stałości zagrożenia, o którym mowa w art. 10 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy o broni i amunicji. Strona tylko hipotetycznie zakłada możliwość dokonania zamachu na jej, bądź członków jej rodziny, życie i zdrowie przez osoby, wobec których podejmuje czynności służbowe. Jakkolwiek [...] w określonych sytuacjach może obawiać się o swoje bezpieczeństwo, to jednak, jak trafnie zauważa Komendant Główny Policji, sama obawa wynikająca z przeświadczenia, że osoby pochodzące ze środowisk przestępczych, z którymi strona ma styczność, mogą zachowywać się w sposób agresywny, nie uzasadnia wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej bojowej do ochrony osobistej. W tego rodzaju sprawach organ Policji bada przede wszystkim realność i stałość zagrożenia dla życia i zdrowia wnioskodawcy i nie może opierać się tylko na jego obawach czy hipotezach, choćby te wynikały z przeświadczenia o istnieniu takiego zagrożenia. Stan zagrożenia ma być stały, realny i ponadprzeciętny, toteż same odczucia wnioskodawcy co do istnienia zwiększonego ryzyka w danych okolicznościach nie mogą stanowić podstawy do wydania rozstrzygnięcia pozytywnego dla strony. Gdyby bowiem przyjąć odmienny punkt widzenia za prawidłowy, czego w istocie oczekuje skarżący, organ Policji zobowiązany byłby wydać pozwolenie na broń każdemu funkcjonariuszowi publicznemu, który wystąpiłby z takim wnioskiem, powołując się na istnienie uwarunkowań wynikających z zawodowego funkcjonowania w określonym środowisku społecznym, bądź też na kierowanie pod jego adresem różnego rodzaju gestów czy gróźb rodzących obawy, co niewątpliwie byłoby sprzeczne z intencją ustawodawcy, którego założeniem i celem było wydawanie tego rodzaju pozwoleń w sytuacjach istnienia stałego, realnego i ponadprzeciętnego zagrożenia. Argumentacja strony dotycząca zagrożenia jej życia i zdrowia, a kładąca nacisk na miejsce i charakter wykonywanych przez nią czynności służbowych, jak również statystyki dotyczące wywierania przemocą oraz groźbą bezprawną wpływu na czynności urzędowe [...] wskazuje, że organ Policji zobligowany jest wydać pozwolenie na broń nie tylko każdemu [...], który odczuwa obawy o swoje bezpieczeństwo, ale także każdemu funkcjonariuszowi publicznemu, który znajdowałby się w podobnej sytuacji. Idąc więc tym tokiem rozumowania, każdy prokurator czy sędzia, podczas wykonywania swoich obowiązków służbowych, musiałby posiadać broń, jako że niezadowolenie podsądnych może rodzić i z pewnością niejednokrotnie rodzi obawy prokuratora czy sędziego o ich, względnie członków ich rodzin, bezpieczeństwo. Jednakże są to sytuacje, które wynikają ze zwykłego "ryzyka zawodowego", toteż usuwanie tego rodzaju obaw winno następować poprzez interwencję funkcjonariuszy uzbrojonej formacji, jaką jest Policja, ustawowo powołana do zapewnienia bezpieczeństwa obywateli, w tym także innych funkcjonariuszy publicznych. W tym kontekście istotne jest tu także stanowisko Wiceprezesa Sądu Rejonowego w Z., przedstawione w piśmie z dnia [...] grudnia 2012 r., w którym stwierdzono między innymi, że [...] nie może posługiwać się bronią w czasie wykonywania czynności służbowych. W zawód [...] wpisane jest ryzyko, które u osób początkujących w tej profesji może rodzić obawy o bezpieczeństwo własne lub rodziny. Tego rodzaju obaw nie należy jednak utożsamiać z istnieniem permanentnego zagrożenia, o którym mowa w art. 10 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy o broni i amunicji, wszak to determinowane jest okolicznościami szczególnymi, których zaistnienie pozwala wyróżnić wnioskodawcę z danej grupy zawodowej. W niniejszej sprawie nie ma ku temu podstaw. Uprawnionym zatem jest wniosek, że w sytuacji istnienia obawy o życie lub zdrowie, w czasie podejmowania określonych czynności służbowych, skarżący może zwrócić się o pomoc do organu Policji, celem podjęcia interwencji. Dla oceny obaw skarżącego o zdrowie i życie jego oraz jego rodziny nie bez znaczenia jest również informacja Zastępcy Komendanta Komisariatu Policji [...] w Z. z dnia [...] stycznia 2013 r., z której wynika, że w miejscu zamieszkania strona, jak dotąd, nie znalazła się w jakiejkolwiek sytuacji zagrażającej jej życiu lub zdrowiu, ani też w takiej sytuacji nie znaleźli się członkowie rodziny. Nie można wobec tego przyjąć, że z powodu wykonywania zawodu [...] skarżący i jego rodzina są stale i realnie zagrożeni niebezpieczeństwem zamachu na ich zdrowie lub życie. Wydanie stronie pozwolenia na broń w takiej sytuacji stałoby w sprzeczności z reglamentacyjnym celem ustawy o broni i amunicji. Pozwolenie na broń palną bojową do celów ochrony osobistej nie jest wydawane "na wszelki wypadek", a jedynie wtedy, gdy stan faktyczny sprawy potwierdza istnienie realnego, stałego i ponadprzeciętnego zagrożenia dla wnioskodawcy bądź jego rodziny. Możliwość prewencyjnego oddziaływania broni w stosunku do potencjalnych sprawców ewentualnych czynów bezprawnych w bliżej nieokreślonej przyszłości, czy też argument, iż każdy może użyć broni w obronie koniecznej, nie są okolicznościami wskazującymi na stan osobistego zagrożenia życia lub zdrowia wnioskodawcy, a tym samym nie uzasadniają wydania pozwolenia na broń palną bojową dla celów ochrony osobistej. W takim stanie rzeczy, podjęte w sprawie decyzje należy uznać za prawidłowe, zaś zarzuty zawarte w skardze za nieuzasadnione, mające jedynie charakter polemiczny. Sąd nie stwierdził naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uwzględnienia skargi. Uznając zatem skargę za nieuzasadnioną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, stosując art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło