II SAB/Kr 104/14
WyrokWSA w Krakowie2014-05-20
Skład orzekający: Mirosław Bator, Kazimierz Bandarzewski, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy informacja o kosztach wysłania listu przez Burmistrza do mieszkańców, w kontekście kampanii referendalnej dotyczącej jego odwołania, stanowi informację publiczną?Ratio decidendi
Informacja dotycząca kosztów wysłania listu przez Burmistrza do mieszkańców, zwłaszcza w kontekście kampanii referendalnej dotyczącej jego odwołania, stanowi informację publiczną. Działania organu władzy publicznej, nawet jeśli angażują środki prywatne, jeśli są związane z pełnieniem funkcji publicznych lub kampanią polityczną dotyczącą tej funkcji, podlegają ustawie o dostępie do informacji publicznej. W związku z tym, organ pozostawał w bezczynności, nie udzielając tej informacji.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej, w tym o wskazanie źródeł finansowania i kosztów wysłania listu przez Burmistrza do mieszkańców. Burmistrz udzielił odpowiedzi, że list nie obciążył budżetu gminy, a został wysłany na koszt prywatny. Skarżący uznał tę odpowiedź za niewystarczającą i wniósł skargę na bezczynność organu, twierdząc, że list miał charakter publiczny i jego finansowanie powinno być ujawnione. Sąd rozpoznał sprawę dotyczącą bezczynności organu w zakresie udostępnienia informacji o kosztach listu.Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Burmistrza W. do podjęcia czynności lub wydania aktu administracyjnego w zakresie punktu 3-ego wniosku skarżącego w terminie czternastu dni; oddalono wniosek o zobowiązanie do przedłożenia rachunku nadania; stwierdzono, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; oddalono wniosek o zasądzenie grzywny; zasądzono od Burmistrza W. na rzecz skarżącego M.K. kwotę 100 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie : Sędzia WSA Kazimierz Bandarzewski (spr.) Sędzia WSA Jacek Bursa Protokolant : Teresa Jamróz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 maja 2014 r. sprawy ze skargi M.K. na bezczynność Burmistrza W. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. zobowiązuje Burmistrza W. do podjęcia czynności lub wydania aktu administracyjnego w zakresie punktu 3-ego wniosku skarżącego M.K. z dnia 11 stycznia 2014 r. w terminie czternastu dni; II. oddala wniosek skarżącego o zobowiązanie Burmistrza W. do przedłożenia rachunku nadania w Urzędzie Pocztowym przesyłki Burmistrza W. [....] z daty 21 października 2013 r. ; III. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; IV. oddala wniosek o zasądzenie grzywny; V. zasądza od Burmistrza W. na rzecz skarżącego M.K. kwotę 100 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W dniu 11 stycznia 2014 r. M.K. wystąpił do Burmistrza Miasta Wadowice z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, w tym informacji przetworzonej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej.
We wniosku tym skarżący zwrócił się do Burmistrza Wadowic z żądaniem udostępnienia: 1) dokumentacji przekształceń własnościowych w sprawie przedsiębiorstwa EKO; 2) informacji na temat kosztów poniesionych przez gminę na organizację referendum, jak również składników tych kosztów; 3) wskazania, z jakich środków opłacono wysłanie listu E.F. Burmistrza Wadowic do mieszkańców gminy (list z datą 21 październik 2013 roku) oraz podania kosztu wysłania tego listu.
W odpowiedzi na powyższe w dniu 24 stycznia 2014 r. Burmistrz Miasta Wadowic przesłał do wnioskodawcy pismo udzielające odpowiedzi na pytania nr 1 i 2 i w zakresie pytania nr 3 wyjaśniające, że list Burmistrz E.F. do mieszkańców nie obciążył budżety Gminy Wadowice i został on wysłany na koszt prywatny.
W dniu 29 stycznia 2014 r. M.K. ponownie wezwał Burmistrza Wadowic o udzielenie informacji w zakresie kosztów i źródeł finansowania jej listu do mieszkańców, jak również ponownie zażądał informacji przetworzonej zgodnie z treścią poprzedniego wniosku.
W odpowiedzi na ten wniosek z daty 31stycznia 2014 r. Burmistrz Wadowic odpowiedziała, że list Burmistrz E.F. do mieszkańców nie obciążył budżetu Gminy Wadowice i został on wysłany jako drugi polecone i bezadresowe na koszt prywatny E.F. i grupy mieszkańców Gminy Wadowice.
W dniu 21 marca 2014 r. M.K. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na bezczynność Burmistrza Miasta Wadowice polegającą na nieudzieleniu informacji publicznej, w tym informacji przetworzonej na jego wnioski złożone w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 roku o dostępie do informacji publicznej z dnia: 11 stycznia 2014 roku, 29 stycznia 2014 roku oraz 4 lutego 2014 roku. Skarżący wniósł o zobowiązanie Burmistrza Miasta Wadowice do udzielenia, wyczerpującej i pełnej informacji w zakresie złożonych wniosków w terminie 7 dni od daty otrzymania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, jak również o wymierzenie organowi - Burmistrz Miasta Wadowice, grzywny w maksymalnej wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
W ocenie skarżącego organ pozostaje w bezczynności w udzieleniu odpowiedzi na jego wnioski o udzielenie informacji publicznej.
Skarżący podniósł, że E.F. wysłała do mieszkańców gminy w okresie kampanii referendalnej list z datą 21 październik 2013 r., podpisany jej nazwiskiem i opatrzony znakiem "Burmistrz Wadowic" oraz oficjalnym herbem miasta. W treści tego listu przedstawiła osiągnięcia swoich rządów, jak również powody, dla których nie należy uczestniczyć w referendum za jej odwołaniem, podkreślając, że pisze do mieszkańców "jako burmistrz". Nie był to więc prywatny list E.F. - osoby prywatnej, lecz list w sprawach publicznych napisany przez Burmistrza Wadowic i rozesłany do wszystkich mieszkańców w ramach prowadzonej przez siebie kampanii (anty) referendalnej. Zatem, informacja o źródle finansowania tego listu i kwocie poniesionych nakładów jest informacja publiczną, gdyż wiąże się z działaniem Burmistrza Wadowic i ma znaczenie dla szerokiego kręgu odbiorców listu - mieszkańców Gminy Wadowice.
Podniesiono, że żądana informacja o źródłach finansowania przedmiotowego listu jest o tyle kluczowa, że istnieje podejrzenie, że E.F. pokryła koszt wysłania listu (kwota bliska 10 tys. zł) ze środków publicznych, a nie swoich własnych, czy ze środków jakiejś nieokreślonej grupy mieszkańców. Tymczasem, ustawa o referendum lokalnym zabrania organom samorządowym brania udziału w kampanii na koszt publiczny.
Z kolei informacja przetworzona jest informacją nową, nieistniejącą dotychczas w przyjętej ostatecznie treści i postaci, chociaż jej źródłem są dokumenty (materiały) znajdujące się w posiadaniu zobowiązanego organu. Przetworzenie przybiera postać czynności wymagających przeprowadzenia analiz dokumentów znajdujących się w posiadaniu zobowiązanego podmiotu, również takich, które sprowadzają się do sporządzenia różnego rodzaju porównań, wyliczeń, zestawień danych itp. (w tym również takich, które nie są wynikiem wynikających z przepisów prawa działań sprawozdawczych). Zatem, w ocenie skarżącego, żądane informacje o dietach, stanowiskach czy interpelacjach radnych stanowiły informację przetworzoną, spełniając definicję ustawową takiej informacji. Wobec powyższego zaszły ustawowe przesłanki powstania po stronie organu zobowiązania do wydania żądanej informacji przetworzonej (diety, stanowiska i interpelacje ładnych itd.) i informacji nieprzetworzonej (koszt listu).
Skoro do dnia złożenia skargi skarżący nie otrzymał żądanych kolejnymi wnioskami informacji, należy przyjąć, że organ pozostaje w bezczynności. Jest to zgodne ze stanowiskiem ukształtowanym w orzecznictwie, gdzie w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2012 r. sygn. akt I OSK 1991/12 czy z dnia 24 maja 2006 r. sygn. akt I OSK 601/05. Ponadto, zgodnie z poglądem doktryny (P. Szustakiewicz "Postępowanie w sprawie bezczynności w zakresie udzielenia informacji publicznej w orzecznictwie sądów administracyjnych", Przegląd Prawa Publicznego, nr 6 (64) 2012 r.), opartym zresztą na wyrokach sądów administracyjnych, bezczynność organu administracji publicznej w sprawach dotyczących udzielenia informacji publicznej przejawia się m.in. gdy: "podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej przekracza terminy określone w art. 13 ustawy o dostępie do informacji publicznej, gdyż - jak zauważono w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 kwietnia 2009 r. - "o bezczynności organu można mówić bowiem wtedy, gdy nie rozpatrzył w terminie i w formie prawem przewidzianej żądania wnioskodawcy". Podmiot zobowiązany nie ignoruje wniosku o udzielenie informacji publicznej, ale nie dotrzymuje terminów określonych we wskazanym przepisie"; albo też: "podmiot zobowiązany udziela informacji, ale dokonuje - jak podniesiono w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 2 października 2009 r. - przedstawienia ..informacji innej niż ta. na którą oczekuje wnioskodawca lub też informacji wymijającej, może powodować jego uzasadnione wątpliwości co do tego, czy organ w ogóle udzielił odpowiedzi, co w takiej sytuacji należy traktować jako nieudzielanie żądanej informacji".
Nieudzielenie przez organ zobowiązany informacji publicznej w całości jest więc jedną z postaci bezczynności organu administracji publicznej. Burmistrz Miasta Wadowice z całą pewnością - jak zostało opisane powyżej - zrealizowała przesłanki bezczynności i zwłoki podczas prowadzenia postępowania zainicjowanego wnioskami skarżącego, dlatego niniejsza skarga jest konieczna i w pełni uzasadniona. Opisane skargą działanie organu jest niedopuszczalne nie tylko w świetle przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, ale także w świetle art. 54 ust. 1, art. 61, art. 74 ust. 3 oraz art. 213 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Wadowic wniósł o jej oddalenie.
Podniesiono w odpowiedzi na skargę, że jak sam skarżący przyznaje, w dniu 24 stycznia 2014 r. otrzymał odpowiedzi nr: OR.1431.3.2014 oraz BRM.0004.169.2014 w zakresie złożonych przez niego wniosków. Dwoma e-mailami z dnia 29 stycznia 2014 r. zażądał informacji, tym razem w zakresie prywatnych kosztów sfinansowania wysyłki listu, o którym wyżej mowa, jak również ponowił żądanie o udostępnienie mu informacji przetworzonej, o którą wcześniej wnosił.
W dniu 31 stycznia 2014 r. organ drogą elektroniczną udzielił skarżącemu odpowiedzi na jego e-maila z dnia 29 stycznia 2014 r.
Skarżący upatruje w postępowaniu organu bezczynności, wynikającej z tego, że organ nie udziela mu żądanych przez niego informacji. Takie stanowisko skarżącego jest w ocenie organu błędne z następujących powodów:
Jeżeli chodzi o pytanie nr 3 zawarte we wniosku nr 1 (opisanym powyżej), organ w piśmie z dnia 24 stycznia 2014 r. udzielił skarżącemu pełnej i wyczerpującej odpowiedzi na postawione przez niego pytanie, informując go, że list wysłany przez Burmistrz do mieszkańców nie obciążył budżetu Gminy Wadowice, albowiem został wysłany na koszt prywatny.
Informacja ta nie zadowoliła jednak skarżącego, który złożył kolejny wniosek, pytając dodatkowo o to: na czyj "prywatny koszt" i za ile wysłano list E.F. , burmistrz Wadowic, do mieszkańców gminy (list z datą 21 października 2013 r.) - z osobnym rozbiciem pozycji dla druków poleconych i bezadresowych? (vide: wniosek z 29 stycznia 2014 r.).
Również i to pytanie nie zostało pozostawione bez reakcji organu, albowiem w dniu 31 stycznia 2014 r. skarżący otrzymał na nie odpowiedź, w której organ wyjaśnił mu, że list burmistrz E.F. do mieszkańców nie obciążył budżetu Gminy Wadowice, gdyż został wysłany (druki polecone i bezadresowe) na koszt prywatny E.F. i grupy mieszkańców gminy.
Organ stwierdził, że skarżący nie ma racji usiłując w drodze kolejnych wniosków uzyskać dodatkowe, szczegółowe informacje nie mające charakteru informacji o sprawach publicznych. Skoro uzyskał on jednoznaczną i wyczerpująca odpowiedź, że wydatki związane z wysłaniem listu nie obciążyły budżetu gminy, a zostały sfinansowane ze środków prywatnych, nie sposób uznać, że istnieją jakiekolwiek podstawy do tego, aby organ był zobligowany do dalszego uszczegółowiania tej informacji, poprzez podawanie danych, które nie dotyczą spraw publicznych.
Oczywiste jest, że osoba pełniąca funkcję Burmistrza Wadowic, o odwołanie której zostało zwołane referendum i która prowadzi dozwoloną prawem kampanię na rzecz głosowania przeciwko jej odwołaniu - nie działa w całkowitym oderwaniu od pełnionej przez siebie roli, skoro akcja referendalna ma na celu właśnie odwołanie osoby piastującej stanowisko burmistrza z pełnienia tej funkcji. Stąd też niemożliwe jest, jakby chciał tego skarżący, aby zupełnie rozdzielić te sfery. Nie oznacza to jednak, że w zakresie danych o sprawach publicznych mieści się coś więcej, aniżeli informacja, którą organ udzielił skarżącemu, a mianowicie, że budżet gminy Wadowice nie został obciążony kosztami wysłania listu z dnia 21 października 2013r. przez Ewę Filipiak. W szczególności, nie mieszczą się w tym zakresie informacje na temat danych personalnych osób udzielających jej wsparcia w kampanii referendalnej, ani tym bardziej wysokość środków wydatkowanych w celu rozpowszechniania tego listu, skoro nie było to sfinansowane z miejskiej kasy.
Niezasadna jest również uwaga skarżącego, jakoby można w tym zakresie mówić o darowiznach dokonanych przez osoby prywatne na rzecz gminy, skoro to nie środki finansowe gminy były źródłem sfinansowania kosztów wysłania listu, a środki prywatne pochodzące od E.F. i grupy osób. Skoro to nie gmina ponosiła koszty wysłania listu, o czym wyraźnie poinformowano skarżącego, to nie można mówić o darowiznach dokonanych na rzecz gminy, jeżeli chodzi o partycypację finansową osób prywatnych w kosztach wysłania listu, ponoszonych zasadniczo przez E.F. ze swoich prywatnych środków.
Reasumując tę kwestię, stwierdzono, że nie można w niniejszym wypadku mówić o bezczynności organu w udzieleniu skarżącemu żądanych informacji, albowiem po pierwsze, skarżący otrzymał odpowiedzi na każdego swojego e-maila. Po drugie, kwestie, o które dopytywał w kolejnych dwóch wnioskach nie stanowiły informacji publicznej w rozumieniu ustawy.
Z powyższych względów, jako że w postępowaniu organu nie sposób dopatrzeć się naruszenia prawa w zakresie bezczynności, wniosek o wymierzenie organowi grzywny, jak również zasądzenie kosztów postępowania uznano także bezzasadny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", kontrola administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4a P.p.s.a. W art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. zostały wymienione także akty lub czynności z zakresu administracji publicznej (nie będące decyzjami administracyjnymi), które dotyczą uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Do powyższej kategorii należą czynności z zakresu udostępnienia informacji publicznej.
Przedmiotem skargi jest zarzucana bezczynność Burmistrza Wadowic. Bezczynność ta dotyczy braku udostępnienia informacji publicznej w trybie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2001 r. Nr 112, poz. 1198 z późn. zm.), zwanej dalej w skrócie u.d.i.p.
Stan faktyczny sprawy nie budzi wątpliwości. Skarżący w dniu 11 stycznia 2014 r. wystąpił z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. We wniosku tym skarżący zwrócił się o podanie, z jakich środków opłacono wysłanie listu E.F. Burmistrza Wadowic do mieszkańców gminy (list z datą 21 października 2013 r.) oraz podania kosztu wysłania tego listu. W tym zakresie wniosek skarżącego został ponowiony w dniu 29 stycznia 2014 r.
W odpowiedzi na powyższe w dniu 24 stycznia 2014 r. Burmistrz Miasta Wadowic przesłał do wnioskodawcy pismo wyjaśniające, że list Burmistrz E.F. do mieszkańców nie obciążył budżety Gminy Wadowice i został on wysłany na koszt prywatny Burmistrza i grupy mieszkańców Gminy Wadowice.
Istota sporu miedzy stronami sprowadza się do oceny, czy domaganie się ujawnienia kwoty wydatków poniesionych na wysłanie listu do mieszkańców przez Burmistrza stanowi informację publiczną, czy też nie stanowi takiej informacji. W tym zakresie stanowiska stron są przeciwne.
W ocenie Sądu podstawą do zajęcia stanowiska w tej sprawie winno być odniesienie do art. 61 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 r. Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.), zgodnie z którym obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Konkretyzację powyższej zasady zawiera u.d.i.p. i zgodnie z jej art. 1 ust. 1 każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie, przy czym prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu obywatelowi (art. 2 ust. 1 u.d.i.p.). Do udostępniania informacji publicznej obowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.).
Dodatkowo należy podnieść, że dostęp do informacji publicznej stanowi niezbędną przesłankę współczesnej demokracji i społeczeństwa obywatelskiego. Powszechny i szeroki dostęp do informacji publicznej stanowi niezbędną przesłankę istnienia społeczeństwa obywatelskiego, a co za tym idzie - urzeczywistnienia demokratycznych zasad funkcjonowania władzy publicznej w państwie prawnym. Dostęp do informacji publicznej jest warunkiem świadomego uczestnictwa obywateli w podejmowaniu rozstrzygnięć władczych i umożliwia efektywną kontrolę obywatelską działań podejmowanych przez organy władzy publicznej (T. R. Aleksandrowicz, Komentarz do ustawy o dostępie informacji publicznej, Warszawa 2004 r. s. 7; P. Winczorek, Komentarz do Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r., Warszawa 2000 r. s. 83; W. Skrzydło, Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, Kraków 1998 r. s. 58; I. Lipowicz, [w:] Konstytucje Rzeczypospolitej oraz komentarz do Konstytucji RP z 1997 roku, pod red. J. Bocia, Wrocław 1998 r. s. 114). W demokratycznym społeczeństwie podstawowym prawem jest wiedzieć i być informowanym o tym, co i dlaczego czynią władze publiczne (J. E. Stiglitz, On Liberty, the Right to Know, and Public Discourse: The Role of Transparency in Public Life, [w:] Globalizing Right. The Oxford Amnesty Lectures, pod red. U. J. Gibneya, Oxford-New York 2003, s. 115 i n.); wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 15 października 2009 r., sygn. akt K 26/08; T. Górzyńska: Prawo do informacji i zasada jawności administracyjnej, Kraków 1999). Sama zasada jawności działalności administracji została wyrażona w art. 61 Konstytucji RP i wprost stanowi ona, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Tak wyrażone zasady stanowią nie tylko przepis prawa, ale także wyznaczają kierunek wykładni przepisów u.d.i.p. Konstytucja wprost wskazuje, że każdy obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności (pokreślenie składu Sądu) organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Działalność takich osób i podmiotów obejmuje całokształt czynności związanych z wykonywaniem funkcji publicznych.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p. pojęcie "informacji o sprawach publicznych" należy więc interpretować, biorąc pod uwagę adresata żądania udostępnienia informacji publicznej, a więc dysponenta informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 oraz 3 ust. 2 u.d.i.p. Informacją publiczną będzie każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do działalności władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa (taki pogląd dominuje w orzecznictwie sądowym, np. wyrok WSA w Łodzi z dnia 9 kwietnia 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 98/13, opub. w LEX nr 1326057; wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 kwietnia 2012 r., sygn. akt II SAB/Wa 22/12, opub. w LEX nr 1220590; wyrok WSa w Warszawie z dnia 4 lipca 2012 r., sygn. akt II SAB/Wa 66/12, opub. w LEX nr 1227379).
Informacja publiczna odnosi się do faktów, które należy jednak rozumieć bardzo szeroko. Analiza art. 6 u.d.i.p. pokazuje, że wnioskiem w świetle tej ustawy może być objęte pytanie o określone fakty lub o stan określonych zjawisk. Przez fakt należy rozumieć "każdą czynność i każde zachowanie organu wykonującego zadania publiczne podjęte w zakresie wykonywania takiego zadania (tak też WSA w Krakowie w wyroku z dnia 31 października 2012 r., sygn. akt II SA/Kr 1192/12, opub. w LEX nr 1234311). Organy publiczne, a precyzyjniej organy uprawnione do wykonywania zadań publicznych, z założenia oraz charakteru tych zadań nie podejmują innych czynności jak załatwianie spraw publicznych. Wykonywanie zadania publicznego nie może polegać na realizacji sprawy prywatnej (niepublicznej) i stąd pod pojęciem informacji o sprawie publicznej należy rozumieć również każdą czynność i każde działanie organu władzy publicznej tak w sferze prawa administracyjnego, jak i np. w sferze prawa cywilnego (uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 15 października 2007 r., sygn. akt II SAB/Kr 56/07).
Jeżeli tak wymienione czynności wiążą się z działalnością publiczną organów wykonujących administrację – to należy je traktować jako czynności objęte obowiązywaniem u.d.i.p., a więc i zawierające informacje w sprawach publicznych (informację publiczną). Taki kierunek wykładni jest mocno akcentowany w orzecznictwie sądowym. Jako przykłady można wskazać np. na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 1004/13, opub. w LEX nr 1375651 i wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 lipca 2013 r., sygn. akt I OSK 907/13, opub. LEX nr 1375655 w których wyraźnie stwierdzono, że wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p., stanowi informację publiczną.
W ocenie Sądu informacja dotycząca wysyłki listu i kosztów tej wysyłki przez Burmistrza Wadowic do mieszkańców w realiach tej sprawy stanowi informację publiczną.
Nie ulega wątpliwości, że osoba sporządzająca przedmiotowy list jest Burmistrz Wadowic. Nie ulega także wątpliwości intencja autora tego listu – było nią zniechęcenie mieszkańców Gminy Wadowice do udziału w referendum zarządzonym w związku z inicjatywną mieszkańców do odwołania Burmistrza Miasta Wadowice. Samo postępowanie referendalne dotyczące odwołania organu wykonawczego gminy bezpośrednio dotyczy tego organu, a tym samym podejmowanie w ramach takiego postępowania działania przez Burmistrza mają bezpośrednio związek z dotychczasowym pełnieniem i dalszym pełnieniem funkcji organu wykonawczego. Nie ulega też wątpliwości, że sprawą publiczną jest nie tylko sam akt odwołania organu wykonawczego gminy w drodze referendum, ale już samo postępowanie referendalne zmierzające do odwołania. Tym samym skoro w toku skutecznie zarządzonego referendum Burmistrz Miasta Wadowice wysyła list do mieszkańców wyraźnie powołując się – jak trafnie to podniósł skarżący – na pełnienie funkcji burmistrza, to list ten stanowi przejaw wiedzy osoby pełniącej funkcję organu administracji samorządowej co do sposobu oceny swojej działalności i wykonanych zadań publicznych. List ten nie mógł być potraktowany jako list pochodzący od osoby prywatnej i skierowany do nieoznaczonego adresata. Przeczy temu zarówno sama treść listu, z którego wynika, że wysyła go Burmistrz Miasta Wadowice jak i kontekst jego wysłania – zniechęcenie do odwołania autora listu z funkcji burmistrza.
Tym samym skoro sam list z daty 21 października 2013 r. stanowi przejaw działania Burmistrza Wadowic i ma charakter działania w sferze publicznej (podejmowanie czynności celem zniechęcenie do odwołania w drodze referendum), to także sfinansowanie wysłania tego listu należy uznać za sferę działania podlegającą ustawie o dostępie do informacji publicznej.
Środki finansowe, umożliwiające realizację czynności przez organ administracji publicznej, podlegają takim samym zasadom jawności jak inne informacje publiczne, niezależnie od źródła ich pochodzenia. W ocenie Sądu teza ta jest nie tylko oczywiście trafna w odniesieniu do środków publicznych, ale także trafna w odniesieniu do środków "niepublicznych", gdyby takowe miały być zaangażowane w podejmowanie czynności przez organ administracji publicznej w zakresie wyraźnie odniesionym do zadań lub funkcji tego organu. Innymi słowy, gdyby Burmistrz Miasta Wadowice wydawała prywatne środki finansowe na czynności nie związane z wykonywaniem mandatu burmistrza, wówczas takie wydatki nie stanowiłyby informacji publicznej. Jeżeli jednak Burmistrz wydaje nawet prywatne środki na wykonywanie zadania publicznego lub takie środki angażuje na utrzymanie swojego stanowiska publicznego jako burmistrza danej gminy - to wielkość tych środków i ich pochodzenie winny być objęte ustawą o dostępie do informacji publicznej.
Należy przy tym podnieść i to, że jednym z celów konstrukcji zasady jawności była transparentność działania organów władzy i administracji publicznej. Ta transparentność, poza funkcją kontrolną (kontrolą społeczną), stanowi także ograniczenie przez nieformalnym angażowaniem kapitałów prywatnych w funkcjonowanie organów administracji publicznej.
Sąd w tej sprawie w pełni aprobuje kierunek wykładni zawarty w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 lutego 2012 r., sygn. akt I O OSK 2215/11 zgodnie z którym o zakwalifikowaniu określonej informacji jako podlegającej udostępnieniu w rozumieniu u.d.i.p. decyduje kryterium rzeczowe, tj. treść i charakter informacji. Zgodnie z tym poglądem informacja publiczna obejmuje swoim znaczeniem szerszy zakres pojęciowy niż dokumenty urzędowe i nie można zawężać i utożsamiać dostępu do informacji publicznej z dostępem do dokumentów.
Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że skarga jest zasadna, albowiem żądanie skarżącego zawarte w pkt 3 wniosku z dnia 11 stycznia 2014 r. stanowi żądanie udostępnienia informacji publicznej. Tym samym takie żądanie powinno być załatwione w szczególności albo poprzez udostępnienie tej informacji, albo załatwienie wniosku może nastąpić poprzez wydanie decyzji o odmowie jej udostępnienia, o ile zostaną spełnione przesłanki warunkujące wydanie takiej decyzji.
Sąd oddalił wniosek skarżącego sformułowany na rozprawie, w którym skarżący domagał się zobowiązania Burmistrza Miasta Wadowice do przedłożenia rachunku nadania w Urzędzie Pocztowym przesyłki Burmistrza Wadowic z daty 21 października 2013 r. Oddalenie wniosku wynika stąd, że przedmiotem tej sprawy jest zarzucana Burmistrzowi bezczynność w dostępie do informacji publicznej zawarta we wniosku skarżącego z daty 11 stycznia 2014 r. i powtórzona później we wniosku z 29 stycznia 2014 r. Ta sprawa dotyczy tylko tego przedmiotu, a więc w tej sprawie co do zgłoszonego na rozprawie wniosku skarżący nie poprzedził skargi wnioskiem skierowanym do Burmistrza Wadowic o udostępnienie rachunku nadania w Urzędzie Pocztowym przesyłki Burmistrza Wadowic z daty 21 października 2013 r. Tym samym tak rozszerzony przedmiot skargi w tej sprawie musiał podlegać oddaleniu. Przy czym należy wyraźnie zaznaczyć, że takie stanowisko wiąże się tylko z przedmiotem skargi skarżącego objętym rozpoznaniem w tej sprawie.
Stosownie do art. 149 § 1 P.p.s.a. Sad uznał, że odmowa udzielenia informacji w tej sprawie nie nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Odpowiedź na wniosek – choć odmowna - została bowiem udzielona pismem z dnia 24 stycznia 2014 r., a tym samym nie minął 14-dniowy termin do udzielenia odpowiedzi na wniosek skarżącego. Odmowa udostępnienia wynikała z odmiennej niż przyjął w tej sprawie Sąd interpretacji u.d.i.p., a wiedząc, że definiowanie w takiej jak ta sprawie pojęcia informacji publicznej nie jest łatwe i w związku z przyjęciem przez organ administracyjny określonego kierunku wykładni - nie można czynić temu organowi zarzutu rażącego naruszenia prawa. Nie ma także podstaw do wymierzenia organowi z tego tytułu grzywny.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 149 § 1 P.ps.a.
O kosztach orzeczono na zasadzie art. 200 P.p.s.a. w związku z art. 205 § 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło