VII SA/Wa 713/15
WyrokWSA w Warszawie2015-06-08
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Izabela Ostrowska, Tadeusz Nowak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wiata połączona z budynkiem mieszkalnym, której budowę rozpoczęto w ramach odstępstw od pozwolenia na budowę, powinna być traktowana jako rozbudowa budynku mieszkalnego, a nie jako odrębny obiekt budowlany, i w związku z tym podlegać ocenie zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami o warunkach technicznych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wiata, która wraz z budynkiem mieszkalnym stanowi konstrukcyjną całość i została rozpoczęta w ramach odstępstw od pozwolenia na budowę, powinna być traktowana jako rozbudowa budynku mieszkalnego. W związku z tym organy administracji miały obowiązek dokonać ponownej oceny zgodności tej rozbudowy jako całości z obowiązującymi przepisami, w tym z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego i przepisami o warunkach technicznych, a nie traktować wiaty jako odrębnego obiektu budowlanego podlegającego odrębnej ocenie.Stan faktyczny
Skarżący J. i E. B. zakwestionowali decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która zatwierdziła projekt budowlany zamienny i udzieliła pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Organy uznały, że wiata, będąca przedmiotem odstępstw, nie jest budynkiem i nie podlega przepisom dotyczącym lokalizacji budynków. Skarżący podnieśli, że wiata powinna być traktowana jako budynek, podlega przepisom o odległościach od granicy i jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska (spr.), Sędziowie sędzia WSA Izabela Ostrowska, sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant sekr. sąd. Ewa Sawicka-Bożek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 czerwca 2015 r. sprawy ze skargi J. B. i E. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2012 r.; nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz J. B. i E. B. kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013, poz. 267, ze zm.), dalej k.p.a., oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r., poz. 1409, ze zm.) - utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany zamienny budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce nr ew. [...] w [...] przy ul. [...] i udzielił pozwolenia na wznowienie robót budowlanych oraz nałożył obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Organ wojewódzki podzielił stanowisko organu I instancji, że z uwagi na odstąpienie od warunków pozwolenia na budowę konieczne było sporządzenie i przedstawienia projektu zamiennego, uwzględniającego wykonane zmiany. Przedłożenie ww. projektu pozwoliło na ocenę prawidłowości zmian pod kątem zgodności ze sztuką budowlaną i przepisami oraz umożliwiło ich legalizację. Analiza przedłożonej dokumentacji w świetle art. 35 Prawa budowlanego nie wykazała naruszenia przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz przepisów szczególnych. Wykonane w ramach odstępstw roboty odpowiadają warunkom technicznym.
Dalej wskazał, iż projekt zamienny sporządzony został przez osoby uprawnione i zgodnie z wymogami Prawa budowlanego. Ponadto autorzy projektu złożyli oświadczenie, że został sporządzony zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej. Organ wskazał, że z dokumentacji zamiennej wynika, iż wprowadzone zmiany polegały na pozyskaniu pomieszczeń gospodarczych na poziomie piwnicy, kuchni na parterze i wykonaniu wc, zmian w niektórych ściankach działowych, zmianie wysokości kondygnacji, zabudowaniu części tarasu na piętrze i pozyskaniu jadalni, zmianach w stolarce. Ponadto, rozpoczęto dobudowę wiaty od strony elewacji bocznej. Organ wojewódzki stwierdził, że zmiany te nie naruszały zasadniczo układu konstrukcyjnego, nie zwiększały rozpiętości konstrukcji stropów i nie miały dużego wpływu na zmianę konstrukcji dachu.
Skargę na powyższą decyzję złożyli J. i E. B. Zarzucili, że skoro w Prawie budowlanym nie ma definicji słowa "wiata", to trzeba brać pod uwagę docelowe przeznaczenie obiektu, a tzw. wiata ma służyć za garaż na kilka samochodów. Jednocześnie wskazali, że zgodnie z definicją wiaty zawartą w Załączniku nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1999 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Obiektów Budowlanych, wiata jest budynkiem. W ocenie skarżących definicja ta ma zastosowanie w szeroko pojętym prawie budowlanym i wiatę jak każdy inny budynek, obejmują przepisy mówiące o odległościach od granicy z sąsiednią działką zawarte w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych. Ponadto rozporządzenie to definiuje odległości od zabudowań miejsc postojowych dla samochodów osobowych (3 §19).
Dodatkowo skarżący wskazali, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] zatwierdzony Uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] maja 2004 r. dopuszcza sytuowanie budynków gospodarczych i garaży do wysokości 3,5 m i nie przewiduje wiat. Zdaniem skarżących wiata ma ok. 50 m 2 powierzchni, a na zgłoszenie mogą być budowane obiekty o powierzchni do 25 m 2.
W skardze wskazano również, że wbrew twierdzeniom organu powiatowego o wolno stojących nie związanych z gruntem słupach, słupy te faktycznie posiadają fundamenty - są zbrojone i trwale związane z gruntem.
W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał przedstawione stanowisko i wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 15 marca 2013r., sygn. akt VII SA/Wa 2189/12, po rozpoznaniu ww. skargi uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 lutego 2015 r., sygn. akt II OSK 1648/13, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Na wstępie podkreślić należy, że zgodnie z art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Dokonując ponownej oceny zaskarżonych aktów - z uwzględnieniem wskazań Naczelnego Sądu Administracyjnego zawartymi we wskazanym wyżej wyroku - Sąd uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Naczelny Sąd Administracyjny zakwestionował stanowisko zaprezentowane w uprzednio wydanym wyroku, iż organy wydały decyzje niezawierające rozstrzygnięć w zakresie wiaty, wskazując na ustalenia organu powiatowego wprost podnoszącego, że "wiata, jako obiekt niebędący budynkiem w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane nie podlega regulacji zawartej w tych przepisach" oraz że "w stosunku do wiat nie stosuje się postanowień dotyczących lokalizacji budynków na działce budowlanej wynikających z rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych. Tym samym (...) możliwe jest sytuowanie wiaty o konstrukcji: murowane słupy, dach drewniany z dachem dwuspadowym, skierowanym w stronę działki inwestora, na granicy z inną działkę budowlaną". Tym samym ustalenia, że sporna wiata nie jest budynkiem i w związku z tym nie podlega przepisom prawa odnoszącym się do budynków, nie można było traktować jako braku rozstrzygnięcia w kwestii wiaty. W konsekwencji stwierdził, że nie było podstaw do uchylenia decyzji organów obu instancji z uwagi na naruszenie art. 104 k.p.a.
W uzasadnieniu powyższego wyroku Naczelny Sąd Administracyjny podał ponadto, że w części opisowej do zamiennego projektu zagospodarowania przestrzennego działki wprost wskazano, że "(...) inwestorzy rozpoczęli budowę wiaty połączonej z budowanym budynkiem mieszkalnym" (str. 22 zamiennego projektu budowlanego). Na tej samej stronie wskazano również, że powierzchnia zabudowy pod projektowaną wiatą wynosi 35,48 m2. Podobnie, w opisie technicznym szczegółowo określono roboty wykonane oraz roboty do wykonania w zakresie przedmiotowej wiaty (str. 25 projektu zamiennego). W zgodzie z częścią opisową projektu w jego części graficznej budynek mieszkalny objęty pozwoleniem na budowę oraz przedmiotową wiatę przedstawiono zatem jako jedną całość.
W konsekwencji przyjąć trzeba, że organy obu instancji błędnie potraktowały istotne odstępstwo, w części dotyczącej wiaty, jako budowę odrębnego, niż budynek mieszkalny obiektu budowlanego (budowli) i – w konsekwencji - dokonały sprawdzeń z obowiązującymi przepisami tylko w tym zakresie. Z projektu budowlanego zamiennego wynika natomiast, że wiata wraz z budynkiem mieszkalnym stanowi konstrukcyjną całość, a więc winna być traktowana jako rozbudowa budynku mieszkalnego. Oznacza to, że w tej części organy winny dokonać ponownej oceny zgodności rozbudowy budynku mieszkalnego, jako całości (wraz z wiatą) z obowiązującymi przepisami, w tym zapisami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta [...] zatwierdzonego uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] maja 2004 r. oraz przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Przypomnieć w tym miejscu należy, że z treści art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane wynika, iż w przypadku istotnego odstąpienia od zatwierdzonego projektu budowlanego właściwy organ nakłada obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, do którego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące projektu budowlanego w zakresie wprowadzonych zmian. Natomiast decyzja zatwierdzająca zamienny projekt budowlany (art. 51 ust. 4 ustawy) zastępuje pozwolenie na budowę w zakresie dokonanych odstępstw, a odesłanie m.in. do art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego oznacza, że projekt ten, przed zatwierdzeniem, powinien być sprawdzony w zakresie zgodności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania przestrzennego w przypadku braku miejscowego planu (art. 34 ust. 1 i art. 35 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 i w zw. z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego).
Z podanych wyżej przyczyn organy obu instancji takiej analizy nie dokonały, co – jak już wskazano wyżej - winno być przedmiotem analizy przy ponownym rozpoznaniu sprawy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1pkt 1 lit. a ppsa oraz art. 152 ppsa orzekł jak w pkt I i II sentecji wyroku.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 ppsa w zw. z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. – w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu (Dz.U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.)
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło