I OSK 761/16

Dnia 15 kwietnia 2016 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 16 grudnia 2015 r. o sygn. akt II SAB/Gd 179/15 odrzucającego skargę A.P. na bezczynność Sądu Dyscyplinarnego Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku w sprawie udostępnienia informacji publicznej na wniosek z dnia 18 września 2015 r. postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie. A.P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Sądu Dyscyplinarnego Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku w sprawie udostępnienia informacji publicznej z wniosku z dnia 18 sierpnia 2015 r. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że złożył droga elektroniczną wniosek o przesłanie "kserokopii skanów (w formacie PDF) albo plików edytorskich (...) orzeczeń dyscyplinarnych wydanych przez Sąd Dyscyplinarny Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku w roku 2012". Zobowiązany pozostaje bezczynny, co według skarżącego jest to niezgodne z prawem, ponieważ orzeczenia dyscyplinarne wydawane przez organy utworzone na podstawie ustawy są dokumentami utrwalającymi działanie tego organu oraz osób pełniących funkcje publiczne. Zdaniem skarżącego sąd dyscyplinarny izby adwokackiej jest organem władzy publicznej w znaczeniu funkcjonalnym, a jego orzeczenia są dokumentami w rozumieniu art. 61 ust. 2 zd. 1 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Według Prezesa Sądu Dyscyplinarnego Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku żądana informacja nie jest informacją publiczną. Stanowisko sądu dyscyplinarnego zawarte zostało w skierowanym do wnioskodawcy piśmie z dnia 4 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zaskarżonym postanowieniem odrzucił skargę. Stwierdził bowiem, że Sąd Dyscyplinarny Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku nie ma zdolności sądowej w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nie jest bowiem organem samorządu adwokackiego. Skargę kasacyjną od powyższego wniósł A.P.. Zarzucił w niej orzeczeniu naruszenie art. 58 § 1 pkt 5 w zw. z art. 32 p.p.s.a. przez przyjęcie, że sąd dyscyplinarny izby adwokackiej nie jest organem w rozumieniu art. 32 p.p.s.a. i nie ma zdolności sądowej w sprawie o udostępnienie informacji publicznej. Ponadto wskazał na naruszenie art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej w zw. z art. 39 pkt 3 ustawy – Prawo o adwokaturze przez niezastosowanie norm wynikających z tych przepisów i wykluczenie legitymacji sądu dyscyplinarnego jako organu samorządu zawodowego w sprawie o udostępnienie informacji publicznej. Zdaniem skarżącego kasacyjnie legitymacja procesowa sądu dyscyplinarnego jest pochodną prawa materialnego. Zarazem zarzucono pominięcie przez Sąd pierwszej instancji linii orzeczniczej przemawiającej przeciwko przyjętemu przez niego poglądowi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy. Zgodnie z art. 32 p.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej stanowiący katalog podmiotów obowiązanych do udostępniania informacji publicznej. Należą do nich m.in. organy samorządów gospodarczych i zawodowych (art. 4 ust. 1 pkt 2 tej ustawy). Zgodnie z art. 10 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2014 r., poz. 635 ze zm.) Naczelna Rada Adwokacka, izby adwokackie i zespoły adwokackie mają osobowość prawną. Natomiast, zgodnie z art. 39 ust. 3 tej ustawy, organami izby adwokackiej są: 1) zgromadzenie izby składające się z adwokatów wykonujących zawód oraz delegatów pozostałych adwokatów; 2) okręgowa rada adwokacka; 3) sąd dyscyplinarny; 4) komisja rewizyjna (art. 39 cytowanej powyżej ustawy). Skoro zatem w myśl ww. ustawy organem samorządu zawodowego adwokatów jest wyraźnie sąd dyscyplinarny, a organy tego samorządu są zobowiązane do udostępniania informacji publicznej, to tym samym expressis verbis, już z literalnej wykładni zacytowanych przepisów wynika zdolność występowania w sprawie jako podmiotu skarżonego (organ) Sądu Dyscyplinarnego Pomorskiej Izby Adwokackiej w Gdańsku. A zatem odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. przez Sąd pierwszej instancji było bezpodstawne. Zapatrywanie to wpisuje się w dotychczasowe orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. postanowienie NSA z dnia 24 kwietnia 2015 r., I OSK 753/15). Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a.