II SAB/Gd 179/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędziowie WSA Wanda Antończyk WSA Mariola Jaroszewska (spr.) po rozpoznaniu w Gdańsku w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 16 grudnia 2015 r. sprawy ze skargi A. P. na bezczynność Sądu Dyscyplinarnego Pomorskiej Izby Adwokackiej w sprawie warunków zabudowy postanawia: 1. odrzucić skargę; 2. zwrócić skarżącemu A. P. ze Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 100 (sto) złotych wpisu sądowego. A. P. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na bezczynność Sądu Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej w sprawie udostępnienia informacji publicznej z wniosku z dnia 18 sierpnia 2015 r. Domaga się zobowiązania organu do załatwienia sprawy wniosku i zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podaje skarżący, że złożył droga elektroniczną wniosek o przesłanie "kserokopii skanów (w formacie PDF) albo plików edytorskich (...) orzeczeń dyscyplinarnych wydanych przez Sąd Dyscyplinarny Izby Adwokackiej w roku 2012". Zobowiązany pozostaje bezczynny, według skarżącego jest to niezgodne z prawem, ponieważ orzeczenia dyscyplinarne wydawane przez organy utworzone na podstawie ustawy są dokumentami utrwalającymi działanie tego organu oraz osób pełniących funkcje publiczne. Twierdzi skarżący, że sąd dyscyplinarny izby adwokackiej jest organem władzy publicznej w znaczeniu funkcjonalnym, a jego orzeczenia są dokumentami w rozumieniu art. 61 ust. 2 zd. 1 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie. Według Prezesa Sądu Dyscyplinarnego Izby Adwokackiej żądana informacja nie jest informacją publiczną. Stanowisko sądu dyscyplinarnego zawarte zostało w skierowanym do wnioskodawcy piśmie z dnia 4 września 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga podlegała odrzuceniu. Sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada dopuszczalność skargi, dokonując ustaleń, czy nie zachodzi żadna z przesłanek jej odrzucenia wymienionych w art. 58 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę między innymi w sytuacji, gdy jedna ze stron nie ma zdolności sądowej. Stronami postępowania sądowoadministracyjnego, w myśl art. 32 p.p.s.a., są skarżący oraz podmiot, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Według treści art. 25 § 1 p.p.s.a. zdolność sądową, a więc zdolność występowania przed sądem administracyjnym jako strona, przede wszystkim ma osoba fizyczna i osoba prawna (także organ administracji publicznej, według brzmienia tego przepisu ustalonego nowelą z dnia 9 kwietnia 2015 r., Dz. U. z 2015 r., poz. 658). Zdolność sądową mają także państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej oraz organizacje społeczne nieposiadające osobowości prawnej (§ 2), inne jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, jeżeli przepisy prawa dopuszczają możliwość nałożenia na te jednostki obowiązków lub przyznania uprawnień lub skierowania do nich nakazów i zakazów, a także stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (§ 3) oraz organizacje społeczne, choćby nie posiadały osobowości prawnej, w zakresie ich statutowej działalności w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób (§ 4). Niniejsza skarga dotyczy bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej, złożona została w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2014 r., poz. 782). Ustawa ta w art. 4 ust. 1 stanowi, że obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej, 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych, 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa, 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego, 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W skardze wniesionej w niniejszej sprawie skarżący wskazał jako podmiot, któremu zarzuca bezczynność "Sąd Dyscyplinarny Izby Adwokackiej ". Zgodnie z art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (Dz. U. z 2015 r., poz. 615 ze zm.) adwokatura zorganizowana jest na zasadach samorządu zawodowego. Organami adwokatury są: Krajowy Zjazd Adwokatury, Naczelna Rada Adwokacka, Wyższy Sąd Dyscyplinarny oraz Wyższa Komisja Rewizyjna (art. 9 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze). Według art. 39 ustawy Prawo o adwokaturze sąd dyscyplinarny stanowi jeden z organów izby adwokackiej, przy czym izba adwokacka nie jest organem adwokatury (podkreślenie sądu), co wynika z art. 9 tej ustawy. Jednocześnie, stosownie do treści art. 10 ustawy Prawo o adwokaturze, wyłącznie Naczelna Rada Adwokacka, izby adwokackie i zespoły adwokackie mają osobowość prawną. Tym samym, zdaniem sądu orzekającego w niniejszej sprawie, sąd dyscyplinarny izby adwokackiej nie posiada odrębnej podmiotowości (zdolności) prawnej, gdyż żaden z przepisów powołanej ustawy Prawo o adwokaturze takiej osobowości mu nie przyznaje. Oznacza to, że nie posiada także zdolności sądowej, wobec czego nie może być stroną w postępowaniu ze skargi na bezczynność w udostępnieniu informacji publicznej. Również z przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej nie wynika, by zawierała ona odrębne, szczególne unormowania, które wyposażałyby sąd dyscyplinarny izby adwokackiej w zdolność sądową i pozwalały występować mu samodzielnie w postępowaniu sądowo-administracyjnym. Nie można zatem przyjąć, że na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej zdolność sądową należy oceniać inaczej, niż według przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec powyższego sąd uznał, że skierowanie skargi na bezczynność przeciwko Sądowi Dyscyplinarnemu Izby Adwokackiej jest niedopuszczalne, z uwagi na brak zdolności sądowej skarżonego podmiotu, która nie podlega uzupełnieniu w trybie art. 31 § 1 p.p.s.a. Takie też stanowisko – odnośnie braku zdolności sądowej sądu dyscyplinarnego izby adwokackiej - wyraził Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w postanowieniach: z dnia 20 października 2014 r., sygn. IV SAB/Gl 134/14; z dnia 6 października 2014 r., sygn. IV SAB/Gl 117/14, a także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w postanowieniu z dnia 14 stycznia 2015 r., sygn. akt II SAB/Gd 170/14 (dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Podobne stanowisko zaprezentowane zostało również w postanowieniach innych sądów administracyjnych, dotyczących wprawdzie braku zdolności sądowej okręgowych sądów dyscyplinarnych izb radców prawnych, jednak ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 637 ze zm.) zawiera analogiczne rozwiązania dotyczące tej kwestii, m. in. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 29 sierpnia 2014 r., sygn. II SAB/Kr 301/14; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 2 września 2014 r., sygn. II SAB/Bd 82/14; Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 września 2014 r., sygn. II SAB/Lu 332/14 i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 8 października 2014 r., sygn. akt II SAB/Gd 105/14 (dostępne na stronie www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 tej ustawy. Sąd orzekł po skierowaniu sprawy do postępowania uproszczonego na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi, w brzmieniu ustalonym nowelą z dnia 9 kwietnia 2015 r. (Dz. U. z 2015 r., poz. 658).